I ACA 1309/00

I SA/Łd 531/06 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2007-03-01
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-03-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Aleksandra Wrzesińska-Nowacka
Arkadiusz Cudak /przewodniczący/
Paweł Kowalski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Arkadiusz Cudak, Sędziowie Sędzia NSA Aleksandra Wrzesińska-Nowacka, Sędzia WSA Paweł Kowalski (spr.), Protokolant asystent sędziego Krzysztof Rybicki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2007 r. przy udziale sprawy ze skargi S. Ś. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany postanowienia w sprawie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzające ją postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z dnia [...] nr [...], decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] oraz decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...]; 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. na rzecz strony skarżącej kwotę 455 (czterysta pięćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
W dniu [...] S.Ś. zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z wnioskiem o dokonanie interpretacji w zakresie stosowania prawa podatkowego.
W piśmie skarżący wyjaśnił, że w 2004 r. dokonał wpłat na wyodrębniony fundusz remontowy wspólnoty mieszkaniowej i składając zeznanie podatkowe, odliczył w ramach ulgi remontowej 19 % poczynionych nakładów.
Wątpliwości skarżącego dotyczyły możliwości odliczenia od podatku od osób fizycznych przypadających na niego kwot pochodzących z przeksięgowania kwot uzyskanych przez wspólnotę z pożytków i ze zmniejszenia kosztów zarządu na fundusz remontowy danego roku.
Według skarżącego uzyskane przez wspólnotę mieszkaniową pożytki z tytułu odpłatności za powierzchnię dodatkową powinny stanowić podstawę do uzyskania uprawnień do ulgi podatkowej za 2003 r. i 2004 r., ponieważ odpisywana kwota pożytków jest księgowana na dobro funduszu remontowego.
Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. postanowieniem z dnia [...] Nr [...] uznał za nieprawidłowe określone we wniosku stanowisko S. Ś.
W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że z literalnego brzmienia przepisu art. 27 a ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika, że wysokość wydatków w tym zakresie ustala się wyłącznie na podstawie dowodu wpłaty na wyodrębniony fundusz remontowy wspólnoty mieszkaniowej. Ustawodawca
wyraźnie rozróżnia sposób dokumentowania wydatków na cele mieszkaniowe podatnika (faktura VAT, dowód odprawy celnej, a w przypadku wpłat na wyodrębniony fundusz remontowy spółdzielni mieszkaniowej lub wspólnoty mieszkaniowej - dowód wpłaty). W świetle powyższego nie można uznać, iż zestawienie, zaświadczenie,
czy inny dokument sporządzony przez wspólnotę mieszkaniową stanowi "dowód wpłaty" uprawniający do odliczenia wydatku na podstawie art. 27 a ust. 6 pkt 1 ustawy
o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Przeksięgowanie uzyskanych pożytków na fundusz remontowy na mocy uchwały właścicieli lokali nie jest równoznaczne z tym, że to poszczególni członkowie wspólnoty (wg udziału w nieruchomości wspólnej) dokonali wpłaty na fundusz z w/w tytułu.
Nie dokonując, zatem wpłaty i nie posiadając dowodu wpłaty określonych kwot na wyodrębniony fundusz remontowy wspólnoty mieszkaniowej, członkowie wspólnoty,
nie mogą skorzystać z odliczenia od podatku przypadających na nich kwot z tytułu uzyskanych przez wspólnotę pożytków przeniesionych na fundusz remontowy.
Nie zgadzając się ze stanowiskiem Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z., S. Ś. w dniu [...] złożył do Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. zażalenie.
Na skutek rozpoznania złożonego środka zaskarżenia, organ podatkowy decyzją z dnia [...] Nr [...] odmówił zmiany zajętego w sprawie stanowiska.
Od tego rozstrzygnięcia S.Ś. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, która postanowieniem z dnia 11 października 2005 roku została odrzucona. Przyczyną takiego rozstrzygnięcia był pogląd zgodnie, z którym decyzja z dnia 1 sierpnia 2005 roku, była decyzją wydaną przez organ I instancji, od której skarżący nie złożył odwołania w trybie art.221 Ordynacji podatkowej. Sąd uznał zatem, że skarga S.Ś. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniesiona została bez wyczerpania przez niego środków zaskarżenia i podlegała tym samym odrzuceniu na podstawie art.58 § 1 pkt.6, w związku art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W dniu 23.11.2005 r. pełnomocnik skarżącego radca prawny J. W. złożył odwołanie do decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Ł..
Zaskarżonej decyzji pełnomocnik zarzucił, iż zawiera nieprawidłowe
i niesłuszne rozstrzygnięcie sprawy oraz narusza szereg przepisów prawa materialnego, przepisów postępowania, a w szczególności art. 27 a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz art. 214 ordynacji podatkowej. W uzasadnieniu odwołania pełnomocnik skarżącego stwierdził, że kwota nadwyżki wynikająca z uzyskanych pożytków, jak też z tytułu oszczędności na eksploatacji, stanowi w istocie własność członków wspólnoty mieszkaniowej, a ich przeniesienie na mocy uchwały ma taki sam skutek jak wpłata na fundusz remontowy, a zatem uprawnia do skorzystania z ulgi opisanej w art.27 a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Dyrektor Izby Skarbowej w Ł., po ponownej analizie akt sprawy, decyzją
z dnia [...] nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że wydatki na własne potrzeby mieszkaniowe ustala się w myśl art. 27a ust. 6 pkt 1, na podstawie faktury lub dowodu wpłaty
na wyodrębniony fundusz remontowy spółdzielni mieszkaniowej lub wspólnoty mieszkaniowej.
Użyte przez ustawodawcę pojęcie "dowód wpłaty" jest pojęciem szerokim.
Za taki dowód wpłaty na przedmiotowy fundusz uznaje się: przelew bankowy, przekaz pocztowy, dokument wpłaty w kasie wspólnoty.
Z przedstawionego w piśmie stanu faktycznego wynika, że Wspólnota Mieszkaniowa postanowiła uchwałą z dnia 26.04.2004 r. uzyskane w 2003 r.: pożytki
w wysokości 2.532,00 zł; nadwyżkę na eksploatacji w wysokości 4.105,87 zł oraz nadwyżkę na funduszu remontowym w wysokości 9.996,34 zł przenieść na fundusz remontowy roku 2004 oraz nadwyżki za 2004 r. przenieść na fundusz remontowy roku 2005.
Członkowie wspólnoty mieszkaniowej nie mają prawa do skorzystania, w związku z przeksięgowaniem jakichkolwiek wygospodarowanych nadwyżek na wyodrębniony fundusz remontowy, z ulgi podatkowej z tytułu wpłaty na wyodrębniony fundusz remontowy wspólnoty mieszkaniowej, przy rozliczaniu swoich osobistych podatków, gdyż co wyraźnie wynika z treści cyt. wyżej ustawy art. 27 a ust. 6 pkt 1 - do skorzystania z tej ulgi uprawniony będzie podatnik, który bezpośrednio poniósł nakłady na fundusz remontowy.
Na powyższą decyzję w dniu 13 lutego 2006 r. pełnomocnik skarżącego wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wnosząc o zmianę zaskarżonej decyzji, zgodnie ze stanowiskiem wyrażonym w zapytaniu lub o uchylenie decyzji i przekazanie jej do ponownego rozpoznania.
Zaskarżonej decyzji pełnomocnik skarżącego zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego w szczególności art. 27 a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik powołał się na tezę wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2001 roku, w sprawie sygn. akt I ACa 1309/00 opublikowanego w OSA 2002/4/30.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podnosząc argumenty jak w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna, ponieważ zaskarżona decyzja narusza prawo materialne, które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez nieprawidłową wykładnię treści art.27 a ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jednolity Dz.U z 2000 roku nr.14 poz.176 z późniejszymi zmianami ) zwanej dalej pdf w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 27 lipca 2002 roku o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U 141 poz.1182 ). Zachodzi zatem przesłanka opisana w treści art.145 § 1 pkt.1 lit.a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U 153 poz.1270 z późniejszymi zmianami ).
Zgodnie z art.27 a ust.1 pkt.1 podatek dochodowy od osób fizycznych ulegał zmniejszeniu, jeżeli podatnik w roku podatkowym dokonał wpłaty na wyodrębniony fundusz remontowy wspólnoty mieszkaniowej, utworzonej na podstawie odrębnych przepisów. Wysokość wydatków na te cele ustalało się na podstawie dokumentów stwierdzających ich poniesienie – w przypadku wpłat na wyodrębniony fundusz remontowy wspólnoty mieszkaniowej – na podstawie dowody tej wpłaty (art.27 a ust.6 pkt.1). Z treści powołanych przepisów, nie budzących wątpliwości interpretacyjnej, wynika, że warunkiem skorzystania z przedmiotowej ulgi było dokonanie w danym roku podatkowym przez podatnika wpłaty na fundusz remontowy i był to warunek zasadniczy. Ustalenie wysokości wydatków poniesionych przez podatnika na fundusz remontowy nastąpić mogło na podstawie dokumentu, dowodzącego, że taka wpłata w określonej wysokości została dokonana. Zatem – w ocenie Sądu – nie ma przeszkód, aby uchwała wspólnoty mieszkaniowej (nawet wydana z naruszeniem prawa, która jednak nie została uchylona we właściwym trybie), dokument dowodzący wysokość udziałów członka wspólnoty mieszkaniowej wraz z dokumentem dowodzącym przeksięgowanie środków na fundusz remontowy, stanowił podstawę do skorzystania z ulgi opisanej w art.27 a ust.1 pkt.1 pdf – jednakże pod warunkiem, że dowodzą one, że wydatki te poniósł podatnik ze środków własnych.
Ustrój majątkowy wspólnoty mieszkaniowej uregulowany jest w rozdziale 3 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 roku o własności lokali (Dz.U 80 poz.903). Z uregulowań tam zawartych, wynika, że obowiązkiem właściciela lokalu jest pokrywanie dwojakiego rodzaju wydatków :
1. związanych z zarządem nieruchomością wspólną, na które składają się głównie wydatki na remonty i bieżącą konserwację opłaty za dostawę energii elektrycznej i cieplnej, gazu i wody w części dotyczącej nieruchomości wspólnej, oraz opłaty za antenę zbiorczą i windę, ubezpieczenia, podatki i inne opłaty publicznoprawne, chyba że są pokrywane bezpośrednio przez właścicieli poszczególnych lokali, wydatki na utrzymanie porządku i czystości oraz wynagrodzenie członków zarządu lub zarządcy (art.14 ustawy o własności lokali ). Na pokrycie powyższych kosztów właściciele lokali uiszczają zaliczki w formie bieżących opłat ( art.15 powołanej ustawy ), których wysokość ustala w formie uchwały wspólnota. Środki uiszczone na tej podstawie mogą być przeznaczone tylko na zarząd nieruchomością wspólną, a gdy po rozliczeniu na koniec roku obrachunkowego okaże się, że wpłaty były wyższe niż wydatki, powstała nadwyżkę wspólnota może przeznaczyć na powiększenie funduszu remontowego lub inny cel związany z zarządem nieruchomością. Skoro wpłacane na zarząd nieruchomością są środkami wspólnoty mieszkaniowej – w związku z tym, ich "przeksięgowanie" nie rodzi prawa do skorzystania z ulgi opisanej w art.27 a pdf.
2. koszty związane z utrzymaniem jego lokalu ( art.13 ust.1 ustawy o własności lokali ) – koszty zużytej przez właściciela lokalu energii cieplnej oraz wody, wywóz nieczystości. Zarząd wspólnoty występuje w takiej sytuacji jedynie jako pośrednik pomiędzy dostawcami a odbiorcami – czyli właścicielami lokali. Zawiera umowy na dostawę i rozlicza się z dostawcami, a środki na ten cel otrzymuje od właścicieli lokali. Płacą oni z reguły za zużytą wodę według wskazań wodomierzy lub ryczałtu ( jeśli nie posiadają wodomierzy ) i zaliczek na centralne ogrzewanie, które rozliczane są na zakończenie okresu grzewczego. Pieniądze wpłacane na powyższe opłaty nie stają się środkami wspólnoty, powinny być zwrócone właścicielom lokali lub przeznaczone na ten sam cel. Jeśli więc wspólnota uchwałą, która nie została uchylona w trybie art.25 ustawy o własności lokali, środki takie przeznaczyła na zasilenie funduszu remontowego, mogą być one podstawą do skorzystania z ulgi, w takiej części w jakiej wspólnota zadysponowała środkami stanowiącymi własność jej członka.
Oprócz opisanych wyżej obowiązków z członkostwem wspólnoty mieszkaniowej łączą się także prawa. W szczególności prawa do korzystania z pożytków i innych przychodów z nieruchomości. Zgodnie z art.12 ust.2 ustawy o własności lokali wynika, że służą one pokrywaniu wydatków związanych z utrzymaniem nieruchomości, a w części przekraczającej te potrzeby przypadają właścicielom lokali w stosunku do ich udziałów. Nie może być w związku z tym wątpliwości, że jeśli wspólnota uchwałą przeznaczy pożytki w części przekraczającej potrzeby związane z utrzymaniem nieruchomości wspólnej na fundusz remontowy, to stosowanie do wysokości udziału każdego z jej członków, będzie mu przysługiwało prawo do skorzystania z ulgi opisanej w art.27 a pdf W ocenie Sądu nawet, jeśli wspólnota mieszkaniowa uchwałą, która nie została uchylona w opisanym wyżej przeznaczy całość pożytków i innych przychodów z nieruchomości wspólnej, każdemu z jej członków będzie przysługiwało prawa do skorzystania z przedmiotowej ulgi do wysokości jego udziałów.
Faktyczną podstawę żądania udzielenia interpretacji stanowiła uchwała nr. [...] Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości położonej w Z. przy ul. B z dnia [...] w sprawie przeniesienia pożytków, nadwyżki na eksploatacji i funduszu remontowego z roku 2003 na fundusz remontowy roku 2004. Z uchwały tej wynika, że właściciele lokali przenieśli: uzyskane w roku 2003 pożytki w kwocie 2532 złote na fundusz remontowy roku 2004, uzyskaną w roku 2003 nadwyżkę na eksploatacji w wysokości 4105,87 na fundusz remontowy roku 2004 oraz uzyskaną nadwyżkę na funduszu remontowym w wysokości 9996,34 na rok 2004. Zakres udzielenia interpretacji prawa podatkowego opisany stanem faktycznym przedstawionym przez podatnika ograniczał się do pożytków oraz "nadwyżki na eksploatacji".
O ile w zakresie pożytków, ani z punktu widzenia stanu faktycznego, ani z punktu widzenia oceny prawnej zaprezentowanej powyżej nieprawidłowość udzielonej interpretacji nie może budzić wątpliwości. O tyle, w zakresie "nadwyżki na eksploatacji" przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien wyjaśnić – w świetle rozważań zawartych w punktach 1 i 2 pisemnych motywów – co w istocie owa nadwyżka obejmuje, ponieważ od ustaleń w tym zakresie będzie zależało udzielenie interpretacji. Zgodnie z art.14 a § 2 Ordynacji podatkowej uprawniony podmiot, składając wniosek o interpretacje, jest obowiązany do wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego oraz własnego stanowiska w sprawie. Niezachowanie tego warunku (przedstawienie w taki sposób stanu faktycznego, że nie możliwe jest udzielenie interpretacji – a taka sytuacja w tej sprawie zachodzi) jest brakiem formalnym wniosku, usunięcie którego winno nastąpić w trybie wskazanym w art.169 § 1 tej ustawy.
Mając na uwadze powyższe rozważania na podstawie art.145 § 1 pkt.1 lit.a w związku z art.135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U 153 poz.1270 z późniejszymi zmianami ) należało orzec jak w wyroku.
O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art.200 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 14 ust.2 pkt.1 lit.c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych.( Dz.u 163 poz.1349 z późniejszymi zmianami )