I ACa 1146/15

Sygn. akt I ACa 1146/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 kwietnia 2016 roku Sąd Apelacyjny w Szczecinie I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSA Tomasz Żelazowski (spr.) Sędziowie: SSA Mirosława Gołuńska SSO del. Agnieszka Bednarek - Moraś Protokolant: st. sekr. sądowy Olga Sikorska-Łatacz po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2016 roku na rozprawie w Szczecinie sprawy z powództwa D. Ł. (1) przeciwko K. S. (1) , J. S. (1) , J. S. (2) , Przedsiębiorstwu Budowlanemu (...) spółce jawnej w upadłości likwidacyjnej w S. o zapłatę na skutek apelacji pozwanych K. S. (1) , J. S. (1) , J. S. (2) od wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 28 września 2015 roku, sygn. akt I C 71/14 I. oddala apelację; II. zasądza od pozwanych K. S. (1) , J. S. (1) , J. S. (2) solidarnie na rzecz powoda kwotę 5.400 (pięć tysięcy czterysta) złotych tytułem kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym; III. zasądza od Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Szczecinie na rzecz radcy prawnego P. S. kwotę 5.400 (pięć tysięcy czterysta) złotych powiększoną o należny podatek VAT tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej pozwanym z urzędu. Agnieszka Bednarek - Moraś Tomasz Żelazowski Mirosława Gołuńska Sygn. akt I ACa 1146/15 UZASADNIENIE W pozwie złożonym w dniu 14 czerwca 2013 roku powód D. Ł. (1) wniósł o zasądzenie solidarnie od pozwanych Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. , K. S. (1) , J. S. (1) i J. S. (2) na jego rzecz kwoty 243.119,86 złotych wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od kwoty 225.085,08 złotych od dnia 14 czerwca 2013 roku do dnia zapłaty a od kwoty 18.034,78 złotych od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty oraz kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego w wysokości 7.200 złotych oraz 17 złotych tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. W uzasadnieniu pozwu powód wskazał, że pozwanie Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. oraz wspólników spółki jawnej uzasadnione jest treścią art. 31 § 2 ksh . W dniu 29 października 2011 roku Przedsiębiorstwo Budowlane (...) Spółka jawna w S. zawarła z powodem umowę, której przedmiotem była dostawa i montaż instalacji wentylacji mechanicznej w garażach przy ulicy (...) wraz z pionami i zakończeniem instalacji na dachu zgodnie z dostarczoną dokumentacją, wykonanie pionów wentylacyjnych izolowanych wełną mineralną z folią aluminiową o grubości 50 mm, wykonanie szaf sterowniczych, podłączenie i uruchomienie instalacji wentylacji mechanicznej, wykonanie pomiarów skuteczności wentylacji wraz z protokołem badań, wykonanie instalacji detekcji dwutlenku węgla wraz z protokołem badań, dostarczenie dokumentów odbiorowych takich jak deklaracje zgodności, certyfikaty, karty gwarancyjne wbudowanych urządzeń wraz z instrukcjami obsługi oraz podłączenie urządzeń i szafek do miejsca wykonanych przyłączy. Powód wskazał, iż wykonał zlecone mu przez Przedsiębiorstwo Budowlane (...) Spółkę jawną w S. prace na dowód czego wystawił faktury VAT nr (...) z 30 listopada 2011 roku, nr FS (...) z 27 kwietnia 2012 roku, nr (...) z 22 czerwca 2012 roku oraz nr FS (...) z 14 września 2012 roku. Pozwana spółka dokonała zapłaty na rzecz powoda jedynie należności z faktury VAT nr (...) z 30 listopada 2011 roku oraz faktury VAT nr (...) z 27 kwietnia 2012 roku. Następnie w dniu 9 maja 2012 roku Przedsiębiorstwo Budowlane (...) Spółka jawna w S. zawarła z powodem kolejną umowę, której przedmiotem było wykonanie przez powoda na jej rzecz wentylacji mechanicznej wywiewnej z garaży budynków mieszkalnych A i B przy ulicy (...) w S. . Powód wykonał zlecone mu przez pozwaną prace i wystawił fakturę VAT nr (...) z 31 października 2012 roku. Ponadto, na podstawie złożonych przez pozwaną zamówień powód sprzedał na jej rzecz i dostarczył towary, za które wystawił fakturę VAT nr (...) z 17 sierpnia 2012 roku na kwotę 1.485,84 złotych z terminem płatności do 7 września 2012 roku oraz fakturę VAT nr (...) z 23 listopada 2012 roku na kwotę 9.087,24 złotych z terminem płatności do 7 grudnia 2012 roku. Oryginały wszystkich faktur VAT zostały pozwanej spółce doręczone przez stronę powodową, a saldo należności zostało potwierdzone w dniu 26 lutego 2013 roku przez E. L. , dyrektora do spraw ekonomicznych pozwanej spółki. Niezgodność co do kwoty 1.000 złotych wynika z faktu, że powód w wyniku oczywistej omyłki pisarskiej wskazał w tabeli sporządzonej w dokumencie z dnia 26 lutego 2013 roku, że kwotą należną z tytułu faktury VAT nr (...) jest kwota 8.087,24 złotych w miejsce prawidłowej 9.087,24 złotych. Nakazem zapłaty w postępowaniu upominawczym z 2 lipca 2013 roku wydanym w sprawie o sygn. akt I Nc 216/13 Sąd Okręgowy w Szczecinie uwzględnił w całości powództwo D. Ł. (1) (k. 55). Od powyższego nakazu zapłaty wnieśli skutecznie sprzeciwy wszyscy pozwani, tj. pozwana spółka Przedsiębiorstwo Budowlane (...) Spółka jawna w S. oraz jej wspólnicy, wnosząc zgodnie o oddalenie powództwa w całości jako niezasadnego oraz zasądzenie od powoda na ich rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego w przypadku ustanowienia zawodowego pełnomocnika prawnego. W uzasadnieniu sprzeciwów o tożsamej treści wskazali, że zgodnie z treścią zlecenia (...) prace miały być wykonane do dnia 30 stycznia 2012 roku (błędny zapis umowy 30 stycznia 2011 roku). Zgodnie z treścią § 7 ust. 3 tej umowy wykonawca miał wystawić faktury w oparciu o protokół stwierdzający wykonanie robót bez zastrzeżeń. Integralną częścią faktury jest bezusterkowy protokół odbioru. Protokół powinien być podpisany przez kierownika budowy. Przedmiotem odbioru końcowego jest przedmiot umowy. W myśl natomiast § 6 ust. 7 umowy, do obowiązków wykonawcy należało dostarczenie z protokołem odbioru atestów, certyfikatów, kart gwarancyjnych, DTR, protokołów zgodnie z § 1. Tymczasem faktury nr (...) i nr FS (...) nie zawierają protokołów odbiorów prac, nie spełniają więc warunków wyrażonych w zleceniu, a tym samym nie mogą być podstawą żądnych roszczeń. Faktury nr (...) z 2 czerwca 2012 roku odebrana w dniu 28 czerwca 2012 roku, oraz nr (...) z 14 września 2012 roku odebrana w dniu 26 września 2012 roku, zawierają z kolei wprawdzie protokół, lecz nie załączono wymaganych dokumentów. Dodatkowo pozwani podnieśli, iż dochodzenie roszczeń z tytułu tych faktur powinno uwzględniać fakt wykonania prac z prawie ośmiomiesięcznym opóźnieniem, a zgodnie ze zleceniem termin płatności wynosi 23 dni od daty odbioru faktury końcowej. Opóźnienie o osiem miesięcy terminu zakończenia prac jest podstawą roszczeń odszkodowawczych, które jak wskazano w sprzeciwach są przedmiotem osobnego powództwa. Pozwani podnieśli, iż tak znaczne opóźnienie prac spowodowało znaczne utrudnienia wykonania innych robót, ich opóźnienie, a tym samym wymierne szkody finansowe spółki, która nie mogła w czasie właściwym uzyskać środków finansowych ze sprzedaży mieszkań i lokali użytkowych. Ponadto, pozwani wskazali, że zgodnie z umową nr (...) prace miały być wykonane w terminach wskazanych w § 3. Prace poza rozprowadzeniem poziomów w garażach w terminie dwóch tygodni od przekazania frontu robót, nie zostały wykonane. Ponieważ obliczenie terminu zakończenia prac następuje zgodnie z § 3 ww. umowy i wynosi 8 tygodni od daty przekazania placu budowy, 16 października 2012 roku - 11 grudnia 2012 roku, zatem w ocenie pozwanych od dnia 12 grudnia 2012 roku powód jest w zwłoce z wykonaniem umowy. W związku z powyższym, zgodnie z § 9 ust. 1 ppkt. 1 wykonawca (pozwany) obciąża powoda karą umowną w wysokości 1% wynagrodzenia umownego za każdy dzień opóźnienia. Do dnia złożenia sprzeciwu opóźnienie wynosi 225 dni, co daje uprawnienie pozwanemu do naliczenia kar umownych w kwocie 258.750 złotych, a dalsze kary wynoszą za każdy dzień następny po dniu złożenia sprzeciwu kwotę 1.150 złotych. Z ostrożności procesowej, w przypadku uznania przez Sąd zasadności roszczeń powoda, pozwani przedstawili do potracenia kwotę kar umownych wynikającą ze wskazanego zapisu. W zakresie Faktur VAT nr (...) oraz FS (...) pozwani wskazali, że są one pozbawione zamówienia, a jeżeli są objęte zleceniem (...) to winny być w nim ujęte również w zakresie wynikających z niego obowiązków, tzn. dokonania odbioru prac oraz załączenia atestów, kart gwarancyjnych itd. Wobec braku wykonania tychże obowiązków, faktury te są niezasadne i nie mogą stanowić podstawy roszczeń (k. 73-75, 88-90, 92-94, 96-98, 114-116, 119-121, 124-126, 137-139). Pismem z dnia 22 maja 2014 roku syndyk masy upadłości Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w upadłości likwidacyjnej poinformował Sąd, iż w dniu 14 maja 2014 roku Sąd Rejonowy Szczecin - Centrum w Szczecinie ogłosił w sprawie o sygn. akt XII GU 28/14 upadłość obejmującą likwidację majątku (...) Spółki jawnej w S. , wyznaczając jednocześnie syndykiem masy upadłości B. D. (k. 279). Postanowieniem z dnia 19 września 2014 roku (sygn.. akt I C 71/14) Sąd Okręgowy w Szczecinie zawiesił postępowanie w sprawie wobec pozwanego Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. (k. 314). Pismem z dnia 2 października 2014 roku syndyk masy upadłości Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w upadłości likwidacyjnej poinformował Sąd, iż wstępuje do postępowania wobec faktu, że wierzytelność objęta pozwem dotyczy masy upadłości. W wyroku z dnia 28 września 2015 roku Sąd Okręgowy w Szczecinie umorzył postępowanie w stosunku do Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki Jawnej w upadłości likwidacyjnej w S. , zasądził od pozwanych K. S. (1) , J. S. (1) , J. S. (2) na rzecz powoda D. Ł. (1) solidarnie kwotę 243.119,86 zł z ustawowymi odsetkami od kwoty 225.085,08 zł od dnia 14 czerwca 2013 roku do dnia zapłaty i od kwoty 18.034,78 zł od dnia 14 czerwca 2013 roku do dnia zapłaty, z tym zastrzeżeniem iż do zapłaty orzeczonej w niniejszym punkcie kwoty pozostają solidarni z Przedsiębiorstwem Budowlanym (...) Spółką Jawną w upadłości likwidacyjnej w S. oraz zasądził od pozwanych K. S. (1) , J. S. (1) , J. S. (2) solidarnie na rzecz powoda D. Ł. (1) kwotę 18.472 zł tytułem kosztów postępowania. Sąd I instancji ustalił, że Przedsiębiorstwo Budowlane (...) Spółka jawna w S. , której wspólnikami są K. S. (1) , J. S. (1) i J. S. (2) , realizowała budowę wielorodzinnego budynku mieszkalnego przy ulicy (...) w S. . Najniższą kondygnację tego budynku stanowiły podziemne garaże. Ponadto, budynek ten miał składać się z parteru, pięciu pięter oraz dachu. Część lokali w tym budynku miała stanowić lokale usługowe (m.in. apteka i przychodnia). Przedsiębiorstwo Budowlane (...) Spółka jawna w S. była zarówno inwestorem, jak głównym wykonawcą robót budowlanych na tej budowie. Spośród wspólników nadzór nad przebiegiem procesu budowlanego na tej budowie sprawował J. S. (1) . Funkcję kierownika budowy sprawował M. K. , a następnie D. S. , funkcję kierownika robót konstrukcyjno-budowlanych również D. S. , robót elektrycznych H. Z. , a robót sanitarnych wewnętrznych R. S. . Funkcję inspektora nadzoru inwestorskiego w zakresie konstrukcji budowlanych i robót sanitarnych pełnił natomiast E. J. , a w zakresie robót elektrycznych M. B. (1) . W dniu 26 września 2011 roku E. J. przestał pełnić obowiązki inspektora nadzoru robót budowlanych, które przejął B. S. . Zgodnie z wpisami do dziennika budowy nr (...) w dniu 4 listopada 2010 roku zakończono prace przygotowawcze na placu budowy, podłączono zasilanie placu budowy w prąd i wodę oraz wykonano ogrodzenie placu budowy. Z dniem 31 stycznia 2011 roku M. K. przekazał obowiązki kierownika budowy D. S. . W kwietniu, maju oraz czerwcu 2011 roku wykonane zostały ściany i strop garażu podziemnego. W następnych miesiącach wykonane zostały zaś kolejne kondygnacje budynku. Wpisem z dnia 18 października 2011 roku potwierdzono zabetonowanie stropu nad V piętrem, natomiast wpisem z 21 października 2011 roku zakończenie murowania ścian działowych na IV i V piętrze oraz rozpoczęcie prac tynkarskich na I piętrze. Ponadto, zgodnie z wpisami do ww. dziennika budowy w dniu 27 października 2011 roku zakończono murowanie kominów na dachu i rozpoczęto obmurowanie szachtów instalacyjnych w mieszkaniach. Prace polegające na murowaniu szachtów instalacyjnych w mieszkaniach zakończono 30 listopada 2011 roku, natomiast w dniu 18 listopada 2011 roku zakończono montaż kanałów wentylacyjnych i tynki I piętra. Rozpoczęto tynki parteru i II piętra. Prace tynkarskie mieszkań zostały zakończone 27 kwietnia 2012 roku. W dniu 5 grudnia 2011 roku został dokonany wpis o rozpoczęciu wykonywania posadzki w przychodni, natomiast w dniu 28 grudnia 2011 roku wpis o zakończeniu wykonywania posadzki w aptece i wykonywaniu robót posadzkarskich na I piętrze. Te ostatnie prace zakończono 3 stycznia 2012 roku. Tego dnia rozpoczęto wykonywanie posadzek na II piętrze. Wpisem z dnia 18 stycznia 2012 roku potwierdzono zakończenie murowania szachtów instalacyjnych, zaś wpisem z 24 stycznia 2012 roku rozpoczęcie wykonywania izolacji termicznej na suficie garaży. W toku dalszej realizacji procesu budowlanego w dniu 20 lutego 2012 roku do dziennika budowy został dokonany wpis, stosownie do treści którego w garażu podziemnym trwają roboty dociepleniowe sufitu oraz rozpoczęto montaż kanałów przeznaczonych do wentylacji mechanicznej. Wpis mówiący o trwaniu robót termoizolacyjnych garażu podziemnego został dokonany także 1 marca 2012 roku. Następnie, w dniu 16 marca 2012 roku odnotowano w dzienniku budowy, iż zakończono układanie paraizolacji na dachu i układanie termoizolacji na dachu, w dniu 30 marca 2012 roku iż wykonano posadzki garażu oraz posadzki klatki schodowej, natomiast w dniu 27 kwietnia 2012 roku iż trwają roboty izolacyjne na dachu – obróbki kominów, świetlików oraz że zakończono prace tynkarskie w mieszkaniach. W dniu 16 maja 2012 roku dokonano z kolei wpisu, iż trwają roboty tynkarskie na klatce schodowej, szpachlowanie ścian wybranych mieszkań, w dniu 28 maja 2012 roku iż trwają roboty malarskie w budynku oraz dociepleniowe na dachu, w dniu 12 czerwca 2012 roku iż trwają prace wykończeniowe na klatkach schodowych i w mieszkaniach, a w dniu 20 czerwca 2012 roku iż trwają roboty dociepleniowe na dachu od strony południowej. Zgodnie z dalszymi wpisami w ww. dzienniku budowy w dniu 29 czerwca 2012 roku zakończono prace dociepleniowe na V piętrze, w dniu 6 lipca 2012 roku zakończono roboty dociepleniowe na budynku, w dniu 13 lipca 2012 roku położono papę jednokrotnie na dachu, w dniu 13 sierpnia 2012 roku zakończono montaż osprzętu elektrycznego, montaż rozdzielni TM, rozdzielni głównej oraz zestawów licznikowych. Powód D. Ł. (1) prowadzi działalność gospodarczą pod firmą (...) w S. , w ramach której zajmuje się montażem instalacji wentylacji mechanicznych. Ojciec powoda W. Ł. (1) prowadzi natomiast spółkę (...) Spółkę jawną w S. , a przedmiotem jej działalności jest m.in. wykonywanie konstrukcji stalowych i wentylacyjnych oraz prac ślusarskich. Ponadto, zajmuje się produkcją elementów wentylacji mechanicznej. W. Ł. (1) przez wiele lat współpracował z Przedsiębiorstwem Budowlanym (...) Spółką jawną w S. , wykonując na jej rzecz różnego rodzaju prace, w tym także w zakresie wykonania instalacji wentylacji mechanicznych. D. Ł. (1) rozpoczął własną działalności gospodarczą stosunkowo niedawno i W. Ł. (1) wspierał syna w jego działaniach. W zakresie inwestycji Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. przy ulicy (...) - (...) Spółka jawna w S. wykonywała konstrukcję śmietnika. W dniu 29 października 2011 roku pomiędzy Przedsiębiorstwem Budowlanym (...) Spółką jawną w S. , a powodem D. Ł. (1) w ramach prowadzonej przez niego działalności gospodarczej została zawarta w formie pisemnej umowa oznaczona jako ZLECENIE (...) , w której powód zobowiązał się do wykonania następujących prac: 1) dostawy i montażu instalacji wentylacji mechanicznej w garażach przy ul. (...) wraz z pionami i zakończeniem instalacji na dachu zgodnie z dostarczoną dokumentacją, 2) wykonania pionów wentylacyjnych izolowanych wełną mineralną z folią aluminiową o gr. 50 mm, 3) wykonania szaf sterowniczych, podłączenie i uruchomienie instalacji wentylacji mechanicznej, 4) wykonania pomiarów skuteczności wentylacji wraz z protokółem badań, 5) wykonania instalacji detekcji dwutlenku węgla wraz z protokółem badan, 6) dostarczenia dokumentów odbiorowych (deklaracji zgodności, certyfikatów, kart gwarancyjnych wbudowanych urządzeń wraz z instrukcjami obsługi), 7) podłączenia urządzeń i szafek do miejsca wykonanych przyłączy (§ 1 umowy). W umowie wskazano, iż przekazanie placu budowy ma nastąpić do dnia 2 listopada 2011 roku, rozpoczęcie robót do dnia 3 listopada 2011 roku, a zakończenie robót do dnia 30 stycznia 2011 roku (§ 2 umowy). Zgodnie z jej treścią przedmiot zlecenia obejmował wykonanie wszelkich prac i czynności niezbędnych do prawidłowego zrealizowania robót objętych umową zakresie rzeczowym ujętym w dokumentacji projektowej, z wyłączeniem: 1) doprowadzenia zasilania do szafek sterowniczych oraz urządzeń, 2) przekłuć przez ściany dla pionów i poziomów instalacji wentylacji oraz jej obróbki, 3) wykonania czerpni ternowej (§ 3 umowy). Wartość robót na podstawie uzgodnionej oferty cenowej wykonawcy, tj. D. Ł. (1) z 16 października 2011 roku została określona na kwotę 102.000 złotych netto, powiększoną o 23% podatku VAT (§ 4 umowy). Do obowiązków zamawiającego zaliczono: 1) przekazanie wykonawcy planu budowy w terminie zgodnie z § 2 umowy, 2) informowanie o możliwości przystąpienia do robót, 3) umożliwienie wykonania zlecenia w terminie ( § 5 umowy), natomiast do obowiązków wykonawcy: 1) wykonanie prac zgodnie z umową, obowiązującymi przepisami, normami i zasadami sztuki budowlanej, 2) zachowanie szczególnej, zawodowej staranności przy realizacji przedmiotu umowy, 3) utrzymanie ogólnego porządku na budowie, systematyczne przestrzeganie przepisów BHP i przeciwpożarowych na placu budowy, prowadzenie ewidencji szkoleń swoich pracowników w zakresie zagadnień BHP i przeciwpożarowych na własny koszt, utrzymanie terenu budowy w stanie wolnym od przeszkód komunikacyjnych oraz usuwanie z niego wszelkich zbędnych przeszkód, odpadów i śmieci, 4) zgłoszenie przedmiotu umowy do odbioru, uczestniczenie w czynnościach odbioru i zapewnienie usunięcia stwierdzonych wad w terminie uzgodnionym przez strony, 5) bezzwłoczne powiadomienie zawiadamiającego o wszelkich wydarzeniach i okolicznościach mogących wpłynąć na koszt inwestycji lub opóźnienie robót, 6) zapewnienie narzędzi i sprzętu, 7) dostarczenie z protokołem odbioru atestów, certyfikatów, kart gwarancyjnych, DTR, protokołów z § 1, 8) dostarczenie z protokołem końcowym dokumentacji powykonawczej (§ 6 umowy). Rozliczenie wykonania przedmiotu umowy miało nastąpić fakturami przejściowymi i fakturą końcową. Podstawę wystawienia faktury stanowił protokół odbioru wykonanych robót podpisany przez przedstawiciela zamawiającego, bez zastrzeżeń. Protokół z zastrzeżeniami nie mógł być podstawą do zapłaty wynagrodzenia (§ 7 pkt. 1 umowy). Zamawiający zobowiązany był zapłacić za wykonanie przedmiotu umowy w terminie 21 dni od daty przyjęcia faktury częściowej i 23 dni od daty przyjęcia faktury końcowej. Wykonawca zobowiązał się do wystawienia faktury przejściowej i końcowej za roboty wykonane w danym miesiącu kalendarzowym, w dniach od 1 do 10-go dnia następującego po nim miesiąca (§ 7 pkt. 2 umowy). Ponadto, w umowie zapisano że wykonawca wystawi faktury w oparciu o protokół odbioru robót, stwierdzający wykonanie robót bez zastrzeżeń. Integralną częścią faktury miał być bezusterkowy protokół odbioru. Protokół powinien być podpisany przez kierownika budowy. Strony zgodnie postanowiły również, że przedmiotem odbioru końcowego będzie przedmiot umowy (§ 7 pkt. 3 umowy). Jako dzień zapłaty oznaczono dzień obciążenia rachunku bankowego zamawiającego. Należność wykonawcy miała zostać zapłacona przez zamawiającego na konto wykonawcy wskazane na fakturze. Obie strony umowy oświadczyły, że są płatnikami podatku VAT, a Zakres prac powoda na budowie przy ulicy (...) obejmował montaż kompletnej wentylacji mechanicznej w garażach odprowadzającej spaliny z garaży, w tym montaż instalacji detekcji tlenku węgla oraz szaf sterowniczych. Kiedy powód pojawił się w ww. budynku celem rozpoczęcia prac, jego stan był surowy. Powód otrzymał dokumentację dotyczącą wentylacji mechanicznej w garażach i według tej dokumentacji wentylacja była montowana. Nie wykonywał natomiast żadnych prac w związanych z montażem wentylacji mechanicznej w lokalach mieszkalnych na budowie przy ulicy (...) w S. . Montował wentylację w jednym z lokali użytkowych w tym budynku, jednakże prace te nie były objęte zakresem podpisanej przez niego umowy z Przedsiębiorstwem Budowlanym (...) Spółką jawną w S. . Podwykonawcą powoda przy montażu wentylacji mechanicznej w garażach budynku przy ulicy (...) w S. był K. S. (2) , który pracował wraz ze swoim pracownikiem M. C. (1) . Do zakresu zadań K. S. (2) należał jedynie montaż kompletnej wentylacji mechanicznej w garażach. Nie zajmował się on zamawianiem oraz dostarczaniem materiałów i podzespołów wentylacji na budowę, sprawami tymi zajmował się D. Ł. (1) . K. S. (2) przekazywał D. Ł. (1) jakie konkretnie materiały i urządzenia będą mu potrzebne, a następnie po ich dostarczeniu weryfikował czy zgadzają się one z tym, co wynikało z dostarczonych mu rysunków projektowych i specyfikacji. Ponadto, na zlecenie powoda prace na ww. budowie przy ul. (...) w S. związane z montażem wentylacji mechanicznej w garażach wykonywał G. Ż. , który jest automatykiem, zajmuje się instalacjami elektrycznymi, a przede wszystkim montażem szaf sterowniczych. Zakres prac zleconych przez D. Ł. (1) G. Ż. obejmował wyłącznie montaż detektorów tlenku węgla i szafy sterowniczej oraz uruchomienie tego układu. Wykonując te prace G. Ż. dysponował dostarczoną mu dokumentacją projektową, techniczną. Montowana przez powoda w ramach realizacji podpisanej przez niego umowy z Przedsiębiorstwem Budowlanym (...) Spółką jawną w S. z 29 października 2011 nr (...) instalacja wentylacji mechanicznej miała odprowadzać przewodami wentylacyjnymi spaliny z garaży na dach. W tym celu musiały zostać wykonane i zamontowane piony wentylacyjne prowadzące na dach, gdzie z kolei montowane były czerpnie, odpowiedzialne za pobór i wtłoczenie świeżego powietrza do pomieszczeń garażowych oraz wyrzutnie, przez które z kolei było „wyrzucane” powietrze wraz ze spalinami z tychże pomieszczeń. Piony wentylacyjne były prowadzone w kanałach wentylacyjnych w pionie przez otwory w poszczególnych stropach i dachu w tzw. szachtach wentylacyjnych. Szachty wentylacyjne powstawały w ten sposób, że kanały wentylacyjne w których były umieszczane piony wentylacyjne, były zabudowywane np. ścianką gipsowo - kartonową. W jednej szachcie było prowadzonych kilka pionów wentylacyjnych. Instalacja wentylacji mechanicznej oprócz wyżej wymienionych elementów składała się z rur ocynkowanych i kanałów ocynkowanych oraz napędzanych silnikami elektrycznymi wentylatorów centralnych. Ponadto, w skład tej instalacji wchodziła instalacja detekcji tlenku węgla oraz szafy sterujące działaniem wentylacji. Na budowie przy ulicy (...) w S. nie było docelowego zasilania w energię elektryczną, a jedynie tzw. prąd budowlany, czyli zasilanie tymczasowe. Prace objęte zakresem ww. umowy z 29 października 2011 roku powód rozpoczął od montażu pionów wentylacyjnych. Prace związane z montażem wentylacji mechanicznej stanowią jeden z ostatnich etapów realizacji budowy i ze względu na właściwości tejże instalacji powinny być wykonywane dopiero po wykonaniu w budynku takich prac jak, prace tynkarskie, izolacyjne i dociepleniowe - dopiero wówczas przewody wentylacyjne mogą być montowane, instalowane. Montaż detektorów tlenku węgla i szafy sterującej, z uwagi na fakt, że są to urządzenia elektryczne, elektroniczne i kontakt z wodą mógłby doprowadzić do ich uszkodzenia, powinny być montowane dopiero po wykonaniu niezbędnych uszczelnień i obróbek, przede wszystkim na dachu, a także innych prac na budowie, które mogłyby te urządzenia na taki kontakt narazić i spowodować w efekcie ich uszkodzenie. Montaż pionów wentylacyjnych został wykonany przez powoda i jego podwykonawców, jeszcze przed wykonaniem na budowie przy ulicy (...) w S. izolacji stropów i izolacji sufitów w garażu oraz przed wykonaniem posadzek w pomieszczeniach budynku. Spowodowane to było faktem, że firma, której zlecone zostało wykonanie posadzek korzystała z docierających posadzki urządzeń spalinowych i warunkiem przystąpienia przez nią do tychże prac było zapewnienie w pomieszczeniach w których te prace miały być wykonywane wentylacji, tak aby spaliny i para wodna mogły być wyprowadzane na zewnątrz. Stąd też po zainstalowaniu pionów wentylacyjnych i wentylatorów, doszło do prowizorycznego uruchomienia instalacji wentylacji mechanicznej. W pewnym momencie, z uwagi na trudną sytuację finansową Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. i zaleganie w płatnościach wykonawcom, postęp prac na budowie przy ulicy (...) w S. znacznie zwolnił. Powód i jego podwykonawcy nie mogli przystąpić do dalszych prac na budowie związanych z dokończeniem instalacji wentylacji mechanicznej z tego względu, iż nie zostały wykonane inne niezbędne w tym celu prace wykończeniowe, w tym m.in. nie zostały należycie obrobione i uszczelnione wyprowadzone na dach piony wentylacyjne, co powodowało dostawanie się wody i wilgoci do wnętrza budynku, powstawanie zacieków i w konsekwencji uniemożliwiało zamontowanie takich urządzeń elektrycznych i elektronicznych, jak czujniki tlenku węgla oraz szafy sterującej. Oprócz uszczelnienia w należyty sposób dachu, powód musiał również czekać na wykonanie izolacji stropów w garażach i ich pomalowanie. Dopiero gdy te prace zostały wykonane, mógł przystąpić do rozprowadzenia pionów wentylacyjnych w garażach oraz dokonać montażu ww. urządzeń elektrycznych i elektronicznych. Powód pozostawał w stałym kontakcie z kierownikiem budowy, który informował go kiedy może przystąpić do wykonania pozostałych prac wchodzących w zakres zleconego mu zadania. W trakcie realizacji ww. budowy przy ulicy (...) w S. wspólnicy Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. nie sprawdzali tego, jaki materiał jest przywożony na budowę. Zajmował się tym kierownik budowy, który również sprawdzał, jakie urządzenia są montowane. Dokumentacja wykonawcza, projektowa, którą otrzymał powód i jego podwykonawcy w celu realizacji zleconych im prac, była przez nich uszczegóławiana, aby wykonać poszczególne elementy. Poszczególne elementy były zamawiane na wymiar, czym również zajmował się D. Ł. (1) . Kierownik budowy miał wgląd do projektów i mógł sprawdzić, czy na budowę są dostarczane właściwe elementy. W trakcie realizacji przez powoda i jego podwykonawców zleconych mu prac, nie były zgłaszane uwagi przez inwestora, jak również przez kierowników budów i inspektorów nadzoru uwagi co do jakości i terminowości tychże prac. Zaszła konieczność dokonania jedynie niewielkiej poprawki w zakresie rozmieszczenia czujników tlenku węgla. Wentylacja mechaniczna została wykonana prawidłowo, zgodnie z umową. Po jej uruchomieniu nie były zgłaszane w stosunku do powoda, ani też jego podwykonawców, jakiekolwiek zastrzeżenia co prawidłowości jej działania. W dniu 29 listopada 2011 roku został sporządzony protokół finansowy wykonanych robót (budowlano - remontowych) na budowie przy ulicy (...) w S. w okresie od 2 listopada 2011 roku do 28 listopada 2011 roku, w którym wskazano rodzaj wykonanych robót. Wartość tychże robót według kosztorysu wykonawczego określono na kwotę 30.600 złotych, a ich jakość jako dobrą. W końcowej części tego protokołu stwierdza się, że roboty te wykonane zostały zgodnie z umową (projektem i kosztorysem), a ogólny stan i wartość robót wykonanych na dzień sporządzenia protokołu określa zestawienie wartości robót wykonanych od początku budowy. Ponadto, w protokole tym wskazano, że został on sporządzony przy udziale przedstawiciela generalnego wykonawcy Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. D. S. oraz podwykonawcy tj. powoda działającego jako firma (...) D. Ł. (1) w S. . W tej samej dacie sporządzone zostało zestawienie wartości wykonanych robót, w którym jako rodzaj robót również został wskazany montaż pionów. Wartość robót według kosztorysu umownego lub zestawienia kosztów robót została określona na kwotę 102.000 złotych, stan zaawansowania robót na 30%, natomiast wartość robót wykonanych od początku budowy oraz wartość robót wykonanych w okresie rozliczeniowym od 2 listopada 2011 roku do 28 listopada 2011 roku na kwotę 30.600 złotych. Zestawienie to podpisane zostało przez D. S. oraz przez powoda D. Ł. (1) . W oparciu o te dokumenty w dniu 30 listopada 2011 roku powód D. Ł. (1) wystawił fakturę VAT FS (...) z tytułu wykonania montażu wentylacji mechanicznej na kwotę 30.600 złotych powiększoną o kwotę podatku VAT 7.038,00 złotych, tj. łącznie do zapłaty 37.638,00 złotych. Jako formę płatności wskazano przelew, a jako termin płatności 21 grudnia 2011 roku. Odbiór faktury został potwierdzony przez osobę upoważniona do odbioru w imieniu Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. w dniu 6 grudnia 2011 roku. W dniu 27 kwietnia 2012 roku został sporządzony protokół finansowy wykonanych robót (budowlano – remontowych) na budowie przy ulicy (...) w S. w okresie od 28 listopada 2011 roku do 26 kwietnia 2012 roku, w którym wskazano jak rodzaj wykonanych robót wykonanie wentylacji mechanicznej. Wartość tychże robót według kosztorysu wykonawczego określono na kwotę 12.000 złotych, a ich jakość jako dobrą. W końcowej części tego protokołu stwierdza się, że roboty te wykonane zostały zgodnie z umową (projektem i kosztorysem), a ogólny stan i wartość robót wykonanych na dzień sporządzenia protokołu określa zestawienie wartości robót wykonanych od początku budowy. Ponadto, w protokole tym wskazano, że został on sporządzony przy udziale przedstawiciela generalnego wykonawcy Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. D. S. oraz podwykonawcy tj. powoda działającego jako firma (...) D. Ł. (1) w S. . W tej samej dacie sporządzone zostało zestawienie wartości wykonanych robót, w którym jako rodzaj robót również zostało wskazane wykonanie wentylacji mechanicznej. Wartość robót według kosztorysu umownego lub zestawienia kosztów robót została określona na kwotę 102.000 złotych, stan zaawansowania robót na 42%, natomiast wartość robót wykonanych od początku budowy na kwotę 42.600 złotych, wartość robót wykonanych według poprzedniego protokołu na kwotę 30.600 złotych oraz wartość robót wykonanych w okresie rozliczeniowym od 28 listopada 2011 roku do 26 kwietnia 2012 roku na kwotę 12.000 złotych. Zestawienie to podpisane zostało przez D. S. oraz przez powoda D. Ł. (1) . W oparciu o te dokumenty w dniu 27 kwietnia 2012 roku powód D. Ł. (1) wystawił fakturę VAT FS (...) z tytułu wykonania montażu wentylacji mechanicznej na kwotę 12.000 złotych powiększoną o kwotę podatku VAT 2.760,00 złotych, tj. łącznie do zapłaty 14.760,00 złotych. Jako formę płatności wskazano przelew, a jako termin płatności 18 maja 2012 roku. Odbiór tej faktury został potwierdzony przez osobę upoważniona do odbioru w imieniu Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. . Należności wynikające z ww. wystawionych przez powoda faktur VAT FS (...) z 30 listopada 2011 roku oraz FS (...) z 27 kwietnia 2012 roku zostały w całości zapłacone przez Przedsiębiorstwo Budowlane (...) Spółkę jawną w S. . W dniu 22 czerwca 2012 roku został sporządzony protokół finansowy wykonanych robót (budowlano - remontowych) na budowie przy ulicy (...) w S. w okresie od 26 kwietnia 2012 roku do 15 czerwca 2012 roku, w którym wskazano jak rodzaj wykonanych robót wykonanie wentylacji mechanicznej. Wartość tychże robót według kosztorysu wykonawczego określono na kwotę 39.000 złotych, a ich jakość jako dobrą. W końcowej części tego protokołu stwierdza się, że roboty te wykonane zostały zgodnie z umową (projektem i kosztorysem), a ogólny stan i wartość robót wykonanych na dzień sporządzenia protokołu określa zestawienie wartości robót wykonanych od początku budowy. Ponadto, w protokole tym wskazano, że został on sporządzony przy udziale przedstawiciela generalnego wykonawcy Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. D. S. oraz podwykonawcy tj. powoda działającego jako firma (...) D. Ł. (1) w S. . W tej samej dacie sporządzone zostało zestawienie wartości wykonanych robót, w którym jako rodzaj robót również zostało wskazane wykonanie wentylacji mechanicznej. Wartość robót według kosztorysu umownego lub zestawienia kosztów robót została określona na kwotę 102.000 złotych, stan zaawansowania robót na 80%, natomiast wartość robót wykonanych od początku budowy na kwotę 81.600 złotych, wartość robót wykonanych według poprzedniego protokołu na kwotę 42.600 złotych oraz wartość robót wykonanych w okresie rozliczeniowym od 26 kwietnia 2012 roku do 15 czerwca 2012 roku na kwotę 39.000 złotych. Zestawienie to podpisane zostało przez D. S. oraz przez powoda D. Ł. (1) . W oparciu o te dokumenty w dniu 22 czerwca 2012 roku powód D. Ł. (1) wystawił fakturę VAT FS (...) z tytułu wykonania montażu wentylacji mechanicznej na kwotę 39.000 złotych powiększoną o kwotę podatku VAT 8.970,00 złotych, tj. łącznie do zapłaty 47.970,00 złotych. Jako formę płatności wskazano przelew, a jako termin płatności 13 lipca 2012 roku. Odbiór tej faktury został potwierdzony przez osobę upoważniona do odbioru w imieniu Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. w dniu 28 czerwca 2012. Zakończenie przez powoda prac związanych z montażem instalacji wentylacji mechanicznej na budowie przy ulicy (...) w S. miało miejsce we wrześniu 2012 roku i spowodowane było ogólnym opóźnieniem innych prac w zakresie realizacji tej budowy, których wykonanie przed montażem wentylacji mechanicznej oraz urządzeń elektrycznych i elektronicznych służących do jej prawidłowego działania było niezbędne. W dniu 11 września 2012 roku miało miejsce uruchomienie zamontowanej przez powoda instalacji wentylacji mechanicznej na potrzeby garażu budynku przy ulicy (...) w S. wraz z uruchomieniem instalacji detekcji tlenku węgla. Z czynności tych został sporządzony protokół uruchomienia wentylacji mechanicznej, w którym stwierdza się prawidłową pracę wentylatorów oraz systemu detekcji tlenku węgla firmy (...) , który po przekroczeniu alarmowego progu stężenia tlenku węgla załącza wentylator na najwyższy bieg. Ponadto, w przypadku przekroczenia alarmowego stężenia tlenku węgla załączają się tablice ostrzegawcze informujące o stanie przekroczenia stężenia tlenku węgla. Protokół ten został podpisany przez D. Ł. (1) i D. S. , którzy zgodnie z jego treścią wchodzili w skład komisji, która dokonała uruchomienia wentylacji. Powód dostarczył zamawiającemu dokumentację dotyczącą wykonanej w ww. budynku wentylacji mechanicznej w postaci atestów, certyfikatów, kart gwarancyjnych, DTR, protokołów badań skuteczności wentylacji i detekcji tlenku węgla. Po dokonaniu uruchomienia i odbioru zamontowanej przez powoda w ww. budynku wentylacji mechanicznej nie były zgłaszane zastrzeżenia co do prawidłowości jej funkcjonowania. Zarówno powód, jak i podwykonawcy z których pomocą wykonywał te prace nie byli wzywani na budowę w celu usunięcia usterek, awarii lub też wykonania poprawek. Wykonana przez powoda i jego podwykonawców wentylacja mechaniczna w budynku przy ulicy (...) została odebrana przez inspekcję nadzoru budowlanego. Do dokonania odbioru była niezbędna dostarczona wcześniej przez powoda dokumentacja. W dniu 14 września 2012 roku został sporządzony końcowy protokół finansowy wykonanych robót (budowlano - remontowych) na budowie przy ulicy (...) w S. w okresie od 15 czerwca 2012 roku do 10 września 2012 roku, w którym wskazano jak rodzaj wykonanych robót wykonanie wentylacji mechanicznej. Wartość tychże robót według kosztorysu wykonawczego określono na kwotę 20.400 złotych, a ich jakość jako dobrą. W końcowej części tego protokołu stwierdza się, że roboty wykonane zostały zgodnie z umową (projektem i kosztorysem), a ogólny stan i wartość robót wykonanych na dzień sporządzenia protokołu określa zestawienie wartości robót wykonanych od początku budowy. Ponadto w protokole wskazano, że został on sporządzony przy udziale przedstawiciela generalnego wykonawcy Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. D. S. oraz podwykonawcy tj. powoda działającego jako firma (...) D. Ł. (1) w S. . W tej samej dacie sporządzone zostało zestawienie wartości wykonanych robót, w którym jako rodzaj robót również zostało wskazane wykonanie wentylacji mechanicznej. Wartość robót według kosztorysu umownego lub zestawienia kosztów robót została określona na kwotę 102.000 złotych, stan zaawansowania robót na 100%, wartość robót wykonanych od początku budowy na kwotę 102.000 złotych, wartość robót wykonanych według poprzedniego protokołu na kwotę 81.600 złotych oraz wartość robót wykonanych w okresie rozliczeniowym od 15 czerwca 2012 roku do 10 września 2012 roku na kwotę 20.400 złotych. Zestawienie to podpisane zostało przez D. S. oraz przez powoda D. Ł. (1) . W oparciu o powyższe dokumenty w dniu 14 września 2012 roku powód D. Ł. (1) wystawił fakturę VAT FS (...) z tytułu wykonania montażu wentylacji mechanicznej na kwotę 20.400 złotych powiększoną o kwotę podatku VAT 4.692,00 złotych, tj. łącznie do zapłaty 25.092,00 złotych. Jako formę płatności wskazano przelew, a jako termin płatności 05 październik 2012 roku. Odbiór tej faktury został potwierdzony przez osobę upoważniona do odbioru w imieniu Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. w dniu 26 września 2012. Powód nie otrzymał zapłaty należności wynikających z wystawionych przez niego ww. faktur VAT FS (...) z 22 czerwca 2012 roku oraz nr FS (...) z 14 września 2012 W trakcie realizacji przez powoda zawartej z Przedsiębiorstwem Budowlanym (...) Spółką jawną w S. umowy z 29 października 2011 roku zaistniała konieczność dostarczenia na budowę przy ul. (...) w S. dodatkowych elementów instalacji wentylacji. Związane to było m.in. z koniecznością poprowadzenia kanałów wentylacyjnych w jednym z mieszkań powstałym z dwóch osobnych mieszkań w inny sposób, aniżeli było to pierwotnie przewidziane w dokumentacji, a także z koniecznością wykonania pewnych nieprzewidzianych wcześniej obejść wentylacyjnych oraz montażu krat przelewowych na dachu. Były to elementy instalacji wentylacji, które należało wykonać według podanych wymiarów. Ponieważ oczekiwanie na realizację takiego zamówienia u innego producenta trwało by długo, około dwóch miesięcy, natomiast powód wraz z ojcem W. Ł. (1) mają własną produkcję elementów wentylacji montowanej w budynkach oraz hurtownię z takimi elementami, zostały one zamówione przez Przedsiębiorstwo Budowlane (...) Spółkę jawną w S. u powoda. Zamówienie obejmowało wykonanie i dostarczenie na budowę następujących elementów wentylacji: 1) pięć sztuk kanałów o wymiarach 140×210 L=2000 z przeznaczeniem do wentylacji grawitacyjnej mieszkań za łączną kwotę 280 złotych netto (cena jednej sztuki: 56,00 złotych), 2) dwóch sztuk kolanek o wymiarach 140×210/90 z przeznaczeniem do wentylacji grawitacyjnej mieszkań za łączną kwotę 72,00 złotych netto (cena jednej sztuki: 36,00 złotych), 3) jednego kompletu kanałów i kształtek AI z przeznaczeniem do wentylacji mieszkań i podłączenia okapu za łączną kwotę 256,00 złotych netto, 4) sześć sztuk krat przelewowych 1090×120 z przeznaczeniem do montażu na dachu za łączną kwotę 600,00 złotych (100,00 złotych za jedną sztukę). Łączna kwota całego zamówienia wynosiła 1208,00 złotych. Wszystkie te elementy zostały wykonane przez powoda i dostarczone na budowę. Zostały one szczegółowo wymienione i opisane w sporządzonym przez niego dokumencie „Wydanie magazynowe”, na którym też kierownik budowy D. S. potwierdził ich odbiór. To D. S. zamówił również te elementy w imieniu ww. spółki. W związku ze zrealizowaniem powyższego zamówienia powód D. Ł. (1) w dniu 17 sierpnia 2012 roku wystawił fakturę VAT nr (...) na łączną kwotę 1208,00 złotych powiększoną o kwotę podatku VAT 277,84 złotych, tj. razem do zapłaty 1.485,84 złotych. Jako formę płatności wskazano na ww. fakturze przelew, a termin płatności 7 września 2012 roku. Odbiór tej faktury został potwierdzony przez osobę upoważnioną do odbioru w imieniu Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. w dniu 23 sierpnia 2012 roku. Przedsiębiorstwo Budowlane (...) Spółka jawna w S. zamówiła również u powoda wykonanie i dostarczenie na budowę następujących elementów wentylacji: 1) 32 sztuk kratek przelewowych 1050×120 (RAL 9016), 2) jednej sztuki czerpni/wyrzutni 1640×210 wraz z ramką montażową, 3) jednej sztuki czerpni/wyrzutni 1460×200 wraz z ramką montażową, 4) dwóch sztuk czerpni/wyrzutni 1320×200 wraz z ramką montażową, 5) dwóch sztuk czerpni/wyrzutni 1890×190 wraz z ramką montażową, 6) dwóch sztuk czerpni/wyrzutni 1280×200 wraz z ramką montażową, 7) dwóch sztuk podstaw dachowych typu A 460×410 i wyrzutni typu A, 8) dwóch sztuk czerpni terenowej 790×360 wraz z ramką montażową, 9) dwóch sztuk czerpni terenowej 1115×365 wraz z ramką montażową. Zamówienie w imieniu ww. spółki złożył kierownik budowy D. S. . Wszystkie objęte tym zamówieniem elementy zostały również wykonane i dostarczone przez powoda na budowę przy ulicy (...) w S. . D. Ł. (1) wymienił je szczegółowo i opisał w wystawionym przez niego 19 listopada 2012 roku dokumencie, na którym też kierownik budowy D. S. potwierdził ich odbiór. W związku ze zrealizowaniem powyższego zamówienia powód D. Ł. (1) w dniu 23 listopada 2012 roku wystawił fakturę VAT nr (...) na łączną kwotę 7.388,00 złotych powiększoną o kwotę podatku VAT 1.699,24 złotych, tj. razem do zapłaty 9.087,24 złotych. Jako formę płatności wskazano na ww. fakturze przelew, a termin płatności 7 grudnia 2012 roku. Odbiór tej faktury został potwierdzony przez osobę upoważnioną do odbioru w imieniu Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. w dniu 30 listopada 2012 roku. Powód D. Ł. (1) nie otrzymał zapłaty należności wynikających z wystawionych przez niego faktur VAT nr (...) z 17 sierpnia 2012 roku oraz nr FS (...) z 23 listopada 2012 roku za wykonanie i dostarczenie na budowę przy ulicy (...) w S. ww. elementów wentylacji. Wykonanie tych elementów przez powoda nie obyło objęte zakresem zawartej przez niego z Przedsiębiorstwem Budowlanym (...) Spółką jawną w S. ww. umowy z 29 października 2011 roku. Nie były zgłaszane żadne zastrzeżenia ze strony zamawiającego co do jakości tychże elementów, zgodności z zamówieniem oraz co do terminu ich wykonania. Na mocy umowy podpisanej ze spółką (...) Spółką z ograniczoną odpowiedzialnością w S. Przedsiębiorstwu Budowlanemu (...) Spółce jawnej w S. powierzona została funkcja inwestora zastępczego dla realizacji przedsięwzięcia inwestycyjnego przy ulicy (...) w S. . Przedsięwzięcie to obejmowało budowę dwóch budynków mieszkalnych, budowę zjazdu oraz wewnętrznego układu komunikacyjnego. Przedsiębiorstwu Budowlanemu (...) Spółce jawnej w S. została powierzona realizacja całego procesu budowlanego, włącznie z powołaniem kierownika budowy, inspektorów nadzoru budowlanego, załatwianiem wszelkich formalności, zarządzaniem całym procesem budowlanym oraz dokonaniem odbiorów prac od poszczególnych wykonawców. Dopiero po zrealizowaniu całej inwestycji i odebraniu wybudowanych budynków przez nadzór budowlany Przedsiębiorstwo Budowlane (...) Spółka jawna w S. miała je przekazać (...) Sp. z o.o. w S. . Do kontaktów z Przedsiębiorstwem Budowlanym (...) Spółką jawną w S. ustanowiony został przez (...) Sp. z o.o. w S. T. C. , który był prokurentem tej ostatniej spółki. Do zadań T. C. należała kontrola zgodności zaawansowania prac na budowie przy ulicy (...) w S. z wystawionymi fakturami przejściowymi i fakturą końcową. Spośród wspólników Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. nadzór nad przebiegiem procesu budowlanego na tej budowie sprawował K. S. (1) . Autorem projektu budowlanego nieruchomości przy ulicy (...) w S. był R. W. , który został ustanowiony także pełnomocnikiem inwestora w kwestii prowadzenia tzw. nadzoru autorskiego. W zaprojektowanym budynku A przy ulicy (...) w S. miały być wyłącznie garaże i lokale mieszkalne, natomiast w budynku B oprócz garaży i lokali mieszkalnych lokale usługowe, w tym sklep wielkopowierzchniowy Biedronka. Przedsiębiorstwo Budowlane (...) Spółka jawna w S. była nie tylko inwestorem zastępczym, ale także wykonawcą prac konstrukcyjno - budowlanych na budowie przy ulicy (...) w S. . Zgodnie z wpisami do dziennika budowy nr (...) wykonawcą prac elektrycznych była zaś spółka (...) Sp. z o.o. w S. . Kierownikiem budowy był S. W. , a następnie M. K. , kierownikiem robót konstrukcyjno - budowlanych zaś K. P. , natomiast robót elektrycznych M. C. (2) . Inspektorem nadzoru inwestorskiego w zakresie robót budowlanych oraz instalacyjno - sanitarnych był z kolei E. J. , zastąpiony następnie w zakresie robót budowlanych w dniu 16 września 2011 roku przez B. S. , natomiast w zakresie robót instalacji elektrycznych M. B. (2) , a później H. Z. . W kwietniu 2012 roku funkcję kierownika budowy podjął M. B. (3) , a w dniu 27 lipca 2012 roku ponownie M. K. . S. W. przejął obowiązki kierownika budowy w dniu 2 czerwca 2010 roku. Kilka dni później, tj. 7 czerwca 2010 roku został w dzienniku budowy odnotowany wpis, iż rozpoczęto roboty przygotowawcze związane z niwelacją i przygotowaniem placu budowy. Po kilku miesiącach, w dniu 18 października 2010 roku S. W. przestał pełnić obowiązki kierownika budowy. Tego samego dnia odnotowano również w dzienniku budowy, że nie prowadzi się żadnych robót budowlanych. Dopiero w dniu 8 lutego 2011 roku przejął obowiązki kierownika budowy M. K. , a w dniu 14 lutego 2011 roku rozpoczęto wykonywanie wykopu pod budynek A i B. Zgodnie z dalszymi wpisami w dzienniku budowy nr (...) w dniu 8 marca 2012 roku odebrana została konstrukcja więźby dachowej na budynku A, natomiast 22 marca 2012 roku zgłoszono do odbioru konstrukcję więźby dachowej na budynku B. W dniu 27 marca 2012 roku rozpoczęto roboty elektryczne w budynku A. W dniu 30 kwietnia 2012 roku odnotowano, iż trwają roboty budowlane związane z kryciem dachów wykonaniem obróbek blacharskich oraz że zakończono wykonywanie ścian działowych. W dniu 4 czerwca 2012 roku trwały prace i tynki gipsowe w budynku A, roboty elektryczne w budynkach A i B. Wpis o trwaniu prac tynkarskich w budynkach A i B oraz prac instalacyjnych i wykończeniowych został dokonany w dzienniku budowy również 30 lipca 2012 roku. Dopiero w dniu 7 września 2012 roku zakończone zostało układanie instalacji elektrycznej podtynkowej w budynkach A i B oraz instalacji podposadzkowej w budynkach A i B. W dniu 17 września 2012 roku odnotowano, że prowadzone są prace tynkarskie oraz posadzkowe na obu budynkach. Pierwotnie to ojciec powoda W. Ł. (1) miał w ramach prowadzonej przez niego działalności gospodarczej wykonywać na rzecz Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. montaż wentylacji mechanicznej wywiewnej z garaży budynków mieszkalnych A i B przy ul. (...) w S. . Prace montażowe miały rozpocząć się w maju 2012 roku, montaż pionów w budynkach A i B miał zostać wykonany do 15 czerwca 2012 roku, rozprowadzenia na dachach w budynkach A i B do 22 czerwca 2012 roku, rozprowadzenie poziomów w garażach w terminie dwóch tygodni od przekazania frontu robót, a zakończenie robót w terminie ośmiu tygodni od tego czasu. Zakres prac do wykonania w ramach tej umowy oraz ich wycena zostały ustalone przez W. Ł. (1) na podstawie dokumentacji projektowej, a nie na podstawie oględzin budynku i stanu zaawansowania robót. Ustalenia te zostały zaakceptowane przez reprezentującego Przedsiębiorstwo Budowlane (...) Spółkę jawną w S. K. S. (1) . Ostatecznie wspólnik Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. K. S. (1) oraz W. Ł. (1) uzgodnili, że to powód D. Ł. (1) w ramach założonej przez niego działalności gospodarczej (...) D. Ł. (1) w S. wykona montaż wentylacji mechanicznej wywiewnej z garaży budynków mieszkalnych A i B przy ul. (...) w S. i przejmie po W. Ł. (1) ww. prace, jakie miał wykonać na rzecz Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. oraz że powyższa umowa zostanie „przepisana” na niego. Na przełomie czerwca i lipca 2012 roku doszło do podpisania pomiędzy Przedsiębiorstwem Budowlanym (...) Spółką jawną w S. , a powodem D. Ł. (1) w ramach prowadzonej przez niego działalności gospodarczej umowy nr (...) , której zakres obejmował wykonanie przez powoda wentylacji mechanicznej wywiewnej z garaży budynków mieszkalnych A i B przy ulicy (...) w S. w oparciu o dokumentację - projekt wentylacji, opracowaną przez mgr inż. K. na podstawie uzgodnionej ceny ryczałtowej z 9 maja 2012 roku. W przypadku natomiast wystąpienia robót dodatkowych ich wartość miała zostać naliczona według zasad i zastosowanych upustów oraz uzgodnień zawartych w uzgodnionych z zamawiającym ofertach oraz kosztorysach ofertowych stanowiących podstawę do zawarcia umowy zasadniczej (§ 2 umowy). Pomimo, że do podpisania ww. umowy doszło na przełomie czerwca i lipca 2012 roku, jako datę jej zawarcia wskazano 9 maja 2012 roku. Pozostawiono również bez zmian te same terminy realizacji poszczególnych etapów budowy, które zostały uzgodnione przez K. S. (1) z W. Ł. (1) , tj. montaż pionów w budynkach A i B do 15 czerwca 2012 roku, rozprowadzenia na dachach w budynkach A i B do 22 czerwca 2012 roku, rozprowadzenie poziomów w garażach terminie dwóch tygodni od przekazania frontu robót oraz zakończenie robót w terminie 8 tygodni od tego czasu. Uzgodniono bowiem, że D. Ł. (1) szybko wykona prace i nadrobi zaległości w realizacji poszczególnych etapów robót. Zgodnie z dalszymi postanowieniami ww. umowy nr (...) strony określiły wartość ryczałtową robót na kwotę 115.000,00 złotych netto. Zakres przedmiotowy umowy nie obejmował montażu przez powoda instalacji detekcji tlenku węgla oraz tzw. gazexów, jak również montażu wentylacji w lokalach usługowych oraz instalacji doprowadzającej wentylację do tychże lokali. Do prac, które zostały zlecone powodowi należał natomiast także montaż tzw. szaf sterujących działaniem wentylacji mechanicznej. Do obowiązków zamawiającego należało: 1) przekazanie wykonawcy frontu robót w terminie o którym mowa w § 3 umowy, 2) zapewnienie nadzoru inwestorskiego, 3) dokonanie odbioru robót zgodnie z postanowieniami § 7 pkt. I umowy, 4) dokonanie płatności zgodnie z postanowieniami § 8, 6) zabezpieczenie deskowań i materiałów do realizacji umowy (§ 5 umowy). W umowie został również zawarty zapis, iż zamawiający zastrzega prawo do zmiany lub ograniczenia zakresu umownego robót (§ 5 pkt. 5 umowy). Do obowiązków wykonawcy należało natomiast m.in.: 1) wykonanie prac zgodnie z umową, obowiązującymi przepisami, Polskimi Normami i zasadami sztuki budowlanej, 2) zachowanie szczególnej staranności przy realizacji przedmiotu umowy, 5) zgłoszenie przedmiotu umowy do odbioru, uczestniczenie w czynnościach odbioru i zapewnienie usunięcia stwierdzonych wad terminie uzgodnionym przez strony, 6) bezzwłoczne powiadomienie zamawiającego o wszelkich wydarzeniach i okolicznościach mogących wpłynąć na koszt inwestycji lub opóźnienie robót (§ 6 umowy). Ponadto, w myśl dalszych postanowień umownych wykonawca zobowiązany był zgłosić pisemnie kierownikowi budowy gotowość odbioru końcowego wykonanych robót w formie pisemnej, natomiast zamawiający w terminie siedmiu dni od zgłoszenia przez wykonawcę gotowości do odbioru przystąpić do odbioru. Z czynności odbiorowych miał zostać sporządzony przez strony protokół technicznego odbioru wykonanych robót. Odbiór robót miał odbywać się przy udziale zamawiającego (§ 7 pkt. I umowy). Wykonawca udzielał gwarancji na okres sześćdziesięciu miesięcy licząc od dnia następującego po dniu podpisania przez inwestora i zamawiającego protokołu końcowego. Zgłoszone usterki i wady miały być usunięte przez wykonawcę w terminie siedmiu dni od zgłoszenia (§ 7 pkt. II umowy). W zakresie wynagrodzenie powoda i warunków jego płatności w umowie zapisano, iż faktury płatne będą do wysokości 95% wartości wykonanych robót za okres rozliczeniowy. Pozostałe 5% wartości robót zostanie zwrócone wykonawcy po dokonaniu odbioru końcowego przez inwestora w terminie trzydziestu dni od daty podpisania protokołu końcowego przez inwestora na pisemny wniosek wykonawcy (§ 8 pkt. 1 umowy). Wynagrodzenie wykonawcy miało zostać zapłacone w terminie trzydziestu dni od daty dostarczenia faktury VAT z załączonym bezusterkowym protokołem odbioru wykonanych robót przez przedstawiciela zamawiającego. Protokół odbioru zawierający wykaz wad lub usterek nie mógł być podstawą do wystawienia faktury przez wykonawcę. Faktury przejściowe winny być wystawiane za okres miesiąca i przedkładane zamawiającemu do dnia dziesiątego każdego miesiąca (§ 8 pkt. 2 umowy). Zamawiający zobowiązany był do dokonania zapłaty należności wynikających z wystawionych przez wykonawcę faktur przelewem na rachunek bankowy wykonawcy w terminie trzydziestu dni od przyjęcia przez zamawiającego z zastrzeżeniem pkt. 4 (§ 8 pkt. 3 umowy). Faktura końcowa miała być wystawiona po protokolarnym odbiorze przedmiotu robót na podstawie zatwierdzonego przez kierownika budowy protokołu odbioru robót, który winien być dołączony do faktury. Brak zatwierdzonego bezusterkowego protokołu odbioru robót uniemożliwiał wykonawcy wystawienie faktury (§ 8 pkt. 4 umowy). Wykonawca zobowiązany został do rozliczenia swoich świadczeń, przejrzystego sporządzenia faktur z zachowaniem kolejności pozycji oraz oznaczeń użytych w umowie, a także załączenia niezbędnych do określenia rodzaju oraz rozmiaru robót obliczeń ilościowych (§ 8 pkt. 5 umowy). Realizacja płatności miała być dokonywana po zakończeniu następujących elementów: wykonaniu pionów i rozprowadzeń na dachach oraz po rozprowadzeniu poziomów w garażach (§ 8 pkt. 6 ppkt. 1 i 2 umowy). Płatność należności wynikających z faktury końcowej miała natomiast nastąpić po zakończeniu robót i przedłożeniu dokumentów odbiorowych, tj. deklaracji zgodności na wbudowane materiały, protokołów badań i sprawdzeń oraz dokumentacji powykonawczej w dwóch kompletach (§ 8 pkt. 6 ppkt. 3 umowy). Strony zastrzegły również w umowie możliwość naliczenia kar umownych na wypadek niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązań wynikających z umowy w wysokości określonej w tej umowie. Wykonawca zobowiązany był zapłacić zamawiającemu karę umowną za opóźnienia: a) w wykonaniu przedmiotu umowy w terminie określonym w § 3 pkt. 2 umowy w wysokości 1% wynagrodzenia umownego za każdy dzień opóźnienia, b) w usunięciu wad stwierdzonych przy odbiorze w wysokości 0,5% wynagrodzenia umownego za każdy dzień opóźnienia licząc od dnia następującego po dniu, w którym miało nastąpić usunięcie wady, c) w usunięciu wad zgłoszonych w ramach udzielonej gwarancji w terminie określonym w § 7 pkt. II umowy w wysokości 0,5% wynagrodzenia umownego za każdy dzień opóźnienia (§ 9 pkt. 1 umowy). Wszelkie zmiany umowy wymagały zachowania formy pisemnej pod rygorem nieważności (§ 11 pkt. 1 umowy). Również przy wykonywaniu przedmiotu umowy nr (...) podwykonawcą powoda przy montażu wentylacji mechanicznej w garażach budynków przy ulicy (...) w S. był K. S. (2) , który pracował wraz ze swoim pracownikiem M. C. (1) . Do zakresu zadań K. S. (2) należał jedynie montaż kompletnej wentylacji mechanicznej w garażach. Prace związane z montażem szaf sterowniczych oraz spięciem całego układu, w tym z wykonywaną przez inne firmy instalacją tzw. gazexów i instalacjami detekcji tlenku węgla, a następnie jego uruchomieniem powód zlecił natomiast tak jak poprzednim razem, tj. przy montażu wentylacji mechanicznej w garażach na budowie przy ulicy (...) w S. G. Ż. . Stosowana przez powoda technologia montażu wentylacji mechanicznej w garażach na budowie przy ulicy (...) w S. była taka sama, jak ta którą powód stosował podczas prac na budowie przy ulicy (...) w S. . Instalacja wentylacji mechanicznej miała odprowadzać przewodami wentylacyjnymi spaliny z garaży na dach. W tym celu musiały zostać wykonane i zamontowane piony wentylacyjne prowadzące na dach, gdzie z kolei montowane były czerpnie, odpowiedzialne za pobór i wtłoczenie świeżego powietrza do pomieszczeń garażowych oraz wyrzutnie, przez które z kolei było „wyrzucane” powietrze wraz ze spalinami z tychże pomieszczeń. Piony wentylacyjne były prowadzone w kanałach wentylacyjnych w pionie przez otwory w poszczególnych stropach i dachu w tzw. szachtach wentylacyjnych. Szachty wentylacyjne powstawały w ten sposób, że kanały wentylacyjne w których były umieszczane piony wentylacyjne, były zabudowywane np. ścianką gipsowo - kartonową. W jednym szachcie było prowadzonych kilka pionów wentylacyjnych. W budynku A w którym nie było lokali usługowych został zaprojektowany jeden kanał wentylacyjny, natomiast w budynku B w którym był przewidziany duży lokal usługowy dla sklepu powierzchniowego oraz dwa mniejsze lokale usługowe łącznie trzy kanały wentylacyjne. Ponieważ w różnych lokalach są różne moce odciągowe, zależne m.in. od przeznaczenia danego lokalu i rodzaju prowadzonej w nim działalności, stosowane są różne przekroje wentylacji. R. W. zaprojektował wentylację dla ww. budynku B przy ulicy (...) w S. w ten sposób, aby można było wykonać każdą z wentylacji jaka będzie potrzebna, w tym także dla lokalu gastronomicznego, który ma największe obciążenia. Zakres prac powoda obejmował wyłącznie wykonanie wentylacji mechanicznej w garażach, w tym pionów wentylacyjnych dla garaży oraz rozprowadzenie ich na dachu. Nie należało natomiast do niego wykonanie wentylacji w lokalach usługowych i mieszkaniach, ani też pionów wentylacyjnych dla lokali usługowych i mieszkań. Instalacja wentylacji mechanicznej oprócz wyżej wymienionych elementów składała się z rur ocynkowanych i kanałów ocynkowanych oraz napędzanych silnikami elektrycznymi wentylatorów centralnych. Ponadto, w skład tej instalacji wchodziła instalacja detekcji tlenku węgla oraz szafy sterujące działaniem wentylacji, z tym że wykonie i montaż instalacji detekcji tlenku węgla nie wchodził w zakres prac zleconych powodowi. Instalacja ta była wykonywana przez inną firmę. Tak jak na innych budowach, w tym na budowie przy ulicy (...) w S. prace związane z montażem wentylacji mechanicznej w garażach przy ulicy (...) w S. stanowiły jeden z ostatnich etapów realizacji budowy i ze względu na właściwości tejże instalacji powinny być wykonywane dopiero po wykonaniu w budynku takich prac, jak prace tynkarskie, izolacyjne i dociepleniowe. Dopiero wówczas mogły być montowane, instalowane przewody wentylacyjne. Montaż urządzeń elektrycznych, elektronicznych jak np. szafy sterujące mógł natomiast nastąpić dopiero po zapewnieniu warunków, w których nie byłyby one narażone na kontakt z wodą i w konsekwencji uszkodzenie, a zatem po wykonaniu niezbędnych uszczelnień i obróbek, przede wszystkim na dachu, a także innych prac na budowie, które mogłyby powodować takie zagrożenie. Na budowie przy ulicy (...) w S. nie było docelowego zasilania w energię elektryczną, a jedynie tzw. prąd budowlany, czyli zasilanie tymczasowe. Przed przystąpieniem do prac powód otrzymał komplet dokumentacji dotyczącej montażu wentylacji mechanicznej w garażach i według tej dokumentacji wentylacja ta była montowana. Stosowną dokumentacją dysponowali również jego podwykonawcy, tj. K. S. (2) i G. Ż. . Prace objęte zakresem umowy nr (...) powód rozpoczął od montażu pionów wentylacyjnych. Z uwagi na fakt, że otwory w stropach były dobrze wykonane, piony te zostały zamontowane we wczesnym stadium prac powoda na budowie przy ulicy (...) w S. . Nie było natomiast możliwości przystąpienia od razu do dalszych prac związanych z rozprowadzeniem wentylacji na dachu, albowiem nie były jeszcze wówczas ukończone wszystkie prace dekarskie, a ponadto firma dekarska musiała obrobić wyprowadzone na dach kanały wentylacyjne. Dopiero po wykonaniu tychże prac powód mógł wyprowadzić wentylację na dach i następnie ją rozprowadzić na dachu. Po przystąpieniu przez D. Ł. (1) do prac na budowie przy ulicy (...) w S. nie była wykonana jeszcze izolacja stropów w garażach, co uniemożliwiało rozprowadzenie przez niego wentylacji w garażach. Gdy izolacja ta została już wykonana okazało się, że zasłania ona otwory w ścianach działowych, którymi miały zostać poprowadzone elementy wentylacji. W tym stanie rzeczy D. Ł. (1) zwrócił się na przełomie sierpnia i września 2012 roku do kierownika robót M. P. z prośbą o wykonanie przekłuć i przesunięcie otworów. Prace te zostały wykonane i rozprowadzenie wentylacji w garażach było możliwe, jednakże spowodowało to istotne opóźnienie prac, albowiem powód musiał czekać na przesunięcie otworów w ścianach działowych około dwóch tygodni. W trakcie realizacji przez powoda i jego podwykonawców montażu wentylacji na budowie przy ulicy (...) w S. zaistniała również konieczność zmiany trasy wentylacji w stosunku do tej, która została przewidziana w dokumentacji projektowej. Okazało się bowiem, że w miejscu w którym prowadził kanał wentylacyjny przez klatkę schodową została zamontowana przez inną firmę szafka elektryczna i stąd też brak było możliwości poprowadzenia przewodów wentylacyjnych trasą zaprojektowaną w dokumentacji projektowej. W dniu 25 września 2012 roku w dzienniku budowy został dokonany wpis, iż wykonawca wentylacji zgłasza problem, że nie może przejść kanałami wentylacyjnymi przez klatkę schodową, bo są zamontowane szafki elektryczne. W związku z zaistniałą sytuacją został poproszony o wyrażenie opinii w tej sprawie projektant instalacji wentylacji R. W. , który przyjechał na budowę przy ulicy (...) w S. i w dniu 28 września 2012 roku wyraził zgodę na zmianę przebiegu trasy wentylacji w garażach w budynku A poprzez ominięcie klatki schodowej. Fakt ten został potwierdzony dokonanym przez niego tego dnia stosownym wpisem do dziennika budowy. Ominięcie klatki schodowej miało wpływ na wydłużenie procesu montażu wentylacji przez powoda, aczkolwiek nie było ono znaczne. Ponieważ wiązało się z koniecznością zastosowania dodatkowych elementów i dodatkowych, nieprzewidzianych wcześniej prac, powód oraz jego ojciec W. Ł. (1) przedstawili w tej sprawie K. S. (1) kosztorys powykonawczy oraz aneks do umowy, domagając się zapłaty dodatkowego wynagrodzenia za te prace. K. S. (1) początkowo twierdził, że musi wpierw w tej sprawie wystąpić do inwestora, a następnie odmówił uznania powyższych prac jako dodatkowych oraz zapłaty za nie dodatkowego wynagrodzenia. Podczas realizacji prac na budowie przy ulicy (...) w S. kierownictwo budowy oraz inwestor wielokrotnie podkreślali konieczność zakończenia wszystkich prac w terminie do dnia 30 października 2012 roku, stąd też powód i jego podwykonawcy pracowali pod presją czasową, niejednokrotnie w godzinach nocnych. Nie były zgłaszane zastrzeżenia co do jakości prac wykonywanych przez powoda oraz ich terminowości. Zdarzało się natomiast, że to powód sygnalizował kierownictwu budowy, iż nie może kontynuować prac z powodu opóźnień przy realizacji innych robót na budowie. W końcowym już etapie prac konieczna okazała się zmiana miejsca montażu szaf sterujących w budynkach A i B. Nowe miejsce montażu tychże szaf ustalone zostało z inspektorem nadzoru budowlanego E. J. w dniu 29 października 2012 roku, co zostało odnotowane w dzienniku budowy. Zmiana miejsca montażu szaf sterujących nie wymagała natomiast zmiany przebiegu trasy instalacji elektrycznej, która została poprowadzona w tych miejscach, w których miała być ułożona. W trakcie realizacji prac związanych z montażem wentylacji mechanicznej na budowie przy ulicy (...) w S. powód nie wykonywał natomiast żadnych prac w związanych z montażem wentylacji w lokalach mieszkalnych na ww. budowie przy ulicy (...) w S. . Montował natomiast piony wentylacyjne do dwóch lokali usługowych, jednakże prace te nie były objęte zakresem przedmiotowej umowy nr (...) . Powód nie wykonywał montażu wentylacji w samych lokalach usługowych. W dniu 22 października 2012 roku dokonany został przez (...) W. Ł. (1) spółkę jawną w S. pomiar skuteczności instalacji wentylacji mechanicznej w obu budynkach mieszkalnych wielorodzinnych wraz z garażami podziemnymi przy ulicy (...) w S. , który wykazał, że mierzone ilości powietrza są zgodne z wartościami projektowymi. Powód oraz jego podwykonawcy zakończyli wszystkie prace w dniu 29 października 2012 roku. Dopiero przed samym montażem szafy sterującej późnym wieczorem został doprowadzony przez elektryków kabel zasilający szafę w energię elektryczną. Gdy została dostarczona energia elektryczna G. Ż. spiął cały układ obejmujący wentylację mechaniczną, szafę sterującą, detektory tlenku węgla oraz tzw. gazety i uruchomił wentylację, która działała prawidłowo. Tego też dnia w dzienniku budowy nr (...) tomie IV zostały dokonane następujące wpisy: - kierownik budowy M. K. dokonał wpisu, iż zakończono wszelkie roboty budowlane na obiektach A i B oraz że zgłasza gotowość budowy do odbioru końcowego, - inspektor nadzoru E. J. dokonał wpisu, że potwierdza zakończenie robót sanitarnych na ww. budynku oraz gotowość tych robót do odbioru końcowego, - kierownik robót elektrycznych M. C. (3) dokonał wpisu, iż zakończono wszystkie roboty elektryczne i zgłasza ich gotowość do odbioru końcowego, - inspektor nadzoru robót elektrycznych H. Z. dokonał wpisu, iż potwierdza zakończenie robót elektrycznych na budynkach A i B oraz instalacji zewnętrznej, - inspektor nadzoru B. S. dokonał wpisu, iż potwierdza zakończenie robót na obiektach A i B oraz że wpis ten zakańcza wpisy do dziennika budowy. W dniu 31 października 2012 roku został dokonany odbiór techniczny robót wykonanych przez powoda w postaci wentylacji mechanicznej wywiewnej z garaży w budynkach mieszkalnych A i B przy ulicy (...) w S. . W skład komisji ze strony zamawiającego, tj. Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. wchodzili B. R. i E. J. , natomiast ze strony wykonawcy D. Ł. (1) . Z czynności tych został sporządzony protokół technicznego odbioru robót, w którym stwierdza się, że roboty zostały wykonane zgodnie z zamówieniem, bez usterek. Powód dostarczył zamawiającemu dokumentację dotyczącą wykonanej w ww. budynku wentylacji mechanicznej w postaci atestów, certyfikatów, kart gwarancyjnych, DTR, protokołów badań skuteczności wentylacji i detekcji tlenku węgla. Za pierwszym razem straż pożarna nie dokonała odbioru wentylacji mechanicznej zamontowanej przez powoda, gdyż nie działała prawidłowo. Odbiór ten został dokonany przez straż pożarną za drugim razem. Również Państwowa Inspekcja Nadzoru Budowlanego dokonała odbioru przedmiotowej wentylacji mechanicznej. Przy czynnościach odbiorowych był obecny m.in. R. W. . Wentylacja mechaniczna działała wówczas poprawnie. Po dokonaniu uruchomienia i odbioru zamontowanej przez powoda w ww. budynku wentylacji mechanicznej nie były zgłaszane w stosunku do niego zastrzeżenia co do prawidłowości jej funkcjonowania. Zarówno powód, jak i podwykonawcy z których pomocą wykonywał te prace nie byli wzywani na budowę w celu usunięcia usterek, awarii lub też wykonania poprawek. W związku z wykonaniem montażu wentylacji mechanicznej na budowie przy ul. (...) w S. powód D. Ł. (1) w dniu 31 października 2012 roku wystawił fakturę VAT nr (...) na łączną kwotę 115.000,00 złotych powiększoną o kwotę podatku VAT 26.450,00 złotych, tj. razem do zapłaty 141.450,00 złotych. Jako formę płatności wskazano na ww. fakturze przelew, a termin płatności 30 listopada 2012 roku. Odbiór tej faktury został potwierdzony przez osobę upoważnioną do odbioru w imieniu Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. w dniu 6 listopada 2012 roku. Należność wynikająca z powyższej faktury VAT nr (...) nie została zapłacona przez Przedsiębiorstwo Budowlane (...) Spółkę jawną w S. . Spółka ta nie odesłała powodowi tej faktury, jak również pozostałych wystawionych przez niego ww. faktur VAT, z których należności także nie zostały przez nią zapłacone. W dniu 15 listopada 2012 roku powód D. Ł. (1) wysłał do Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. wiadomość e-mail w której wskazał, że przesyła kosztorysy wykonawcze według podziału K. S. (1) . Ponadto wskazał, że obejścia klatek schodowych wykonano w związku z brakiem możliwości przejścia kanałami wentylacyjnymi przez klatki schodowe. Prace wykonane zostały na zlecenie architekta i kierownika budowy. W czasie montażu pionów wentylacji mechanicznej wyciągowej z garaży wykonano dodatkowo izolację tych kanałów wełną mineralną. Piony wentylacji wywiewnej gabinetu stomatologicznego wykonano na zlecenie K. S. (1) , natomiast piony apteki na zlecenie (...) . Pismem z dnia 5 grudnia 2012 roku powód D. Ł. (1) wezwał Przedsiębiorstwo Budowlane (...) Spółkę jawną w S. do zapłaty m.in. należności wynikających z wystawionych przez niego następujących faktur VAT: nr (...) z 22 czerwca 2012 roku na łączną kwotę 47.970,00 złotych brutto (39.000,00 złotych netto), nr FS (...) z 17 sierpnia 2012 roku na łączną kwotę 1.485,84 złotych brutto (1.208,00 złotych netto), nr FS (...) z 14 września 2012 roku na łączną kwotę 25.092,00 złotych brutto (20.400,00 złotych netto), nr FS (...) z 31 października 2012 roku na łączną kwotę 141.450,00 złotych brutto (115.000,00 złotych netto). Wezwanie to zostało doręczone Przedsiębiorstwu Budowlanemu (...) Spółce jawnej w S. w dniu 6 grudnia 2012 roku. Wobec faktu, że powyższe wezwanie do zapłaty okazało się bezskuteczne, powód skierował do Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. ponowne wezwanie do zapłaty z 20 grudnia 2012 roku, w którym ponownie wezwał tą spółkę do zapłaty należności wynikających z ww. faktur VAT, a ponadto z faktury nr (...) z 23 listopada 2012 roku na łączną kwotę 9.087,24 złotych brutto (7.388,00 złotych netto). Wezwanie to zostało doręczone Przedsiębiorstwu Budowlanemu (...) Spółce jawnej w S. w dniu 2 stycznia 2013 roku. Pomimo skierowania do Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. powyższego ponownego wezwania do zapłaty, spółka ta także nie dokonała zapłaty należności wynikających ze wskazanych w tym wezwaniu faktur. W zaistniałej sytuacji powód D. Ł. (1) skierował do ww. spółki przesądowe wezwanie do zapłaty z 10 stycznia 2013 roku, wzywając ją ponownie do zapłaty przedmiotowych należności. Wezwanie zostało doręczone Przedsiębiorstwu Budowlanemu (...) Spółce jawnej w S. w dniu 11 stycznia 2013 roku. Spółka ta nie dokonała jednakże i tym razem zapłaty przedmiotowych należności. Powód wysłał również do Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. pismo z 26 lutego 2013 roku, w którym powołując się na art. 26 ust. 1 pkt. 2 ustawy o rachunkowości z dnia 29 września 1994 roku zwrócił się o potwierdzenie w ciągu 7 dni zgodności sald figurujących w dokumentach księgowych jego działalności gospodarczej na dzień 26 lutego 2013 roku. Powód wskazał w tym piśmie następujące wystawione przez niego faktury: nr (...) z 22 czerwca 2012 roku na łączną kwotę 47.970,00 złotych brutto (39.000,00 złotych netto), nr FS (...) z 13 sierpnia 2012 roku na łączną kwotę 8.634,60 złotych brutto (7.020,00 złotych netto), nr FS (...) z 17 sierpnia 2012 roku na łączną kwotę 1.485,84 złotych brutto (1.208,00 złotych netto), nr FS (...) z 14 września 2012 roku na łączną kwotę 25.092,00 złotych brutto (20.400,00 złotych netto), nr FS (...) z 31 października 2012 roku na łączną kwotę 141.450,00 złotych brutto (115.000,00 złotych netto) oraz nr FS (...) z 23 listopada 2012 roku na łączną kwotę 8.087,24 złotych brutto (7.388,00 złotych netto). Określona przez powoda łączna kwota należności, wynikająca ze wszystkich wskazanych przez niego faktur VAT, wynosiła 232.719,68 złotych brutto. Dyrektor do spraw ekonomicznych w Przedsiębiorstwie Budowlanym (...) Spółce jawnej w S. E. L. w dniu 26 lutego 2013 roku uczyniła na powyższym dokumencie adnotację, iż saldo to jest niezgodne o 1.000 złotych, gdyż wartość należności wynikających z faktury VAT nr (...) wynosi 9.087,24 złotych brutto. Zaznaczyła również, że saldo według ksiąg rachunkowych Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. wynosi 233.719,68 złotych. W grudniu 2012 roku powód D. Ł. (1) rozmawiał z T. C. , prokurentem spółki (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. i uzyskał informację, że spółka zaakceptowała przedstawione przez Przedsiębiorstwo Budowlane (...) Spółkę jawną w S. kosztorysy powykonawcze dotyczące również prac dodatkowych wykonanych przez jego firmę. W związku z powyższym powód skierował do Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. pismo z dnia 20 grudnia 2012 roku, w którym poinformował o tym fakcie. Wskazał również, że prace dodatkowe dotyczyły m.in. izolacji pionów wentylacji mechanicznej wyciągowej garaży i komórek lokatorskich, obejścia ciągami wywiewnymi klatek schodowych w związku z brakiem możliwości poprowadzenia kanałów zgodnie z wcześniejszymi założeniami oraz poprowadzenia pionów wentylacji wyciągowej dla gabinetu stomatologicznego. Nadto, zwrócił się do ww. spółki o uznanie prac dodatkowych oraz pisemne potwierdzenie wymienionych w tym piśmie kwot z tytułu W dniu 22 grudnia 2012 roku K. S. (1) po dokonaniu wraz z (...) spółką z ograniczoną odpowiedzialnością w S. ustaleń dotyczących rodzaju i ilości usterek na budowie przy ulicy (...) w S. podpisał w tym przedmiocie oświadczenie, w którym usterki te zostały wymienione. Wśród usterek tych został wskazany m.in. brak poprawnie działającej wentylacji w parkingach podziemnych oraz w komórkach lokatorskich. Tego samego też dnia spółka (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w S. wystawiła notę księgową nr (...) , w której w związku z realizacja umowy z 22 października 2010 roku przedsięwzięcia inwestycyjnego przy ulicy (...) w S. , obciążyła Przedsiębiorstwo Budowlane (...) Spółkę jawną w S. karą umowną w wysokości 1.800.000 złotych. W dniu 11 września 2013 roku wspólnicy Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. złożyli natomiast oświadczenie o uznaniu powyższej kary umownej oraz o wyrażeniu zgody na jej potrącenie z należnościami Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. względem (...) Spółki z o. o. w S. , zaznaczając przy tym że powyższa kara umowna wynika z niedotrzymania przez Przedsiębiorstwo Budowlane (...) Spółkę jawną w S. terminu zakończenia wszystkich prac przewidzianych w łączącej tą spółkę z (...) Spółką z ograniczoną odpowiedzialnością w S. umowie z 22 grudnia 2010 roku. W dniu 17 września 2013 roku wspólnicy Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. oraz działający w imieniu i na rzecz (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. prokurent podpisali natomiast oświadczenie, w którym stwierdza się, iż uznają wzajemne rozliczenia dokonane na podstawie aneksu nr (...) do umowy z 4 maja 2012 roku oraz porozumienie z 11 września 2013 roku jako ostateczne, a także że oświadczają, iż nie roszczą i nie będą w przyszłości rościć z tytułu umowy o roboty budowlane z 22 grudnia 2010 roku żadnych kwot i obowiązków. Już po wszczęciu postępowania w przedmiotowej sprawie oraz wydania przez Sąd Okręgowy w Szczecinie nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym z 2 lipca 2013 roku (sygn. akt I Nc 216/13), Przedsiębiorstwo Budowlane (...) Spółka jawna w S. w dniu 15 lipca 2013 roku wystawiła notę księgową nr (...) na kwotę 162.702,00 złotych z tytułu obciążenia powoda karą umowną w związku z realizacją przedmiotu umowy nr (...) z 9 maja 2012 roku. Powód D. Ł. (1) uznał jednakże żądanie Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. zapłaty powyższej kary umownej za bezzasadne i pismem z 22 lipca 2013 roku odesłał tej spółce ww. notę księgową bez księgowania. Następnie Przedsiębiorstwo Budowlane (...) Spółka jawna w S. pismem z dnia pismem z dnia 18 października 2013 roku poinformowała powoda o dokonanym potrąceniu ww. kary umownej z należnościami powoda wobec tej spółki, wzywając go jednocześnie do zapłaty na jej rzecz kwoty 9.463,21 złotych tytułem należności pozostałych do zapłaty po dokonaniu potrącenia. W odpowiedzi powód pismem z dnia 20 listopada 2013 roku oświadczył, że nie uznaje wierzytelności pozwanej stwierdzonej notą księgową nr (...) z 15 lipca 2013 roku z uwagi na jej nieistnienie. Wskazał również, że z tych samych przyczyn bezpodstawne jest żądanie przez pozwaną zapłaty kwoty 9.463,21 złotych. Postanowieniem z dnia 13 maja 2014 roku Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie w sprawie o sygn. akt XII GU 28/14 ogłosił upadłość dłużnika Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. obejmującą likwidację jej majątku (pkt. I), wezwał wierzycieli upadłego do zgłoszenia Sądowi Rejonowemu Szczecin-Centrum w Szczecinie swoich wierzytelności w terminie miesiąca od daty ukazania się obwieszczeń o ogłoszeniu upadłości (pkt. II) oraz wezwał osoby, którym przysługują prawa oraz prawa i roszczenia osobiste ciążące na nieruchomości należącej do upadłego, jeżeli nie zostały ujawnione przez wpis w księdze wieczystej, do ich zgłaszania Sądowi Rejonowemu Szczecin-Centrum w Szczecinie w terminie miesiąca od daty ukazania się obwieszczeń o ogłoszeniu upadłości, pod rygorem utraty prawa powoływania się na nie w postępowaniu upadłościowym (pkt. III). Ponadto, Sąd wyznaczył sędziego komisarza (pkt. IV) oraz syndyka (pkt. V). Powód D. Ł. (1) zgłosił w powyższym postępowaniu upadłościowym dochodzoną w niniejszym postępowaniu wierzytelność główną względem dłużnika Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. w kwocie 225.085,08 złotych, a nadto wierzytelność z tytułu odsetek od tej kwoty w kwocie 29.261 złotych oraz kwota 15.469,42 złotych, tj. wierzytelność w łącznej wysokości 269.815,56 złotych. Wierzytelność ta została uwzględniona przez syndyka i umieszczona na liście wierzytelności pod pozycją nr 32. Na etapie tworzenia listy wierzytelności osoby uprawnione do reprezentacji Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. złożyły oświadczenie o nieuznaniu wierzytelności powoda. Na podstawie tak ustalonego stanu faktycznego Sąd uznał powództwo za zasadne. Wskazał, że z uwagi na ogłoszenie upadłości likwidacyjnej pozwanego Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. Sąd Okręgowy w Szczecinie postanowieniem z dnia 19 września 2014 roku zawiesił postępowanie w sprawie wobec pozwanego Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. . O fakcie wstąpienia do niniejszego postępowania Syndyk poinformował Sąd pismem z dnia 2 października 2014 roku wskazując przy tym, że wierzytelność objęta pozwem dotyczy masy upadłości. W toku dalszego zaś postępowania Syndyk Masy Upadłości Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w upadłości likwidacyjnej z siedzibą w S. złożył pismo z dnia 19 marca 2015 roku z którego wynika, że powód D. Ł. (1) zgłosił w powyższym postępowaniu upadłościowym dochodzoną w niniejszym postępowaniu wierzytelność główną względem dłużnika Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. w kwocie 225.085,08 złotych, a nadto wierzytelność z tytułu odsetek od tej kwoty w kwocie 29.261 złotych oraz kwotę 15.469,42 złotych, tj. wierzytelność w łącznej wysokości 269.815,56 złotych. Wierzytelność ta została uwzględniona przez syndyka i umieszczona na liście wierzytelności pod pozycją nr 32 (k. 455). Zaznaczył, iż reprezentanci upadłego złożyli na etapie tworzenia listy wierzytelności oświadczenie o nieuznaniu wierzytelności powoda oraz że nie posiada wiedzy, aby zaskarżyli sporządzoną przez niego listę. Pomimo, iż ww. pismo z dnia 19 marca 2015 roku zostało doręczone pełnomocnikowi pozwanych K. S. (1) , J. S. (1) i J. S. (2) w dniu 21 kwietnia 2015 roku, natomiast pismo z dnia 10 czerwca 2015 roku odczytane zostało przez przewodniczącą na rozprawie w dniu 22 czerwca 2015 roku, żadna ze stron postępowania, w tym pozwani K. S. (1) , J. S. (1) i J. S. (2) nie zakwestionowali przedstawionych w tychże pismach przez Syndyka okoliczności. W tym kontekście zgodnie z art. 145 ust. 1 Prawa upadłościowego , postępowanie sądowe lub administracyjne w sprawie wszczętej przeciwko upadłemu przed dniem ogłoszenia upadłości o wierzytelność, która podlega zgłoszeniu do masy upadłości, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, może być podjęte przeciwko syndykowi tylko w przypadku, gdy w postępowaniu upadłościowym wierzytelność ta po wyczerpaniu trybu określonego ustawą nie zostanie umieszczona na liście wierzytelności. W myśl z kolei art. 263 Prawa upadłościowego i naprawczego , odmowa uznania wierzytelności według przepisów niniejszego działu nie stanowi przeszkody do jej dochodzenia we właściwym trybie. Jeżeli odmowa uznania wierzytelności nastąpiła w postępowaniu upadłościowym obejmującym likwidację majątku upadłego dochodzenie wierzytelności, której odmówiono uznania, jest możliwe dopiero po umorzeniu lub zakończeniu postępowania upadłościowego. Z przedstawionych już wcześniej okoliczności wynika, że w przedmiotowej sprawie postępowanie sądowe zostało wszczęte przeciwko upadłemu jeszcze przed dniem ogłoszenia jego upadłości. Było to przy tym postępowanie wszczęte o wierzytelność, która następnie - już w toku niniejszego postępowania - została zgłoszona przez powoda syndykowi w postępowaniu upadłościowym. Syndyk uznał w całości wierzytelność objętą treścią żądania pozwu D. Ł. (1) i umieścił ją na liście wierzytelności pod numerem 32. Pozwani K. S. (1) , J. S. (1) i J. S. (2) złożyli co prawda na etapie tworzenia listy wierzytelności oświadczenie o nieuznaniu wierzytelności powoda, jednakże później nie zaskarżyli tej listy po jej sporządzeniu. Wobec powyższego, skoro dochodzona przez powoda w niniejszym postępowaniu wierzytelność została w całości uznana przez Syndyka i umieszczona na liście wierzytelności, której nie zaskarżyli ww. pozwani, to w świetle przytoczonych wcześniej przepisów art. 145 ust. 1 oraz art. 263 Prawa upadłościowego i naprawczego , za niedopuszczalne należy uznać podjęcie przeciwko Syndyk Masy Upadłości Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w upadłości likwidacyjnej z siedzibą w S. , które wcześniej toczyło się wobec pozwanej Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. i które zostało zawieszone postanowieniem Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 19 września 2014 roku (k. 314). Skoro tak, to mając na uwadze treść art. 355 § 1 k.p.c. , stanowiącego iż sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli powód cofnął ze skutkiem prawnym pozew lub jeżeli wydanie wyroku stało się z innych przyczyn zbędne lub niedopuszczalne, postępowanie w tym zakresie, tj. wobec Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. należało na podstawie tego przepisu umorzyć. W dalszej kolejności Sąd wskazał, że w myśl art. 22 § 2 kodeksu spółek handlowych , każdy wspólnik odpowiada za zobowiązania spółki bez ograniczenia całym swoim majątkiem solidarnie z pozostałymi wspólnikami oraz ze spółką, z uwzględnieniem art. 31 . Ten ostatni przepis kodeksu spółek handlowych stanowi natomiast, że wierzyciel spółki może prowadzić egzekucję z majątku wspólnika w przypadku, gdy egzekucja z majątku spółki okaże się bezskuteczna (subsydiarna odpowiedzialność wspólnika). Przepis ten nie stanowi jednakże przeszkody do wniesienia powództwa przeciwko wspólnikowi, zanim egzekucja z majątku okaże się bezskuteczna ( § 2 ). Z treści powyższych przepisów wynika zatem, że odpowiedzialność wspólników spółki jawnej za jej zobowiązania po pierwsze jest nieograniczona, albowiem odpowiadają oni całym swoim majątkiem, po drugie solidarna oraz po trzecie subsydiarna. Odpowiedzialność ta powstaje już z chwilą powstania zobowiązania spółki, niezależnie od tego czy zostało wszczęte postępowanie upadłościowe wobec spółki, a także od tego, czy egzekucja z jej majątku okaże się bezskuteczna. Ma ona charakter gwarancyjny i służy przede wszystkim wzmocnieniu pozycji wierzycieli. Subsydiarność odpowiedzialności wspólników nie determinuje chwili, od której ich odpowiedzialność ze spółką jawną za jej zobowiązania jest solidarna, a jedynie moment od którego wierzyciel może prowadzić egzekucję z majątku dłużnika. Na etapie postępowania rozpoznawczego przesłanka bezskuteczności egzekucji nie podlega zatem badaniu. Solidarność odpowiedzialności oznacza zaś natomiast, że każdy ze wspólników z innymi wspólnikami wespół ze spółką odpowiada za całość długu. Wierzyciel może dochodzić zaspokojenia swoich roszczeń zarówno od spółki, jak i wszystkich, czy też niektórych tylko wspólników (por. A. Kidyba, Komentarz do art. 22 i art. 31 Kodeksu spółek handlowych, LEX; wyrok SA w Gdańsku z 28.03.2014 r. I ACa 752/13, LEX nr 1483711). W tym kontekście podkreślenia wymaga fakt, że majątek spółki jawnej oraz majątki osobiste jej wspólników stanowią zupełnie odrębne majątki, z których wierzyciel ma możliwość dochodzenia zaspokojenia swych roszczeń. W pierwszej kolejności powinien jednakże sięgnąć do majątku spółki i dopiero wówczas, gdy egzekucja z tego majątku okaże się bezskuteczna, jest uprawniony do prowadzenia egzekucji z majątku wspólników. Powód domagając się wydania przez Sąd w niniejszej sprawie wyroku przeciwko pozwanym K. S. (1) , J. S. (1) oraz J. S. (2) co prawda w dalszym ciągu dochodzi tej samej wierzytelności, która została uwzględniona przez Syndyka Masy Upadłości Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w upadłości likwidacyjnej z siedzibą w S. i zamieszczona na liście wierzytelności, jednakże zauważyć tutaj należy, że po pierwsze dochodzi tejże wierzytelności przeciwko odrębnym od ww. spółki podmiotom, po drugie na innej podstawie prawnej, a po trzecie wreszcie wydany w wyniku uwzględnienia takiego powództwa wyrok może stanowić podstawę do prowadzenia egzekucji z zupełnie innego majątku, albowiem nie z majątku ww. spółki, lecz z majątków jej wspólników. Zaznaczenia przy tym wymaga fakt, że uwzględnienie przez syndyka wierzytelności i umieszczenie jej na liście wierzytelności nie ma mocy wiążącej orzeczenia sądowego, ani nie stwarza stanu powagi rzeczy osądzonej. Wobec tego, mimo że po zaopatrzeniu listy wierzytelności w klauzulę wykonalności, tytuł taki pozwala na egzekwowanie świadczeń w nim wymienionych, w istocie dotyczy on roszczeń stale jeszcze dochodzonych w tym sensie, że nie zostały one osądzone. W konsekwencji, uwzględniając w całości przedstawioną dotychczas argumentacje stwierdzić należy, iż prowadzeniu niniejszego postępowania, a następnie wydaniu wyroku przeciwko pozwanym K. S. (1) , J. S. (1) oraz J. S. (2) nie mógł sprzeciwiać się wzgląd na instytucję powagi rzeczy osądzonej. Wydanie wyroku uwzględniającego powództwo przeciwko tym pozwanym spowoduje zaś co prawda uzyskanie przez powoda tytułu wykonawczego pozwalającego na egzekwowanie - oczywiście po nadaniu klauzuli wykonalności tej samej wierzytelności, jednakże jak już była o tym mowa przeciwko odrębnym podmiotom i z odrębnych majątków od majątku ww. spółki. Dokonując oceny prawnej zawartych przez powoda umów Sąd wskazał, że odnośnie dwóch pierwszych, tj. umowy z 29 października 2011 roku oznaczonej jako ZLECENIE (...) (k. 14-16) oraz umowy z 9 maja 2012 roku nr 026- (...) (k. 26-29), to choć zakres drugiej z nich - jeśli chodzi o rodzaj czynności zleconych powodowi w celu jej wykonania - był nieco węższy, albowiem nie obejmował instalacji detekcji tlenku węgla, to w istocie obie dotyczyły wykonania przez powoda tego samego rodzaju czynności, tj. montażu instalacji wentylacji mechanicznej na realizowanych przez Przedsiębiorstwo Budowlane (...) Spółkę jawną w S. umowach budowach przy ulicy (...) w S. . Ponadto, obie te umowy obejmowały instalację szaf sterujących wentylacją, a ww. umowa z 29 października 2011 roku nadto instalację detektorów tlenku węgla. Wykonanie przez powoda obu tychże umów miało miejsce w toku realizacji procesu budowy budynków przy ulicy (...) w S. , choć - co oczywiste - ze względu na technikę montażu i właściwości wentylacji, w końcowym ich etapie, a nadto - jak wynika ze zgromadzonego w przedmiotowej sprawie materiału dowodowego w postaci zeznań świadków oraz przesłuchania stron -technologia montażu na obu tych budowach była taka sama. W tym stanie rzeczy zachodzą zatem uzasadnione przesłanki do tego, aby ocenę charakteru prawnego ww. umów z 29 października 2011 roku oraz z 9 maja 2012 roku dokonać łącznie. Ze względu na ich specyfikę i charakter rozważenia wymagała przy tym w zasadzie jedynie kwestia, czy umowy te zakwalifikować należy jako umowy o dzieło, czy też umowy o roboty budowlane. Przedstawiając istotę umowy o roboty budowlane Sąd uznał, że umowy jakie zawarł powód D. Ł. (1) z Przedsiębiorstwem Budowlanym (...) Spółką jawną w S. z 29 października 2011 roku oraz z 9 maja 2012 roku były umowami o podwykonawstwo spełniającymi warunki umowy o roboty budowlane. Za taką ich kwalifikacją przemawia przede wszystkim fakt, iż roboty wykonane przez powoda stanowiły istotną część całości robót składających się na zrealizowanie przez ww. spółkę inwestycji polegających na wybudowaniu obiektów budowlanych, stanowiąc część składową finalnego rezultatu. Ze zgromadzonego w przedmiotowej sprawie materiału dowodowego w postaci dowodów ze źródeł osobowych wynika, iż wykonanie wentylacji mechanicznej w garażach i prawidłowe jej działanie było warunkiem dokonania przez nadzór budowalny odbioru całego budynku oraz dopuszczenia go do użytkowania. Roboty te były objęte dokumentacją projektową i pozwoleniem na budowę. Powód oraz jego podwykonawcy realizowali je ściśle według dostarczonej im przez generalnego wykonawcę tj. Przedsiębiorstwo Budowlane (...) Spółkę jawną w S. dokumentacji projektowej. Co więcej, przebieg tychże robót podlegał dokumentowaniu w dziennikach budowy, co potwierdzają wpisy w załączonych do akt niniejszej sprawy kserokopiach dziennika budowy nr (...) tom IV (k. 306-310, 392-394) oraz wpisy w dzienniku budowy nr (...) (k. 540). W wykonanie robót o jakich mowa, podobnie zresztą jak i całych budów obiektów budowlanych przy ulicy (...) , oprócz wykonawcy czyli powoda oraz generalnego wykonawcy, tj. Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. , zaangażowane były także takie podmioty, jak inwestor, inspektor nadzoru inwestorskiego, projektant oraz kierownik budowy. Nadzór nad ich wykonaniem był zatem niewątpliwie zinstytucjonalizowany i nie ograniczał się wyłącznie do nadzoru ze strony Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. , ale także obejmował nadzór inwestorski. Warto by tutaj również zauważyć, że powód mógł przystąpić do wykonania przedmiotowych robót oraz kontynuować je dopiero po przekazaniu mu frontu robót, wykonaniu wcześniej innych prac budowlanych jak np. wykonanie wcześniej niezbędnych prac dekarskich na dachu, wykonanie otworów w stropach, dachu i ściankach działowych, ocieplenie stropów w piwnicach. Do zasadniczych obowiązków generalnego wykonawcy należało zatem przekazanie powodowi pomieszczeń, w których miała być montowana wentylacja mechaniczna, odpowiednio przygotowanych oraz dostarczenie mu dokumentacji projektowej, o czym była już zresztą wcześniej mowa. W ocenie Sądu analiza całokształtu zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego nie pozostawia wątpliwości, że powód wykonał w całości obie powyższe umowy. Odnośnie umowy z 29 października 2011 roku dotyczącej montażu wentylacji mechanicznej w garażach przy ulicy (...) w S. Sąd zauważył, że fakt wykonania przez powoda i jego podwykonawców montażu tejże wentylacji w sposób prawidłowy, tj. zgodny z dostarczoną przez generalnego wykonawcę, czyli Przedsiębiorstwo Budowlane (...) Spółkę jawną w S. dokumentacją projektową i zasadami wiedzy technicznej, potwierdzają nie tylko zeznania powoda, jego ojca W. Ł. (1) , K. S. (2) , G. Ż. oraz D. L. , który był kierownikiem budowy na budowie przy ulicy (...) w S. , ale także treść załączonego do akt sprawy protokołu uruchomienia wentylacji mechanicznej, z którego wynika iż w dniu 11 września 2012 roku dokonano uruchomienia instalacji wentylacji mechanicznej na potrzeby garażu budynku mieszkalnego przy ulicy (...) wraz z uruchomieniem instalacji detekcji tlenku węgla oraz że stwierdzono prawidłową pracę wentylatorów oraz systemu detekcji tlenku węgla (k. 506). Ponadto, zamontowana przez powoda i jego podwykonawców w tym budynku wentylacja mechaniczna została odebrana przez straż pożarną, co również potwierdza fakt, iż została wykonana w sposób prawidłowy oraz że była sprawna. Pozwani K. S. (1) , J. S. (1) i J. S. (2) nie kwestionowali zresztą faktu wykonania przedmiotowej wentylacji w sposób prawidłowy, tj. zgodnie z dokumentacją projektową i zasadami wiedzy technicznej, a także że doszło do jej uruchomienia i odbioru przez straż pożarną oraz że działała ona sprawnie. Analiza treści złożonych przez nich w trakcie niniejszego postępowania pism procesowych oraz zeznań złożonych na rozprawie w dniu 22 czerwca 2015 roku prowadzi natomiast do wniosku, iż negując zasadność żądania pozwu wskazywali na trzy okoliczności. Po pierwsze, iż wykonania przedmiotu umowy nastąpiło z opóźnieniem około 8 - miesięcznym, po drugie że do wystawionych przez powoda faktur częściowych i faktury końcowej nie zostały załączone zgodnie z postanowieniami umowy z 29 października 2011 roku wymagane dokumenty w postaci podpisanych przez kierownika budowy protokołów odbioru oraz wreszcie, że powód nie dostarczył z protokołem odbioru atestów, certyfikatów, kart gwarancyjnych i protokołów. Argumentacja ta jednakże nie znalazła potwierdzenia w okolicznościach niniejszej sprawy. Z argumentacją tą zgodzić się należy zdaniem Sądu jedynie o tyle, że powód faktycznie nie wykonał przedmiotu ww. umowy w terminach w niej określonych, albowiem zgodnie z umową zakończenie robót miało nastąpić do dnia 30 stycznia 2012 roku (k. 14), gdy tymczasem miało ono miejsce we wrześniu 2012 roku. O uchybieniu przez powoda terminowi umownemu zakończenia robót można by jednakże zdaniem Sądu mówić dopiero wówczas, gdy generalny wykonawca, czyli Przedsiębiorstwo Budowlane (...) Spółka jawna w S. przygotowała w sposób należyty plac budowy i umożliwiła wykonawcy wykonanie umowy w terminie (§ 5 umowy - k. 15). Zakres tychże obowiązków obejmował zdaniem Sądu m.in. również takie przygotowanie pomieszczeń w których miała być montowana wentylacja i innych części budowy, jak np. pokrycie dachowe, aby możliwe było zamontowanie elementów wentylacji, a następnie spięcie całego układu i jego uruchomienie. Wentylacja mechaniczna ze względu na swą specyfikę wymaga bowiem, aby wpierw wykonane został i ukończone zostały inne etapy budowy, w tym m.in. aby wykonane zostały odpowiednie otwory w ścianach, stropach i dachu, kanały wentylacyjne, ocieplenia stropów w garażach. Dopiero wówczas możliwe jest realizowanie i kontynuowanie prac związanych z montażem wentylacji. Analiza zgromadzonego w przedmiotowej sprawie materiału dowodowego, w tym przede wszystkim zapisów w dzienniku budowy nie pozostawia wątpliwości, że prace na budowie przy ulicy (...) nie były przygotowane w stopniu, który pozwalałby powodowi na rozpoczęcie i zakończenie prac związanych z montażem wentylacji w terminach określonych w umowie. Z zapisów w dzienniku budowy wynika, iż dopiero 18 stycznia 2012 roku zakończono murowanie szachów, w dniu 20 lutego 2012 roku w garażu podziemnym trwały roboty dociepleniowe, w marcu, kwietniu, maju, a nawet jeszcze w czerwcu 2012 roku trwały roboty dociepleniowe na dachu, a w dniu 13 lipca położono dopiero papę jednokrotnie na dachu (dzienniki budowy nr (...) wyd. 02.11.2010 r., nr (...) wyd. 25.05.2011 r. i nr (...) wyd. 04.11.2011 r. – k. 540). Przesłuchany w niniejszej sprawie D. S. , który był kierownikiem budowy na budowie przy ul. (...) w S. potwierdził zresztą fakt występowania opóźnień w poszczególnych etapach robót (k. 555v transkrypcji). Jednocześnie z treści jego wypowiedzi, jak również z zeznań innych świadków oraz z zeznań J. S. (1) , który z ramienia Przedsiębiorstwa Budowlanego (...) Spółki jawnej w S. monitorował przebieg prac na przedmiotowej budowie i czuwał nad jej prawidłowym przebiegiem nie wynika, aby po przekazaniu powodowi frontu robót, pojawiały się jakiekolwiek trudności, problemy z montażem wentylacji mechanicznej, a zwłaszcza aby powód z niewiadomych, nieuzasadnionych powodów nie pojawiał się na budowie, nie kontynuował prac, czy odmawiał ich kontynuowania. Tego rodzaju sytuacje nie miały miejsca. Jedynym powodem, dla którego prace te były wykonane z opóźnieniem był fakt, że powód i jego podwykonawcy musieli czekać na zakończenie poszczególnych etapów na budowie, aby móc przystąpić do dalszych czynności montażowych. Odnosząc się do kwestii niezałączenia przez powoda do wystawionych przez niego faktur VAT nr (...) z 22 czerwca 2012 roku (k. 20) oraz nr FS (...) z 14 września 2012 roku (k. 23) wymaganych zgodnie z postanowieniami umowy z 29 października 2011 roku dokumentów w postaci podpisanego przez kierownika budowy protokołu odbioru robót częściowych, to także i w tym zakresie twierdzenia i argumentacja pozwanych okazały się bezzasadne. Co prawda załączone do tychże faktur protokoły nie były oznaczone jako protokoły odbioru robót, lecz jako protokoły finansowe wykonanych robót (budowlano - remontowych), jednakże - jak słusznie argumentuje strona powodowa - są one de facto protokołami odbioru robót, za czym przemawia przede wszystkim fakt, iż wskazuje się w nich m.in. rodzaj wykonanych robót, ich wartość, jakość wykonania oraz fakt, że zostały one wykonane zgodnie z umową (projektem i kosztorysem). Protokoły te stanowiły jednolitą całość ze sporządzonymi w tych samych datach zestawieniami wartości wykonanych robót, odsyłając w swej treści bezpośrednio do tychże zestawień, które zostały podpisane zarówno przez kierownika budowy przy ulicy (...) w S. D. S. , jak i przez D. Ł. (1) (k. 20-21, 24-25). Co się natomiast tyczy kwestii niedostarczenia przez powoda wraz z protokołami odbiorów atestów, certyfikatów, kart gwarancyjnych, DTR i protokołów, w aktach sprawy faktycznie brak jest dokumentu, który mówiłby o przekazaniu przez powoda tego rodzaju dokumentów. Niemniej jednak, zarówno powód, jak i przesłuchani w niniejszej sprawie świadkowie, który pełnili funkcje kierownicze tak na budowie przy ulicy (...) , jak i na budowie przy ulicy (...) w S. zgodnie wskazywali, że gdyby tego rodzaju dokumenty nie zostały przekazane, nie doszłoby w ogóle do odbioru wentylacji mechanicznej przez straż pożarną oraz przez nadzór budowlany (zeznania M. P. - k. 552v transkrypcji; zeznania E. J. - k. 554v transkrypcji; zeznania D. S. - k. 556 transkrypcji; zeznania powoda D. Ł. (1) - nagranie protokołu rozprawy z 22 czerwca 2015 roku - k. 546). W konsekwencji, mając zwłaszcza na uwadze fakt, że doszło do odbioru robót wykonanych przez powoda na budowie przy ulicy (...) w S. przez straż pożarną, Sąd przyjął zatem, iż dokumenty o jakich mowa zostały dostarczone przez powoda. Przechodząc w dalszej kolejności do rozważań w przedmiocie zasadności żądania pozwu D. Ł. (1) o zapłatę całości wynagrodzenia z tytułu wykonania umowy z 9 maja 2012 roku dotyczącej montażu wentylacji mechanicznej przy ulicy (...) w S. przede wszystkim Sąd zauważył, że fakt wykonania tejże umowy w całości przez powoda nie budził w świetle zgromadzonego materiału dowodowego wątpliwości. Załączone do akt sprawy dokumenty w postaci protokołu z pomiaru skuteczności wentylacji mechanicznej z 22 października 2012 roku (k. 501-505), protokołu technicznego odbioru robót (k. 32), zapisów w dzienniku budowy nr (...) tom IV (k. 306-310, 392-394), a także zeznania powoda i zeznania świadków potwierdzają w sposób nie budzący w ocenie Sądu wątpliwości, iż roboty związane z montażem wentylacji mechanicznej w garażach na budowie przy ulicy (...) w S. zostały wykonane przez powoda i jego podwykonawców w sposób zgodny z dokumentacją projektową i zasadami wiedzy technicznej w terminie do dnia 30 października 2012 roku. Wskazać tutaj chociażby należy, że w ww. dzienniku budowy widnieje wpis inspektora nadzoru E. J. z 29 października 2012 roku potwierdzający zakończenie robót sanitarnych w budynkach A i B oraz gotowość do odbioru końcowego. Jednocześnie, brak jest jakichkolwiek wpisów, k

[... tekst skrócony ...]