I ACa 1670/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny oddalił apelacje pozwanych, utrzymując w mocy nakaz zapłaty Sądu Okręgowego w sprawie o zapłatę kwoty z weksla, uznając, że weksel został wypełniony zgodnie z deklaracją wekslową, a ugody nie stanowiły odnowienia długu.
Bank dochodził zapłaty 75.517,36 zł z weksla od pozwanych L.N. (wystawcy) i W.S. (poręczyciela). Pozwane zarzuciły wypełnienie weksla niezgodnie z deklaracją, doliczenie kwot z tytułu debetu wymuszonego oraz nowację zobowiązania przez ugody. Sąd Okręgowy utrzymał nakaz zapłaty w mocy. Sąd Apelacyjny oddalił apelacje, uznając, że pozwane nie udowodniły wypełnienia weksla niezgodnie z deklaracją, a ugody nie stanowiły odnowienia długu w rozumieniu art. 506 k.c.
Powództwo Banku (...) S.A. w W. dotyczyło zapłaty kwoty 75.517,36 zł z weksla własnego, którego wystawcą była pozwana L. N., a poręczycielem pozwana W. S. Pozwane wniosły zarzuty od nakazu zapłaty wydanego przez Sąd Okręgowy, twierdząc, że weksel został wypełniony niezgodnie z deklaracją wekslową, gdyż do sumy wekslowej doliczono należności z tytułu "debetu wymuszonego". Podniosły również zarzut nowacji zobowiązania przez zawarte ugody oraz zarzut przedawnienia. Sąd Okręgowy w Kielcach wyrokiem z dnia 8 lipca 2015 r. utrzymał w mocy nakaz zapłaty. Sąd Apelacyjny w Krakowie, rozpoznając apelacje pozwanych, oddalił je, uznając za bezzasadne zarzuty naruszenia prawa procesowego (art. 233 § 1 k.p.c.) i materialnego (art. 10 Prawa wekslowego, art. 6 k.c., art. 506 k.c.). Sąd Apelacyjny podkreślił, że ciężar dowodu wypełnienia weksla niezgodnie z deklaracją spoczywa na dłużniku wekslowym, a pozwane nie wykazały tej okoliczności. Uznano również, że ugody zawarte z bankiem nie stanowiły odnowienia długu w rozumieniu art. 506 k.c., zwłaszcza że w ich treści strony wykluczyły taki charakter tych umów. Sąd Apelacyjny zaakceptował ustalenia Sądu Okręgowego, że suma wekslowa odpowiada zadłużeniu z tytułu umowy pożyczki, a ewentualne należności z tytułu "debetu wymuszonego" zostały spłacone lub nie zostały skutecznie doliczone do sumy wekslowej.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, ciężar dowodu wypełnienia weksla niezgodnie z deklaracją spoczywa na dłużniku wekslowym. Jeśli dłużnik nie udowodni tej okoliczności, weksel jest ważny w zakresie, w jakim jego tekst jest zgodny z upoważnieniem.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny podkreślił, że w przypadku weksla in blanco, to dłużnik musi udowodnić, że został on wypełniony niezgodnie z porozumieniem. Pozwane nie przedstawiły wystarczających dowodów na poparcie swoich twierdzeń o doliczeniu kwot z tytułu "debetu wymuszonego" do sumy wekslowej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
powód (Bank)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Bank (...) S.A. w W. | spółka | powód |
| L. N. | osoba_fizyczna | pozwana |
| W. S. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (9)
Główne
P. weksl. art. 10
Ustawa z dnia 28 kwietnia 1936 r. Prawo wekslowe
Warunkiem odpowiedzialności dłużników wekslowych jest wypełnienie weksla zgodnie z przepisami, a w przypadku weksla in blanco - zgodnie z porozumieniem. Ciężar dowodu wypełnienia weksla niezgodnie z porozumieniem spoczywa na dłużniku.
k.c. art. 506 § 1
Kodeks cywilny
Odnowienie długu następuje, gdy dłużnik w celu umorzenia zobowiązania zaciąga nowe zobowiązanie albo gdy wierzyciel otrzymuje od dłużnika świadczenie inne niż pierwotnie zobowiązany lub to samo świadczenie, lecz z innej podstawy prawnej. W razie wątpliwości zmiana treści zobowiązania nie stanowi odnowienia, zwłaszcza gdy wierzyciel otrzymał weksel.
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ciężar dowodu spoczywa na osobie, która z określonego stanu faktycznego wywodzi skutki prawne.
Pomocnicze
P. weksl. art. 9
Ustawa z dnia 28 kwietnia 1936 r. Prawo wekslowe
P. weksl. art. 32
Ustawa z dnia 28 kwietnia 1936 r. Prawo wekslowe
k.c. art. 506 § 2
Kodeks cywilny
W razie wątpliwości poczytuje się, że zmiana treści dotychczasowego zobowiązania nie stanowi odnowienia; dotyczy to w szczególności wypadku, gdy wierzyciel otrzymuje od dłużnika weksel lub czek.
k.p.c. art. 233 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału.
k.c. art. 451 § 3
Kodeks cywilny
Jeżeli dłużnik jest zobowiązany do świadczenia więcej niż jednego długu, a nie złożył oświadczenia, które świadczenie jest spełniane, świadczenie to zalicza się przede wszystkim na koszt zaległy, następnie na odsetki zaległe, a na końcu na kapitał.
k.c. art. 917
Kodeks cywilny
Ugoda jest umową, w której strony czynią sobie wzajemne ustępstwa w celu uchylenia niepewności co do roszczeń lub stosunku prawnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ciężar dowodu wypełnienia weksla niezgodnie z deklaracją spoczywa na dłużniku. Ugody i aneksy nie stanowiły odnowienia długu, gdyż strony wykluczyły taki charakter umów. Wskazanie numeru umowy w deklaracji wekslowej było wystarczające do identyfikacji stosunku podstawowego. Pozwane nie udowodniły, że do sumy wekslowej doliczono kwoty z tytułu "debetu wymuszonego". Suma wekslowa odpowiada zadłużeniu z umowy pożyczki, a ewentualne inne należności zostały spłacone lub nie zostały skutecznie doliczone.
Odrzucone argumenty
Weksel został wypełniony niezgodnie z deklaracją wekslową (doliczenie "debetu wymuszonego"). Zawarte ugody stanowiły nowację zobowiązania w rozumieniu art. 506 k.c. Zabezpieczeniem umowy pożyczki był inny weksel, nieporęczony przez pozwaną W. S. Zarzut przedawnienia roszczenia.
Godne uwagi sformułowania
Ciężar wykazania, że weksel in blanco został wypełniony w sposób niezgodny z porozumieniem spoczywa na dłużniku, który podniósł tego rodzaju zarzut. W razie wątpliwości poczytuje się, że zmiana treści dotychczasowego zobowiązania nie stanowi odnowienia; dotyczy to w szczególności wypadku, gdy wierzyciel otrzymuje od dłużnika weksel lub czek.
Skład orzekający
Jan Kremer
przewodniczący
Robert Jurga
sędzia
Edward Panek
sędzia sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wypełniania weksli in blanco, ciężaru dowodu w sporach wekslowych, charakteru ugód i nowacji zobowiązań."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z umową pożyczki i "debetem wymuszonym" w banku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego instrumentu finansowego, jakim jest weksel, oraz typowych zarzutów podnoszonych przez dłużników w sporach z bankami, co czyni ją interesującą dla prawników specjalizujących się w prawie bankowym i cywilnym.
“Czy bank może doliczyć "debet wymuszony" do sumy weksla? Sąd Apelacyjny wyjaśnia zasady wypełniania weksli in blanco.”
Dane finansowe
WPS: 75 517,36 PLN
suma wekslowa: 75 517,36 PLN
koszty procesu: 4561 PLN
Sektor
bankowość
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I ACa 1670/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 lutego 2016 r. Sąd Apelacyjny w Krakowie – Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Jan Kremer Sędziowie: SSA Robert Jurga SSO del. Edward Panek (spr.) Protokolant: sekr.sądowy Katarzyna Rogowska po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2016 r. w Krakowie na rozprawie sprawy z powództwa Banku (...) S.A. w W. przeciwko L. N. i W. S. o zapłatę na skutek apelacji pozwanych od wyroku Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia 8 lipca 2015 r. sygn. akt I C 3397/14 oddala obydwie apelacje. SSA Robert Jurga SSA Jan Kremer SSO del. Edward Panek Sygn. akt I ACa 1670/15 Uzasadnienie wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 25 lutego 2016 roku . Strona powodowa Bank (...) S.A. w W. domagała się orzeczenia nakazem zapłaty w postępowaniu nakazowym, że pozwane : L. N. i W. S. zobowiązane są solidarnie do zapłaty na jej rzecz kwoty 75.517,36 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 11 marca 2014 roku do dnia zapłaty wraz z kosztami postępowania według norm przepisanych . W przypadku wniesienia przez pozwane zarzutów , strona powodowa wniosła o utrzymanie nakazu zapłaty w mocy i zasądzenie solidarnie od pozwanych na jej rzecz kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwu strona powodowa podniosła , że jest posiadaczem weksla własnego wypełnionego w K. w dniu 19 lutego 2014 roku na kwotę 75.517,36 zł , którego wystawcą jest pozwana L. N. , a poręczycielem pozwana W. S. . Strona powodowa podała , iż weksel został wypełniony zgodnie z deklaracją wekslową , na sumę odpowiadającą zadłużeniu wystawcy weksla z tytułu kredytu udzielonego umową o pożyczkę w E. nr (...) z dnia 1 marca 1996 roku, która obejmowała należność główną , odsetki oraz koszty . Następnie pismem z dnia 19 lutego 2014 roku pozwane zostały wezwane do zapłaty sumy wekslowej w wysokości 75.517,36 zł w terminie do dnia 10 marca 2014 roku . Pomimo wezwania weksel nie został przez pozwane wykupiony, stąd konieczne było złożenie niniejszego pozwu . W dniu 30 czerwca 2014 roku Sąd Okręgowy w Kielcach wydał nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym ( sygn. akt I Nc 127/140 ) , którym nakazał pozwanym, aby zapłaciły solidarnie powodowi kwotę 75.517,36 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 11 marca 2014 do dnia zapłaty oraz kwotę 4.561 zł tytułem kosztów procesu . Od powyższego nakazu zapłaty zarzuty złożyły pozwane : L. N. i W. S. , wnosząc o uchylenie w całości wydanego nakazu zapłaty i oddalenie powództwa , przy zasądzeniu na ich rzecz od strony powodowej kosztów procesu . Zarzuty pozwanych zostały oparte na zbliżonych podstawach . Przede wszystkim pozwane zarzuciły , że weksel został wypełniony niezgodnie z deklaracją wekslową , gdyż do sumy wekslowej oprócz niespłaconej pożyczki strona powodowa doliczyła również należność L. N. z tytułu tzw. debetu wymuszonego. Pozwane wskazały również , że zawarte w późniejszym okresie umowy ( ugody ) pomiędzy stroną powodową a pozwaną L. N. , które obejmowały nie tylko zobowiązanie wynikające z umowy pożyczki , ale i z tzw. debetu wymuszonego miały charakter nowacji w rozumieniu przepisu art. 506 k.c. , a tym samym pierwotne zobowiązanie zabezpieczone wystawionym wekslem wygasło . Niezależnie od tego pozwane zgłosiły zarzut przedawnienia roszczenia . Pozwana L. N. wyraziła gotowość zapłaty części należności stanowiącej sumę wekslową w kwocie 21.070,99 zł , natomiast zakwestionowała możliwość doliczenia do sumy wekslowej kwoty 53.630,51 zł stanowiącej odsetki . Strona powodowa w piśmie z dnia 13 stycznia 2015 roku wskazała na konkretne wierzytelności składające się na sumę wekslową oraz wyjaśniła z jakiego stosunku one wynikają . Wyrokiem z dnia 8 lipca 2015 roku Sąd Okręgowy w Kielcach utrzymał w całości w mocy nakaz zapłaty wydany w dniu 30 czerwca 2014 roku. Wydając tej treści orzeczenie Sąd Okręgowy poczynił następujące ustalenia faktyczne : W dniu 1 marca 1996 roku między Bankiem (...) S.A. Oddział w K. a pozwaną L. N. (pożyczkobiorcą) została zawarta umowa nr (...) o pożyczkę w E. , zgodnie z którą powodowy Bank przyznał pożyczkobiorcy pożyczkę w E. nr (...) na okres od dnia 1 marca 1996 roku do dnia 31 marca 1997 roku . Strony uzgodniły , że pożyczkobiorca może zadłużać się w E. do wysokości przyznanego limitu wynoszącego 18.400 zł. Kolejnymi aneksami do wskazanej umowy strony podwyższały limit pożyczki . Ostatnim aneksem zawartym w dniu 13 marca 2000 roku limit pożyczki został podwyższony do kwoty 100.000 zł . Zgodnie z aneksem kwota limitu miała zostać uruchomiona po ustanowieniu prawnego zabezpieczenia spłaty pożyczki . Prawne zabezpieczenie stanowił weksel własny in blanco wystawiony przez pożyczkobiorcę. W 2001 roku jako dodatkowe zabezpieczenie spłaty kredytu udzielonego na mocy umowy nr (...) , pozwana L. N. złożyła do dyspozycji powodowego Banku dwa weksle in blanco z jej wystawienia, odpowiadające liczbie dopuszczalnych limitów zadłużenia oraz dodatkowo jeden weksel uzupełniający. Na wekslach tych złożyła swój podpis jako poręczyciel pozwana W. S. . Jednocześnie mąż W. M. S. podpisał oświadczenie, że wyraża zgodę na poręczenie przez jego żonę kredytu w powodowym Banku w kwocie 150.000 zł. Wraz ze złożeniem podpisów na wekslach pozwane L. N. i W. S. złożyły swoje podpisy pod deklaracją do trzech weksli in blanco stanowiących zabezpieczenie spłaty kredytu udzielonego na mocy umowy nr (...) . W deklaracji stwierdzono, że Bank ma prawo wypełnić poszczególne weksle w każdym czasie w przypadku niedotrzymania umownych terminów spłaty, na sumy odpowiadające częściom wykorzystanego, a nie spłaconego kredytu wraz z odsetkami, prowizją i innymi kosztami Banku . W deklaracji zapisano również , iż Bank ma prawo wypełnić weksel we wszystkich tych przypadkach, w których służy mu prawo ściągnięcia swoich wierzytelności przed nadejściem terminu płatności na sumę odpowiadającą zadłużeniu i ma prawo opatrzyć poszczególne weksle datami płatności według swego uznania. Nadto zaznaczono, że weksle mogą być opatrzone klauzulą „bez protestu” i klauzulą waluty w postaci numeru umowy kredytowej . W dniu 29 września 2004 roku pozwana L. N. wystąpiła do powodowego Banku z prośbą o zawarcie z nią porozumienia ( ugody ) co do spłaty w ratach jej zadłużenia wynikającego z limitu w E. oraz zadłużenia z tytułu limitu w wysokości 25.000 zł do kart: (...) i złota (...) , zaznaczając , iż łączna wysokość zadłużenia do spłaty w ratach wynosi 124.891,75 zł – według stanu na dzień 29 września 2004 roku . W dniu 30 września 2004 roku między powodowym Bankiem a pozwaną L. N. została zawarta ugoda cywilnoprawna, a jej przedmiotem była wierzytelność w kwocie 124.000 zł przysługująca Bankowi z tytułu pożyczki oraz limitów na kartach w E. (...) wraz z należnymi odsetkami. Ugodę zawarto na okres od dnia 30 września 2004 roku do dnia 30 września 2014 roku . Bank zawiesił naliczanie odsetek od dnia 11 października 2004 roku do dnia 30 września 2011 roku . Ustalono, że zawieszone odsetki będą naliczane od kapitału pomniejszanego o wpłaty dokonywane na rachunek. Zaznaczono przy tym , że ugoda nie stanowi odnowienia umowy w rozumieniu art. 506 k.c. Do ugody tej zostały zawarte dwa aneksy w dniach : 9 września 2005 roku i 22 listopada 2005 roku . Na posiedzeniu w dniu 25 października 2007 roku Komitet (...) powodowego Banku podjął decyzję w przedmiocie restrukturyzacji zadłużeń L. N. wynikających z pożyczki w E. nr (...) z dnia 1 marca 1996 roku i debetu wymuszonego powstałego w rachunku oraz z pożyczki w E. nr (...) z dnia 5 lipca 1996 roku i debetu wymuszonego powstałego w rachunku . W dniu 20 listopada 2007 roku został zawarty między powodowym Bankiem a L. N. aneks nr (...) do ugody cywilnoprawnej z dnia 30 września 2004 roku , gdyż dłużniczka w związku z możliwością niewykonania postanowień ugody z dnia 30 września 2004 roku zwróciła się do Banku o zmianę zasad spłaty swojego zobowiązania. Stwierdzono, że zadłużenie dłużniczki z tytułu umowy nr (...) i zawartej do niej ugody z dnia 30 września 2004 roku na dzień 25 października 2007 roku wynosi łącznie 139.008,77 zł, w tym wymagalne odsetki za okresy obrachunkowe wynoszą - 57.917,38 zł, a kapitał - 81.091,39 zł. Ustalono, że w razie braku opóźnienia w spłacie jakiejkolwiek raty kapitału , Bank przeliczy - począwszy od dnia 30 września 2004 roku - odsetki, o których mowa w § (...) na odsetki zwykłe, które po przeliczeniu na dzień 25 października 2007 roku będą wynosiły 17.097,67 zł. I w tym przypadku postanowiono, że ugoda nie stanowi odnowienia długu w rozumieniu art. 506 § 1 k.c. W dniu 11 lipca 2013 roku powodowy Bank - w związku z brakiem spłaty zadłużenia przeterminowanego oraz negatywną oceną ryzyka kredytowego - wypowiedział L. N. umowę rachunku bankowego z dnia 29 lutego 1996 roku , z zachowaniem dwumiesięcznego okresu wypowiedzenia. W wypowiedzeniu określono, że saldo zadłużenia całkowitego wynosi 21.110,99 zł, a bieżące saldo zadłużenia przeterminowanego to kwota 8.019,99 zł. Wypowiedzenie to zostało doręczone pozwanej L. N. w dniu 2 sierpnia 2013 roku . Powodowy Bank po wypowiedzeniu umowy rachunku bankowego naliczył niezapłacone odsetki overdraftu za okres od 2007 roku do 2013 roku na sumę 53.408,83 zł . W dniu 19 lutego 2014 roku powodowy Bank wypełnił weksel in blanco wystawiony przez L. N. , a poręczony przez W. S. . W wekslu tym – płatnym do dnia 10 marca 2014 roku – wpisano sumę 75.517,36 zł. W dniu 11 lutego 2014 roku L. N. złożyła w powodowym Banku wniosek o restrukturyzację , wnosząc o zmianę zasad spłaty jej zadłużenia w wysokości: kapitał – 21.070,90 zł, odsetki – 53.630,51 zł, opłaty – 40 zł , wynikającego z umowy E. – umowy o pożyczkę w E. nr (...) oraz aneksu nr (...) z dnia 20 listopada 2007 roku . W nawiązaniu do złożonego wniosku o restrukturyzację zadłużenia , powodowy Bank pismem z dnia 19 lutego 2014 roku poinformował L. N. , iż z uwagi na powzięcie przez Bank informacji o odmowie wyrażenia zgody przez poręczyciela wekslowego W. S. na warunki restrukturyzacji zadłużenia, decyzja Banku w tej kwestii jest negatywna. Po tej odmowie Bank poinformował pozwaną , że będzie prowadził dalsze czynności windykacyjne i w załączeniu przesłał zawiadomienie o wypełnieniu weksla. W piśmie tym ( z dnia 19 lutego 2014 roku ) , zatytułowanym jako „Zawiadomienie o wypełnieniu weksla z jednoczesnym wezwaniem do zapłaty”, adresowanym do L. N. , a przesłanym do wiadomości W. S. , powodowy Bank zawiadomił, że weksel z wystawienia adresatki pisma, poręczony przez W. S. , został wypełniony zgodnie z doręczoną Bankowi deklaracją wekslową na sumę odpowiadającą aktualnemu zadłużeniu adresatki z tytułu kredytu łącznie z należnymi odsetkami i kosztami, tj. na sumę 75.517,36 zł . Przesyłając niniejsze zawiadomienie, zastępujące przedstawienie weksla do zapłaty, (...) Zespół (...) w K. wezwał dłużniczkę i poręczycielkę do solidarnej zapłaty sumy wekslowej w terminie do dnia 10 marca 2014 roku , zaznaczając, iż po bezskutecznym upływie wyznaczonego terminu Bank skieruje sprawę na drogę postępowania sądowego. Powodowy Bank zwrócił pozwanej L. N. dwa pozostałe weksle in blanco . Pismem z dnia 25 lutego 2014 roku skierowanym do powodowego Banku , pozwana W. S. zwróciła się o szczegółowe wyjaśnienie , co składa się na sumę wekslową , jaka jest wartość poszczególnych składników tej kwoty oraz w jaki sposób wartości te zostały określone. Wniosła również o wskazanie początkowej wartości udzielonego L. N. kredytu i daty jego udzielenia oraz o wydanie kserokopii dokumentów dotyczących zadłużenia wynikającego z umowy pożyczki w E. nr (...) z dnia 1 marca 1996 roku , z jej późniejszymi zmianami . Zażądała także komisyjnego zniszczenia i przesłania protokołu z komisyjnego zniszczenia pozostałych dwóch weksli wystawionych na urzędowych blankietach wekslowych . W dniu 3 kwietnia 2014 roku powodowy Bank wystosował do L. N. pismo, w którym stwierdził, że deklaracja dobrowolnej spłaty zadłużenia z tytułu umowy o pożyczkę w E. nr (...) z dnia 1 marca 1996 roku ograniczyła się tylko do złożenia przez adresatkę wniosku o restrukturyzację zadłużenia. Bank zaznaczył, że do chwili obecnej L. N. nie doręczyła dokumentów obrazujących wysokość uzyskiwanych dochodów oraz nie dokonała żadnej wpłaty na poczet zadłużenia, do czego zobowiązała się w czasie ostatniego spotkania w Banku. Jednocześnie Bank poinformował, że stan zadłużenia w niniejszej sprawie na dzień sporządzenia pisma wynosi ogółem 76.109,09 zł, w tym suma wekslowa 75.517,36 zł i odsetki – 591,73 zł. Pismo to zostało również przesłane do wiadomości poręczyciela wekslowego W. S. . Pozwana L. N. pracowała w powodowym Banku od 1977 roku do chwili odejścia na emeryturę . Od 1992 roku była dyrektor oddziału podstawowego, któremu podlegały oddziały w terenie. Pozwana W. S. również była pracownikiem powodowego Banku od 1987 roku . Przez okres 10 lat - aż do 2002 roku - zajmowała ona stanowisko głównej księgowej . W rozważaniach prawnych , Sąd Okręgowy – na wstępie – wyjaśnił charakter zobowiązania wekslowego . Powołując się na przepisy art. 9 i art. 32 ustawy z dnia 28 kwietnia 1936 roku Prawo wekslowe , Sąd I instancji podał , iż wystawca odpowiada za przyjęcie i za zapłatę weksla , zaś poręczyciel wekslowy odpowiada tak samo, jak ten, za kogo poręczył , a nadto jego zobowiązanie jest ważne, chociażby nawet zobowiązanie, za które poręcza, było nieważne z jakiejkolwiek przyczyny z wyjątkiem wady formalnej . Sąd zaznaczył , iż warunkiem przyjęcia odpowiedzialności dłużników wekslowych jest wypełnienie weksla zgodnie z obowiązującymi przepisami . Ważne jest również w przypadku weksla in blanco , aby został on uzupełniony zgodnie z zawartym przez strony porozumieniem . Sąd Okręgowy podniósł , iż wierzyciel często żąda wręczenia odrębnej deklaracji wekslowej, podpisanej przez wystawcę i innych dłużników wekslowych, by nie narazić się na zarzut nieprawidłowego wypełnienia weksla. W deklaracji takiej wyrażona jest zgoda na wypełnienie weksla określoną treścią. Pomimo , że istnienie deklaracji wekslowej nie decyduje o ważności zobowiązania wekslowego ani o zakresie tejże odpowiedzialności , to jednak w przypadku , gdy deklaracja została złożona , dłużnicy wekslowi mogą podnosić zarzut wypełnienia weksla niezgodnie z zawartym porozumieniem. Ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa jednak na dłużniku wekslowym . Sąd Okręgowy zwrócił uwagę , że obydwie pozwane podpisały deklarację do złożonych weksli in blanco, w której stwierdzono, że Bank ma prawo wypełnić poszczególne weksle w każdym czasie w przypadku niedotrzymania umownych terminów spłaty, na sumy odpowiadające częściom wykorzystanego, a nie spłaconego kredytu wraz z odsetkami, prowizją i innymi kosztami Banku. Nadto w deklaracji zapisano , iż Bank ma także prawo wypełnić weksel we wszystkich tych przypadkach, w których służy mu prawo ściągnięcia swoich wierzytelności przed nadejściem terminu płatności na sumę odpowiadającą zadłużeniu i ma prawo opatrzyć poszczególne weksle datami płatności według własnego uznania. Przy takiej treści zawartego porozumienia - w ocenie Sądu I instancji – pozwane pomimo ciążącego na nich obowiązku nie wykazały faktu wypełnienia weksla niezgodnie z deklaracją . Przede wszystkim Sąd I instancji podkreślił , iż w deklaracji pozwane nie zastrzegły końcowego terminu do wypełnienia weksla , toteż podniesiony w toku postępowania pierwszoinstancyjnego zarzut przedawnienia nie był trafny. Sąd I instancji dostrzegł rozbieżności w oznaczeniu stosunku podstawowego . Faktycznie bowiem podstawą istniejącego i dochodzonego przez stronę powodową zadłużenia jest umowa o pożyczkę w E. zawarta przez L. N. w dniu 1 marca 1996 roku , podczas gdy w deklaracji mowa jest o złożeniu weksli jako zabezpieczenia spłaty kredytu . W ocenie Sądu , okoliczność, że w treści deklaracji wekslowej użyto słów „jako zabezpieczenie spłaty kredytu” , zamiast słów „jako zabezpieczenie spłaty pożyczki” nie ma znaczenia dla odpowiedzialności dłużników wekslowych , ponieważ umowę zawartą między powodowym Bankiem a L. N. , precyzuje numer tej umowy ( nr (...) ) . Pozwana W. S. nie wykazała natomiast , że L. N. zawarła z powodowym Bankiem również umowę o kredyt , noszącą ten sam numer . Co się zaś tyczy zarzutu objęcia sumą wekslową należności wynikających z innego stosunku prawnego ( z tzw. debetu wymuszonego ) , Sąd uznał , iż także tego zarzutu pozwane nie zdołały udowodnić powołanymi dowodami . W uznaniu Sądu dla udowodnienia tego zarzutu mógłby okazać się przydatny wniosek o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego sądowego z zakresu księgowości , ale pozwane reprezentowane przez profesjonalnych pełnomocników z taką inicjatywą dowodową nie wystąpiły . Analizując zebrany w sprawie materiał dowodowy , w tym zeznania pozwanych , Sąd doszedł do przekonania , że zadłużenie wynikające z umowy o pożyczkę w E. odpowiadające sumie wekslowej faktycznie istnieje . Sama bowiem pozwana L. N. przyznała, że wymagalne zadłużenie obejmuje kapitał w kwocie 21.070,99 zł i tę kwotę gotowa była zapłacić na rzecz powodowego Banku . Niezależnie od tego , pozwana L. N. we wniosku z dnia 11 lutego 2014 roku o restrukturyzację , potwierdziła istnienie zadłużenia z tytułu odsetek w kwocie 53.630,51 zł naliczonych od kapitału wynikającego z umowy o pożyczkę w E. nr (...) oraz aneksu nr (...) z dnia 20 listopada 2007 roku . Podobnie pozwana W. S. jeszcze przed wypełnieniem weksla miała świadomość istnienia zadłużenia wynikającego z umowy o pożyczkę w E. , bowiem otrzymała pismo z Banku z daty 18 lipca 2013 roku adresowane do L. N. - do jej wiadomości jako poręczyciela wekslowego . Za pozbawiony uzasadnionych podstaw Sąd Okręgowy uznał również zarzut pozwanych wygaśnięcia zobowiązania z umowy o pożyczkę w E. na skutek zawarcia pomiędzy stroną powodową a L. N. kolejnych porozumień ( umów co do zmiany spłaty zadłużenia ) . Zdaniem Sądu I instancji umowy te nie miały charakteru nowacji w rozumieniu przepisu art. 506 k.c. , tym bardziej , że w treści każdej z tych umów zapisano , że nie prowadzą one do odnowienia długu . Dodatkowo Sąd I instancji - z powołaniem się na treść art. 506 § 2 k.c. - wskazał , iż w razie wątpliwości poczytuje się, że zmiana treści dotychczasowego zobowiązania nie stanowi odnowienia ; dotyczy to w szczególności wypadku, gdy wierzyciel otrzymuje od dłużnika – tak jak w niniejszej sprawie – weksel . Powyższy wyrok został zaskarżony apelacjami przez obydwie pozwane . Pozwane : L. N. i W. S. zaskarżając orzeczenie Sądu I instancji w całości sformułowały w swoich środkach odwoławczych podobnej treści zarzuty . I tak pozwana L. N. zarzuciła zaskarżonemu wyrokowi : 1) naruszenie prawa procesowego , tj. art. 233 § 1 k.p.c. polegające na błędnym przyjęciu , iż: - przy uwzględnieniu treści postanowień umownych zawartych w ugodzie cywilnoprawnej z dnia 30 września 2004 roku oraz aneksie nr (...) z dnia 20 listopada 2007 roku nie jest zasadny zarzut odnowienia długu w rozumieniu art. 506 § 1 k.c. , podczas gdy ugoda cywilnoprawna stanowi nową podstawę prawną dla dotychczasowych zobowiązań pozwanej L. N. , skoro zostały w niej ujęte różne ( wynikające z dwóch stosunków prawnych ) zobowiązania , tj. zobowiązanie z tytułu umowy pożyczki oraz zobowiązanie z tzw. debetu wymuszonego , a nadto w umowie tej wskazany został inny sposób spłaty zobowiązania oraz ustalone zostało nowe zabezpieczenie tegoż zobowiązania , - w niniejszej sprawie powód wykazał, że weksel został uzupełniony zgodnie z treścią deklaracji wekslowej , podczas gdy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje, iż do sumy wekslowej zostały doliczone inne zobowiązania pozwanej , niewynikające wyłącznie z umowy pożyczki nr (...) , - suma wekslowa nie zawierała kwot z tytułu innych zobowiązań pozwanej L. N. , podczas gdy ze zgromadzonego materiału dowodowego , a w szczególności z treści ugody cywilnoprawnej z dnia 30 września 2004 roku oraz kolejnych aneksów wynika, iż oprócz zobowiązań z tytułu pożyczki na sumę wekslową złożyły się również kwoty z tytułu debetu wymuszonego ; 2) naruszenie art. 6 k.c. w zw. z art. 233 § 1 k.p.c. poprzez uznanie za bezpodstawne zarzutów pozwanej, iż weksel został wypełniony niezgodnie z deklaracją wekslową na niewłaściwą kwotę i niezasadne przerzucenie ciężaru dowodu z powoda na pozwaną w zakresie wykazania prawdziwości powyższego twierdzenia, podczas gdy twierdzenia pozwanej w zakresie nieprawidłowości wyliczenia przez powoda sumy wekslowej znajdują odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym, a powód nie wykazał jaki rodzaj zobowiązania był źródłem sumy wekslowej ; 3) naruszenie prawa materialnego, a mianowicie: - art.10 ustawy prawo wekslowe z dnia 28 kwietnia 1936 roku , poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że złożony przez pozwaną na zabezpieczenie umowy pożyczki nr (...) weksel został uzupełniony zgodnie z zawartym porozumieniem (deklaracją wekslową), podczas gdy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje, iż weksel został wypełniony niezgodnie z dołączoną do niego deklaracją wekslową, gdyż do sumy wekslowej powód doliczył zobowiązania pozwanej L. N. , których przedmiotowy weksel nie zabezpieczał , - art. 506 § 1 i 2 k.c. , poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, iż ugoda cywilnoprawna z dnia 30 września 2004 roku nie stanowiła odnowienia długu, lecz jej zawarcie ( także kolejnych aneksów ) prowadziło jedynie do zmiany treści zobowiązania wynikającego z umowy pożyczki nr (...) , podczas gdy przedmiotowa ugoda odnosi się również do sposobu spłaty innych zobowiązań pozwanej ( tzw. debetu wymuszonego ) , co wskazuje na zamiar stron zmiany dotychczasowej podstawy prawnej zobowiązań pozwanej . Z kolei pozwana W. S. zarzuciła zaskarżonemu orzeczeniu : 1) nierozpoznanie przez Sąd I instancji istoty sprawy , które przejawiało się : - w błędnym przyjęciu , iż w przedmiotowym stanie faktycznym , pozwana ponosi odpowiedzialność wekslową , pomimo że weksel został wypełniony niezgodnie z deklaracją wekslową, a to na skutek doliczenia do sumy wekslowej kwot debetu wymuszonego oraz odsetek z tego tytułu, - w nieuprawnionym uznaniu , że numer umowy wskazany w deklaracji wekslowej dostatecznie identyfikuje zobowiązanie , w sytuacji gdy z dokumentów dołączonych do umowy pożyczki wynika, że zabezpieczeniem tej umowy był nieporęczony weksel własny pozwanej L. N. ; 2) naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. polegające na nierozważeniu przez Sąd I instancji, w sposób swobodny i wszechstronny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i w konsekwencji przyjęciu – sprzecznie z zebranym materiałem dowodowym - że : - strona powodowa wykazała uzupełnienie weksla zgodnie z deklaracją , - strona powodowa udowodniła wysokość , rodzaj, a także podstawę zobowiązania wekslowego, w sytuacji gdy z dokumentów zgromadzonych w niniejszej sprawie, nie wynika, aby kwota wekslowa obejmowała wyłącznie pożyczkę oraz odsetki z tytułu nieterminowego regulowania rat udzielonej pozwanej L. N. pożyczki, tym bardziej , że kolejno podpisywane przez pozwaną L. N. dokumenty odnosiły się nie tylko do zobowiązania z tytułu udzielonej pożyczki, a w treści tych porozumień nie pojawiło się zastrzeżenie , zgodnie z którym pozwana miała spłacać w pierwszej kolejności należności z tytułu debetu wymuszonego, - zarzut pozwanej w zakresie bezpodstawnego doliczenia do sumy wekslowej innych zobowiązań pozwanej L. N. był bezzasadny , pomimo treści ugody cywilnoprawnej z dnia 30 września 2004 roku oraz kolejno do niej podpisywanych dokumentów, - wyjaśnienia pozwanej L. N. w zakresie stwierdzenia, że zadłużenie obejmuje kapitał w kwocie 21.070,99 zł i odsetki wynoszące 53.630,51 zł przemawiają za prawidłowym wypełnieniem weksla , podczas gdy z aneksu nr (...) z dnia 20 listopada 2007 roku , który z kolei odwoływał się do ugody cywilnoprawnej z dnia 30 września 2004 roku wynikało , że porozumienia te regulują zobowiązania , także z tytułu debetu wymuszonego , - zawarta pomiędzy stroną powodową a pozwaną L. N. ugoda nie stanowi nowacji , w sytuacji gdy strony , na mocy tej ugody wykreowały nowy stosunek prawny, traktując dotychczas odrębne zobowiązania z tytułu umowy pożyczki i debetu wymuszonego wraz z odsetkami należnymi od tych zobowiązań, jako jedno zobowiązanie ; 3) naruszenie przepisu art. 6 k.c. w zw. z art. 233 k.p.c. , poprzez nieuprawnione przerzucenie ciężaru dowodu z powoda na pozwanego w zakresie wykazania sumy wekslowej, podczas gdy na pozwanym ciąży obowiązek udowodnienia wypełnienia weksla niezgodnie z deklaracją wekslową i tego obowiązku pozwana dopełniła , bowiem jej twierdzenia w tym zakresie znajdują odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym ; 4) naruszenie prawa materialnego , poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 10 ustawy prawo wekslowe z dnia 28 kwietnia 1936 roku i uznanie przez Sąd I instancji, że złożony na zabezpieczenie umowy pożyczki z dnia 1 marca 1996 roku weksel został wypełniony zgodnie z treścią deklaracji wekslowej, w sytuacji gdy do sumy wekslowej zostały doliczone inne zobowiązania wystawcy , tj. pozwanej L. N. , pochodzące z różnych stosunków prawnych , w tym kwoty ( także odsetki ) z tytułu debetu wymuszonego ; 5) naruszenie prawa materialnego , poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 506 § 2 k.c. i w konsekwencji uznanie, że ugoda cywilnoprawna z dnia 30 września 2004 roku oraz kolejne aneksy, w tym aneks nr (...) z dnia 20 listopada 2007 roku stanowią jedynie zmianę treści dotychczasowego zobowiązania, w sytuacji gdy w ramach ugody powód wraz z pozwaną L. N. uregulował równocześnie sposób spłaty zobowiązań wynikających z różnych podstaw prawnych , tj. z umowy pożyczki oraz z debetu wymuszonego , kreując tym samym nowe zobowiązanie ; 6) naruszenie prawa materialnego, poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 506 §1 k.c. i uznanie przez Sąd I instancji, iż ugoda cywilnoprawna z dnia 30 września 2004 roku nie stanowiła odnowienia . W oparciu o powyższe zarzuty pozwane zażądały zmiany zaskarżonego wyroku, poprzez uchylenie nakazu zapłaty wydanego w dniu 30 czerwca 2014 roku przez Sąd Okręgowy w Kielcach i oddalenie powództwa w całości. Nadto pozwane domagały się zasądzenia od strony powodowej na ich rzecz kosztów postępowania za obydwie instancje . Na wypadek nieuwzględnienia wniosków o zmianę orzeczenia , pozwane wniosły o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania apelacyjnego. Sąd Apelacyjny rozważył , co następuje : Apelacje pozwanych jako bezzasadne podlegały oddaleniu . Na wstępie należy odnieść się do zawartego w apelacji pozwanej W. S. zarzutu nierozpoznania przez Sąd I instancji istoty sprawy , albowiem jest to jedna z podstaw ( art. 386 § 4 k.p.c. ) , która daje Sądowi II instancji możliwość uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania . Zarzut ten nie jest trafny . Pojęcie nierozpoznania istoty sprawy jest interpretowane w orzecznictwie jako wadliwość rozstrzygnięcia polegająca na wydaniu przez Sąd I instancji orzeczenia , które nie odnosi się do tego co było przedmiotem sporu, bądź na zaniechaniu zbadania przez Sąd materialnej podstawy żądania albo merytorycznych zarzutów strony , z uwagi na bezpodstawne przyjęcie istnienia przesłanki materialnoprawnej lub procesowej unicestwiającej roszczenie . Wszelkie zaś wady orzeczenia , mające związek z naruszeniem prawa materialnego lub prawa procesowego ( zwłaszcza w zakresie kontroli materiału dowodowego oraz ustaleń faktycznych ) nie uzasadniają zarzutu nierozpoznania istoty sprawy . Nieprawidłowości tego rodzaju mogą być w systemie apelacji pełnej usuwane na etapie postępowania apelacyjnego ( por. między innymi : postanowienie Sądu Naj. z dnia 2 lipca 2015 roku , VCZ 39/15, Lex nr 1762493 ; postanowienie Sądu Naj. z dnia 3 lipca 2015 roku , I CZ 30/15 , Lex nr 1775573 oraz postanowienie Sądu Naj. z dnia 20 maja 2015 roku , I CZ 44/15 , Lex nr 1747843 ) . Skarżąca na uzasadnienie analizowanego zarzutu nie przytoczyła okoliczności, które mogłyby świadczyć o nierozpoznaniu istoty sprawy w rozumieniu wyżej podanym . Pozwana upatrywała bowiem nierozpoznania istoty sprawy w błędnym przypisaniu jej odpowiedzialności wekslowej , pomimo wypełnienia weksla niezgodnie z deklaracją oraz wadliwym ustaleniu , że numer umowy wskazany w deklaracji wekslowej dostatecznie identyfikuje zobowiązanie , w sytuacji gdy z dokumentów dołączonych do umowy pożyczki wynika, iż zabezpieczeniem tej umowy był nieporęczony weksel własny pozwanej L. N. . Jak stąd wynika są to zastrzeżenia odnoszące się do oceny prawnej oraz do poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych . Sąd I instancji odniósł się do tych okoliczności w pisemnych motywach do zaskarżonego orzeczenia , w tym do zarzutu wypełnienia weksla niezgodnie z deklaracją , tyle tylko , że w ocenie Sądu pozwane nie wykazały faktu wypełnienia weksla niezgodnie z porozumieniem . Na uwzględnienie nie zasługuje również rozbudowany w obydwu apelacjach zarzut naruszenia przepisu art. 233 § 1 k.p.c. Dla skutecznego postawienia zarzutu naruszenia przepisu art. 233 § 1 k.p.c. nie jest wystarczające zaprezentowanie przez skarżącego stanu faktycznego wynikającego z odmiennego od Sądu I instancji przekonania o doniosłości ( wadze ) poszczególnych dowodów . Strona skarżąca obowiązana jest powołać przyczyny dyskwalifikujące ocenę dowodów przeprowadzoną przez Sąd , tj. wskazać jakie kryteria oceny naruszył Sąd przy ocenie konkretnych dowodów , uznając brak ich wiarygodności i mocy dowodowej lub niesłusznie im je przyznając ( por. wyrok Sądu Naj. z dnia 23 stycznia 2001 roku , IV CKN 970/00 , Legalis ; wyrok Sądu Naj. z dnia 25 listopada 2003 roku , II CK 293/02 , Lex nr 151622 oraz wyrok Sądu Naj. z dnia 7 stycznia 2005 roku , IV CK 387/04 , Lex nr 177263 ) . Analiza zarzutów apelacji wymierzonych w podstawę faktyczną orzeczenia prowadzi do jednoznacznych wniosków , a mianowicie takich , iż zdecydowana większość zastrzeżeń powołanych na uzasadnienie naruszenia przepisu art. 233 § 1 k.p.c. w ogóle nie ma związku z oceną dowodów i nie odwołuje się do kryteriów oceny dowodów . Sąd I instancji ustalił stan faktyczny sprawy w oparciu o całość zgromadzonego w toku postępowania materiału dowodowego , a w szczególności w oparciu o liczne dokumenty , do których odwołują się pozwane w swoich środkach odwoławczych . I tak w podstawie faktycznej przytoczone zostały wszystkie istotne postanowienia zawarte w : umowie o pożyczkę w E. nr (...) z dnia 1 marca 1996 roku , w deklaracji wekslowej podpisanej przez pozwane , w ugodzie cywilnoprawnej z dnia 30 września 2004 roku , w decyzji Komitetu Kredytowego strony powodowej podjętej na posiedzeniu w dniu 25 października 2007 roku , w aneksie do ugody z dnia 30 września 2004 roku podpisanym w dniu 20 listopada 2007 roku oraz w wypowiedzeniu umowy z dnia 11 lipca 2013 roku . Sąd Okręgowy czyniąc ustalenia faktyczne uwzględnił , że przedmiotem ugody cywilnoprawnej z dnia 30 września 2004 roku była nie tylko wierzytelność wynikająca z umowy o pożyczkę w E. z dnia 1 marca 1996 roku , ale i wierzytelność z tytułu tzw. debetu wymuszonego ( niespłaconego limitu na dwóch kartach kredytowych ) . Podobnie w części ustaleń poświęconych aneksowi nr (...) , Sąd I instancji przytacza wprost zapisy w nim zawarte odnośnie wysokości wierzytelności przysługującej stronie powodowej wobec pozwanej L. N. . Bez jakichkolwiek zniekształceń, do ustaleń faktycznych Sąd I instancji włączył również oświadczenie pozwanej L. N. zawarte w jej wniosku z dnia 11 lutego 2014 roku o restrukturyzację zadłużenia . Pozwane nie kwestionowały ustaleń faktycznych Sądu I instancji w tym zakresie, a zarzucana w apelacjach sprzeczność ( jako konsekwencja naruszenia przepisu art. 233 § 1 k.p.c. ) miała w ich ocenie polegać przede wszystkim na : - błędnym przyjęciu , że ugoda cywilnoprawna z dnia 30 września 2004 roku nie stanowiła nowacji w rozumieniu przepisu art. 506 § 1 k.c. ; - nieuprawnionym stwierdzeniu , że materiał dowodowy zebrany w sprawie nie pozwalał na uznanie , że weksel złożony przy pozwie został wypełniony przez stronę powodową w sposób sprzeczny z zawartym porozumieniem ( deklaracją wekslową ) poprzez dopisanie do sumy wekslowej należności , które nie wynikały z umowy o pożyczkę w E. ; - niezasadnym przerzuceniu ciężaru dowodu z powoda na pozwaną w zakresie wykazania wypełnienia weksla niezgodnie z deklaracją wekslową , tj. na niewłaściwą kwotę . W tej sytuacji trzeba przyjąć , iż tak naprawdę skarżące nie podzielają oceny prawnej Sądu I instancji , a tym samym ich zastrzeżenia dotyczą przede wszystkim stosowania prawa materialnego ( art. 10 ustawy Prawo wekslowe , art. 6 k.c. i art. 506 k.c. ) , które zresztą przybrały postać odrębnych zarzutów . W odniesieniu do pozostałych wadliwości , które mogły stanowić przedmiot badania Sądu na gruncie przepisu art. 233 § 1 k.p.c. , podnieść należy , iż Sąd I instancji w uzasadnieniu do zaskarżonego orzeczenia wyjaśnił wątpliwości powstałe na tle nieprecyzyjnego oznaczenia w deklaracji wekslowej umowy , która stanowiła podstawę wręczenia stronie powodowej weksli podpisanych również przez pozwaną W. S. jako poręczyciela . Należy podzielić stanowisko Sądu Okręgowego , że konkretyzacja stosunku podstawowego w postaci umowy pożyczki w E. z dnia 1 marca 1996 roku nastąpiła poprzez wskazanie w deklaracji wekslowej numeru umowy ( nr (...) ) . Nie sposób również zgodzić się z zarzutem pozwanej W. S. ( powołanym w uzasadnieniu zarzutu nierozpoznania istoty sprawy), że wskazany w deklaracji wekslowej numer umowy ( nr (...) ) niedostatecznie identyfikuje zobowiązanie , bowiem z dokumentów dołączonych do umowy pożyczki wynika, że zabezpieczeniem tej umowy był jedynie nieporęczony weksel własny wystawiony przez pozwaną L. N. . Prawdą jest , że w § (...) z dnia 13 marca 2000 roku jako prawne zabezpieczenie spłaty pożyczki z limitem do 100.000 zł ujawniono weksel własny in blanco wystawiony przez pożyczkobiorcę ( k – 140 ) . Ta okoliczność , znajdująca odzwierciedlenie w stanie faktycznym sprawy nie była kwestionowana przez strony . Materiał dowodowy pozwalał jednak na ustalenie , że w 2001 roku – w związku z wysokością przyznanego limitu pożyczki w E. - strona powodowa zażądała dodatkowego zabezpieczenia w postaci dwóch weksli in blanco oraz weksla uzupełniającego , które zostały podpisane również przez pozwaną W. S. jako poręczyciela . Te czynności wymagały również zgody męża pozwanej i jego oświadczenie ( zgoda na poręczenie) zalega w aktach sprawy ( k – 146 ) . Pozwana W. S. nigdy nie negowała , że takowe weksle podpisała jako poręczyciel . Przeciwnie już po wypełnieniu weksla , w piśmie z dnia 25 lutego 2014 roku skierowanym do strony powodowej zażądała zniszczenia dwóch pozostałych weksli , wskazując wyraźnie , iż weksle te stanowiły zabezpieczenie kredytu udzielonego umową o pożyczkę w E. nr (...) z dnia 1 marca 1995 roku ( k – 196 ). Skoro w deklaracji ( k – 24 ) mowa jest o trzech wekslach podpisanych przez W. S. jako poręczyciela oraz wskazuje się na tenże sam numer umowy ( nr (...) ) , to bezsprzecznie deklaracja ta została wystawiona do weksli , o których wspomina pozwana w powołanym wyżej piśmie . Wobec nieskuteczności zarzutów naruszenia przepisu art. 233 § 1 k.p.c. , Sąd Apelacyjny podzielając ustalenia faktyczne Sądu I instancji przyjmuje je za własne . W zaprezentowanym stanie faktycznym , także i zarzuty naruszenia prawa materialnego nie mają uzasadnionych podstaw . Zasadniczy argument powołany przez pozwane na uzasadnienie wyłączenia ich odpowiedzialności wekslowej ( w związku z wypełnieniem w dniu 19 lutego 2014 roku przez stronę powodową weksla na kwotę 75.517,36 zł ) dotyczył wypełnienia weksla niezgodnie z zawartym porozumieniem ( deklaracją wekslową ) . Nie ulega wątpliwości , że każdej z pozwanych przysługiwało prawo podnoszenia wszystkich zarzutów wynikających ze stosunku podstawowego , w tym zarzutu wypełnienia weksla niezgodnie z porozumieniem . Zarzuty te miały oczywiście istotne znacznie dla odpowiedzialności wekslowej , bowiem dopiero w następstwie wypełnienia weksla in blanco zgodnie z porozumieniem co do sposobu jego uzupełnienia powstaje zobowiązanie wekslowe osób podpisanych na tym wekslu , o treści określonej w tekście powstałym na skutek wypełnienia . Trzeba jednak w tym miejscu zaakcentować , że możliwość podniesienia zarzutów ze stosunku podstawowego , co prawda osłabia odpowiedzialność dłużnika wekslowego, ale w żadnym razie nie podważa abstrakcyjnego charakteru zobowiązania wekslowego . W dalszym ciągu proces o zapłatę z weksla ma charakter tzw. procesu wekslowego , bowiem podniesienie zarzutu wypełnienia weksla niezgodnie z porozumieniem nie prowadzi do utraty przez posiadacza weksla formalnej i materialnej legitymacji wekslowej . Ma to daleko idące konsekwencje w zakresie rozkładu ciężaru dowodu w procesie , w którym powód dochodzi należności z weksla , a pozwany podnosi zarzut , że weksel został wypełniony niezgodnie z zawartym porozumieniem . Otóż w orzecznictwie prezentowany jest jednolity pogląd , zgodnie z którym powołanie się przez dłużnika wekslowego na nieprawidłowe wypełnienie weksla ( w sposób sprzeczny z porozumieniem ) nie powoduje zmiany rozkładu ciężaru dowodu i jego przeniesienia na powoda. Ciężar wykazania , że weksel in blanco został wypełniony w sposób niezgodny z porozumieniem spoczywa na dłużniku , który podniósł tego rodzaju zarzut. Od wierzyciela wekslowego wymaga się w takiej sytuacji jedynie oznaczenia wysokości wierzytelności stanowiącej sumę wekslową oraz wskazania stosunku podstawowego , z którego ta wierzytelność wynika . Ponieważ zobowiązanie wekslowe ( również zobowiązanie wynikające z weksla in blanco ) ma charakter abstrakcyjny ( występuje domniemanie istnienia wierzytelności wynikające z wystawienia i wydania weksla ) , to posiadacz weksla nie musi dowodzić istnienia wierzytelności w stosunku podstawowym ( zob. wyrok Sądu Naj. z dnia 27 marca 2014 roku , III CSK 100/13 , Lex nr 1489244 ; wyrok Sądu Apel. w Krakowie z dnia 26 maja 2015 roku , I ACa 347/15 , Lex nr 1770846 ; wyrok Sądu Apel. w Warszawie z dnia 2 kwietnia 2014 roku , VI ACa 1292/13 , Lex nr 1506316 oraz wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 17 czerwca 2014 roku , I ACa 353/14 , Lex nr 1496505 ) . Mając powyższe na uwadze , Sąd Okręgowy zasadnie uznał , że to na pozwanych spoczywał ciężar wykazania okoliczności potwierdzających wypełnienie weksla niezgodnie z zawartym przez strony porozumieniem ( deklaracją wekslową ), tzn. okoliczności wskazujących na nieistnienie wierzytelności ze stosunku podstawowego z uwagi na wygaśnięcie zobowiązania z umowy pożyczki w E. , w następstwie odnowienia zobowiązania , ewentualnie okoliczności świadczących o objęciu sumą wekslową wierzytelności , która nie wynika z umowy z dnia 1 marca 1996 roku . W żadnym razie obowiązkiem w tym zakresie nie można było obciążać strony powodowej . Tak więc zarzut naruszenia przepisu art. 6 k.c. był całkowicie bezzasadny . Sąd Apelacyjny akceptuje stanowisko Sądu I instancji , że pozwane nie zdołały w toku postępowania wykazać faktu wypełnienia weksla niezgodnie z porozumieniem . Wbrew stanowisku skarżących przedmiotowy zarzut nie znajduje oparcia w materiale dowodowym sprawy . Podobnie jak Sąd Okręgowy , Sąd Apelacyjny ocenia , że ugoda z dnia 30 września 2004 roku oraz aneks do tej ugody z dnia 20 listopada 2007 roku nie stanowiły umów odnowienia , zawartych w celu umorzenia dotychczasowych zobowiązań wynikających z umowy pożyczki w E. oraz z tzw. debetu wymuszonego . Niezależnie od wskazanych w przepisie art. 506 § 1 k.c. podstaw odnowienia ( zobowiązanie się dłużnika do spełnienia innego świadczenia lub tego samego świadczenia , lecz z innej podstawy prawnej ) , strony muszą wyrazić zamiar umorzenia istniejącego zobowiązania . Chociaż zamiar ten nie musi być wyraźny , to jednak zamiaru nie można domniemywać . Przeciwnie przepis art. 506 § 2 k.c. statuuje nawet domniemanie , zgodnie z którym w razie wątpliwości poczytuje się , że zmiana treści zobowiązania nie stanowi jego odnowienia , zwłaszcza gdy wierzyciel otrzymał od dłużnika weksel lub czek ( por. wyrok Sądu Naj. z dnia 9 stycznia 2008 roku , II CSK 407/07 , Lex nr 462284 oraz wyrok Sądu Naj. z dnia 15 lutego 2007 roku , II CSK 485/06 , Lex nr 445211 ) . Trudno na tle okoliczności niniejszej sprawy dowodzić , że zamiarem stron zawierających ugodę , a następnie aneks do tej ugody było umorzenie dotychczasowego zobowiązania , skoro w ich treści strony jasno oświadczyły , że umowy te nie stanowią odnowienia długu w rozumieniu przepisu art. 506 § 1 k.c. Ponadto należy zauważyć , iż ugoda – stosownie do treści art. 917 k.c. – reguluje prawa i obowiązki stron , przy czynieniu sobie wzajemnych ustępstw w ramach istniejącego stosunku prawnego . Oznacza to , że ugoda nie powołuje nowego stosunku prawnego , a jedynie zmienia stosunek już istniejący . Tak więc – co do zasady – nie może ona stanowić całkowicie nowej podstawy ustalonych już praw i obowiązków . Wyjątkowo dopuszcza się możliwość kwalifikowania ugody jako umowy nowacyjnej , gdy z jednoznacznych ustaleń wynikać będzie , że w ramach wzajemnych ustępstw w zakresie istniejącego pomiędzy stronami stosunku prawnego , dłużnik zobowiązał się – za zgodą wierzyciela - spełnić inne świadczenie , albo nawet to samo świadczenie , ale z innej podstawy prawnej ( tak Sąd Najwyższy w orzeczeniach : wyroku z dnia 1 października 2003 roku , II CK 92/02 , Lex nr 602225 oraz w wyroku z dnia 15 października 1999 roku , III CKN 373/98 , Lex nr 452805 ) . Strony , tj. powodowy Bank oraz pozwana L. N. obejmując ugodą wierzytelności wynikające z różnych stosunków prawnych ( z umowy pożyczki w E. oraz z limitów na kartach ) dokonały jedynie zmiany warunków spłaty długów , poprzez oznaczenie nowych terminów i wysokości poszczególnych rat . Była to więc zmiana treści dotychczasowego zobowiązania , która przy uwzględnieniu domniemania z art. 506 § 2 k.c. nie mogła być uważana za odnowienie ( por. wyrok Sądu Naj. z dnia 20 lutego 2008 roku , II CSK 458/07 , Lex nr 461729 oraz wyrok Sądu Naj. z dnia 30 stycznia 2007 roku , IV CSK 356/06 , Lex nr 276223 ) . Nie potwierdziły się również zarzuty wypełnienia weksla niezgodnie z deklaracją poprzez doliczenie do sumy wekslowej innych zobowiązań pozwanej L. N. , niezwiązanych z umową nr (...) z dnia 1 marca 1996 roku . Jak już wcześniej zostało powiedziane , strona powodowa na skutek zgłoszenia tej treści zarzutów obowiązana była jedynie wskazać jakie wierzytelności i z jakiego stosunku podstawowego składają się na sumę wekslową . Nie musiała zaś dowodzić istnienia wierzytelności w stosunku podstawowym . Strona powodowa dopełniła obowiązku w tym zakresie , bowiem w piśmie z dnia 13 stycznia 2015 roku ( k – 122 – 124 ) oznaczyła stosunek podstawowy oraz przedstawiła rozliczenie wierzytelności wynikającej z tego stosunku , odpowiadającej sumie wekslowej .Wraz z przedmiotowym pismem zostały złożone dokumenty w postaci : umowy nr (...) o pożyczkę w E. ( wraz z aneksami ) , ugody z dnia 30 września 2004 roku i aneksu do tej ugody z dnia 20 listopada 2007 roku oraz wypowiedzenia umowy rachunku bankowego z dnia 11 lipca 2013 roku . Wedle stanowiska strony powodowej suma wekslowa stanowi wierzytelność ( kapitał w kwocie 21.070,99 zł , odsetki w kwocie 54.406,37 zł oraz opłaty od wezwań w kwocie 40 zł ) wynikającą jedynie z umowy nr (...) o pożyczkę w E. . Strona powodowa przyznała , że ugodą z dnia 30 września 2004 roku została objęta również wierzytelność z tytułu tzw. debetu wymuszonego ( limit na kartach ) , jednakże wskazała , iż na chwilę sporządzenia aneksu do ugody ( w dniu 20 listopada 2007 roku ) debet wymuszony kartami został w całości spłacony , albowiem wpłaty były w pierwszej kolejności zaliczane na tą właśnie wierzytelność ( kapitał ) . Z kolei odsetki naliczone od zadłużenia z tytułu tzw. debetu wymuszonego za okres od dnia 30 września 2004 roku do dnia 20 listopada 2007 roku nie zostały doliczone do sumy wekslowej. Faktem jest , że ugoda z dnia 30 września 2004 roku nie reguluje , na poczet którego długu mają być w pierwszej kolejności zaliczane poszczególne wpłaty . Trzeba jednak zauważyć , iż w razie braku oświadczeń stron w tym przedmiocie , znajdują zastosowanie reguły z art. 451 k.c. ; ostatecznie reguła zawarta w § 3 art. 451 k.c. , która nakazuje zaliczyć spełnione świadczenie na poczet długu wymagalnego , a jeżeli jest kilka długów wymagalnych – na poczet najdawniej wymagalnego ( por. wyrok Sądu Naj. z dnia 27 listopada 2002 roku , I CKN 1331/00 , Lex nr 75340 ) . Pozwane nie kwestionowały podanego przez stronę powodową sposobu zaliczania poszczególnych rat po dacie zawarcia ugody ( po dniu 30 września 2004 roku ) . Stanowisko strony powodowej o dokonaniu przez pozwaną L. N. spłaty - w okresie od dnia 30 września 2004 roku do dnia 20 listopada 2007 roku – zadłużenia ( kapitału ) z tzw. debetu wymuszonego nie pozostaje w sprzeczności z decyzją Komitetu (...) podjętą na posiedzeniu w dniu 25 października 2007 roku ( w decyzji mowa jest również o restrukturyzacji zadłużenia z tytułu debetu wymuszonego ) , ani też z postanowieniami aneksu nr (...) z dnia 20 listopada 2007 roku , bowiem restrukturyzacja dotyczyła nie tylko kapitału w kwocie 81.091,39 zł , ale i odsetek w kwocie 57.917,38 zł wyliczonych od kapitału za okres od dnia 30 września 2004 roku do dnia 25 października 2007 roku. Należy nadto podnieść – na co trafnie zwrócił uwagę również Sąd I instancji – że sama pozwana L. N. we wniosku o restrukturyzację złożonym u strony powodowej przed wypełnieniem weksla ( w dniu 11 lutego 2014 roku ) przyznała , że zadłużenie ( odpowiadające w przybliżeniu sumie wekslowej ) wynika z umowy o pożyczkę w E. , zaś w postępowaniu przed Sądem I instancji ( będąc słuchana w charakterze strony ) podała , iż z tytułu przedmiotowego weksla jest winna powodowi kwotę 21.079 zł , która odpowiada kapitałowi ( k – 230 ) . Skoro zatem pozwane nie dowiodły faktu doliczenia do sumy wekslowej wierzytelności pochodzącej z innego stosunku prawnego ( z tzw. debetu wymuszonego), to należało uznać, że weksel został wypełniony zgodnie z porozumieniem , tj. na sumę odpowiadającą zadłużeniu z tytułu umowy o pożyczkę ( nr (...) ) w E. . Na koniec warto jeszcze wskazać , iż nawet przy wykazaniu przez pozwane , że strona powodowa do sumy wekslowej doliczyła wierzytelność z poza stosunku podstawowego , nie mogłyby one uzyskać rozstrzygnięcia odpowiadającego wnioskom apelacyjnym ( uchylenia nakazu zapłaty i oddalenia powództwa w całości). Naruszenie upoważnienia do uzupełnienia weksla in blanco poprzez wpisanie wyższej sumy od kwoty wierzytelności , dla której zabezpieczenia weksel został wręczony , ma tylko taki skutek , że osoba na nim podpisana staje się zobowiązana w granicach , w jakich tekst weksla jest zgodny z upoważnieniem ( zob. wyrok Sądu Naj. z dnia 9 grudnia 2004 roku , II CK 170/04 , Lex nr 146408 oraz wyrok Sądu Apel. w Krakowie z dnia 3 lutego 2015 roku , I ACa 1575/14 , Lex nr 1681961 ) . Wskazane w rozważaniach powody zadecydowały , że obydwie apelacje pozwanych podlegały oddaleniu na podstawie art. 385 k.p.c.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI