I ACa 1851/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny w Krakowie rozpoznał sprawę z powództwa Skarbu Państwa - Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe Nadleśniczego Nadleśnictwa B. przeciwko (...) S.A. o zapłatę, dotyczącą wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu. Sąd Okręgowy w Krakowie zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 648.866,73 zł z odsetkami. Pozwany wniósł apelację, zarzucając m.in. naruszenie przepisów dotyczących przedawnienia i błędną interpretację umowy oraz przepisów ustawy o lasach. W trakcie postępowania apelacyjnego, wobec dobrowolnego zaspokojenia przez pozwanego części roszczenia głównego wraz z odsetkami, powód cofnął pozew w zakresie kwoty 452.243,85 zł wraz z odsetkami, wnosząc o umorzenie postępowania w tej części. Sąd Apelacyjny, na mocy art. 386 § 3 k.p.c. w zw. z art. 203 § 1 k.p.c., uchylił zaskarżony wyrok w pkt I w tej części i w zakresie uchylenia umorzył postępowanie. W pozostałym zakresie, dotyczącym kwoty 196.622,88 zł z odsetkami, Sąd Apelacyjny podzielił ustalenia faktyczne i rozważania prawne Sądu I instancji, uznając zarzuty apelacji za powtórzenie argumentacji podniesionej już wcześniej, i oddalił apelację w tym zakresie. Sąd Apelacyjny zasądził od pozwanego na rzecz Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej koszty postępowania apelacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 39a ust. 2 ustawy o lasach w kontekście wynagrodzenia za służebność przesyłu, obejmującego odsetki od zaległości podatkowych, oraz kwestia przedawnienia roszczeń związanych z postępowaniem podatkowym.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej Lasów Państwowych i przedsiębiorstw energetycznych, ale może być pomocne w interpretacji podobnych umów i przepisów dotyczących rekompensaty za obciążenia publicznoprawne.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wynagrodzenie za ustanowienie służebności przesyłu na rzecz przedsiębiorstwa energetycznego, ustalone na podstawie art. 39a ust. 2 ustawy o lasach, powinno obejmować również odsetki od zaległości podatkowych powstałych w związku z decyzją organu podatkowego określającą wyższą wysokość podatku od nieruchomości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wynagrodzenie powinno rekompensować Skarbowi Państwa poniesione należności publicznoprawne, w tym odsetki od zaległości podatkowych, gdyż ich powstanie jest bezpośrednim skutkiem prowadzenia przez pozwanego działalności gospodarczej na terenach objętych służebnością.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że intencją umowy i przepisu art. 39a ust. 2 ustawy o lasach jest rekompensata dla Lasów Państwowych za poniesione podatki i opłaty. Skoro powstanie obowiązku zapłaty odsetek od zaległości podatkowych jest konsekwencją wydania decyzji wymiarowej przez organ podatkowy, a wyższy podatek wynika z działalności pozwanego, to te odsetki również powinny być zrekompensowane.
Czy zarzut przedawnienia roszczenia o wynagrodzenie za służebność przesyłu, powiązany z terminem zakończenia postępowania podatkowego, jest zasadny?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut przedawnienia nie jest zasadny, ponieważ bieg terminu przedawnienia należy wiązać z dniem, w którym roszczenie stało się wymagalne, co nastąpiło po uprawomocnieniu się decyzji organu podatkowego zmieniającej wysokość podatku.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wymagalność roszczenia o zapłatę brakującej części wynagrodzenia nastąpiła po uprawomocnieniu się decyzji organu podatkowego, która określiła wyższą wysokość zobowiązania podatkowego. Termin przedawnienia rozpoczął bieg od dnia następującego po dniu, w którym upłynął termin wniesienia skargi do WSA na decyzję SKO.
Czy interpretacja umowy o służebność przesyłu, zgodnie z którą pozwany ponosi pełne ryzyko poprawności zadeklarowanego przez powoda podatku, jest dopuszczalna i zgodna z zasadami współżycia społecznego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, interpretacja taka jest dopuszczalna, o ile jest zgodna z przepisami prawa, w tym z art. 39a ust. 2 ustawy o lasach, który ma na celu zapewnienie rekompensaty dla Lasów Państwowych.
Uzasadnienie
Sąd odwołał się do wykładni celowościowej art. 39a ust. 2 ustawy o lasach, wskazując, że przepis ten ma na celu zapewnienie rekompensaty dla Lasów Państwowych w wysokości niezależnej od treści umowy, gwarantując środki na zapłatę danin publicznych. Sąd uznał, że wzrost świadczenia pozwanej jest spowodowany czynnikami niezależnymi od powoda, a strony przewidziały możliwość takiej sytuacji w umowie.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Skarb Państwa - Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśniczy Nadleśnictwa B. | instytucja | powód |
| (...) S.A. | spółka | pozwany |
| Skarb Państwa - Prokuratoria Generalna Rzeczypospolitej Polskiej | instytucja | inna |
| Skarb Państwa - Sąd Okręgowy w Krakowie | instytucja | inna |
Przepisy (12)
Główne
k.c. art. 305¹
Kodeks cywilny
Umożliwia obciążenie nieruchomości służebnością przesyłu na rzecz przedsiębiorcy.
u.l. art. 39a § ust. 2
Ustawa o lasach
Wynagrodzenie za służebność przesyłu na rzecz przedsiębiorstwa energetycznego ustala się w wysokości odpowiadającej wartości podatków i opłat ponoszonych przez Lasy Państwowe od części nieruchomości obciążonej służebnością.
Pomocnicze
k.c. art. 49 § § 1
Kodeks cywilny
Określa, jakie urządzenia wchodzą w zakres służebności przesyłu.
k.c. art. 353¹
Kodeks cywilny
Zasada swobody umów.
k.p.c. art. 203 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Cofnięcie pozwu.
k.p.c. art. 355 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Umorzenie postępowania.
k.p.c. art. 386 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Uchylenie wyroku i umorzenie postępowania w przypadku cofnięcia pozwu.
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Stosowanie przepisów o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji do postępowania apelacyjnego.
k.c. art. 120 § § 1
Kodeks cywilny
Bieg przedawnienia.
k.c. art. 98 § § 1
Kodeks cywilny
Zasada odpowiedzialności za wynik procesu (koszty).
Ord.pod. art. 53 § § 1
Ordynacja podatkowa
Obowiązek naliczenia i zapłaty odsetek od zaległości podatkowych.
u.PGRP art. 32
Ustawa o Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej
Zastępstwo Skarbu Państwa przez Prokuratorię Generalną.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wynagrodzenie za służebność przesyłu powinno obejmować odsetki od zaległości podatkowych, gdyż ich powstanie jest konsekwencją działalności pozwanego. • Bieg przedawnienia roszczenia o wynagrodzenie należy wiązać z datą uprawomocnienia się decyzji podatkowej. • Interpretacja umowy zgodna z art. 39a ust. 2 ustawy o lasach zapewnia rekompensatę dla Lasów Państwowych.
Odrzucone argumenty
Zarzut przedawnienia roszczenia. • Niedopuszczalność interpretacji umowy obciążającej pozwanego pełnym ryzykiem podatkowym. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 233 § 1 k.p.c., art. 328 § 2 k.p.c.). • Naruszenie art. 39a ustawy o lasach.
Godne uwagi sformułowania
ustala się w wysokości odpowiadającej wartości podatków i opłat ponoszonych przez Lasy Państwowe • nie można zgodzić się ze stanowiskiem wyrażonym np. w wyroku NSA z dnia 5 lipca 2018 r., sygn. akt II FSK 131/18, że „ustalenie wynagrodzenia za ustanowienie służebności w wysokości podatku od nieruchomości od obciążonego nią gruntu, jaki zapłaci nadleśnictwo, stanowi niedopuszczalną modyfikację obowiązków podatkowych powstających z mocy samego prawa na podstawie umów cywilnoprawnych. • nie można zgodzić się ze stanowiskiem wyrażonym np. w wyroku NSA z dnia 5 lipca 2018 r., sygn. akt II FSK 131/18, że „ustalenie wynagrodzenia za ustanowienie służebności w wysokości podatku od nieruchomości od obciążonego nią gruntu, jaki zapłaci nadleśnictwo, stanowi niedopuszczalną modyfikację obowiązków podatkowych powstających z mocy samego prawa na podstawie umów cywilnoprawnych. Jest bowiem wprost przeciwnie, gdyż to unormowanie ma na celu zapewnienie stosowanej rekompensaty finansowej jednostkom organizacyjnym Lasów Państwowych, jako podatnikom podatku od nieruchomości, w wysokości niezależnej od treści obowiązującej umowy, na co wskazuje zwrot legislacyjny „ustala się w wysokości"; ma ono zatem gwarantować podatnikowi środki na zapłatę danin i nie stwarza żadnych możliwości do niedozwolonego modyfikowania treści obowiązku podatkowego i podmiotu obarczonego obowiązkiem zapłaty podatku od nieruchomości”. […]
Skład orzekający
Jerzy Bess
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 39a ust. 2 ustawy o lasach w kontekście wynagrodzenia za służebność przesyłu, obejmującego odsetki od zaległości podatkowych, oraz kwestia przedawnienia roszczeń związanych z postępowaniem podatkowym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej Lasów Państwowych i przedsiębiorstw energetycznych, ale może być pomocne w interpretacji podobnych umów i przepisów dotyczących rekompensaty za obciążenia publicznoprawne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia rekompensaty dla Lasów Państwowych za służebność przesyłu, w tym kwestii odsetek podatkowych i przedawnienia, co ma znaczenie praktyczne dla przedsiębiorstw energetycznych i zarządców terenów.
“Lasy Państwowe wygrały batalię o odsetki podatkowe od firm energetycznych – kluczowa interpretacja służebności przesyłu.”
Dane finansowe
WPS: 648 866,73 PLN
część roszczenia głównego: 452 243,85 PLN
pozostała część roszczenia głównego: 196 622,88 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.