Orzeczenie · 2018-05-16

I ACa 1373/17

Sąd
Sąd Apelacyjny w Krakowie
Miejsce
Kraków
Data
2018-05-16
SAOSCywilnezobowiązaniaŚredniaapelacyjny
kredytbankspółka z o.o.odsetkirestrukturyzacjaprawo bankowewymagalnośćapelacjakoszty procesu

Sąd Okręgowy w Krakowie wyrokiem z dnia 12 czerwca 2017 r. zasądził od pozwanej spółki (...) z o.o. w K. na rzecz Banku (...) w L. kwotę 198.072,06 zł wraz z dalszymi umownymi odsetkami, a także obciążył spółkę kosztami procesu w kwocie 17.121 zł. Sprawa dotyczyła zwrotu świadczenia z tytułu umowy kredytowej, której udzielono spółce na kwotę 200.000 zł. Sąd Okręgowy ustalił, że umowa kredytu wygasła z dniem 12 października 2015 r., a przepis art. 75c Prawa bankowego, wprowadzający obowiązek restrukturyzacji, wszedł w życie dopiero 27 listopada 2015 r., czyli po wygaśnięciu umowy. Sąd uznał, że zarzut spółki dotyczący niezastosowania tego przepisu jest niezasadny. Oddalono również wniosek spółki o rozłożenie świadczenia na raty, wskazując na brak wystarczających gwarancji spłaty i konieczność uwzględnienia interesu wierzyciela. Pozwana spółka wniosła apelację, domagając się reformatoryjnego orzeczenia lub rozłożenia świadczenia na raty. Zarzuciła naruszenie prawa materialnego przez niezastosowanie art. 75c Prawa bankowego oraz prawa procesowego przez nieprzeprowadzenie dowodu z przesłuchania strony i niezasadne oddalenie wniosku o raty oraz kosztów procesu. Sąd Apelacyjny oddalił apelację, podzielając argumentację Sądu Okręgowego. Stwierdził, że zarzuty procesowe są chybione, ponieważ spółka nie kwestionowała zawieszenia działalności od 30 czerwca 2016 r., a dowód z przesłuchania stron ma charakter subsydiarny. Sytuacja finansowa spółki nie dawała gwarancji wykonania świadczenia, a zastosowanie art. 320 kpc jest wyjątkiem. Niezasadny był również zarzut naruszenia prawa materialnego, gdyż umowa wygasła przed wejściem w życie art. 75c Prawa bankowego. Nawet gdyby przyjąć, że przepis ten miał zastosowanie, jego niedochowanie przez bank nie skutkowałoby brakiem wymagalności wierzytelności, a co najwyżej mogłoby stanowić podstawę odpowiedzialności odszkodowawczej banku.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów Prawa bankowego dotyczących restrukturyzacji kredytów w kontekście wygasłych umów oraz stosowania art. 320 i 102 kpc w sprawach o zapłatę.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wygaśnięcia umowy kredytowej przed wejściem w życie nowych przepisów. Interpretacja art. 320 i 102 kpc jest zgodna z utrwalonym orzecznictwem.

Zagadnienia prawne (3)

Czy przepis art. 75c Prawa bankowego, wprowadzający obowiązek restrukturyzacji zadłużenia, ma zastosowanie do umów kredytowych, które wygasły przed datą wejścia w życie tego przepisu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepis art. 75c Prawa bankowego nie ma zastosowania do umów kredytowych, które wygasły przed datą wejścia w życie tego przepisu (27 listopada 2015 r.).

Uzasadnienie

Umowa kredytu zawarta między stronami wygasła z dniem 12 października 2015 r., a przepis art. 75c Prawa bankowego wszedł w życie 27 listopada 2015 r. Restrukturyzacja polega na zmianie warunków lub terminów spłaty zobowiązania, co może dotyczyć tylko umów, które nadal obowiązują. Brak jest przepisów przejściowych nakazujących stosowanie tego przepisu do umów, które już wygasły.

Czy sytuacja finansowa pozwanej spółki uzasadnia rozłożenie zasądzonego świadczenia na raty na podstawie art. 320 kpc?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sytuacja finansowa spółki, w tym zawieszenie działalności gospodarczej od niemal dwóch lat, nie stanowi wystarczającego zapewnienia realizacji zobowiązania i nie uzasadnia rozłożenia świadczenia na raty.

Uzasadnienie

Zastosowanie art. 320 kpc jest wyjątkiem i wymaga rozważenia sytuacji zarówno dłużnika, jak i wierzyciela. Brak gwarancji wykonania świadczenia przez dłużnika oraz naruszenie interesu wierzyciela wykluczają zastosowanie tej instytucji. Zawieszenie działalności spółki od 30 czerwca 2016 r. nie daje pewności co do przyszłej spłaty.

Czy w okolicznościach sprawy uzasadnione jest zastosowanie art. 102 kpc w zakresie kosztów procesu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zastosowanie art. 102 kpc nie jest uzasadnione, ponieważ pozwana spółka ograniczyła się do twierdzeń dotyczących jej kondycji majątkowej, nie odnosząc się do innych przesłanek warunkujących zastosowanie tego przepisu (np. charakteru sprawy).

Uzasadnienie

Art. 102 kpc ma charakter wyjątkowy i nie podlega rozszerzającej wykładni. O jego zastosowaniu decyduje nie tylko sytuacja finansowa strony, ale także charakter sprawy i zasady słuszności. Pozwana spółka nie wykazała przesłanek uzasadniających odstąpienie od ogólnej reguły obciążania kosztami.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
Bank (...) w L.

Strony

NazwaTypRola
Bank (...) w L.instytucjapowód
(...) spółka z o.o. w K.spółkapozwany
D. Z.osoba_fizycznaporęczyciel

Przepisy (8)

Główne

pr. bank. art. 75c

Ustawa Prawo bankowe

Przepis wprowadzający obowiązek restrukturyzacji zadłużenia, który ma zastosowanie do umów kredytowych obowiązujących w dacie wejścia w życie przepisu (27 listopada 2015 r.). Nie dotyczy umów, które wygasły przed tą datą.

Pomocnicze

k.p.c. art. 320

Kodeks postępowania cywilnego

Umożliwia rozłożenie zasądzonego świadczenia na raty, ale tylko wyjątkowo, po rozważeniu sytuacji obu stron i przy zapewnieniu realizacji obowiązku przez dłużnika.

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Pozwala na odstąpienie od obciążania strony kosztami procesu w szczególnie uzasadnionych wypadkach, biorąc pod uwagę zasady słuszności i sprawiedliwości.

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Ogólna zasada obciążania strony przegrywającej kosztami postępowania.

pr. bank. art. 75c § ust. 1

Ustawa Prawo bankowe

Określa, że bank ma obowiązek pouczyć kredytobiorcę o możliwości złożenia wniosku o restrukturyzację zadłużenia.

pr. bank. art. 75c § ust. 3

Ustawa Prawo bankowe

Określa, na czym może polegać restrukturyzacja zadłużenia, w tym korekta pierwotnych warunków lub terminu spłaty kredytu.

DzU z 2015 poz. 1854 art. 12

Ustawa z dnia 25 września 2015 r. o zmianie ustawy Prawo bankowe i niektórych innych ustaw

Nakazuje bankom dostosowanie działalności do nowego uregulowania w ciągu 30 dni od daty wejścia jej w życie.

DzU z 2015 poz. 1854 art. 13

Ustawa z dnia 25 września 2015 r. o zmianie ustawy Prawo bankowe i niektórych innych ustaw

Określa, że ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od daty jej ogłoszenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Umowa kredytowa wygasła przed wejściem w życie art. 75c Prawa bankowego, co wyklucza jego zastosowanie. • Sytuacja finansowa pozwanej spółki nie uzasadnia rozłożenia świadczenia na raty na podstawie art. 320 kpc z uwagi na brak gwarancji spłaty i naruszenie interesu wierzyciela. • Nie zastosowano art. 102 kpc, ponieważ pozwana spółka nie wykazała przesłanek uzasadniających odstąpienie od obciążenia kosztami procesu.

Odrzucone argumenty

Niezastosowanie przez Sąd Okręgowy art. 75c Prawa bankowego. • Niezasadne oddalenie wniosku o rozłożenie świadczenia na raty. • Niezasadne nieprzeprowadzenie dowodu z przesłuchania strony pozwanej. • Niezasadne niezastosowanie art. 102 kpc w zakresie kosztów procesu.

Godne uwagi sformułowania

Restrukturyzacja polega bowiem na zmianie warunków lub terminów spłaty zobowiązania kredytowego, co może dotyczyć tylko umów, które nadal pomiedzy stronami obowiązują. • Zastosowanie tej instytucji musi być poprzedzone rozważeniem sytuacji nie tylko dłużnika ale także wierzyciela. • Okoliczności do których odwołała się (...) dla uzasadnienia tego żądania nie są , zdaniem Sądu dostatecznymi do tego, aby taka pewność po stronie Banku - wierzyciela - potwierdzić. • Sytuacja pozwanej spółki, która od niemal dwóch lat nie prowadzi operacyjnej działalności gospodarczej wyklucza, wobec braku gwarancji realnego wykonania świadczenia rozłożonego raty, uznanie jej żądania za uzasadnione. • Przepis ten [art. 102 kpc], jako wyjątkowy, nie może, w zakresie zastosowania, podlegać rozszerzającej wykładni.

Skład orzekający

Regina Kurek

przewodniczący

Grzegorz Krężołek

sprawozdawca

Izabella Dyka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa bankowego dotyczących restrukturyzacji kredytów w kontekście wygasłych umów oraz stosowania art. 320 i 102 kpc w sprawach o zapłatę."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wygaśnięcia umowy kredytowej przed wejściem w życie nowych przepisów. Interpretacja art. 320 i 102 kpc jest zgodna z utrwalonym orzecznictwem.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia interpretacji przepisów Prawa bankowego w kontekście wygasłych umów kredytowych oraz stosowania przepisów proceduralnych dotyczących rozłożenia świadczenia na raty i kosztów procesu. Jest to interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie bankowym i procesowym.

Czy bank musi restrukturyzować kredyt, który już wygasł? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 198 072,06 PLN

kwota główna: 198 072,06 PLN

koszty procesu: 17 121 PLN

Sektor

bankowość

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst