Orzeczenie · 2012-12-21

I ACA 1157/12

Sąd
Sąd Apelacyjny we Wrocławiu
Miejsce
Wrocław
Data
2012-12-21
SAOSCywilnenajemWysokaapelacyjny
najemnieruchomościnakładyzwrot nakładówumowa najmuWAMroszczeniakoszty remontu

Sprawa dotyczyła roszczenia powoda W. L. o zwrot nakładów poniesionych na Willę Z., wynajmowaną od Wojskowej Agencji Mieszkaniowej (WAM). Sąd Okręgowy w Legnicy zasądził od WAM na rzecz powoda kwotę 295.000 zł z odsetkami, oddalając powództwo w pozostałej części. Sąd Okręgowy uznał, że umowa najmu, wbrew art. 676 k.c., przewidywała zwrot nakładów w przypadku wcześniejszego rozwiązania umowy, co nastąpiło z powodu zaległości czynszowych powoda. Obie strony wniosły apelacje. Powód domagał się zasądzenia dalszej kwoty, kwestionując sposób oceny opinii biegłego. Pozwana kwestionowała zasadność zwrotu nakładów, zarzucając m.in. naruszenie przepisów o wykładni umowy i wadliwe wykonanie prac. Sąd Apelacyjny we Wrocławiu oddalił obie apelacje. Sąd Apelacyjny dokonał sprostowania oznaczenia strony pozwanej z "Skarb Państwa – Wojskowa Agencja Mieszkaniowa" na "Wojskowa Agencja Mieszkaniowa w W.", uznając WAM za samodzielny podmiot prawa. Sąd Apelacyjny uznał, że ustalenia Sądu Okręgowego były prawidłowe, a opinia biegłego rzetelna. Sąd odrzucił zarzuty obu stron, w tym dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, a także zarzut przedawnienia i zastosowania art. 5 k.c. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego nastąpiło przez wzajemne zniesienie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zwrotu nakładów w umowach najmu, zwłaszcza w kontekście postanowień umownych odmiennych od kodeksowych, oraz kwestie oznaczenia strony pozwanej (WAM) i dopuszczalności sprostowania.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji umowy z WAM i może wymagać analizy kontekstu umownego w innych przypadkach.

Zagadnienia prawne (4)

Czy strona pozwana (Wojskowa Agencja Mieszkaniowa) jest właściwym podmiotem do występowania w sprawie jako strona pozwana w kontekście roszczeń wynikających z umowy najmu, czy też stroną powinien być Skarb Państwa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, Wojskowa Agencja Mieszkaniowa jest osobą prawną i posiada zdolność sądową i procesową, co pozwala na sprostowanie oznaczenia strony pozwanej.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny powołał się na ustawę o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, zgodnie z którą WAM jest osobą prawną. Podkreślono, że mimo błędnego oznaczenia przez powoda, jasne było, że roszczenia kierowane są do WAM, z którą łączyła go umowa najmu. Sąd odwołał się również do orzecznictwa Sądu Najwyższego.

Czy umowa najmu i jej aneks przewidywały zwrot nakładów poniesionych przez najemcę na nieruchomość w przypadku wcześniejszego rozwiązania umowy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, umowa najmu i jej aneks przewidywały zwrot nakładów w przypadku wcześniejszego rozwiązania umowy, nawet jeśli nastąpiło ono z winy najemcy.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał, że umowa stron odmiennie niż art. 676 k.c. regulowała zasady zwrotu nakładów. Strony w umowie i aneksie zobowiązały się do zwrotu nakładów w przypadku wcześniejszego rozwiązania umowy, co potwierdził protokół z 31.10.2003 r. Sąd podkreślił, że WAM jako profesjonalista nie wyłączyła możliwości domagania się zwrotu nakładów w przypadku rozwiązania umowy z winy najemcy.

Jak należy ocenić wartość nakładów poniesionych przez najemcę, uwzględniając ich stan techniczny i stopień zużycia w momencie zwrotu nieruchomości?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Wartość nakładów należy ustalić na podstawie opinii biegłego, uwzględniając stopień zużycia i rzeczywistą wartość tych nakładów.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał opinię biegłej sądowej za rzetelną i wyczerpującą, która prawidłowo oszacowała wartość nakładów z uwzględnieniem stopnia ich zużycia. Sąd odrzucił zarzuty powoda dotyczące wadliwości opinii i wnioski o dopuszczenie dowodu z kolejnej opinii.

Czy protokół odbioru prac remontowych sporządzony jednostronnie przez najemcę jest wystarczający do dochodzenia zwrotu nakładów?

Odpowiedź sądu

W ocenie Sądu Okręgowego, protokół jednostronny mógł być wystarczający, jednak ostatecznie doszło do protokolarnego odbioru prac z udziałem przedstawicieli pozwanej.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy przyjął, że umowa nie przewidywała konieczności sporządzenia protokołu z udziałem pozwanej przed podpisaniem aneksu. Podkreślono, że protokół z 31.10.2003 r., sporządzony z udziałem przedstawicieli pozwanej, obejmował prace z protokołu jednostronnego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie apelacji

Strony

NazwaTypRola
W. L.osoba_fizycznapowód
Wojskowa Agencja Mieszkaniowa w W.instytucjapozwany

Przepisy (27)

Główne

k.c. art. 676

Kodeks cywilny

Sąd uznał, że strony umowy najmu odmiennie niż przewiduje art. 676 k.c. ustaliły zasady zwrotu nakładów.

k.c. art. 677

Kodeks cywilny

Roszczenia najemcy wobec wynajmującego o zwrot wszelkich nakładów ulegają przedawnieniu z upływem roku od dnia zwrotu rzeczy.

Pomocnicze

k.c. art. 694

Kodeks cywilny

k.c. art. 481

Kodeks cywilny

k.c. art. 455

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa orzeczenia o kosztach postępowania.

u.k.s.c. art. 113 § 1

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

u.k.s.c. art. 83 § 2

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

k.c. art. 38

Kodeks cywilny

Zarzut naruszenia art. 38 k.c. przez pozwaną uznano za bezzasadny.

k.c. art. 60

Kodeks cywilny

Zarzut naruszenia art. 60 k.c. przez pozwaną uznano za bezzasadny.

k.c. art. 65 § 2

Kodeks cywilny

Zarzut naruszenia art. 65 § 2 k.c. przez pozwaną uznano za niepodzielny.

k.c. art. 662 § 2

Kodeks cywilny

Zarzut naruszenia art. 662 § 2 k.c. przez pozwaną uznano za niezasadny.

k.c. art. 663

Kodeks cywilny

Zarzut naruszenia art. 663 k.c. przez pozwaną uznano za bezzasadny.

k.c. art. 675 § 1

Kodeks cywilny

Zarzut naruszenia art. 675 § 1 k.c. przez pozwaną uznano za niezasadny.

k.c. art. 5

Kodeks cywilny

Zarzut naruszenia art. 5 k.c. przez pozwaną uznano za niezasadny.

k.c. art. 118

Kodeks cywilny

Zarzut przedawnienia oparty na art. 118 k.c. uznano za nietrafny, gdyż zastosowanie miał art. 677 k.c.

u.z.S.Z.R.P. art. 3 § 3

Ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej

Podstawa do uznania WAM za osobę prawną.

k.p.c. art. 233 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zarzuty naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. przez obie strony uznano za bezzasadne.

k.p.c. art. 328 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 217 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 380

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 162

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 227 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 286

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do dopuszczenia dowodu z innej opinii biegłego.

k.p.c. art. 199

Kodeks postępowania cywilnego

Przesłanki odrzucenia pozwu.

k.p.c. art. 67 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Pojęcie 'stationes fisci'.

k.c. art. 33

Kodeks cywilny

Podstawa do uznania WAM za osobę prawną.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd Apelacyjny uznał, że WAM jest właściwym podmiotem jako strona pozwana. • Sąd Apelacyjny uznał, że umowa najmu i aneks przewidywały zwrot nakładów w przypadku wcześniejszego rozwiązania umowy. • Sąd Apelacyjny uznał opinię biegłego za prawidłową i odrzucił zarzuty stron dotyczące jej oceny.

Odrzucone argumenty

Argumenty powoda dotyczące konieczności dopuszczenia dowodu z kolejnej opinii biegłego. • Argumenty pozwanej dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego (wykładnia umowy, charakter nakładów, art. 5 k.c.). • Argumenty pozwanej dotyczące naruszenia przepisów prawa procesowego (ocena dowodów).

Godne uwagi sformułowania

Sąd Apelacyjny podziela pogląd wyrażony w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 4 kwietnia 2012 r. (sygn. akt I CSK 8/12), w sprawie o analogicznym stanie faktycznym, o dopuszczalności w takiej sytuacji sprostowania oznaczenia strony w oparciu o art. 350 k.p.c. • Błędne określenie przez powoda Agencji jako stationes fisci w rozumieniu art. 67 § 2 k.p.c. nie może zmienić oceny, że swoje roszczenia powód kierował wobec Agencji jako wynajmującego, odwołując się do postanowień umowy najmu łączącej strony. • Legitymacja procesowa (bierna lub czynna) należy do przesłanek materialnych (merytorycznych), przez które należy rozumieć okoliczności stanowiące w świetle norm prawa materialnego warunki poszukiwania ochrony prawnej na drodze sądowej. • Sąd ma obowiązek dopuszczenia dowodu z innej opinii gdy zachodzi taka potrzeba ( art. 286 k.p.c. ), a wiec gdy opinia którą dysponuje zawiera istotne luki, nie odpowiada na postawione pytania jest niejasna czy nieweryfikowalna tj gdy przedstawione tezy opinii nie pozwalają na kontrolę toku rozumowania, który doprowadził do wniosków końcowych. • Nic nie stało na przeszkodzie, aby pozwana wyłączyła w umowie możliwość domagania się przez najemcę zwrotu nakładów w przypadku rozwiązania umowy z winy najemcy. Skoro pozwana będąc profesjonalistą w zarządzie nieruchomościami nie skorzystała z możliwości dokonania w umowie stosownych zapisów, odwoływanie się obecnie do art. 5 k.c. nie może zostać uwzględnione.

Skład orzekający

Aleksandra Marszałek

przewodniczący

Grażyna Matuszek

sędzia

Iwona Biedroń

sędzia-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwrotu nakładów w umowach najmu, zwłaszcza w kontekście postanowień umownych odmiennych od kodeksowych, oraz kwestie oznaczenia strony pozwanej (WAM) i dopuszczalności sprostowania."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji umowy z WAM i może wymagać analizy kontekstu umownego w innych przypadkach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy istotnych kwestii związanych z rozliczeniami między najemcą a wynajmującym, w tym zwrotem nakładów, co jest częstym problemem w praktyce. Dodatkowo, kwestia oznaczenia strony pozwanej (WAM) i jej zdolności procesowej jest interesująca z perspektywy prawniczej.

Czy najemca zawsze odzyska pieniądze za remont? Sąd Apelacyjny wyjaśnia zasady zwrotu nakładów.

Dane finansowe

WPS: 714 578,55 PLN

zwrot nakładów: 295 000 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst