Orzeczenie · 2017-03-28

I ACA 1493/16Brak interesu prawnego ustalenie zarządu spółki

Sąd
Sąd Apelacyjny w Krakowie
Miejsce
Kraków
Data
2017-03-28
SAOSCywilneprawo spółekŚredniaapelacyjny
zarząd spółkipowołanieinteres prawnyart. 189 kpcodpowiedzialnośćZUSKRSspółka akcyjna

Sąd Apelacyjny w Krakowie rozpoznał sprawę z powództwa R. Ö. przeciwko Spółce Cementownia (...) Spółce Akcyjnej w K. o ustalenie, czy powód był prezesem zarządu pozwanej spółki w okresie od 14 lipca 2006 roku do 30 lipca 2007 roku, lub czy nie został powołany na to stanowisko na podstawie uchwał Rady Nadzorczej. Sąd Okręgowy w Krakowie oddalił powództwo, uznając, że powód nie ma interesu prawnego w rozumieniu art. 189 k.p.c. do żądania takiego ustalenia, ponieważ kwestia jego odpowiedzialności za zobowiązania spółki, w tym składkowe, jest rozstrzygana w innych postępowaniach, a wpis do KRS dotyczy zobowiązań wobec osób trzecich (ZUS). Sąd Apelacyjny podzielił to stanowisko, oddalając apelację powoda. Podkreślono, że o braku interesu prawnego przesądza fakt, iż w warunkach wszczętych przeciwko powodowi postępowań o nałożenie odpowiedzialności za zobowiązania spółki z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, miejscem obrony jest tamto postępowanie. W relacjach między stronami nie istnieje niepewność prawna, gdyż powód został powołany na stanowiska przez osoby nieuprawnione, a prawomocne orzeczenia sądowe potwierdziły nieskuteczność powołania. Znaczenie prawne wpisu do KRS dotyczy zobowiązań wobec ZUS, a ocena tej odpowiedzialności wymyka się ramom niniejszej sprawy. Sąd Apelacyjny dokonał również sprostowania oczywistej omyłki rachunkowej w punkcie IV wyroku Sądu Okręgowego dotyczącej kwoty zasądzonej tytułem kosztów.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalenie przesłanek interesu prawnego w sprawach o ustalenie stosunku prawnego, zwłaszcza gdy odpowiedzialność strony jest przedmiotem innych postępowań.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku interesu prawnego w kontekście odpowiedzialności za zobowiązania spółki wobec ZUS.

Zagadnienia prawne (2)

Czy powód ma interes prawny w rozumieniu art. 189 k.p.c. w żądaniu ustalenia, że nie był prezesem zarządu pozwanej spółki w określonym okresie, podczas gdy jego odpowiedzialność za zobowiązania spółki jest przedmiotem odrębnych postępowań?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, powód nie ma interesu prawnego w takim ustaleniu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że interes prawny w ustaleniu nieistnienia stosunku prawnego nie zachodzi, gdy kwestia odpowiedzialności powoda za zobowiązania spółki jest już rozstrzygana w innych postępowaniach (np. dotyczących składek ZUS), a wpis do KRS dotyczy zobowiązań wobec osób trzecich, a nie relacji między stronami.

Czy sąd w sprawie o ustalenie istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego może oceniać przesłanki odpowiedzialności prawopodatkowej członka zarządu na podstawie art. 116 ordynacji podatkowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ocena ta wymyka się ramom przedmiotowym sprawy o ustalenie stosunku prawnego.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że ocena przesłanek odpowiedzialności na podstawie art. 116 ordynacji podatkowej nie może być dokonana w ramach postępowania o ustalenie, czy powód pełnił funkcję członka zarządu, gdyż przedmiotem tej sprawy jest wyłącznie istnienie węzła organizacyjno-prawnego między stronami, a nie odpowiedzialność wobec osób trzecich (ZUS).

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
Spółka Cementownia (...) Spółka Akcyjna w K.

Strony

NazwaTypRola
R. Ö.osoba_fizycznapowód
Spółka Cementownia (...) Spółka Akcyjna w K.spółkapozwany

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 189

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki interesu prawnego w żądaniu ustalenia istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa. Sąd uznał, że w okolicznościach sprawy interes prawny nie zachodzi.

ord. pod. art. 116

Ordynacja podatkowa

Reguluje odpowiedzialność członków zarządu spółki za zaległości podatkowe. Sąd wskazał, że ocena przesłanek tej odpowiedzialności nie należy do zakresu niniejszego postępowania.

Pomocnicze

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zasad oceny dowodów. Zarzut naruszenia tego przepisu przez powoda uznano za niezasadny.

k.p.c. art. 477 § 8 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy właściwości sądu gospodarczego. Zarzut naruszenia tego przepisu przez sąd I instancji uznano za pozostający bez wpływu na treść rozstrzygnięcia.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oddalenia apelacji.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zasad zasądzania kosztów postępowania.

k.p.c. art. 321

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy związania sądu żądaniem strony.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak interesu prawnego powoda w ustaleniu nieistnienia stosunku prawnego, gdyż kwestia jego odpowiedzialności za zobowiązania spółki jest rozstrzygana w odrębnych postępowaniach. • Wpis do KRS dotyczy zobowiązań wobec osób trzecich (ZUS), a nie relacji między stronami. • Powołanie powoda na stanowisko prezesa zarządu było nieskuteczne z uwagi na brak uprawnień osób powołujących.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. przez brak wszechstronnego rozważenia dowodu w postaci niezgodności wpisu powoda do KRS z rzeczywistym stanem prawnym. • Naruszenie art. 477 § 1 k.p.c. przez błędną wykładnię, że sąd gospodarczy jest uprawniony do oceny przesłanki odpowiedzialności prawnopodatkowej powoda. • Naruszenie art. 189 k.p.c. i art. 116 ordynacji podatkowej przez błędną wykładnię pojęcia „pełnienie funkcji członka zarządu”.

Godne uwagi sformułowania

miejsce obrony przed taką odpowiedzialnością jest tamto postępowanie • W relacjach pomiędzy samymi stronami niniejszego postępowania nie istnieje niepewność prawa lub stosunku prawnego • znaczenie prawne wpisu powoda w rejestrze przedsiębiorców KRS dotyka możliwych do oceny zobowiązań prawnych względem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ( a więc podmiotu trzeciego) i ocena w tym zakresie istnienia odpowiedzialności powoda wymyka się z obszaru oceny sądu w niniejszej sprawie

Skład orzekający

Wojciech Kościołek

przewodniczący-sprawozdawca

Hanna Nowicka de Poraj

sędzia

Zbigniew Ducki

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie przesłanek interesu prawnego w sprawach o ustalenie stosunku prawnego, zwłaszcza gdy odpowiedzialność strony jest przedmiotem innych postępowań."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku interesu prawnego w kontekście odpowiedzialności za zobowiązania spółki wobec ZUS.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje złożoność ustalania interesu prawnego w sprawach korporacyjnych, szczególnie gdy w grę wchodzi odpowiedzialność za zobowiązania spółki wobec organów państwowych.

“Czy możesz żądać ustalenia, że nie byłeś prezesem, gdy ZUS ściga Cię za długi spółki?”

0

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst