I ACa 1233/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny uchylił wyrok Sądu Okręgowego z powodu nieważności postępowania, które toczyło się po śmierci powódki, i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Sąd Apelacyjny w Krakowie uchylił wyrok Sądu Okręgowego w Nowym Sączu, który zasądził zadośćuczynienie i rentę na rzecz zmarłej powódki. Postępowanie przed sądem pierwszej instancji toczyło się po śmierci powódki, co stanowiło nieważność postępowania. Sąd Apelacyjny uchylił wyrok w zaskarżonym zakresie, zniósł postępowanie od dnia śmierci powódki i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Sąd Apelacyjny w Krakowie rozpoznał apelację strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego w Nowym Sączu, który zasądził na rzecz powódki K. D. (2) zadośćuczynienie w kwocie 195.000 zł oraz rentę w wysokości 700 zł miesięcznie. Sąd Okręgowy wydał wyrok mimo śmierci powódki, która nastąpiła przed wydaniem orzeczenia. Sąd Apelacyjny, działając z urzędu w granicach zaskarżenia, stwierdził nieważność postępowania przed sądem pierwszej instancji, ponieważ toczyło się ono po śmierci strony bez jej udziału. Zgodnie z art. 386 § 2 k.p.c., sąd drugiej instancji uchylił zaskarżony wyrok, zniósł postępowanie w zakresie dotkniętym nieważnością (od dnia śmierci powódki) i przekazał sprawę sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego zostało odłożone do czasu zakończenia postępowania przez sąd pierwszej instancji.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, postępowanie toczy się po śmierci strony z naruszeniem przepisów k.p.c. o zawieszeniu postępowania, co skutkuje nieważnością postępowania i koniecznością uchylenia wyroku.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny powołał się na art. 174 § 1 pkt 1 k.p.c. stanowiący o obowiązku zawieszenia postępowania w razie śmierci strony oraz art. 386 § 2 k.p.c. nakazujący uchylenie wyroku i zniesienie postępowania w przypadku stwierdzenia nieważności.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie wyroku i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. D. (1) | osoba_fizyczna | następca prawny powódki, opiekun prawny |
| P. D. | osoba_fizyczna | następca prawny powódki |
| K. D. (2) | osoba_fizyczna | powódka (zmarła) |
| ... S.A. w W. | spółka | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 174 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania cywilnego
Nakazuje zawieszenie postępowania z urzędu w razie śmierci strony.
k.p.c. art. 386 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Nakazuje uchylenie zaskarżonego wyroku, zniesienie postępowania w zakresie dotkniętym nieważnością i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji, jeśli sąd drugiej instancji stwierdzi nieważność postępowania.
Pomocnicze
k.c. art. 922 § § 2
Kodeks cywilny
Dotyczy dziedziczenia, w tym świadczeń o charakterze niemajątkowym, które mogą przejść na spadkobierców. W kontekście apelacji, wskazano na wadliwość zasądzenia renty na rzecz zmarłej osoby.
k.c. art. 363 § § 2
Kodeks cywilny
Dotyczy ustalania wysokości zadośćuczynienia i odsetek.
k.c. art. 481 § § 1
Kodeks cywilny
Dotyczy odsetek za opóźnienie.
k.p.c. art. 108 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy orzekania o kosztach postępowania w przypadku uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postępowanie toczyło się po śmierci powódki, co stanowiło nieważność postępowania. Wyrok został wydany w sytuacji, gdy powódka już nie żyła, co czyniło go wadliwym.
Godne uwagi sformułowania
uchyla wyrok w zaskarżonym zakresie w całości i znosi postępowanie w zakresie dotkniętym nieważnością Sąd zawiesza postępowanie z urzędu m.in. w razie śmierci strony Zawieszając postępowanie, sąd z urzędu uchyla orzeczenia wydane po nastąpieniu tych zdarzeń w razie stwierdzenia nieważności postępowania sąd drugiej instancji uchyla zaskarżony wyrok, znosi postępowanie w zakresie dotkniętym nieważnością i przekazuje sprawę sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania Nieważność postępowania Sąd II instancji uwzględnia z urzędu w granicach zaskarżenia.
Skład orzekający
Jerzy Bess
przewodniczący-sprawozdawca
Marek Boniecki
sędzia
Paweł Czepiel
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty postępowania w przypadku śmierci strony, skutki nieważności postępowania, zasady orzekania przez sąd drugiej instancji w przypadku stwierdzenia nieważności postępowania przed sądem pierwszej instancji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie śmierć strony nastąpiła przed wydaniem wyroku przez sąd pierwszej instancji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje kluczowe znaczenie przestrzegania procedur procesowych, nawet w obliczu tragicznych okoliczności, takich jak śmierć strony. Podkreśla, że błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia wyroku.
“Wyrok wydany po śmierci strony? Sąd Apelacyjny wyjaśnia, co to oznacza dla postępowania.”
Dane finansowe
WPS: 195 000 PLN
zadośćuczynienie: 195 000 PLN
renta: 700 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I ACa 1233/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 marca 2018 r. Sąd Apelacyjny w Krakowie – I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Jerzy Bess (spr.) Sędziowie: SSA Marek Boniecki SSA Paweł Czepiel Protokolant: st. sekr. sądowy Katarzyna Wilczura po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2018 r. w Krakowie na rozprawie sprawy z powództwa K. D. (1) i P. D. jako następców prawnych zmarłej K. D. (2) przeciwko (...) S.A. w W. o zapłatę i rentę na skutek apelacji strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego w Nowym Sączu z dnia 27 lutego 2017 r. sygn. akt I C 1247/13 uchyla wyrok w zaskarżonym zakresie w całości i znosi postępowanie w zakresie dotkniętym nieważnością odnośnie czynności od dnia 25 listopada 2016r. i przekazuje sprawę Sądowi Okręgowemu w Nowym Sączu do ponownego rozpoznania i orzeczenia o kosztach postępowania apelacyjnego. SSA Marek Boniecki SSA Jerzy Bess SSA Paweł Czepiel Sygn. akt I ACa 1233/17 UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w Nowym Sączu zaskarżonym wyrokiem z dnia 27 lutego 2017 r., sygn. akt I C 1247/13: po rozpoznaniu sprawy z powództwa K. D. (2) reprezentowanej przez opiekuna prawnego K. D. (1) przeciwko (...) Spółce Akcyjnej w W. o zadośćuczynienie i rentę: I. zasądził od strony pozwanej (...) Spółki Akcyjnej w W. na rzecz powódki K. D. (2) kwotę 195.000 zł wraz odsetkami ustawowymi od dnia 31 marca 2015 r. do dnia 31 grudnia 2015 r. i odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty; II. zasądził od strony pozwanej na rzecz powódki rentę w kwotach po 700 zł płatną do rąk opiekuna prawnego powódki K. D. (1) do 10-tego dnia każdego następującego po sobie miesiąca począwszy od marca 2017 roku; III. oddalił powództwo w pozostałym zakresie; IV. nie obciążył powódki obowiązkiem zwrotu na rzecz strony pozwanej kosztów procesu; V. nakazał ściągnąć od strony pozwanej (...) Spółki Akcyjnej w W. na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w Nowym Sączu kwotę 12.132,95 zł tytułem części opłaty od pozwu, od uiszczenia której powódka była zwolniona oraz tytułem części wydatków tymczasowo poniesionych przez Skarb Państwa; VI. nieuiszczonymi kosztami sądowymi obciążył Skarb Państwa. W toku postępowania międzyinstancyjnego Sąd I instancji postanowieniem z dnia 20 marca 2017 r. zawiesił postępowania wobec faktu, ze w dniu 7 marca 2017 r. powziął wiadomość o śmierci powódki w dniu 25 listopada 2016 r. Następie postanowieniem z dnia 29 czerwca 2017 r. podjął postępowanie z udziałem spadkobierców zmarłej K. D. (2) – jej rodziców, tj. K. D. (1) i P. D. . Powodowie sprecyzowali pozew przez żądanie zasądzenia na ich rzecz: - kwot po 300.000 zł z odsetkami od dnia 31.10.2013 r. - kwot po 1.250 zł miesięcznie tytułem renty, poczynając od dnia 7 stycznia 211 r. do dnia 25 listopada 2016 r. - oraz zasądzenia od pozwanego na rzecz powodów kosztów procesu według norm przepisanych. Strona pozwana apelacją zaskarżyła niniejszy wyrok w części, to jest w pkt I ,ll i V zarzucając : 1.naruszenie prawa materialnego art. 922 § 2 k.c. przez zasądzenie na rzecz K. D. (2) renty w kwotach po 700 zł miesięcznie od marca 2017, w sytuacji gdy powódka w w/w dacie nie żyła ( zmarła 25.11.2016 r.) 2.naruszenie przepisów prawa materialnego art. 363 § 2 k.c. i art. 481 § 1 k.c. - poprzez zasądzenie odsetek ustawowych od kwoty 195.000 zł od 31 marca 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. i ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty - w sytuacji gdy zadośćuczynienie zasądzone zostało wg aktualnej wartości pieniądza oraz gdy w zakresie roszczenia o zadośćuczynienie rozstrzygające znaczenie ma ocena Sądu, a w konsekwencji data wyrokowania stanowi początek terminu biegu odsetek za opóźnienie a nadto w sytuacji sprawa została zawieszona w związku ze śmiercią powódki K. D. (2) i podjęta dopiero po zgłoszeniu się następców prawnych. Wskazując na powyższe strona pozwana (...) S.A. wniosła o : 1. zmianę zaskarżonego wyroku w pkt I i zasądzenie na rzecz następców prawnych powódki K. D. (2) - powodów K. D. (1) i P. D. kwot po 97.500 zł (łącznie 195.000 zł) z ustawowymi odsetkami od dnia wyrokowania, tj. od 27.02.2017 r. i oddalenie powództwa w pozostałym zakresie; 2. zmianę wyroku w pkt .II i oddalenie powództwa w części dotyczącej renty; 3.zasądzenie kosztów sądowych na rzecz Skarbu Państwa stosownie do wyniku procesu; 4.zasądzenie kosztów postępowania apelacyjnego - tj. opłaty od apelacji i kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Sąd Apelacyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 174 § 1 pkt 1 k.p.c. Sąd zawiesza postępowanie z urzędu m.in. w razie śmierci strony; § 2 . W wypadkach wymienionych w § 1 pkt 1 zawieszenie ma skutek od chwili zdarzeń, które je spowodowały. Zawieszając postępowanie, sąd z urzędu uchyla orzeczenia wydane po nastąpieniu tych zdarzeń, chyba że nastąpiły one po zamknięciu rozprawy. Wobec faktu, że nie doszło do uchylenia wyroku z urzędu przez Sąd I instancji na mocy w/w przepisu, należało w wyniku przedstawienia apelacji do rozpoznania ocenić skutki toczącego się postępowania dla wydanego wyroku. Zgodnie z art. 386 § 2 k.p.c. w razie stwierdzenia nieważności postępowania sąd drugiej instancji uchyla zaskarżony wyrok, znosi postępowanie w zakresie dotkniętym nieważnością i przekazuje sprawę sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Nieważność postępowania Sąd II instancji uwzględnia z urzędu w granicach zaskarżenia. W realiach niniejszej sprawy toczyła się ona przed Sądem I instancji w okresie od dnia śmierci powódki w dniu 25 listopada 2016 r. bez udziału strony, a więc w granicach nieważności postępowania, jakkolwiek, co należy zaznaczyć, w istocie z przyczyn niezależnych od Sądu I instancji. Mając na względzie powyższe należało orzec jak w sentencji na mocy art. 386 § 2 k.p.c. i art. 108 § 2 k.p.c. W toku ponownego rozpoznania sprawy rzeczą Sądu I instancji będzie rozpoznania sprawy z tym, że jedynie w granicach w jakich nie doszło do uprawomocnienia się orzeczenia, a skutek taki nastąpił odnośnie rozstrzygnięcia zawartego w pkt III, IV i VI. SSA Marek Boniecki SSA Jerzy Bess SSA Paweł Czepiel
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI