I ACA 1435/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd zasądził od pozwanego na rzecz powoda zapłatę kary umownej w wysokości 2460 zł, uznając, że powinna być ona naliczana od pełnej kwoty wynagrodzenia umownego.
Powódka dochodziła zapłaty kary umownej od pozwanego, który nie wykonał umowy o wykonanie dokumentacji projektowej. Strony ustaliły karę umowną w wysokości 20% wynagrodzenia. Pozwany kwestionował wysokość kary, twierdząc, że powinna być ona naliczana od części wynagrodzenia. Sąd uznał powództwo za zasadne, stwierdzając, że kara umowna powinna być liczona od pełnej kwoty wynagrodzenia określonej w umowie.
Strona powodowa (...) spółka z o.o. w S. wniosła pozew przeciwko W. M. o zapłatę kwoty 2.460 zł z tytułu kar umownych, wynikających z umowy o wykonanie dokumentacji projektowo-kosztorysowej. Pozwany nie wywiązał się z obowiązku wykonania dokumentacji w terminie, co skutkowało odstąpieniem od umowy przez powódkę i naliczeniem kary umownej w wysokości 22.140 zł. Pozwany kwestionował wysokość kary, twierdząc, że powinna być ona naliczana od kwoty 98.400 zł, a nie od pełnego wynagrodzenia 110.700 zł. Sąd, analizując zapisy umowy, uznał, że kara umowna powinna być liczona od kwoty 110.700 zł, zgodnie z § 19 ust. 1 pkt d umowy. Sąd podkreślił, że strony jasno sprecyzowały zasady naliczania kar umownych, a pozwany nie wykonał I etapu umowy, co uniemożliwiło mu przejście do etapu II i sprawowania nadzoru autorskiego. W konsekwencji sąd zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 2.460 zł wraz z odsetkami oraz koszty procesu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Karę umowną należy naliczać od pełnej kwoty wynagrodzenia określonej w umowie, a nie od jej części, chyba że umowa stanowi inaczej.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na literalnym brzmieniu § 19 ust. 1 pkt d umowy, który wskazywał na naliczanie kary od 'wynagrodzenia określonego w § 14 pkt 1', co odnosiło się do całej kwoty 110.700 zł, a nie tylko do części dotyczącej wynagrodzenia ryczałtowego za wykonanie dokumentacji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zasądzenie zapłaty
Strona wygrywająca
(...) spółka z o.o. w S.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) spółka z o.o. w S. | spółka | powód |
| W. M. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (4)
Główne
k.c. art. 353 § 1
Kodeks cywilny
Strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego.
k.c. art. 483 § 1
Kodeks cywilny
Wierzyciel może żądać od dłużnika zapłaty kary umownej w wypadku niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania, jeżeli zostało to zastrzeżone w umowie. Wysokość kary umownej musi być określona.
k.p.c. art. 98 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Strona wygrywająca sprawę ma prawo do zwrotu niezbędnych kosztów procesu.
Pomocnicze
k.c. art. 65 § 2
Kodeks cywilny
W umowach należy raczej badać, jaki był zgodny zamiar stron i cel umowy, aniżeli opierać się na jej dosłownym brzmieniu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kara umowna powinna być naliczana od pełnej kwoty wynagrodzenia określonej w umowie (§ 19 ust. 1 pkt d). Pozwany nie wykonał I etapu umowy, co uniemożliwiło mu przejście do II etapu i sprawowania nadzoru autorskiego. Zapisy umowy dotyczące kar umownych były jasne i zrozumiałe.
Odrzucone argumenty
Kara umowna powinna być naliczana od kwoty 98.400 zł, a nie od 110.700 zł. Należy zastosować § 14 ust. 3 umowy przy obliczaniu kary umownej.
Godne uwagi sformułowania
W niniejszej sprawie strony ukształtowały łączący je stosunek prawny zgodnie z art. 353 1 k.c. Zapisy w umowie dotyczące kar umownych zostały sprecyzowane w jasny i zrozumiały sposób, dlatego też w niniejszej sprawie nie zaistniała potrzeba zastosowania przez sąd art. 65 § 2 k.c. Wynika z niego wprost, że kary umowne należy liczyć od kwoty 110.700 zł. a nie jak twierdzi pozwany od kwoty wymienionej w § 14 ust. 1 pkt a) tj. 98.400 zł.
Skład orzekający
Jerzy Szafrański
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "interpretacja zapisów umownych dotyczących kar umownych, zasady naliczania kar umownych od wynagrodzenia ryczałtowego."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnych zapisów umowy stron i stanu faktycznego sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia kar umownych w umowach gospodarczych, a jej rozstrzygnięcie opiera się na interpretacji konkretnych zapisów umownych.
“Jak prawidłowo naliczyć karę umowną? Sąd wyjaśnia kluczowe zasady.”
Dane finansowe
WPS: 2460 PLN
zapłata kary umownej: 2460 PLN
zwrot kosztów procesu: 756 PLN
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyS. . akt VI GC 226/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 lipca 2014r. Sąd Rejonowy w Wałbrzychu w Wydziale VI Gospodarczym w składzie: Przewodniczący: SSR Jerzy Szafrański Protokolant: Agnieszka Kacała po rozpoznaniu w dniu 08.07.2014 r. w Wałbrzychu sprawy z powództwa (...) spółka z o.o. w S. przeciwko W. M. o zapłatę 2.460 zł. I. zasądza od pozwanego W. M. na rzecz strony powodowej (...) spółka z o.o. w S. kwotę 2.460 zł. (dwa tysiące czterysta sześćdziesiąt złotych) z ustawowymi odsetkami od dnia 18.02.2014 r. do dnia zapłaty; II. zasądza od pozwanego na rzecz strony powodowej kwotę 756 zł. tytułem zwrotu kosztów procesu, w tym 600 zł. tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego; UZASADNIENIE Strona powodowa (...) sp. z o.o. w S. wniosła pozew przeciwko W. M. o zapłatę kwoty 2.460 zł wraz z odsetkami ustawowymi i kosztami procesu z tytułu kar umownych. W uzasadnieniu pozwu podała, że w dniu 12 sierpnia 2013 r. zawarła z pozwanym umowę nr (...) (dalej: umowa), której przedmiotem było wykonanie dokumentacji projektowo-kosztorysowej wraz z kosztorysem inwestorskim na przebudowę i modernizację sanatorium uzdrowiskowego (...) w S. . Tytułem zabezpieczenia należytego wykonania umowy pozwany zgodnie z zapisami § 18 umowy, uiścił na rzecz powódki kwotę 11.070 zł. Do obowiązków pozwanego należało m.in. sporządzenie i przekazanie powodowi dokumentacji technicznej - koncepcji projektowej w wersji papierowej w 2 egzemplarzach, którą to pozwany miał wykonać do 20 września 2013r. Pozwany nie wywiązał się z nałożonego na niego obowiązku, wobec czego pismem z dnia 29 września 2013 r., 14 listopada 2013 r. oraz 04 stycznia 2014 r. strona powodowa wezwała pozwanego do wykonania obowiązku z § 12 ust. 1 pkt b umowy oraz do dostarczenia kompletnej dokumentacji projektowej wraz z pozwoleniem na budowę wskazując na ostateczny termin tj. 10 stycznia 2014 r. Wobec nie wykonania obowiązków umownych przez pozwanego strona powodowa odstąpiła od umowy i wezwała pozwanego do zapłaty kary umownej w kwocie 22.140 zł tytułem odstąpienia od umowy z przyczyn leżących po stronie pozwanego stanowiącej 20% kwoty 110.700 zł tj. wynagrodzenia ryczałtowego za wykonanie przedmiotu umowy określonej w § 14.1. umowy. Strona powodowa potrąciła przysługującą jej należność z tytułu kary umownej w kwocie 22.140 zł z kwotą 11.070 zł wpłaconą powódce przez pozwanego, jako zabezpieczenie należytego wykonania umowy. Z tym stanowiskiem nie zgodził się pozwany i wniósł o naliczenie kary umownej w wysokości 20% od kwoty 98.400 zł zamiast kwoty 110.700 zł. W odpowiedzi na powyższe pismem z dnia 06 marca 2014 r. strona powodowa nie przychyliła się do wniosku pozwanego. W wystosowanej odpowiedzi z dnia 25 marca 2014 r. pozwany ponownie nie zgodził się z stanowiskiem strony powodowej i dokonał wpłaty w kwocie 8.610 zł twierdząc, iż kary umowne powinny być naliczane od kwoty 98.400 zł. Pozwany w odpowiedzi na pozew wniósł o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie kosztów procesu. W uzasadnieniu podniósł, iż nie wykonał dokumentacji projektowo kosztorysowej wraz z kosztorysem inwestorskim na przebudowę i modernizację sanatorium uzdrowiskowego (...) w S. , do czego zobowiązał się umową stron zawartą w dniu 12 sierpnia 2013 r. Strony w umowie ustaliły kary umowne w przypadku odstąpienia od umowy z winy wykonawcy w wysokości 20% od wynagrodzenia określonego w § 14 ust. 1 umowy tj. kwoty 110.700 zł, na którą składają się wynagrodzenie ryczałtowe w wysokości 98.400 zł należne wykonawcy po odbiorze kompletnej dokumentacji technicznej wraz z decyzją o zatwierdzeniu projektu budowlanego i ostatecznego pozwolenia na budowę oraz wynagrodzenie ryczałtowe w wysokości 12.300 zł należne wykonawcy po zakończeniu sprawowania nadzoru autorskiego. Pkt. 3 w/w przepisu stanowi, że w przypadku gdy wykonawca nie będzie sprawował nadzoru autorskiego lub nie zostanie wezwany przez zamawiającego do sprawowania tego nadzoru, zgodnie z § 6. umowy wynagrodzenie, o którym mowa w § 14. pkt 1 lit. b wykonawcy się nie należy. Pozwany wskazuje, że skoro nie wykonał przedmiotu umowy w części dotyczącej wykonania dokumentacji architektoniczno-budowlanej to tym samym utracił prawo do wynagrodzenia z tytułu sprawowania nadzoru autorskiego a co za tym idzie kary umowne powinny być liczone od kwoty 98.400 zł. Sąd ustalił: Strony zawarły umowę nr (...) r. w dniu 12.08.2013 r., z której pozwany się nie wywiązał. Dowód: k.10, 34. Strona powodowa odstąpiła od umowy nr (...) pismem z dnia 16 stycznia 2014 r., które to odstąpienie zostało skutecznie doręczone pozwanemu w dniu 20 stycznia 2014 r. Ponadto, w tym samym piśmie powodowa spółka obciążyła pozwanego karą umowną w kwocie 22.140 zł. Dowód: k. 18,19 i 20. Pozwany tytułem kary umownej zapłacił stronie powodowej łącznie kwotę 19.680 zł. w tym kwotę 11.070 zł., która stanowiła zabezpieczenie należytego wykonania umowy. Wobec powyższego pozwany w dniu 26 marca 2014 r. przelał na konto spółki kwotę 8.610 zł. Dowód: k. 5,6 i 25. Sąd zważył co następuje: Powództwo podlegało uwzględnieniu w całości. Stan faktyczny niniejszej sprawy Sąd ustalił na podstawie dowodów z dokumentów zaoferowanych przez stronę powodową, rzetelności i prawdziwości których pozwany nie zaprzeczył. Sporna między stronami była kwota, od której należy liczyć kary umowne za odstąpienie od umowy przez Zamawiającego (strona powodowa) z przyczyn leżących po stronie wykonawcy (pozwany). W niniejszej sprawie strony ukształtowały łączący je stosunek prawny zgodnie z art. 353 1 k.c. , który stanowi, że strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego. Zapisy w umowie dotyczące kar umownych zostały sprecyzowane w jasny i zrozumiały sposób, dlatego też w niniejszej sprawie nie zaistniała potrzeba zastosowania przez sąd art. 65 § 2 k.c. który mówi, że w umowach należy raczej badać, jaki był zgodny zamiar stron i cel umowy, aniżeli opierać się na jej dosłownym brzmieniu. Nie powinno ulegać żadnym wątpliwościom, iż przepisem który należy wykorzystać przy ustalaniu tej kary jest § 19 ust. 1 pkt d) , który mówi, że wykonawca zapłaci Zamawiającemu karę umowną za odstąpienie od umowy przez Zamawiającego z przyczyn leżących po stronie wykonawcy w wysokości 20% wynagrodzenia określonego w § 14 pkt 1 . Wynika z niego wprost, że kary umowne należy liczyć od kwoty 110.700 zł. a nie jak twierdzi pozwany od kwoty wymienionej w § 14 ust. 1 pkt a) tj. 98.400 zł. Wskazać należy, że gdy strony umowy chciały naliczać kary umowne od kwoty jednostkowej składającej się na wynagrodzenie ryczałtowe w wysokości 110.700 zł. a mianowicie od kwoty 98.400 zł wyrażonej w § 14 ust. 1 pkt a) to wyraźnie to wskazały w § 19 ust. 1 pkt a) lub b) zawierając zapis „(…) wynagrodzenia umownego brutto, o którym mowa w § 14 pkt 1 ppkt. a”. Natomiast ust. 1 pkt d § 19 zawiera zapis „(…) w wysokości 20% wynagrodzenia określonego w § 14 pkt 1”, zatem oczywistym jest, iż kary umowne należało naliczyć od kwoty tam wskazanej, tj. 110.700 zł. Wskazać należy, że odstąpienie strony powodowej od umowy było dopuszczalne na mocy § 12 ust. 2 pkt b umowy, albowiem pozwany nie wykonał nałożonego na niego obowiązku w związku z zawarciem przedmiotowej umowy. Konsekwencją tego przepisu jest zastosowanie § 19 ust. 1 pkt d stanowiącego o karach umownych za odstąpienie od umowy przez zamawiającego z przyczyn leżących po stronie wykonawcy. Stanowisko pozwanego wskazujące na niezastosowanie przez stronę powodową przy obliczaniu wysokości kary umownej § 14 ust. 3 należy uznać za błędne. Z § 13 ust. 2 umowy należy wywnioskować, że do sprawowania nadzoru autorskiego (II etap) pozwany zostałby dopuszczony po wykonaniu w sposób prawidłowy etapu I. Dopiero wtedy można mówić o ewentualnym stosowaniu § 14 ust. 3 umowy. Jednakże pozwany nie wykonał żadnej czynności, nie wykonał I etapu o którym mowa w § 13 ust. 2 dlatego pozwany na mocy § 12 ust. 2 pkt b miał prawo odstąpić od umowy i zastosować § 19 ust. 1 pkt d i liczyć kary umowne od wynagrodzenia ryczałtowego w kwocie 110.700 zł. Strony wysokość kary umownej określiły procentowo. Z art. 483 § 1 k.c. wynika, że wysokość kary umownej musi być "określona" w treści umowy. Dodatkowo kara ta powinna być w chwili zastrzegania wyrażona kwotowo. Nie rodzi to jednak konieczności podania konkretnej sumy pieniężnej stanowiącej karę umowną. Strony mogą więc określić wysokość kary pośrednio, poprzez wskazanie podstaw jej określenia; karę oznaczyć można więc poprzez podanie konkretnej kwoty, ale również w jakimś ułamku lub procencie w odniesieniu do wartości świadczenia głównego. Określenie kary może zatem nastąpić przez wskazanie kryteriów, którymi posługując się, możliwym będzie wskazanie sumy, jaką dłużnik zobowiązany będzie zapłacić wierzycielowi ( vide: wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 15 kwietnia 2014 r., sygn. akt I ACa 1435/13, LEX 1461195). Wobec powyższego, kierując się wskazanymi wyżej przepisami należało orzec jak w pkt I wyroku. O kosztach procesu orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. Roszczenie strony powodowej zostało uwzględnione w całości, skutkiem czego należało uznać ją za wygrywającą spór. Przysługuje mu zatem zwrot wszystkich poniesionych kosztów procesu w łącznej wysokości 756 zł. Na koszty te składają się opłata sądowa od pozwu w wysokości 139 zł, koszty zastępstwa procesowego w wysokości 600 zł – § 6 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu – Dz.U.2013.490 j. t. oraz koszty opłaty skarbowej uiszczonej od złożonego dokumentu pełnomocnictwa w wysokości 17 zł. Co za tym idzie, Sąd zasądził od pozwanego na rzecz strony powodowej, tytułem kosztów procesu, kwotę 756 zł, orzekając jak w pkt II wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI