Orzeczenie · 2017-03-17

I ACa 1220/16

Sąd
Sąd Apelacyjny w Łodzi
Miejsce
Łódź
Data
2017-03-17
SAOSCywilnepostępowanie zabezpieczająceWysokaapelacyjny
depozytzabezpieczenieupadłośćpostępowanie cywilnekpcprawo upadłościowerachunek depozytowykoszty zastępstwa procesowego

Sprawa dotyczyła wniosku o wydanie depozytu złożonego przez Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe (...) spółkę jawną z siedzibą w P. w związku z postępowaniem zabezpieczającym przeciwko (...) Spółce Akcyjnej w upadłości z siedzibą w Ł. Sąd Okręgowy w Łodzi oddalił wniosek, a Sąd Apelacyjny w Łodzi utrzymał to postanowienie w mocy, oddalając apelację wnioskodawcy. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie charakteru wpłaty dokonanej przez dłużnika na rachunek depozytowy Ministra Finansów. Sąd Apelacyjny, podzielając stanowisko Sądu pierwszej instancji, uznał, że wpłata ta, dokonana w trybie art. 742 § 1 k.p.c. w celu zabezpieczenia roszczenia, stanowi tzw. depozyt procesowy, a nie depozyt w rozumieniu prawa materialnego (art. 692 i nast. k.p.c.). W konsekwencji, przepisy dotyczące depozytu sądowego, w tym art. 693¹⁴ k.p.c., nie miały zastosowania. Sąd podkreślił, że złożenie sumy zabezpieczenia na rachunek Ministra Finansów wywołuje jedynie skutek procesowy w postaci upadku zabezpieczenia, a nie zwalnia dłużnika z wykonania zobowiązania. Wnioskodawca mógłby uzyskać zaspokojenie z tych środków jedynie w drodze postępowania egzekucyjnego. Jednakże, wobec ogłoszenia upadłości (...) Spółki Akcyjnej, skierowanie egzekucji do masy upadłości zostało wykluczone na mocy art. 146 ust. 3 Prawa upadłościowego i naprawczego, z wyjątkiem ściśle określonych przypadków, które nie miały zastosowania w tej sprawie. W związku z tym, apelacja wnioskodawcy jako bezzasadna podlegała oddaleniu, a wnioskodawca został obciążony kosztami postępowania apelacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Rozróżnienie między depozytem procesowym a materialnoprawnym w kontekście zabezpieczenia roszczeń i skutków ogłoszenia upadłości dłużnika.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wpłaty sumy zabezpieczenia na rachunek Ministra Finansów i następczej upadłości dłużnika.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wpłata sumy zabezpieczenia na rachunek depozytowy Ministra Finansów w trybie art. 742 § 1 k.p.c. podlega przepisom o depozycie sądowym (art. 692 i nast. k.p.c.)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wpłata sumy zabezpieczenia na rachunek depozytowy Ministra Finansów w trybie art. 742 § 1 k.p.c. stanowi depozyt procesowy, do którego nie mają zastosowania przepisy o depozycie sądowym.

Uzasadnienie

Sąd rozróżnił depozyt materialnoprawny (art. 467-470 k.c.) od depozytu procesowego (zabezpieczenie w postępowaniu). Wpłata na rachunek Ministra Finansów w celu zabezpieczenia roszczenia jest instytucją procesową, która wywołuje skutek w postaci upadku zabezpieczenia, a nie zwolnienia z zobowiązania. Przepisy art. 692 i nast. k.p.c. dotyczą depozytu materialnoprawnego.

Czy po ogłoszeniu upadłości dłużnika możliwe jest skierowanie egzekucji do środków zdeponowanych na rachunku depozytowym Ministra Finansów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ogłoszenie upadłości dłużnika uniemożliwia skierowanie egzekucji do majątku wchodzącego w skład masy upadłości, w tym do środków zdeponowanych na rachunku depozytowym Ministra Finansów, z wyjątkiem ściśle określonych przypadków.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 61 i art. 146 ust. 3 Prawa upadłościowego i naprawczego, majątek upadłego staje się masą upadłości, a skierowanie do niego egzekucji jest niedopuszczalne. Wnioskodawca powinien był dochodzić swoich praw w postępowaniu upadłościowym.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalić apelację
Strona wygrywająca
Syndyk masy upadłości (...) Spółki Akcyjnej

Strony

NazwaTypRola
Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe (...) spółka jawnaspółkawnioskodawca
Syndyk masy upadłości (...) Spółki Akcyjnejspółkauczestnik postępowania

Przepisy (11)

Główne

k.p.c. art. 742 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązany może żądać uchylenia lub zmiany postanowienia o zabezpieczeniu, gdy odpadnie lub zmieni się przyczyna zabezpieczenia. Złożenie sumy zabezpieczenia na rachunek depozytowy Ministra Finansów powoduje upadek zabezpieczenia.

u.p.u.n. art. 61

Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze

Z dniem ogłoszenia upadłości majątek upadłego staje się masą upadłości służącą zaspokojeniu wierzycieli.

u.p.u.n. art. 146 § ust. 3

Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze

Wyklucza możliwość skierowania egzekucji do majątku wchodzącego w skład masy upadłości oraz wykonania postanowienia o zabezpieczeniu lub zarządzenia zabezpieczenia, z wyjątkiem roszczeń alimentacyjnych i rent.

Pomocnicze

k.p.c. art. 754 § 1 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowany odpowiednio do wniosku o stwierdzenie upadku zabezpieczenia.

k.p.c. art. 692

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy regulujące instytucję złożenia przedmiotu do depozytu sądowego, które nie mają zastosowania do depozytu procesowego.

k.p.c. art. 693

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy dotyczące depozytu sądowego, w tym art. 693¹⁴ k.p.c., które nie mają zastosowania do depozytu procesowego.

k.c. art. 467

Kodeks cywilny

k.c. art. 470

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa oddalenia apelacji.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Zastosowanie przepisów o postępowaniu procesowym do postępowań nieprocesowych.

k.p.c. art. 520 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa orzekania o kosztach w sprawach, w których interesy stron są sprzeczne.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wpłata sumy zabezpieczenia na rachunek Ministra Finansów w trybie art. 742 § 1 k.p.c. jest depozytem procesowym, a nie sądowym. • Przepisy o depozycie sądowym (art. 692 i nast. k.p.c.) nie mają zastosowania do depozytu procesowego. • Ogłoszenie upadłości dłużnika wyklucza możliwość skierowania egzekucji do masy upadłości.

Odrzucone argumenty

Zastosowanie przepisów o depozycie sądowym (art. 692 i nast. k.p.c.) do wpłaty sumy zabezpieczenia. • Możliwość wydania depozytu wierzycielowi w trybie postępowania nieprocesowego po złożeniu sumy zabezpieczenia.

Godne uwagi sformułowania

Skarżący nie przedstawia żadnego jurydycznego argumentu, który mógłby podważyć trafne orzeczenie Sądu Okręgowego. • wnioskodawca nadal prezentuje całkowicie błędny pogląd o zastosowaniu przepisów art. 692 i nast. k.p.c. do instytucji procesowej przewidzianej w art. 742 § 1 k.p.c. • art. 692 i następne k.p.c. regulują instytucję złożenia przedmiotu do depozytu sądowego, czyli instytucję prawa materialnego, która powoduje powstanie skutków materialnoprawnych. • Nie budzi wątpliwości, że w rozpatrywanej sprawie dłużnik w toku postępowania w sprawie sygn. akt X GC 254/13 Sądu Okręgowego w Łodzi dokonał wpłaty określonej kwoty na rachunek depozytowy Ministra Finansów w trybie art. 742 § 1 k.p.c. • złożenie na rachunek depozytowy Ministra Finansów sumy zabezpieczenia przez uczestnika postępowania oznaczało wykorzystanie instytucji tzw. depozytu procesowego, do którego przepisy art. 639 11 i nast. k.p.c. w ogóle nie mają zastosowania. • wnioskodawca winien zwrócić się do organu egzekucyjnego, jakim w tym wypadku jest komornik, o wszczęcie postępowania egzekucyjnego i skierować egzekucję do składnika majątku dłużnika w postaci środków pieniężnych zdeponowanych na rachunku depozytowym Ministra Finansów.

Skład orzekający

Dorota Ochalska - Gola

przewodniczący-sprawozdawca

Jacek Pasikowski

sędzia

Elżbieta Zalewska - Statuch

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Rozróżnienie między depozytem procesowym a materialnoprawnym w kontekście zabezpieczenia roszczeń i skutków ogłoszenia upadłości dłużnika."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wpłaty sumy zabezpieczenia na rachunek Ministra Finansów i następczej upadłości dłużnika.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa wyjaśnia istotne różnice między depozytem procesowym a sądowym, co jest kluczowe dla praktyków. Dodatkowo, pokazuje, jak ogłoszenie upadłości wpływa na możliwość zaspokojenia z wcześniej zabezpieczonych środków.

Zabezpieczenie roszczenia a upadłość dłużnika: Kiedy pieniądze na koncie Ministra Finansów nie są Twoje?

Dane finansowe

WPS: 176 393,01 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst