I ACa 158/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny oddalił apelację powódki w sprawie o ochronę dóbr osobistych i zapłatę, uznając, że działania policji nie naruszyły jej dóbr osobistych.
Powódka A. C. domagała się od Skarbu Państwa złożenia oświadczenia z przeprosinami i zapłaty 49 000 zł na cel społeczny, twierdząc, że naruszono jej dobra osobiste w związku z reorganizacją pracy w policji i pracami komisji inwentaryzacyjnej. Sąd Okręgowy oddalił powództwo, uznając, że jedynie naruszenie czci, godności i dobrego imienia może być podstawą roszczeń, a tych powódka nie wykazała. Sąd Apelacyjny oddalił apelację, uznając wniosek o dopuszczenie nowego dowodu za spóźniony i podzielając ustalenia faktyczne oraz ocenę prawną sądu pierwszej instancji.
Powódka A. C. dochodziła ochrony dóbr osobistych i zapłaty od Skarbu Państwa – Komendanta (...) w K., twierdząc, że naruszono jej cześć, godność i dobre imię w związku z reorganizacją pracy w policji oraz czynnościami komisji inwentaryzacyjnej. Sąd Okręgowy w Krakowie oddalił powództwo, uznając, że jedynie naruszenie czci, godności i dobrego imienia może stanowić podstawę roszczeń, a powódka nie wykazała, aby takie naruszenie miało miejsce. Sąd I instancji ustalił, że powódka została przeniesiona na niższe stanowisko w wyniku zmian organizacyjnych, a następnie zwolniona ze służby z powodu niezdolności do pracy. Komisja inwentaryzacyjna ujawniła nieprawidłowości w dokumentacji, co wywołało napiętą atmosferę i zdenerwowanie u powódki, jednakże nie doszło do jej znieważenia czy poniżenia. Sąd Apelacyjny oddalił apelację powódki, uznając wniosek o dopuszczenie dowodu z protokołu kontroli Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego za spóźniony. Sąd II instancji podzielił ustalenia faktyczne i ocenę prawną Sądu Okręgowego, stwierdzając, że działania funkcjonariuszy policji i członków komisji nie naruszyły dóbr osobistych powódki. Sąd Apelacyjny nie obciążył powódki kosztami postępowania apelacyjnego ze względu na zasady słuszności.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, działania te nie naruszyły dóbr osobistych powódki w stopniu uzasadniającym uwzględnienie roszczeń.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że jedynie naruszenie czci, godności i dobrego imienia może być podstawą roszczeń, a powódka nie wykazała takiego naruszenia. Choć atmosfera była napięta, nie doszło do znieważenia ani poniżenia. Pogorszenie stanu zdrowia nie zostało udowodnione jako bezpośredni skutek działań policji, a wcześniejsze problemy zdrowotne miały inne przyczyny.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
Skarb Państwa – Komendant (...) w K.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. C. | osoba_fizyczna | powódka |
| Skarb Państwa – Komendant (...) w K. | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (11)
Główne
k.c. art. 23
Kodeks cywilny
Podstawa ochrony dóbr osobistych.
k.c. art. 24 § § 1
Kodeks cywilny
Środki ochrony dóbr osobistych.
k.c. art. 448
Kodeks cywilny
Zadośćuczynienie za naruszenie dóbr osobistych.
Pomocnicze
k.p.c. art. 381
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy dopuszczenia nowych dowodów w postępowaniu apelacyjnym i ich spóźnienia.
k.p.c. art. 328 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy wymogów uzasadnienia wyroku.
k.p.c. art. 98 § § 1 i 3
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik sprawy w zakresie kosztów.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada słuszności w zakresie kosztów postępowania.
k.p.c. art. 108 § § 1 i 3
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzyganie o kosztach w orzeczeniu kończącym postępowanie.
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zakres postępowania apelacyjnego.
u.k.s.c. art. 94 § ust. 1 pkt 4
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Zwolnienie od kosztów sądowych.
u.p. art. 135 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o Policji
Przewinienie dyscyplinarne funkcjonariusza.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak wykazania naruszenia dóbr osobistych powódki. Wniosek dowodowy złożony w apelacji jest spóźniony. Wcześniejsze problemy zdrowotne powódki miały inne przyczyny niż działania policji. Działania komisji inwentaryzacyjnej mieściły się w granicach jej kompetencji i nie stanowiły naruszenia dóbr osobistych.
Odrzucone argumenty
Naruszenie dóbr osobistych poprzez reorganizację pracy i działania komisji inwentaryzacyjnej. Pogorszenie stanu zdrowia powódki jako skutek działań policji. Naruszenie zasad postępowania z informacjami niejawnymi.
Godne uwagi sformułowania
"nie można zasadnie mówić o tym by do naruszenia tych dóbr doszło poprzez poniżanie godności A. C. czy też w drodze rozpowszechniania przez członków komisji negatywnych ocen jej pracy." "o potwierdzeniu takiego naruszenia decyduje nie subiektywna ocena domagającego się ochrony ale ocena obiektywna dokonana przez zewnętrznego obserwatora" "stwierdzenie, że ktoś „ ma bałagan w papierach „ nie jest określeniem naruszającym jego dobra osobiste." "zasady słuszności dostatecznie usprawiedliwiają brak takiego obciążenia [kosztami]"
Skład orzekający
Paweł Rygiel
przewodniczący
Barbara Górzanowska
sędzia
Grzegorz Krężołek
sędzia-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia dóbr osobistych w kontekście stosunku pracy funkcjonariusza publicznego, ocena działań komisji inwentaryzacyjnej, dopuszczalność dowodów w postępowaniu apelacyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariusza policji i reorganizacji wewnętrznej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ochrony dóbr osobistych w miejscu pracy, co jest tematem uniwersalnym, ale szczegółowe okoliczności związane z pracą w policji i komisją inwentaryzacyjną mogą być mniej interesujące dla szerokiej publiczności.
“Czy reorganizacja w pracy może naruszyć dobra osobiste funkcjonariusza? Sąd Apelacyjny rozstrzyga.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I ACa 158/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 maja 2016 r. Sąd Apelacyjny w Krakowie – Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Paweł Rygiel Sędziowie: SSA Barbara Górzanowska SSA Grzegorz Krężołek (spr.) Protokolant: st.sekr.sądowy Katarzyna Wilczura po rozpoznaniu w dniu 18 maja 2016 r. w Krakowie na rozprawie sprawy z powództwa A. C. (1) przeciwko Skarbowi Państwa – Komendantowi (...) w K. o ochronę dóbr osobistych i zapłatę na skutek apelacji powódki od wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 4 listopada 2015 r. sygn. akt I C 1680/14 1. oddala apelację; 2. nie obciąża powódki kosztami postępowania należnymi stronie pozwanej w postępowaniu apelacyjnym. SSA Barbara Górzanowska SSA Paweł Rygiel SSA Grzegorz Krężołek Sygn. akt : I ACa158 /16 UZASADNIENIE W uznaniu za niezasadne żądań powódki A. C. (1) , skierowanych przeciwko Skarbowi Państwa Komendantowi (...) w K. , mających służyć odwróceniu skutków naruszenia dóbr osobistych , poprzez złożenie przez stronę pozwaną, określonego przez powódkę oświadczenia zawierającego tekst przeprosin oraz przekazania na cel społeczny - hospicjum dla dzieci w K. kwoty 49 000 złotych , Sąd Okręgowy w Krakowie wyrokiem z dnia 4 listopada 2015r : - powództwo oddalił [ pkt I ] , - zasądził od A. C. (1) na rzecz strony przeciwnej kwotę 360 złotych , tytułem kosztów procesu [ pkt II ] , - kosztami sądowymi obciążał Skarb Państwa [ pkt III sentencji wyroku ] , Sąd I instancji ustalił następujące fakty istotne dla rozstrzygnięcia : Jako niesporne pomiędzy stronami uznał to , że A. C. (1) została przyjęta do służby w policji w dniu 16 maja 1994 roku. Od 1 marca 2006 roku zajmowała stanowisko służbowe – kierownika sekcji Stacji (...) i T. Wydziału (...) (...) w K. . Rozkazem personalnym z dnia 30.11.2010 roku powódka z tym dniem została zwolniona z zajmowanego stanowiska , a od 1 grudnia 2010 roku, mianowana na niższe stanowisko służbowe; eksperta Zespołu Poczty (...) i (...) z jednoczesnym zachowaniem dotychczasowej grupy zaszeregowania i wynagrodzenia w tej samej wysokości. Dotychczasowy dodatek funkcyjny został zastąpiony dodatkiem służbowym, także w tym samym rozmiarze ilościowym. Decyzja wynikała ze zmian organizacyjnych, bowiem od 1 grudnia 2010 roku , rozkazem organizacyjnym nr (...) Komendanta (...) w K. , dokonano zmian organizacyjno – etatowych w Wydziale (...) (...) w K. ,w ramach których m. in. zlikwidowano stanowisko służbowe zajmowane dotychczas przez A. C. (1) . Rozkazem personalnym (...) Komendanta (...) z dnia 8 grudnia 2011 roku powódka została zwolniona ze służby z dniem następnym , w związku z uznaniem jej za niezdolną do pracy w policji. W zakresie okoliczności spornych , Sąd Okręgowy ustalił , iż : A. C. (1) , pomiędzy 20 października 2009r i 16 kwietnia 2010r , ukończyła szkolenie zawodowe dla absolwentów szkół wyższych prowadzone przez Wyższą Szkołę (...) w S. , z ogólnym, poprawnym wynikiem nauki. W okresie od 9 do 29 listopada2010 , przebywała na Oddziale (...) w K. z rozpoznaniem zespołu neurastenicznego. W epikryzie wskazano, że w leczeniu psychiatrycznym pozostaje od pół roku, a od września przeżywa żałobę po mężu z którym łączył ją długoletni staż małżeński. Stwierdzono również , że bardzo źle znosiła reorganizację w pracy. Została wypisana z oddziału w warunkach poprawy stanu psychicznego. Rozkazem organizacyjnym Komendanta (...) w K. nr (...) z dnia 28 października 2010 roku, w etatach Komendy (...) w K. dokonano szeregu zmian etatowo organizacyjnych, między innymi, w Wydziale (...) (...) zlikwidowano Sekcję Poczty (...) oraz Sekcję Stacji (...) T. . W ich miejsce powołano Zespół Poczty (...) . Rozkaz wszedł w życie z dniem 1 grudnia 2010 roku. W październiku 2010 roku, w związku z planowaniem opisanych wyżej zmian, zastępca Naczelnika Wydziału rozmawiał z powódką na temat jej planów, co do dalszej pracy w policji -w kontekście przejścia na wcześniejszą emeryturę- jak również możliwości objęcia przez nią funkcji koordynatora połączonych sekcji. Powódka wyraziła zainteresowanie i gotowość do przyjęcia tej kierowniczej funkcji. Ostatecznie została ona powierzona innej osobie, o czym Naczelnik poinformował na spotkaniu w dniu 30 listopada 2010 roku. W związku z powyższym, rozkazem organizacyjnym nr (...) z dnia 1 grudnia 2010r, Naczelnik Wydziału (...) (...) w K. powołał komisję do spisu i przekazania dokumentów niejawnych i jawnych oraz materiałów znajdujących się w Sekcji Poczty (...) i Sekcji stacji (...) T. w składzie: B. M. , J. C. oraz M. S. . Powierzył tej komisji sporządzenie inwentaryzacji dokumentów niejawnych i jawnych oraz materiałów w obu likwidowanych sekcjach ,polecając przygotowanie protokołu z przeprowadzonych czynności do dnia 8 grudnia 2010r. Zgodnie z § (...) załącznika do Decyzji nr (...) Komendanta Wojewódzkiego (...) w K. z dnia 21.05.2007 roku, w sprawie zasad pracy kancelaryjnej w Komendzie (...) i jednostkach jej podległych – w przypadku przeniesienia lub zwolnienia pracownika z zajmowanego stanowiska obowiązkiem bezpośredniego przełożonego było dopilnowanie rozliczenie go z posiadanych pism, dokumentów oraz aktów normatywnych. Z treści przygotowanego przez komisję inwentaryzacyjną protokołu czynności wynikało, że przestąpiła do nich, w stacji szyfrów w dniu 1 grudnia 2010r , stwierdzając brak protokołów brakowania dokumentów z danymi osobowymi K. . Następnego dnia Komisja ,na polecenie Naczelnika Wydziału , w obecności powódki i asp. sztab. A. S. przystąpiła do przeglądu szaf z dokumentami. Dokumenty zostały przeniesione do pokoju, zajmowanego dotychczas przez A. C. (1) i rozpoczęto ich spisywanie. Po zakończeniu pracy tego dnia Komisja zabezpieczyła pokój i oplombowała a klucze zdeponowała u dyżurnego. Ponownie do pracy przystąpiła w dniu 6 grudnia 2010 roku. W tych pracach powódka odmówiła już udziału . Komisja ujawniła dokumenty z klauzulą specjalnego znaczenia, tajne, poufne i zastrzeżone, które nie zostały wykazane w ostatnio dokonywanym spisie z początku września poprzedniego roku. Stwierdziła także brak rejestracji pism o klauzuli tajne, dotyczące zestawu kluczy (...) , rejestracji dzienników i pism niejawnych, niewłaściwy opis teczek pism niejawnych, brak tematycznego spisu spraw, teczki z wykazem osób uprawnionych do odbioru wszystkich szyfrogramów oraz osób odpowiedzialnych za system (...) poufny i tajny, brak dekretacji i podpisu Naczelnika Wydziału pism przychodzących i wychodzących i dokumentów dotyczących modułów bezpieczeństwa (...) . Powódka na dzień rozpoczęcia kontroli nie przygotowała spisu dokumentów zgromadzonych w kierowanej przez nią Sekcji, potrzebnych do rozliczenia się i przekazania dokumentacji, zgodnie z § (...) załącznika do Decyzji nr (...) Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 21.05.2007 roku. Spis taki nie został sporządzony również na dzień 3 grudnia 2010r. Komisja w tym dniu została wpuszczona do pomieszczeń Sekcji Szyfrów dopiero po telefonicznej interwencji Naczelnika Wydziału. Spisywanie dokumentów trwało ogółem kilka dni , obejmując bez mała 1 000 pozycji. A. C. (1) uważała, że jej członkowie nie mają prawa przebywać w pomieszczeniach Sekcji oraz, że naruszane są zasady postępowania z informacjami niejawnymi i tajnymi. Atmosfera pomiędzy powódką , a przewodniczącą komisji B. M. była nerwowa i napięta. Wynikało to z jednej strony z tego , że A. C. (1) oceniała , iż Komisja nie powinna przebywać w tych pomieszczeniach , gdzie prowadziła czynności , a jej przewodnicząca zarzucała powódce nie wykonanie obowiązku przygotowania spisu dokumentów , co ułatwiłoby i istotnie skróciło czas pracy. B. M. wytknęła ustnie powódce nieprawidłowości, które, jej zdaniem, wystąpiły przy pracy z dokumentami, w szczególności przy ich archiwizowaniu i brakowaniu. . Okoliczności te jak również umieszczenie wszystkich dokumentów w jednym pomieszczeniu , spowodowało u powódki silne zdenerwowanie. Była roztrzęsiona, miała problemy z koncentracją , płakała. Odmówiła dalszej współpracy z komisją. W dniach następnych nie pojawiła się w pracy , zaczęła korzystać ze zwolnienia lekarskiego. Nawet w sytuacji wzajemnego zdenerwowania A. C. (1) nie była przez członków komisji obrażana czy poniżana. Nie padały wobec niej żadne obelżywe sformułowania. Członkowie komisji nie rozpowszechniali ani w czasie pracy , jak po jej zakończeniu wśród negatywnych wiadomości o powódce wśród innych pracowników. Skarga powódki dotycząca naruszenia niejawności systemu (...) w związku z pracą komisji inwentaryzacyjnej była badana przez inspektora bezpieczeństwa teleinformatycznego, który nie stwierdził utraty poufności, integralności i dostępności przetwarzanych informacji niejawnych. Do ponownych wniosków doszła także kontrolująca tę sama kwestię Agencja (...) . W okresie od 13 grudnia 2010 roku do 12 stycznia 2011r A. C. (1) przebywała na Klinicznym Oddziale (...) (...) Szpitala (...) z Polikliniką, w K. Powodem przyjęcia były skargi powódki na przygnębienie, osłabienie, trudności decyzyjne, bezsenność, lęk i osłabienie pamięci Po leczeniu powódka została wypisana w stanie ogólnym dobrym z zaleceniem kontynuowania leczenia w (...) Orzeczeniem z dnia 4 października 2011r powódka uznana została za całkowicie niezdolną do służby w Policji, a stwierdzone inwalidztwo pozostaje w związku ze służbą w Policji ze względu na wiek i charakter schorzeń. U A C. rozpoznano przewlekły zespół neurasteniczny oraz nadciśnienie tętnicze. Związek ze służbą uzasadniono długoletnim zatrudnieniem , w tym na stanowiskach kierowniczych i narażeniem na częste stresy psychiczne. W roku 2011 roku powódka w pismach do (...) Komendanta Wojewódzkiego (...) w K. oraz Administratora (...) informowała o nieprawidłowościach jakie miały mieć miejsce w dniu 3 grudnia 2010 roku na Stacji (...) i (...) w K. , związanych z pracą komisji inwentaryzacyjnej. Ponadto zainicjowała postępowanie przygotowawcze prowadzone przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej w K. w sprawie niedopełnienia w dniu 2 grudnia 2010 roku i później obowiązków służbowych przez funkcjonariuszy Policji , w szczególności poprzez nie wywiązanie się z obowiązków ochrony informacji niejawnych. Zostało ono umorzone wobec braku znamion czynu zabronionego. Wobec odnotowania w protokole z pracy komisji inwetaryzacyjnej nieprawidłowości do jakich miało dochodzić podczas pracy sekcji , którą kierowała powódka , (...) Komendant Wojewódzki (...) zlecił przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w sprawie wykonywania przez nią czynności służbowych. Jego wyniki nie potwierdziły dopuszczenia się przez powódkę przewinienia dyscyplinarnego, w rozumieniu przepisu art. 135 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji . Dodatkowo wskazano na nadmierny stopień ogólności zarzutów sformułowanych w protokole pracy komisji inwetaryzacyjnej. Rozważania prawne Sąd I instancji rozpoczął od przedstawienia ogólnych założeń ustawowych , które składają się na system ochrony dóbr osobistych według kodeksu cywilnego . Następnie, dokonując przez pryzmat tych uregulowań oceny dóbr ,które powódka określiła jako mające być naruszonymi zachowaniem funkcjonariuszy strony pozwanej : - możliwość wykonywania pracy zgodnej z predyspozycjami, uzdolnieniami i samodzielnie uzyskanym wykształceniem , - możliwość rozwoju zawodowego , - - możliwości uzyskiwania dochodu z tytułu awansu zawodowego , systemu premiowego i nagród za dobrze wykonywaną pracę , - dysponowania, w dowolnie wybrany przez siebie sposób, środkami finansowymi , które powódka musiała poznaczyć na leczenie związane z pogarszającym się na skutek stresu stanem zdrowia, - dysponowania w inny sposób tymi środkami aniżeli na potrzeby prowadzenia postępowania administracyjnego i korespondencji z organami policji w związku z zaistniałą sytuacją , a nadto - naruszenia czci , godności oraz dobrego imienia powódki jako funkcjonariusza policji , jedynie te ostatnio wymienione uznał jako przynależne do katalogu dóbr o charakterze osobistym , które mogą, w ramach ich ochrony być podstawą do usprawiedliwionego normatywnie konstruowania roszczeń , które zgłosiła A. C. (1) . Z kolei dokonując analizy zdarzeń , które powódka uznawała za przejawy naruszenia jej czci i godności w tym także jako funkcjonariusza policji , Sąd I instancji uznał , iż albo zdarzenia te nie zostały przez nią udowodnione albo też w prawdzie miały miejsce, nie stanowiąc jednak naruszenia identyfikowanych przez powódkę dóbr. Zdaniem Sądu Okręgowego to , że powódka nie została wybrana do pełnienia funkcji szefa połączonych sekcji w ramach Wydziału (...) (...) w K. , nie może stanowić naruszenia jej dóbr osobistych skoro wybór obsady personalnej takiego stanowiska przynależy do kierujących tą jednostką. Zarzut ten, ze strony A. C. , jest tym bardziej nietrafny , że nie zostały w postępowaniu wykazane okoliczności , które mogłyby potwierdzać , iż dokonany wybór z pominięciem osoby powódki, stanowił przejaw jej dyskryminacji jako pracownika ,następując z naruszeniem jej praw pracowniczych. Nie można ich naruszenia upatrywać , jak wskazywał Sąd I instancji , także w tym , że komisja inwentaryzacyjna wykonywała swoje czynności w pomieszczeniach likwidowanej sekcji , kierowanej dotąd przez A. C. (1) , w ich ramach zapoznając się z dokumentami tajnymi bądź niejawnymi , nawet w warunkach sprzeciwu ze strony powódki. Nie zdołała ona wykazać ażeby w toku tych czynności doszło do jej znieważania czy poniżania ze strony członków komisji. Atmosfera , jak ocenia to Sąd Okręgowy rzeczywiście była napięta ale do tego przyczyniło się także zachowanie A. C. , która negowała , co do zasady, kompetencje komisji do wykonywania powierzonych jej czynności. Rzeczywiście, w ich trakcie padały niepochlebne oceny wobec sposobu organizacji pracy powódki ale stwierdzenia te nie wykraczały poza przyjęte ramy odnoszenia się w relacjach pomiędzy pracownikami, a stwierdzenie , że ktoś „ ma bałagan w papierach „ nie jest określeniem naruszającym jego dobra osobiste. Zdaniem Sądu I instancji, powódka nie wykazała aby treść protokołu podsumowującego wyniki prac komisji, zawierał nieprawdziwe wobec niej zarzuty , które miały zostać rozpowszechnione , stając się wśród innych pracowników komendy ogólnie znanymi. Sąd , w tej części swojej oceny prawnej , podkreślił , że zarzuty te jakikolwiek okazały nadmiernie ogólne i nie stanowiły podstawy do wszczęcia przeciwko powódce postępowania dyscyplinarnego to jednak, użyte w ich ramach sformułowania nie wykroczyły poza cel w jakim komisja została powołana ani poza zakres rzeczowy jej działania , opartego przy tym na decyzji naczelnika Wydziału , co decyduje o legalności działania komisji. Podstawą rozstrzygnięcia o kosztach procesu była norma art. 98 §1 i 3 kpc i wynikająca z niej zasada odpowiedzialności za wynik sprawy. Obciążając Skarb Państwa kosztami sądowymi związanymi z postępowaniem , Sąd Okręgowy stanął na stanowisku , iż A. C. (1) nie miała obowiązku ich pookrywać albowiem była od nich z mocy ustawy zwolniona, na podstawie art. 94 ust. 1 pkt 4 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. W apelacji od tego orzeczenia, powołując jedynie zarzuty błędu w ustaleniach faktycznych, a także ich niekompletności wyrażającej się w braku oceny wpływu zachowania przewodniczącej komisji inwetaryzacyjnej B. M. na stan zdrowia skarżącej, powódka , domagając się także przeprowadzenia przed Sądem II instancji dowodu z protokołu kontroli , jaką w jednostce , w której pełniła służbę , przeprowadziła Agencja (...) , stwierdzając nieprawidłowości w sposobie postępowania z materiałami tajnymi i niejawnymi , wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku , i uwzględnienia żądań zarówno w części dotyczącej publikacji tekstu przeprosin o brzmieniu ostatecznie przez skarżącą określonym w postępowaniu rozpoznawczym przed Sądem I instancji , jak co do spełnienia przez stronę pozwaną świadczenia na cel społeczny - hospicjum dla dzieci przy ul. (...) w K. , w kwocie 49 000 złotych. W motywach środka odwoławczego A. C. (1) odwołując się szczegółowo do treści przepisów ustawy o Policji , wewnętrznych instrukcji obowiązujących w czasie gdy pełniła służbę , odnoszących się do postępowania z dokumentami tajnymi i niejawnymi jak również do wybranych przez siebie fragmentów protokołu kontroli (...) , o przeprowadzenie dowodu z którego przez Sąd Apelacyjny wnioskowała , w istocie powtórzyła prezentowane wnioski i oceny zgodnie z którymi doszło do naruszenia jej dóbr osobistych poprzez następstwa zachowań tak jej zwierzchników jak i członków komisji inwentaryzacyjnej. W sposób szczególny autorka apelacji akcentowała po pierwsze brak uprawnień członków komisji do podejmowania czynności z dokumentami niejawnymi i tajnymi za które to ona odpowiadała , stąd uprawnioną była jej reakcja, w ramach której jednoznacznie sprzeciwiała się sposobowi pracy komisji w pomieszczeniach likwidowanej sekcji. Podnosiła także znaczenie tych zdarzeń dla jej stanu zdrowia. Uznawała, iż jedynie następstwa tych zdarzeń , które opisała w podstawie faktycznej powództwa powiązane z konsekwencjami rozpowszechniania w jednostce negatywnych ocen o niej i sposobie jej pracy, doprowadziły m do sytuacji w której, ze względu na stan zdrowia , była zmuszona odejść ze służby. Odpowiadając na apelację, strona pozwana domagała się jej oddalenia, jako pozbawionej usprawiedliwionych podstaw. W pełni aprobując tak ustalenia faktyczne jak i ocenę prawną roszczeń powódki , którą sformułował Sąd Okręgowy , pozwana zażądała także przyznania na swoją rzecz od przeciwniczki procesowej , kosztów postępowania przed Sądem II instancji. Pozwany Skarb Państwa sprzeciwił się także przeprowadzaniu przed Sądem II instancji dowodu z dokumentu powoływanego przez apelującą , oceniając ten wniosek jako spóźniony. Rozpoznając apelację , Sąd Apelacyjny rozważył : Środek odwoławczy A. C. (1) nie jest uzasadniony i podlega oddaleniu. W pierwszej kolejności ocenić należy jako spóźniony , w rozumieniu art. 381 kpc , wniosek apelującej o dopuszczenie dowodu z protokołu kontroli Agencji (...) , w jednostce , której funkcjonariuszem była ona uprzednio , której przedmiotem był sposób postępowania w ramach przetwarzania i ochrony informacji niejawnych. Dokument ten bowiem istniał już podczas trwania postępowania przed Sądem I instancji , a informacja o nim była dostępna powódce co najmniej od daty, w której relacjonował wyniki tej kontroli świadek T. C. , pełniący na co dzień funkcję inspektora bezpieczeństwa teleinformatycznego w Wojewódzkiej Komendzie (...) w K. . Świadek składał zeznania na rozprawie w dniu 2 października 2015r /por. k. 153 akt / A. C. (1) , naówczas profesjonalnie w sporze zastąpiona, nie skorzystała z tej możliwości [ żadna ze stron nie twierdziła , iż był to dokument objęty klauzulą tajności] , chociaż mogła to uczynić domagając się wobec Sądu by zobowiązał do jego złożenia stronę przeciwną, w dyspozycji której niewątpliwie pozostawał. Wobec tego zaniechania , domaganie się przeprowadzenia tego dowodu dopiero w ramach postępowania apelacyjnego jest żądaniem , które nie może zostać uwzględnione. Jak wskazano wyżej , jedynymi zarzutami na jakim powódka oparła apelację jest zarzut błędu w ustaleniach faktycznych , które Sąd I instancji uczynił podstawa wydanego rozstrzygnięcia oraz ich niekompletności. Pierwszy z nich ,[ nie powiązany z zarzutem przeprowadzenia w sposób wadliwy oceny zgromadzonych w sprawie dowodów ], nie jest zarzutem usprawiedliwionym. Analiza obszernych redakcyjnie motywów , którymi powódka zarówno w apelacji jak i jej uzupełnieniu, posługuje się by zarzut ten uzasadnić, czyni uprawnioną ocenę ,że krytyka ustaleń dokonanych przez Sąd Okręgowy sprowadza się i wyczerpuje , po stronie A. C. , do odwoływania się do okoliczności , które , jej zdaniem, odpowiadają rzeczywistości , a których Sąd I instancji bądź to nie dostrzegł , bądź to ustalił je w niezgodzie z treścią dowodów które przeprowadził. Taka konstrukcja stawianego zarzutu , w ramach której skarżąca przedstawia także , poza prawdziwą w jej ocenie wersję zdarzeń , własną interpretację treści czy to samych dowodów czy też , nawiązując przy ich ocenie do obowiązujących aktów normatywnych jak np. ustawa o policji , nie może prowadzić do uznania stawianego zarzutu za trafny. A. C. (1) , w motywach apelacji zarzuca , identyfikując nietrafnie tę krytykę z zarzutem niekompletności ustaleń faktycznych , że Sąd niższej instancji nie odniósł się w motywach wydanego wyroku do kwestii naruszenia zachowaniem funkjonanriuszy strony pozwanej jej zdrowia jako dobra osobistego , które , w jej ocenie , uległo zdecydowanemu pogorszeniu właśnie z uwagi na stres wywołany zdarzeniami z 30 listopada oraz 1-3 grudnia 2010r , w ostateczności prowadząc do konieczności rezygnacji ze służby. Rzeczywiście, w uzasadnieniu wyroku z dnia 4 listopada 2015r tego rodzaju ocena nie jest przeprowadzona ale to uchybienie , które należałoby kwalifikować jako wadę procesową , prowadzącą do naruszenia art. 328 §1 kpc [ nota bene taki zarzut nie jest przez A. C. wprost formułowany ] , nie stanowi nieprawidłowości mającej istotny wpływ na wynik sprawy. Oto bowiem ustalone fakty dają dostateczną podstawę do przyjęcia ,że powódka rzeczywiście korzystała ze specjalistycznej diagnostyki i leczenia psychiatrycznego ale miało ono miejsce już wcześniej aniżeli bezpośrednio po zdarzeniach z których następstwami wiąże ona naruszenie dóbr osobistych , w tym także zdrowia. Z ustaleń tych wynika , że przebywała na takim leczeniu na Oddziale (...) w K. , w okresie od 9 do 29 listopada 2010r z rozpoznaniem zespołu neurastenicznego. Już wówczas w epikryzie wskazano , że skarżąca pozostaje w leczeniu psychiatrycznym od pół roku , silnie przeżywając nie tylko stres związany z zatrudnieniem ale również zgon męża. Jej ówczesny stan nie był jednak na tyle zły, by po procesie leczenia , właśnie 30 listopada 2010r nie mogła powrócić do służby. Oczywistym jest , że nie da się wykluczyć , iż wydarzenia tego i następnych dni nie spowodowały pogorszenia sytuacji zdrowotnej skarżącej. Tyle tylko , że stwierdzenie tej współzależności kauzalnej w rozumieniu tego pojęcia wymaganego przez art. 362 kc , wymaga wiadomości specjalnych z zakresu medycyny. Wniosek o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z tej dziedziny nie został w postępowaniu przez skarżącą zgłoszony wobec czego jej twierdzenie , że taki związek istnieje , wobec czego doszło do naruszenia dobra pozostaje oceną dowolną, bo nie opartą na udowodnionych podstawach. Nie uwzględnienie wskazanych wyżej zarzutów ma i tę konsekwencje , że ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd I instancji, jako poprawne , Sąd Apelacyjny przyjmuje za własne. Sąd II instancji podziela stanowisko prawne Sądu Okręgowego, zgodnie z którym spośród opisanych przez A. C. (1) naruszeń będących, w jej ocenie , konsekwencją zachowań funkjonanriuszy strony pozwanej, tylko naruszanie czci , godności jako osoby dobrego imienia jako funkcjonariusza policji, może być traktowane jako naruszenie dób osobistych z których ochrony gwarantowanej normatywnie , można wywodzić roszczenia ochronne , będące przedmiotem sporu stron. Przy uwzględnieniu zaprezentowanego wyżej stanowiska, co nie wykazania przez powódkę naruszenia dobra osobistego w postaci zdrowia [ pogorszenia jego stanu ] , Sąd II instancji aprobuje także wnioski prawne Sądu Okręgowego co do tego , że ustalone w sprawie zachowania funkjonanriuszy strony pozwanej: zwierzchników służbowych powódki , w zakresie ustalenia osoby , której ostatecznie powierzono kierowanie strukturą organizacyjną powstałą w miejsce dwóch likwidowanych sekcji w ramach Wydziału (...) i (...) Komendy Wojewódzkiej (...) w K. , jak również członków komisji inwentaryzacyjnej, tak w ramach samych czynności powierzonych przez Naczelnika Wydziału w siedzibie sekcji dotąd kierowanej przez skarżącą jak i tych, związanych z przygotowaniem treści protokołu końcowego z tych czynności nie można uznać za takie , które naruszałyby dobra osobiste powódki. Trafne jest również stanowisko zgodnie z którym nie można zasadnie mówić o tym by do naruszenia tych dóbr doszło poprzez poniżanie godności A. C. czy też w drodze rozpowszechniania przez członków komisji negatywnych ocen jej pracy. Trzeba przy tym pamiętać , iż o potwierdzeniu takiego naruszenia decyduje nie subiektywna ocena domagającego się ochrony ale ocena obiektywna dokonana przez zewnętrznego obserwatora , której kryteriami są doświadczenie życiowe i potrzeba aprobaty dla wartości , w odczuciu społecznym, powszechnie zasługujących na ochronę prawną. Przez pryzmat w taki sposób dokonywanej oceny, do naruszeń opisanych wyżej dóbr osobistych powódki nie doszło. Tym samym nie można w sposób usprawiedliwiony twierdzić , że oddalając powództwo na tej podstawie, Sąd Okręgowy naruszył, mające w sprawie zastosowanie, normy prawa materialnego. Dlatego , w uznaniu apelacji powódki za niezasadną, Sąd II Instancji orzekł o jej oddaleniu, na podstawie art. 385 kpc w zw z art. 23 i 24 §1 i 448 kc. Rozstrzygająca o kosztach postępowania apelacyjnego, Sąd , stosując art. 102 kpc w zw. z art. 108 §1 i 391 §1 kpc , nie obciążył powódki obowiązkiem ich zwrotu na rzecz strony przeciwnej stając na stanowisku, że zasady słuszności dostatecznie usprawiedliwiają brak takiego obciążenia. Szczególne , wobec swojej podstawy faktycznej, powództwo ochronne A. C. (1) , a także uzasadnione nimi subiektywne jej przekonanie o zasadności zgłoszonych roszczeń , nawet mimo oddalenia ich przez Sąd I instancji, dają wystarczającą podstawę do zastosowania tego wyjątkowego przepisu na etapie postępowania odwoławczego. Wniosek taki jest zasadny tym bardziej , że podstaw do przeprowadzenia instancyjnej weryfikacji rozstrzygnięcia za 4 listopada 2015r powódka mogła upatrywać w treści , jej zdaniem , nowego dowodu , oraz w tym , że ocena jej roszczeń, zaprezentowana przez Sąd I instancji nie była kompletna. SSA Grzegorz Krężołek SSA Paweł Rygiel SSA Barbara Górzanowska
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI