Orzeczenie · 2020-07-27

I ACA 181/20

Sąd
Sąd Apelacyjny w Katowicach
Miejsce
Katowice
Data
2020-07-27
SAOSPracywypadki przy pracyWysokaapelacyjny
wypadek przy pracyodpowiedzialność pracodawcyBHPzadośćuczynieniezadośćuczynienie za krzywdęubezpieczenieodszkodowanieKodeks cywilnyKodeks pracy

Sprawa dotyczyła roszczenia o zadośćuczynienie za wypadek przy pracy, w wyniku którego powód doznał ciężkich obrażeń wielomiejscowych, w tym urazu głowy, klatki piersiowej i kręgosłupa. Sąd Okręgowy ustalił odpowiedzialność pozwanej spółki za naruszenie przepisów BHP, w tym dopuszczenie powoda do pracy na wysokości bez badań lekarskich i odpowiednich środków ochrony, a także brak przeszkolenia w zakresie BHP. Sąd Okręgowy zasądził od pozwanej kwotę 95.138 zł zadośćuczynienia, uwzględniając 5% przyczynienie się powoda do wypadku. Pozwana wniosła apelację, zarzucając m.in. rażące wygórowanie zasądzonego zadośćuczynienia i nieprawidłowe ustalenie stopnia przyczynienia się powoda. Sąd Apelacyjny oddalił apelację, uznając ustalenia faktyczne i ocenę prawną Sądu Okręgowego za prawidłowe. Sąd Apelacyjny podkreślił, że pozwana ponosi odpowiedzialność za stan BHP w zakładzie pracy, a obowiązek pracodawcy ochrony życia i zdrowia pracowników obejmuje również osoby zatrudnione na umowę zlecenia. Sąd Apelacyjny podzielił stanowisko Sądu Okręgowego co do wysokości zadośćuczynienia, uznając je za adekwatne do doznanej krzywdy, oraz co do stopnia przyczynienia się powoda, wskazując na brak należytego przeszkolenia i nadzoru ze strony pracodawcy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie odpowiedzialności pracodawcy za naruszenie przepisów BHP w przypadku wypadku przy pracy, zwłaszcza przy pracach na wysokości, oraz zasady ustalania wysokości zadośćuczynienia za doznaną krzywdę.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego stanu faktycznego, ale ogólne zasady odpowiedzialności pracodawcy i ustalania zadośćuczynienia mają szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (4)

Czy pracodawca ponosi odpowiedzialność za wypadek przy pracy, jeśli nie zapewnił pracownikowi odpowiednich szkoleń BHP i środków ochrony indywidualnej, mimo dopuszczenia go do pracy na wysokości?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, pracodawca ponosi odpowiedzialność, ponieważ jest odpowiedzialny za stan bezpieczeństwa i higieny pracy w zakładzie pracy, a jego obowiązek ochrony życia i zdrowia pracowników obejmuje również osoby zatrudnione na umowę zlecenia. Brak przeszkolenia i nadzoru ze strony pracodawcy stanowi podstawę jego odpowiedzialności.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny podkreślił, że pracodawca ma bezwarunkowy obowiązek zapewnienia bezpieczeństwa i higieny pracy. Nawet jeśli pracownik przyczynił się do wypadku, pracodawca odpowiada za naruszenie przepisów BHP, w tym brak szkoleń i środków ochrony.

Jak ustalić wysokość zadośćuczynienia za ciężki wypadek przy pracy, uwzględniając trwałe następstwa urazu, cierpienia fizyczne i psychiczne oraz przyczynienie się poszkodowanego do wypadku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Wysokość zadośćuczynienia powinna być adekwatna do rozmiaru doznanej krzywdy, uwzględniając wszystkie okoliczności sprawy, w tym rodzaj i rozmiar obrażeń, nasilenie cierpień, trwałość następstw, wpływ na życie osobiste i zawodowe, wiek poszkodowanego oraz stopień jego przyczynienia się do wypadku. Kwota musi być ekonomicznie odczuwalna.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny podzielił ocenę Sądu Okręgowego co do wysokości zadośćuczynienia, uznając ją za odpowiednią do ciężkości urazu, długotrwałego leczenia, trwałych następstw psychicznych i fizycznych oraz wpływu wypadku na życie powoda. Uwzględniono również 5% przyczynienie się powoda.

Czy pracownik zatrudniony na umowę zlecenia jest objęty ochroną przepisów o BHP w takim samym zakresie jak pracownik zatrudniony na umowę o pracę?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, obowiązek pracodawcy ochrony życia lub zdrowia ludzkiego obejmuje także pracowników zatrudnianych na umowę zlecenia.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy zaznaczył, że nie ma podstaw do różnicowania obowiązku pracodawcy ochrony życia lub zdrowia w zależności od podstawy prawnej zatrudnienia.

Czy wcześniejsze uzależnienia powoda od substancji psychoaktywnych i nieprawidłowa struktura osobowości mogą wpływać na wysokość zasądzonego zadośćuczynienia za wypadek przy pracy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, te okoliczności są brane pod uwagę przy ocenie rozmiaru krzywdy, jednakże sąd musi ocenić, w jakim stopniu wypadek przyczynił się do ujawnienia lub nasilenia objawów psychopatologicznych.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny stwierdził, że choć osobowość powoda przed wypadkiem nie była w pełni prawidłowa, to jednak wypadek przyczynił się do ujawnienia zaburzeń psychopatologicznych, a substancje psychoaktywne mogły wyzwolić dekompensację psychotyczną. Kluczowe jest ustalenie, że obecne zaburzenia mają charakter pourazowy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
powód

Strony

NazwaTypRola
D. B.osoba_fizycznapowód
(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w O.spółkapozwany

Przepisy (17)

Główne

k.c. art. 415

Kodeks cywilny

Podstawa odpowiedzialności deliktowej pozwanej.

k.c. art. 445

Kodeks cywilny

Podstawa prawna zasądzenia zadośćuczynienia za doznaną krzywdę.

k.p. art. 304

Kodeks pracy

Obowiązek pracodawcy zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków pracy.

k.p. art. 207

Kodeks pracy

Odpowiedzialność pracodawcy za stan BHP.

Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy art. § 81

Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy art. § 110

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Oddalenie apelacji.

Pomocnicze

k.c. art. 362

Kodeks cywilny

Reguluje kwestię przyczynienia się poszkodowanego do szkody.

k.c. art. 481

Kodeks cywilny

Podstawa zasądzenia odsetek ustawowych.

k.c. art. 455

Kodeks cywilny

Określa termin spełnienia świadczenia.

k.p. art. 211

Kodeks pracy

Obowiązki pracownika w zakresie BHP.

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach procesu.

u.k.s.c. art. 113

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Pobieranie kosztów sądowych.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Zasądzenie kosztów postępowania apelacyjnego.

k.p.c. art. 108

Kodeks postępowania cywilnego

Zakres rozstrzygnięcia o kosztach.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie art. § 2 pkt. 6

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie art. § 10 ust. 1 pkt. 2

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odpowiedzialność pracodawcy za naruszenie przepisów BHP, w tym brak szkoleń i środków ochrony indywidualnej. • Zadośćuczynienie powinno uwzględniać wszystkie aspekty krzywdy, w tym trwałe następstwa psychiczne i fizyczne. • Pracownik zatrudniony na umowę zlecenia jest objęty ochroną przepisów BHP.

Odrzucone argumenty

Zbyt wysokie zadośćuczynienie zasądzone przez Sąd Okręgowy. • Zbyt niski stopień przyczynienia się powoda do wypadku (5%). • Powód powinien być uznany za wyłącznie winnego wypadku. • Powód mógł funkcjonować normalnie pomimo urazu.

Godne uwagi sformułowania

Pracodawca ponosi odpowiedzialność za stan bezpieczeństwa i higieny pracy w zakładzie pracy. • Odpowiedzialność pracodawcy w tym zakresie jest odpowiedzialnością uprzednią, bezwarunkową, niepodzielną i bezwzględną. • Konieczne jest przeszkolenie pracownika z zakresu BHP prac na wysokościach, w tym w zakresie stosowania środków ochrony indywidualnej. • Wysokość zadośćuczynienia musi być adekwatna w tym znaczeniu, że powinna uwzględniać – z jednej strony rozmiar doznanej krzywdy, z drugiej zaś – powinna być utrzymana w rozsądnych granicach odpowiadających aktualnym warunkom i stopie życiowej społeczeństwa.

Skład orzekający

Roman Sugier

przewodniczący

Ewa Jastrzębska

sędzia

Joanna Naczyńska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie odpowiedzialności pracodawcy za naruszenie przepisów BHP w przypadku wypadku przy pracy, zwłaszcza przy pracach na wysokości, oraz zasady ustalania wysokości zadośćuczynienia za doznaną krzywdę."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego, ale ogólne zasady odpowiedzialności pracodawcy i ustalania zadośćuczynienia mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa pokazuje dramatyczne skutki wypadku przy pracy i podkreśla kluczową rolę pracodawcy w zapewnieniu bezpieczeństwa, co jest ważnym tematem dla wielu odbiorców.

Wypadek przy pracy: Czy pracodawca odpowiada za brak szkoleń BHP i środków ochrony?

Dane finansowe

WPS: 700 000 PLN

zadośćuczynienie: 95 138 PLN

koszty postępowania apelacyjnego: 4050 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst