I ACA 109/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód R.Ś., 14-letni wówczas, doznał wielonarządowych obrażeń ciała w wyniku wypadku na torze rowerowym należącym do Gminy C. W pozwie przeciwko ubezpieczycielowi Gminy domagał się zasądzenia 80 000 zł zadośćuczynienia oraz ustalenia odpowiedzialności pozwanego na przyszłość. Sąd Okręgowy w Szczecinie, uwzględniając częściowo powództwo, zasądził 40 000 zł, uznając, że Gmina C. ponosi odpowiedzialność za wypadek z powodu braku należytej staranności w udostępnieniu toru rowerowego, w szczególności poprzez niewłaściwe oznakowanie i brak ostrzeżeń. Jednocześnie Sąd obniżył zasądzoną kwotę o połowę, stosując art. 362 k.c. ze względu na przyczynienie się powoda do powstania szkody poprzez nieodpowiedzialne zachowanie, jazdę bez kasku i ochraniaczy oraz brawurę. Pozwany ubezpieczyciel wniósł apelację, kwestionując odpowiedzialność Gminy, wysokość zadośćuczynienia oraz termin naliczania odsetek. Sąd Apelacyjny w Szczecinie oddalił apelację, podzielając ustalenia faktyczne i prawne Sądu Okręgowego. Sąd Apelacyjny podkreślił, że Gmina jako właściciel ogólnodostępnego i niebezpiecznego obiektu miała obowiązek zapewnić właściwe oznakowanie i poinformować użytkowników o ryzyku, czego nie uczyniła przed wypadkiem. Uznano, że brak odpowiednich tablic informacyjnych i ostrzeżeń stanowił zaniedbanie Gminy. Jednocześnie Sąd Apelacyjny potwierdził zasadność obniżenia odszkodowania o 50% z uwagi na przyczynienie się powoda do wypadku, wskazując na jego nieodpowiedzialne zachowanie, mimo młodego wieku, oraz brak podstaw do obciążenia rodziców pełną odpowiedzialnością za nadzór w tej sytuacji. Sąd Apelacyjny uznał również, że odsetki od zasądzonej kwoty powinny być naliczane od daty wskazanej przez Sąd Okręgowy, a nie od daty wyrokowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie odpowiedzialności właściciela ogólnodostępnego obiektu sportowego za wypadek spowodowany brakiem odpowiedniego oznakowania i ostrzeżeń, a także kwestia przyczynienia się niepełnoletniego do szkody i zasady ustalania zadośćuczynienia.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wypadku na torze rowerowym, ale jego zasady dotyczące staranności właściciela obiektu i przyczynienia się poszkodowanego mogą być stosowane w innych przypadkach.
Zagadnienia prawne (5)
Czy właściciel ogólnodostępnego obiektu sportowego (toru rowerowego) ponosi odpowiedzialność za wypadek użytkownika spowodowany brakiem odpowiedniego oznakowania i ostrzeżeń o ryzyku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, właściciel ponosi odpowiedzialność, jeśli nie dołożył należytej staranności w udostępnieniu obiektu, w tym poprzez brak właściwego oznakowania i informacji o ryzyku.
Uzasadnienie
Gmina jako właściciel ogólnodostępnego i niebezpiecznego toru rowerowego miała obowiązek zapewnić właściwe oznakowanie i poinformować użytkowników o ryzyku. Brak takich działań, zwłaszcza przy braku ogrodzenia i nadzoru, stanowi zaniedbanie.
Czy niepełnoletni użytkownik toru rowerowego, który uległ wypadkowi, przyczynił się do powstania szkody poprzez swoje zachowanie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, niepełnoletni użytkownik przyczynił się do powstania szkody poprzez nieodpowiedzialne zachowanie, jazdę bez kasku i ochraniaczy oraz brawurę, mimo młodego wieku.
Uzasadnienie
Mimo młodego wieku, od 14-latka można oczekiwać pewnego rozeznania co do ryzyka. Jazda bez kasku, ochraniaczy i brawura, nawet przy braku odpowiedniego oznakowania obiektu, stanowią przyczynienie się do szkody.
W jakim stopniu należy obniżyć zasądzone zadośćuczynienie z uwagi na przyczynienie się poszkodowanego do powstania szkody?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Zadośćuczynienie należy obniżyć o 50% stosownie do stopnia przyczynienia się poszkodowanego.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że stopień przyczynienia się powoda do szkody był równy w stosunku do zaniedbań Gminy, co uzasadnia obniżenie zasądzonego zadośćuczynienia o połowę.
Czy ubezpieczyciel ponosi odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez ubezpieczonego (Gminę) w ramach rozszerzonego zakresu ubezpieczenia OC?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ubezpieczyciel ponosi odpowiedzialność, jeśli szkoda mieści się w zakresie rozszerzonej umowy ubezpieczenia, obejmującej m.in. szkody wynikłe z zaniedbań przy wykonywaniu władzy publicznej.
Uzasadnienie
Umowa ubezpieczenia OC Gminy obejmowała szkody wynikłe z niezgodnego z prawem działania lub zaniechania przy wykonywaniu władzy publicznej, a także szkody spowodowane nieumyślnie, w tym rażącym niedbalstwem, co uzasadnia odpowiedzialność ubezpieczyciela.
Od kiedy należy naliczać odsetki ustawowe od zasądzonego zadośćuczynienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Odsetki należy naliczać od daty wskazanej przez Sąd Okręgowy (13 września 2012 r.), jeśli ubezpieczyciel wiedział o szkodzie i odmówił wypłaty świadczenia.
Uzasadnienie
Pozwany ubezpieczyciel, po otrzymaniu zawiadomienia o szkodzie i odmowie wypłaty świadczenia, popadł w opóźnienie w spełnieniu świadczenia, co uzasadnia naliczanie odsetek od daty wskazanej przez Sąd Okręgowy.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R. Ś. | osoba_fizyczna | powód |
| Towarzystwo (...) spółka akcyjna w W. | spółka | pozwany |
Przepisy (16)
Główne
k.c. art. 415
Kodeks cywilny
Podstawa odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną z winy.
k.c. art. 416
Kodeks cywilny
Odpowiedzialność osoby prawnej za szkodę wyrządzoną z winy jej organu.
k.c. art. 355 § § 1
Kodeks cywilny
Obowiązek dłużnika do staranności ogólnie przyjętej.
k.c. art. 445 § § 1
Kodeks cywilny
Przyznanie zadośćuczynienia za doznaną krzywdę w razie uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia.
k.c. art. 444 § § 1
Kodeks cywilny
Zakres obowiązku naprawienia szkody obejmujący koszty leczenia i inne wydatki.
k.c. art. 361 § § 1
Kodeks cywilny
Odpowiedzialność za normalne następstwa działania lub zaniechania (teoria adekwatnego związku przyczynowego).
k.c. art. 362
Kodeks cywilny
Zmniejszenie obowiązku naprawienia szkody z uwagi na przyczynienie się poszkodowanego.
k.c. art. 822
Kodeks cywilny
Umowa ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej.
u.s.g. art. 7 § ust. 1 pkt. 2
Ustawa o samorządzie gminnym
Obowiązki gminy w zakresie utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń użyteczności publicznej.
Pomocnicze
k.c. art. 429
Kodeks cywilny
Wyłączenie odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez powierzenie wykonania czynności, jeśli nie było winy w wyborze wykonawcy.
k.c. art. 827 § § 1
Kodeks cywilny
Wyłączenie odpowiedzialności ubezpieczyciela w przypadku umyślnego wyrządzenia szkody przez ubezpieczającego.
k.p.c. art. 378 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek rozpoznania sprawy w granicach apelacji.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasady oceny dowodów przez sąd.
k.p.c. art. 232
Kodeks postępowania cywilnego
Ciężar dowodu i dopuszczenie dowodów z urzędu.
k.p.c. art. 362
Kodeks postępowania cywilnego
Zmniejszenie obowiązku naprawienia szkody z uwagi na przyczynienie się poszkodowanego.
Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 grudnia 2002 r. w sprawie szczegółowych zasad orzekania o stałym lub długotrwałym uszczerbku na zdrowiu, trybu postępowania przy ustalania tego uszczerbku oraz postępowania o wypłatę jednorazowego odszkodowania
Podstawa do ustalenia procentowego uszczerbku na zdrowiu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Gmina C. ponosi odpowiedzialność za wypadek z powodu braku należytej staranności w udostępnieniu toru rowerowego, w szczególności poprzez niewłaściwe oznakowanie i brak ostrzeżeń o ryzyku. • Powód przyczynił się do powstania szkody poprzez nieodpowiedzialne zachowanie, jazdę bez kasku i ochraniaczy oraz brawurę.
Odrzucone argumenty
Pozwany ubezpieczyciel kwestionował odpowiedzialność Gminy, twierdząc, że tor był prawidłowo wykonany i oznakowany, a wypadek był wynikiem wyłącznej winy powoda. • Pozwany kwestionował wysokość zasądzonego zadośćuczynienia i termin naliczania odsetek.
Godne uwagi sformułowania
Gmina zobowiązana była nie do ponad przeciętnej, ale do staranności ogólnie przyjętej. • Brak informacji przesądza zdaniem Sądu o tym, że Gmina C. zaniedbała swoje podstawowe obowiązki. • Zaniechanie po stronie Gminy C. w zakresie braku prawidłowego oznaczenia toru rowerowego, a z drugiej nieodpowiedzialne zachowanie powoda. • W ocenie Sądu Apelacyjnego, zachowanie powoda nie uzasadniało przypisania mu sprawstwa szkody, jednakże uzasadniało ustalenie przyczynienia na poziomie 50%.
Skład orzekający
Tomasz Żelazowski
przewodniczący-sprawozdawca
Wiesława Kaźmierska
sędzia
Agnieszka Bednarek - Moraś
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie odpowiedzialności właściciela ogólnodostępnego obiektu sportowego za wypadek spowodowany brakiem odpowiedniego oznakowania i ostrzeżeń, a także kwestia przyczynienia się niepełnoletniego do szkody i zasady ustalania zadośćuczynienia."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wypadku na torze rowerowym, ale jego zasady dotyczące staranności właściciela obiektu i przyczynienia się poszkodowanego mogą być stosowane w innych przypadkach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy wypadku niepełnoletniego na obiekcie sportowym, co budzi emocje i jest istotne dla rodziców. Kwestia odpowiedzialności gminy i ubezpieczyciela oraz ocena przyczynienia się poszkodowanego są ważnymi zagadnieniami prawnymi.
“Czy gmina odpowiada za wypadek dziecka na rowerze? Sąd Apelacyjny rozstrzyga o staranności i przyczynieniu.”
Dane finansowe
WPS: 80 000 PLN
koszty zastępstwa procesowego: 3600 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.