Orzeczenie · 2014-03-04

I ACA 1317/13

Sąd
Sąd Apelacyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2014-03-04
SAOSCywilneprawo rzeczoweŚredniaapelacyjny
nakłady na majątekrozwódrozliczenia przedmałżeńskiebezpodstawne wzbogaceniepożyczkakredyt hipotecznykredyt konsolidacyjnywspólność ustawowamajątek osobisty

Sprawa dotyczyła roszczenia K. S. o zapłatę od jej męża, M. S., kwoty 84.402,92 zł. Powódka twierdziła, że środki te wyłożyła z własnych funduszy na budowę i wykończenie domu pozwanego, zarówno przed zawarciem małżeństwa (na wpłaty deweloperskie, opłaty, pożyczkę na ślub), jak i w trakcie jego trwania (na wykończenie domu z kredytu hipotecznego i konsolidacyjnego, a także zwrot środków pobranych z konta matki powódki). Sąd Okręgowy uwzględnił powództwo, uznając środki wydatkowane przed ślubem za rozliczenie konkubinatu (na podstawie art. 405 k.c.) oraz za zwrot pożyczki (na podstawie art. 720 k.c.). Wydatki poniesione w trakcie małżeństwa zostały zakwalifikowane jako nakłady z majątku osobistego powódki na majątek odrębny pozwanego. Pozwany złożył apelację, zarzucając m.in. dowolną ocenę dowodów i przedwczesność powództwa. Sąd Apelacyjny oddalił apelację, podzielając ustalenia faktyczne i ocenę prawną Sądu Okręgowego. Sąd Apelacyjny uznał wersję pozwanego za nielogiczną i wewnętrznie sprzeczną, niepopartą wiarygodnymi dowodami, podczas gdy wersja powódki była spójna, logiczna i zgodna z przedstawionymi dokumentami. Sąd podkreślił, że pozwany nie dysponował własnymi środkami na budowę i wykończenie domu, korzystając z pieniędzy powódki i jej rodziny, a także z kredytów. Sąd Apelacyjny potwierdził, że roszczenia powstałe przed zawarciem małżeństwa mogą być dochodzone między małżonkami w trakcie trwania wspólności ustawowej, a zarzut przedwczesności powództwa był bezzasadny. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego nastąpiło na zasadach ogólnych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Rozliczenia majątkowe między małżonkami dotyczące wydatków poniesionych przed zawarciem małżeństwa na majątek odrębny drugiego małżonka.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego, w którym pozwany nie dysponował własnymi środkami i korzystał z finansowania powódki i jej rodziny.

Zagadnienia prawne (3)

Czy środki finansowe przekazane przez jednego małżonka drugiemu przed zawarciem związku małżeńskiego, a przeznaczone na budowę i wykończenie majątku odrębnego drugiego małżonka, podlegają rozliczeniu w trakcie trwania małżeństwa na podstawie przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu lub umowie pożyczki?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, środki te podlegają rozliczeniu. Te wydatkowane przed ślubem mogą być rozliczane na podstawie przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu (art. 405 k.c.) lub jako zwrot pożyczki (art. 720 k.c.), a nie jako nakłady z majątku osobistego na wspólny, które rozlicza się w ramach podziału majątku.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że środki przekazane przed ślubem nie stanowią nakładów z majątku osobistego na majątek wspólny, lecz są rozliczeniami majątkowymi z okresu konkubinatu lub zwrotem pożyczki, które mogą być dochodzone w trakcie trwania małżeństwa. Pozwany nie wykazał, aby środki te zostały mu zwrócone.

Czy środki finansowe przekazane przez jednego małżonka drugiemu w trakcie trwania małżeństwa, przeznaczone na budowę i wykończenie majątku odrębnego drugiego małżonka, stanowią nakłady z majątku osobistego na majątek odrębny i podlegają rozliczeniu w ramach podziału majątku wspólnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, takie wydatki stanowią nakłady z majątku osobistego na majątek odrębny, które co do zasady rozlicza się w ramach podziału majątku wspólnego. Jednakże, w sytuacji gdy jeden małżonek ma wierzytelność bezpośrednio wobec drugiego małżonka (np. z tytułu pożyczki lub bezpodstawnego wzbogacenia), może dochodzić jej realizacji niezależnie od podziału majątku wspólnego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że środki z kredytu konsolidacyjnego, przeznaczone na wykończenie domu pozwanego, stanowiły nakłady z majątku wspólnego na majątek odrębny pozwanego. Jednakże, w kontekście wcześniejszych rozliczeń i braku środków własnych pozwanego, sąd uznał wersję powódki za wiarygodną i zasądził dochodzone kwoty na jej rzecz.

Czy zarzut przedwczesności powództwa o zwrot środków wydatkowanych przed zawarciem małżeństwa jest zasadny, gdy strony pozostają w związku małżeńskim?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut ten nie jest zasadny. Roszczenia powstałe przed zawarciem małżeństwa, dotyczące majątku osobistego, mogą być dochodzone przez małżonka-wierzyciela od drugiego małżonka w każdym czasie, niezależnie od trwania związku małżeńskiego i istnienia wspólności ustawowej.

Uzasadnienie

Sąd odwołał się do przepisów Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oraz orzecznictwa, wskazując, że przepisy dotyczące rozliczeń majątkowych między małżonkami (np. art. 45 k.r.o.) mają charakter wyjątkowy i muszą być wykładane ściśle. Nie wyłączają one możliwości dochodzenia roszczeń powstałych przed ślubem.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
K. S.

Strony

NazwaTypRola
K. S.osoba_fizycznapowódka
M. S.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (11)

Główne

k.c. art. 720 § § 1

Kodeks cywilny

Podstawa do dochodzenia zwrotu pożyczki.

k.c. art. 405

Kodeks cywilny

Podstawa do rozliczenia bezpodstawnego wzbogacenia w okresie konkubinatu.

Pomocnicze

k.c. art. 481

Kodeks cywilny

Podstawa do zasądzenia odsetek ustawowych.

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

Zasada ciężaru dowodu.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do zasądzenia kosztów procesu.

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do wzajemnego zniesienia lub zasądzenia kosztów procesu.

k.p.c. art. 233

Kodeks postępowania cywilnego

Zasady oceny dowodów.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do oddalenia apelacji.

k.r.o. art. 45 § § 1

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Rozliczenie nakładów z majątku osobistego na majątek wspólny.

k.r.o. art. 45 § § 2

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Rozliczenie nakładów z majątku wspólnego na majątek osobisty.

k.k.s. art. 113

Ustawa - Kodeks karny skarbowy

Rozstrzygnięcie o nieuiszczonych kosztach sądowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Środki finansowe przekazane przez powódkę pozwanemu przed zawarciem małżeństwa stanowią rozliczenie konkubinatu lub zwrot pożyczki, a nie nakłady z majątku osobistego na majątek wspólny. • Środki finansowe przekazane przez powódkę pozwanemu w trakcie małżeństwa, przeznaczone na wykończenie domu pozwanego, stanowią nakłady z majątku osobistego powódki na majątek odrębny pozwanego, które mogą być dochodzone niezależnie od podziału majątku wspólnego. • Pozwany nie wykazał, aby środki te zostały mu zwrócone lub aby były przeznaczone na spłatę powódki. • Wersja powódki jest spójna, logiczna i zgodna z dokumentami, podczas gdy wersja pozwanego jest nielogiczna i wewnętrznie sprzeczna.

Odrzucone argumenty

Powództwo jest przedwczesne, ponieważ roszczenia między małżonkami dotyczące nakładów na majątek odrębny rozlicza się dopiero w ramach podziału majątku wspólnego. • Środki z kredytu hipotecznego i konsolidacyjnego zostały przeznaczone na spłatę wierzytelności powódki wobec pozwanego. • Pozwany nie dysponował własnymi środkami na budowę i wykończenie domu, a wydatki te były finansowane z jego oszczędności przedmałżeńskich i bieżących dochodów.

Godne uwagi sformułowania

Pozwany winien bowiem wykazać, że środki z pożyczki przeznaczone zostały na spłatę powódki. • Sąd Okręgowy trafnie przyjął, że wersja pozwanego jest nielogiczna. • To powódka opisała przepływy majątkowe między stronami w sposób logiczny i odpowiadający treści dokumentów. • Cechy wiarygodności nie można natomiast przypisać zeznaniom pozwanego. • Regułą jest jednak, jak trafnie wskazał Sąd Okręgowy, że roszczeń, które powstały przed zawarciem małżeństwa, dotyczących zatem majątku osobistego, małżonek-wierzyciel może dochodzić od drugiego małżonka w każdym czasie.

Skład orzekający

Bogdan Świerczakowski

przewodniczący

Marzena Konsek-Bitkowska

sprawozdawca

Joanna Staszewska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Rozliczenia majątkowe między małżonkami dotyczące wydatków poniesionych przed zawarciem małżeństwa na majątek odrębny drugiego małżonka."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego, w którym pozwany nie dysponował własnymi środkami i korzystał z finansowania powódki i jej rodziny.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak skomplikowane mogą być rozliczenia finansowe między partnerami, zwłaszcza gdy dotyczą budowy wspólnego domu, a środki pochodzą z różnych źródeł i okresów (przed i po ślubie). Pokazuje też, jak ważna jest dokumentacja i spójność zeznań.

Czy pieniądze wydane na dom przed ślubem można odzyskać od męża? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 84 402,92 PLN

zapłata: 84 402,92 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst