I A Cz 215/13

Sąd Apelacyjny w PoznaniuPoznań2013-02-14
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚredniaapelacyjny
Europejski Tytuł Egzekucyjnyrozporządzenie WEroszczenia bezspornekoszty postępowaniazażalenieprawomocnośćegzekucja

Sąd Apelacyjny sprostował oznaczenie strony wnioskującej o Europejski Tytuł Egzekucyjny i oddalił zażalenie pozwanego, uznając, że roszczenie o zwrot kosztów postępowania nie jest "bezspornym" w rozumieniu Rozporządzenia WE nr 805/2004.

Pozwany złożył zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego, który odmówił nadania Europejskiego Tytułu Egzekucyjnego dla roszczenia o zwrot kosztów postępowania. Pozwany argumentował, że prawomocne orzeczenie o kosztach jest wiążące i nie podlega dodatkowym wymogom. Sąd Apelacyjny sprostował oczywistą omyłkę w oznaczeniu strony wnioskującej i oddalił zażalenie, wyjaśniając, że celem Rozporządzenia jest ułatwienie egzekucji roszczeń bezspornych, a roszczenie o zwrot kosztów, nawet prawomocne, nie zawsze spełnia te kryteria.

Sąd Apelacyjny w Poznaniu rozpoznał sprawę z zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu, które odmówiło nadania zaświadczenia Europejskiego Tytułu Egzekucyjnego (ETE) dla roszczenia o zwrot kosztów postępowania. Sąd Okręgowy uzasadnił swoją decyzję tym, że postanowienia zasądzające koszty nie dotyczą roszczenia bezspornego w rozumieniu Rozporządzenia (WE) nr 805/2004. Pozwany w zażaleniu zarzucił naruszenie przepisów k.p.c. dotyczących prawomocności orzeczeń (art. 365 i 366 k.p.c.) oraz Rozporządzenia nr 805/2004, twierdząc, że zaskarżone postanowienie pozbawia go możliwości zaspokojenia należności. Sąd Apelacyjny, po sprostowaniu oczywistej omyłki w oznaczeniu strony wnioskującej o ETE, oddalił zażalenie. Sąd wyjaśnił, że Rozporządzenie ma zastosowanie do roszczeń bezspornych, a sytuacje spełniające te kryteria są ściśle określone w art. 3 Rozporządzenia. Sąd podkreślił, że odmowa wydania zaświadczenia ETE nie podważa prawomocności orzeczenia o kosztach, a pozwany nadal może dochodzić swoich należności w standardowym trybie egzekucyjnym. W związku z przegraną pozwanego, jego wniosek o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego został oddalony.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, roszczenie o zwrot kosztów postępowania, nawet zasądzone prawomocnym postanowieniem, nie jest automatycznie traktowane jako "roszczenie bezsporne" w rozumieniu Rozporządzenia (WE) nr 805/2004, jeśli nie spełnia kryteriów określonych w art. 3 tego rozporządzenia.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny odwołał się do definicji "roszczenia bezspornego" zawartej w Rozporządzeniu (WE) nr 805/2004, wskazując, że musi ono spełniać określone warunki, takie jak wyraźna zgoda dłużnika lub brak sprzeciwu w toku postępowania. Roszczenie o zwrot kosztów, mimo prawomocności, nie zawsze spełnia te kryteria, a celem rozporządzenia jest ułatwienie egzekucji roszczeń o charakterze materialnoprawnym, a nie proceduralnym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

powodowie

Strony

NazwaTypRola
M. A.osoba_fizycznapowód
G. A.osoba_fizycznapowód
W. B.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 795¹ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.p.c. art. 795 § ³ § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 365

Kodeks postępowania cywilnego

Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne Sądy.

k.p.c. art. 366

Kodeks postępowania cywilnego

Wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku z podstawa sporu stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia, a ponadto tylko między tymi samymi stronami.

k.p.c. art. 350 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd II instancji może sprostować wyrok sądu pierwszej instancji także w części nie zaskarżonej, jeśli dotyczy to oczywistej omyłki.

k.p.c. art. 361

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Roszczenie o zwrot kosztów postępowania nie jest "roszczeniem bezspornym" w rozumieniu Rozporządzenia (WE) nr 805/2004, ponieważ nie spełnia kryteriów określonych w art. 3 tego rozporządzenia. Sąd II instancji ma prawo sprostować oczywistą omyłkę w oznaczeniu strony wnioskującej o ETE.

Odrzucone argumenty

Zaskarżone postanowienie narusza art. 365 i 366 k.p.c. dotyczące prawomocności orzeczeń. Zaskarżone postanowienie pozbawia pozwanego możliwości uzyskania zaspokojenia należności wynikających z prawomocnego orzeczenia.

Godne uwagi sformułowania

roszczenie bezsporne w rozumieniu art. 3 Rozporządzenia prawomocne orzeczenie jest orzeczeniem, co do którego nie mają zastosowanie wymagania dotyczące innych roszczeń bezspornych Zaskarżone postanowienie podważa cytowane wyżej przepisy dotyczące prawomocności orzeczeń zawarte w art. 365 i 366 k.p.c. i praktycznie pozbawia pozwanego możliwości uzyskania zaspokojenia jego należności

Skład orzekający

Małgorzata Gulczyńska

przewodniczący

Jan Futro

sędzia sprawozdawca

Marek Górecki

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia \"roszczenie bezsporne\" w kontekście Rozporządzenia (WE) nr 805/2004 i możliwości uzyskania Europejskiego Tytułu Egzekucyjnego dla roszczeń o zwrot kosztów postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wnioskowania o ETE dla kosztów postępowania; nie wyłącza możliwości dochodzenia tych kosztów w standardowym trybie egzekucyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy praktycznego zastosowania przepisów UE w polskim postępowaniu cywilnym, co jest istotne dla prawników zajmujących się egzekucją i prawem europejskim.

Czy Europejski Tytuł Egzekucyjny obejmuje koszty procesu? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I A Cz 215/13 POSTANOWIENIE Dnia 14 lutego 2013 r. Sąd Apelacyjny w Poznaniu Wydział I Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSA Małgorzata Gulczyńska Sędziowie: SA Jan Futro (spr.), SA Marek Górecki po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa M. A. i G. A. przeciwko W. B. o zapłatę na skutek zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 11 stycznia 2013 r. sygn. akt I C 1569/12 w przedmiocie wniosku pozwanego o wydanie Europejskiego Tytułu Egzekucyjnego 1. prostuje rubrum zaskarżonego postanowienia wskazując, że wniosek w sprawie nadania zaświadczenia Europejskiego Tytułu Egzekucyjnego złożył pozwany; 2. oddala zażalenie; 3. oddala wniosek pozwanego o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego. Marek Górecki Małgorzata Gulczyńska Jan Futro UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy odmówił nadania zaświadczenia Europejskiego Tytułu Egzekucyjnego w zakresie punktu 2 postanowienia Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 25 lipca 2012 r. i postanowienia Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 27 września 2012 r. zasądzających na rzecz pozwanego koszty postępowania. W uzasadnieniu wskazał, że w sprawie oprócz przepisu art. 795 1 § 1 k.p.c. warunki wydania w/w zaświadczenia określa Rozporządzenie (WE) nr 805/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 21.04.2004 r. w sprawie utworzenia Europejskiego Tytułu Egzekucyjnego dla roszczeń bezspornych (Dz. Urz. UE L 143 z dnia 30.04.2004 r. s. 15 dalej: Rozporządzenie). W toku postępowania powodowie w sposób skuteczny, w przyjętej przez prawo procesowej formie, kwestionowali roszczenie pozwanego w przedmiocie kosztów postępowania. W konsekwencji wskazane orzeczenia - postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 25 lipca 2012 r. ( I C 1569/12) i postanowienie Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 27 września 2012 r. (I A Cz 1589/12) w częściach dotyczących zasądzenia kosztów postępowania (pkt. 2), nie dotyczą roszczenia bezspornego w rozumieniu art. 3 Rozporządzenia. Na postanowienie to zażalenie, działając na podstawie art. 795 3 § 2 k.p.c. , wniósł pozwany zaskarżając je w całości i zarzucając mu naruszenie art. 795 1 § 1 k.p.c. oraz rozporządzenia nr 805/2004 r. Parlamentu Europejskiego z dnia 21.04.2004 r. W konsekwencji wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i nadanie zaświadczenia Europejskiego Tytułu Egzekucyjnego zgodnie z wnioskiem pozwanego z dnia 3 stycznia 2013 r. i o zasądzenie od powodów solidarnie na rzecz pozwanego kosztów sądowych według norm przepisanych. W uzasadnieniu wskazał, że zaskarżone postanowienie nie może się ostać albowiem przede wszystkim narusza przepis art. 365 k.p.c. według którego orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne Sądy oraz art. 366 k.p.c. zgodnie z którym wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku z podstawa sporu stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia, a ponadto tylko między tymi samymi stronami. Prawomocne orzeczenie Sądu, także w zakresie orzeczenia o zwrocie kosztów postępowania od strony przegrywającej jest orzeczeniem, co do którego nie mają zastosowanie wymagania dotyczące innych roszczeń bezspornych. Zaskarżone postanowienie podważa cytowane wyżej przepisy dotyczące prawomocności orzeczeń zawarte w art. 365 i 366 k.p.c. i praktycznie pozbawia pozwanego możliwości uzyskania zaspokojenia jego należności w stosunku do powodów, wynikających z prawomocnego orzeczenia Sądu. Rozpoznając zażalenie Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest niezasadne. Przede wszystkim w sposób właściwy należy oznaczyć stronę wnioskującą o wydanie zaświadczenia. Na skutek oczywistej omyłki Sąd Okręgowy wskazał, że są nimi powodowie. Sąd II instancji, gdy sprawa przed nim się toczy, może sprostować w oparciu o przepis art. 350 § 3 k.p.c. wyrok sądu pierwszej instancji także w części nie zaskarżonej (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 29 maja 1970r I CR 231/70 - OSNC 1971/2/39). Wobec powyższego na podstawie powyższego przepisu i art. 361 k.p.c. orzeczono jak w punkcie 1 postanowienia. Przechodząc do meritum stwierdzić trzeba, że pozwany, w rzeczy samej, nie kwestionuje wskazanych przez Sąd I instancji faktów i podstaw prawnych jego rozstrzygnięcia. Rozporządzenie w punkcie 6 preambuły wskazuje, że: (...) roszczenia bezsporne" powinno obejmować wszystkie sytuacje, w których wierzyciel, przy możliwym do zweryfikowania niekwestionowaniu przez dłużnika rodzaju lub wysokości roszczenia pieniężnego, uzyskał decyzję sądu przeciwko dłużnikowi albo nadający się do wykonania dokument wymagający wyraźnej zgody dłużnika, np. ugodę sądową lub dokument urzędowy.” Realizując cel powyższy Rozporządzenie w Artykule 3 wskazuje tytuły egzekucyjne, którym mają być nadane zaświadczenia Europejskiego Tytułu Egzekucyjnego. Zgodnie z jego ustępem 1 Rozporządzenie stosuje się do orzeczeń, ugód sądowych oraz dokumentów urzędowych dotyczących roszczeń bezspornych a roszczenie uznaje się za bezsporne, jeżeli: a) dłużnik wyraźnie zgodził się co do niego poprzez uznanie lub w drodze ugody zatwierdzonej przez sąd lub zawartej przed sądem w toku postępowania; lub b) dłużnik nigdy nie wniósł przeciwko niemu sprzeciwu, zgodnie ze stosownymi wymogami proceduralnymi wynikającymi z prawa Państwa Członkowskiego wydania, w toku postępowania sądowego; lub c) dłużnik nie stawił się ani nie był reprezentowany na rozprawie sądowej dotyczącej tego roszczenia, po początkowym zakwestionowaniu roszczenia w toku postępowania sadowego, pod warunkiem że takie zachowanie traktuje się jako milczące uznanie roszczenia lub uznanie faktów przedstawianych przez wierzyciela na mocy prawa Państwa Członkowskiego wydania; lub d) dłużnik wyraźnie zgodził się co do niego w dokumencie urzędowym. Jak słusznie wskazał Sąd Okręgowy, żadna z powyższych sytuacji nie zachodzi, a i żalący nie twierdzi inaczej. Żalący nie uzasadnił też twierdzenia, że spod przepisu tego wyłączone jest orzeczenie, któremu nadania zaświadczenia się domaga. Celem Rozporządzenia jest ułatwienie i przyspieszenie wykonania (egzekucji) w państwach członkowskich orzeczeń (a także innych aktów prawnych) wydanych w innym państwie członkowskim. Z tych też względów nie ma ono zastosowania do wszystkich uzyskanych w kraju członkowskim tytułów egzekucyjnych a jedynie do roszczeń bezspornych. Niezrozumiały jest zarzut, że zaskarżone postanowienie podważa przepisy dotyczące prawomocności orzeczeń zawarte w art. 365 i 366 k.p.c. i praktycznie pozbawia pozwanego możliwości uzyskania zaspokojenia jego należności w stosunku do powodów wynikające z prawomocnego orzeczenia Sądu. Prawomocności nie podważa odmowa wydania zaświadczenia a pozwany może uzyskać zaspokojenie w trybie przewidzianym w postępowaniu związanym z uznawaniem i stwierdzaniem wykonalności orzeczenia (tzw. exequatur). Wobec powyższego Sąd Apelacyjny na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art.397 § 2 k.p.c. orzekł jak punkcie 2 postanowienia. Skoro pozwany przegrał sprawę w postępowaniu zażaleniowym o wniosku dotyczącemu zasądzenia kosztów sądowych orzeczono jak w punkcie 3 postanowienia. Marek Górecki Małgorzata Gulczyńska Jan Futro

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI