IV P 62/15

Sygn. akt IV P 62/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 listopada 2015r. Sąd Rejonowy w Giżycku IV Wydział Pracy w składzie następującym: Przewodniczący SSR Bożena Makowczenko Protokolant st. sekr. sąd. Justyna Kurzynowska - Lubecka po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 2015r. w Giżycku na rozprawie sprawy z powództwa A. S. (1) przeciwko T. S. o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego 1. Powództwo oddala. 2. Zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. D. S. kwotę 2952,00 zł (dwa tysiące dziewięćset pięćdziesiąt dwa złote) w tym kwotę 592,00 zł (pięćset dziewięćdziesiąt dwa ) podatku VAT tytułem wynagrodzenia za pełnomocnictwo ustanowione z urzędu. Sygn. akt IV P 62/15 UZASADNIENIE Powódka A. S. (1) domagała się w pozwie z dnia 7 lipca 2015r. pozbawienia wykonalności tytułu wykonawczego tj. zaopatrzonego w klauzulę wykonalności prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w Giżycku z dnia 28 kwietnia 2006r. w sprawie IV P 1/06, na mocy którego zasądzono od R. S. (1) na rzecz T. S. kwotę 15000 zł, w stosunku do A. S. (1) , jako pozostającej w związku małżeńskim z R. S. (1) , z ograniczeniem jej odpowiedzialności do majątku objętego wspólnością majątkową. Powódka wnosiła tez o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu wskazała, iż wyrokiem z dnia 28 kwietnia 2006r. w sprawie IVP 1/06 Sąd Rejonowy w Giżycku zasądził od R. S. (1) na rzecz T. S. kwotę 15 000 zł tytułem wynagrodzenia za pracę. Następnie, na wniosek T. S. Sąd Rejonowy w dniu 21 września 2006r. nadał temu wyrokowi klauzulę wykonalności także przeciwko małżonce dłużnika – A. S. (1) , z ograniczeniem jej odpowiedzialności do majątku objętego wspólnością majątkową. Komornik Sadowy na tej podstawie wszczął egzekucję z nieruchomości należących do majątku wspólnego powódki i jej męża. Powódka podnosiła, iż egzekucja o należność pozwanego nie może być skierowana do majątku objętego wspólnością ustawową A. i R. S. (1) . Należność ta bowiem dotyczy wynagrodzenia za wykonane przez pozwanego prace dotyczące prowadzonego przez R. S. (1) przedsiębiorstwa. Powódka nie wyrażała zgody na zawieranie przez R. S. (1) w ramach prowadzonej działalności gospodarczej umów o pracę z pracownikami. W żaden sposób nie zajmowała się prowadzeniem przez R. S. (1) przedsiębiorstwa budowlanego , nie uczestniczyła też w umowie o wykonanie prac budowlanych i nie zobowiązywała się nawet w części do pokrycia należności za pracę. Pomimo powyższego R. S. (1) uregulował zaległości wobec pozwanego. Nieprawda są twierdzenia pozwanego, iż R. S. (1) nie wypłacił mu wynagrodzenia w kwocie 15 000 zł. Po pierwsze, pozwanemu nie przysługiwała należność w wysokości 15 000 zł, po drugie - z załączonych dokumentów do akt sprawy prowadzonej przez Prokuraturę Rejonową w Giżycku wynika, że dłużnik wypłacił pozwanemu wynagrodzenie za pracę. Powódka przywołała następnie, iż zgodnie z prezentowanym w doktrynie i orzecznictwie powództwo przeciwegzekucyjne małżonka dłużnika może opierać się między innymi na zarzucie, iż zasądzona tytule egzekucyjnym wierzytelność nie może być dochodzona z majątku wspólnego gdyż należy do kategorii wierzytelności wymienionych w art.41§2 lub §3 krio . W tym zakresie powódka powołała się na wyrok SA w Gdańsku z dnia 10 września 2008r. wydany w sprawie I ACa 743/2007 czy wyrok SN z dnia 24 marca 1972r. w sprawie I CR 35/72, w którym stwierdzono, że w sprawach w których nadana została klauzula wykonalności na małżonka dłużnika na podstawie art. 787 kpc , drugiemu małżonkowi przysługuje powództwo o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności jeśli twierdzi on, że egzekwowane roszczenie nie należy się wierzycielowi. Dalej powódka podała, że w niniejszej sprawie podstawą roszczeń pozwanego w stosunku do dłużnika R. S. (1) zasądzonych w tytule wykonawczym, którego pozbawienia wykonalności żąda powódka, był stosunek pracy zawarty pomiędzy pozwanym a R. S. (1) w ramach prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Stosownie do treści art.41§2 krio , jeżeli małżonek zaciągnął zobowiązanie bez zgody drugiego małżonka, wierzyciel może żądać zaspokojenia z majątku osobistego dłużnika , z wynagrodzenia za pracę lub z dochodów uzyskanych przez dłużnika z innej działalności zarobkowej. Warunkiem powstania możliwości zaspokojenia się wierzyciela jednego z małżonków także z majątku wspólnego jest wyrażenie zgody przez drugiego małżonka na zaciągnięcie zobowiązania. Wyrażenie zgody pozwala kierować egzekucję do majątku wspólnego małżonków , natomiast małżonek wyrażający taką zgodę nie staje się współdłużnikiem. Zgoda małżonka na zaciągnięcie zobowiązania w związku z prowadzeniem przedsiębiorstwa pociąga za sobą odpowiedzialność majątkiem wspólnym. W obowiązującym stanie prawnym, zdaniem powódki, brak jest podstaw by uznać, że zgoda małżonka na prowadzenie przez drugiego małżonka działalności gospodarczej jest równoznaczna z wyrażeniem zgody na zaciąganie wszystkich zobowiązań pozostających w związku z prowadzeniem przedsiębiorstwa. Pozwany – T. S. – w odpowiedzi na pozew powództwa nie uznał i wniósł o jego oddalenie w całości. Wskazała, iż wbrew twierdzeniom powódki, nie wykazane zostały przesłanki warunkujące uwzględnienie powództwa na podstawie art.840§1pkt 3 kpc . Przepis ten stanowi, iż małżonek, przeciwko któremu Sąd nadał klauzulę wykonalności na podstawie art.787 kpc , wykaże, że egzekwowane świadczenie wierzycielowi nie należy się przy czym małżonkowi temu przysługują zarzuty nie tylko z własnego prawa lecz także zarzuty, których jego małżonek wcześniej nie mógł podnieść. Według brzmienia tego przepisu, obowiązującego po dniu 5 lutego 2005r., małżonek dłużnika nie może podnieść wszelkich zarzutów, z którymi mógł wystąpić dłużnik, lecz tylko te, których dłużnik nie mógł wcześniej podnieść np. przedawnienie. Pozwany zaznaczył, iż w sprawie IVP 1/06 R. S. (1) zarzucał T. S. , iż dochodzona przez niego wierzytelność nie należy mu się. W związku z tym zarzut ten w ramach niniejszego postępowania nie może być skuteczny. Dalej pozwany podnosił, iż zgodnie z treścią art. 787 kpc kwestia wyrażenia zgody na dokonanie czynności prawnej i wykazanie tej okoliczności w sposób w tym przepisie określony stanowi przedmiot badania i ustalania przez Sąd nadający klauzulę wykonalności. sytuacja taka miała miejsce w sprawie IV Po 9/06 gdzie T. S. wniósł o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko A. S. (1) . W swoim oświadczeniu złożonym do akt sprawy powódka nie podniosła zarzutu braku zgody na okoliczność zawarcia umowy o pracę z pozwanym. Co więcej, powódka zgodziła się z przedmiotowym rozstrzygnięciem bowiem postanowienie Sadu nie zostało zaskarżone i uprawomocniło się. Dodatkowo pozwany podniósł, iż argument braku zgody wywiedziony jest jedynie na potrzeby niniejszego postępowania. Stan faktyczny sprawy IVP 1/06 jest bowiem jednoznaczny. Pozwany mieszkał w domu A. S. (1) , która codziennie oferowała mu wyżywienie. Wiedziała, że pozwany pracuje na budowie męża, twierdziła w oświadczeniu z dnia 28 sierpnia 2006r., że pozwany otrzymał 2660 euro a nadal żąda15000 zł. Nadto, w protokole z rozprawy z dnia 3 kwietnia 2006r. w sprawie IVP 1/06 powódka bardzo szczegółowo wyjaśnia stan faktyczny sprawy opisując zasady wypłat wynagrodzenia, warunki rzeczywistej ustnej umowy o pracę zawartej miedzy jej mężem a pozwanym, wskazuje na ilość godzin podczas których wykonywana była praca przez pracowników męża. Używa sformułowania „zgłaszaliśmy pracowników do ZUS-u”. Również w tym postępowaniu nigdy nie została podniesiona przez powódkę ani przez jej męża okoliczność braku zgody na zawieranie umów z pracownikami w ramach prowadzonej przez R. S. (1) działalności gospodarczej. Sąd ustalił i zważył, co następuje; Na wstępie zaznaczyć należy, iż postępowanie wszczęte na skutek złożenia powództwa opartego na art.840 §1pkt 3 kpc , nie może prowadzić do powtórzenia postępowania merytorycznego zakończonego prawomocnym orzeczeniem a co za tym idzie – wydaniem tytułu wykonawczego. Jak wskazano w wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 12 maja 2015 r. w sprawie I ACa 253/14: „Powództwo przeciwegzekucyjne nie może w żadnym wypadku kwestionować ani zmierzać do uchylenia powagi rzeczy osądzonej ( art. 365 § 1 k.p.c. ).” Zgodnie z brzmieniem art. 840 § 1pkt 3 kpc małżonek, przeciwko któremu sąd nadał klauzulę wykonalności na podstawie art. 787kpc , może w drodze powództwa żądać pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności w całości lub części albo ograniczenia, jeżeli wykaże, że egzekwowane świadczenie wierzycielowi nie należy się, przy czym małżonkowi temu przysługują zarzuty nie tylko z własnego prawa, lecz także zarzuty, których jego małżonek wcześniej nie mógł podnieść. Głównym zarzutem stawianym przez powódkę w sprawie był zarzut , iż nie wyrażała ona zgody na zawieranie przez jej męża R. S. (1) w ramach prowadzonej działalności gospodarczej umów o pracę z pracownikami. W żaden sposób nie zajmowała się też prowadzeniem przez R. S. (1) przedsiębiorstwa budowlanego , nie uczestniczyła też w umowie o wykonanie prac budowlanych i nie zobowiązywała się nawet w części do pokrycia należności za pracę. Zarzut ten, w ocenie Sądu, nie może się ostać. Wprawdzie zawnioskowani przez powódkę świadkowie zeznawali w sprawie zgodnie, iż powódka nie miała wiedzy o zawartej między stronami umowie o pracę i żadnej zgody na jej zawarcie nie wyrażała, to – zdaniem Sądu – twierdzenia te, wyrażane przecież przez dzieci powódki i samego dłużnika, nie mogą być ocenione jako wiarygodne. Świadek A. S. (2) od 2001 roku mieszka na stałe w Niemczech. Podała, iż w roku 2005, od lutego powódka przebywała u niej a dopiero od kwietnia tego roku jej ojciec , brat i T. S. przyjechali do Niemiec do pracy. Fakt ten nie oznacza jednak, że wyklucza to wiedzę powódki o sytuacji w domu, o działalności jej męża zwłaszcza, że – jak sam R. S. (1) podał, była to jego pierwsza działalność, dopiero wtedy ją rozpoczynał. Świadek M. S. (1) pracował razem z ojcem i pozwanym w 2005 na terenie Niemiec. Od jesieni 2005r. zarówno pozwany jak i powódka oraz jej mąż i syn mieszkali w Niemczech razem, pozwany traktowany był jak członek rodziny. Praca była wtedy dorywcza i do rozliczeń dochodziło w mieszkaniu. Nadto, w sprawie IV P 1/06 powódka była ustanowionym przez dłużnika pełnomocnikiem procesowym. W protokole z rozprawy z dnia 3 kwietnia 2006r. podała ” zgłaszaliśmy pracowników do ZUS”. Prezentowała stanowisko w sprawie i miała orientację i wiedzę o istocie sprawy. Pozwany był jej dobrze znany, był sąsiadem rodziny. /dowód: akta IVP 1/06 k. 12v, zeznanie św. A. S. – k. 62v, R. S. – k. 63, M. S. – k. 62v – 63/ W świetle powyższego nie można przyjąć aby powódka nie miała wiedzy o zawieranej umowie i aby zgody na jej zawarcie nie wyrażała. Jeśli chodzi o kolejny zarzut – iż wierzytelność pozwanemu nie należy się, tu tak zenie może on być skuteczny. Jak słusznie podnosił pozwany, małżonek dłużnika nie może podnieść wszelkich zarzutów, z którymi mógł wystąpić dłużnik, lecz tylko te, których dłużnik nie mógł wcześniej podnieść np. przedawnienie. W sprawie IVP 1/06 R. S. (1) zarzucał T. S. , iż dochodzona przez niego wierzytelność nie należy mu się i było to przedmiotem analizy i oceny Sądu. Prowadzone postępowanie dowodowe w tejże sprawie obejmowało właśnie te kwestię. Nie wykazane zostały zatem przesłanki warunkujące uwzględnienie powództwa na podstawie art.840§1pkt 3 kpc . W tej sytuacji roszczenie powódki jako pozbawione podstaw i stąd orzec należało jak w wyroku. O kosztach zastępstwa procesowego orzeczono po myśli Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z dnia 5 listopada 2015 r.).