Orzeczenie · 2013-04-12

I A Ca 75/13

Sąd
Sąd Apelacyjny w Białymstoku
Miejsce
Białystok
Data
2013-04-12
SAOSCywilnezobowiązaniaWysokaapelacyjny
nakładyumowa najmunieważność umowyart. 210 kshart. 678 kcsyndyk masy upadłościdarowiznaprzekazanie sprawy

Powód, Syndyk upadłości (...) Spółki z o.o., wniósł o zapłatę 804 907,39 zł tytułem zwrotu nakładów poniesionych przez spółkę na nieruchomość będącą własnością pozwanego R. S., który nabył ją w drodze darowizny. Sąd Okręgowy w Olsztynie wyrokiem zaocznym oddalił powództwo, uznając pierwotną umowę najmu z 28 lipca 2006 r. za nieważną z powodu naruszenia art. 210 § 1 ksh (prezes zarządu spółki występował po obu stronach umowy). Sąd uznał również, że pozwany nie wstąpił skutecznie w stosunek najmu. Sąd Apelacyjny w Białymstoku, rozpoznając apelację powoda, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd Apelacyjny zgodził się z powodem, że choć pierwotna umowa najmu była nieważna, to kolejne umowy, w tym aneks z 1 stycznia 2007 r. i umowa z 2 stycznia 2008 r., mogły stanowić odrębne, ważne umowy najmu, a pozwany mógł skutecznie wstąpić w stosunek najmu na mocy art. 678 § 1 kc. Sąd Apelacyjny wskazał, że Sąd Okręgowy musi zbadać charakter roszczenia, nakładów, ważność kolejnych umów najmu oraz podstawę prawną rozliczenia nakładów.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 210 § 1 ksh w kontekście umów najmu, możliwość konwalidacji umów dotkniętych wadą nieważności, zasady wstąpienia w stosunek najmu przez nabywcę nieruchomości.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia art. 210 § 1 ksh i późniejszych umów najmu.

Zagadnienia prawne (2)

Czy umowa najmu zawarta przez prezesa zarządu spółki z samym sobą (naruszenie art. 210 § 1 ksh) jest nieważna, a jeśli tak, to czy kolejne umowy zawarte na jej podstawie również są nieważne?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Pierwotna umowa najmu zawarta z naruszeniem art. 210 § 1 ksh jest nieważna. Sąd Apelacyjny uznał, że kolejne umowy mogą być ważne i wymagały ponownego zbadania.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał pierwotną umowę za nieważną z powodu naruszenia art. 210 § 1 ksh. Sąd Apelacyjny zgodził się z nieważnością pierwotnej umowy, ale zakwestionował automatyczną nieważność kolejnych umów, wskazując na możliwość ich konwalidacji lub zawarcia jako nowe umowy.

Czy nabywca nieruchomości (obdarowany) wstępuje w stosunek najmu na miejsce zbywcy i ponosi odpowiedzialność wobec najemcy za zwrot nakładów na podstawie art. 678 § 1 kc?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd Apelacyjny uznał, że kwestia ta wymaga ponownego zbadania przez Sąd Okręgowy, w tym ustalenia, czy pozwany skutecznie wstąpił w stosunek najmu i jaki charakter miały poniesione nakłady.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy oddalił powództwo, uznając brak skutecznego wstąpienia pozwanego w stosunek najmu. Sąd Apelacyjny uchylił wyrok, wskazując na potrzebę zbadania, czy pozwany jako nabywca rzeczy najętej wstąpił w stosunek najmu i czy przysługuje mu odpowiedzialność za zwrot nakładów.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
powód

Strony

NazwaTypRola
Syndyk upadłości (...) Spółki z o.o. w upadłości likwidacyjnej w L.innepowód
R. S.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (7)

Główne

k.c. art. 678 § § 1

Kodeks cywilny

Dotyczy wstąpienia nabywcy rzeczy najętej w stosunek najmu.

k.s.h. art. 210 § § 1

Kodeks spółek handlowych

Zakaz reprezentowania spółki przez członka zarządu w umowach zawieranych ze spółką.

Pomocnicze

k.c. art. 58

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 233

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 386 § § 4

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 108 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 210 § 1 ksh w pierwotnej umowie najmu nie przesądza o nieważności kolejnych umów. • Kolejne umowy najmu mogły stanowić odrębne, ważne czynności prawne. • Pozwany mógł skutecznie wstąpić w stosunek najmu na podstawie art. 678 § 1 kc.

Odrzucone argumenty

Pierwotna umowa najmu z 28.07.2006 r. była nieważna z powodu naruszenia art. 210 § 1 ksh, co skutkowało nieważnością wszystkich kolejnych umów i aneksów. • Pozwany nie wstąpił skutecznie w stosunek najmu, a nawet gdyby wstąpił, nie mógł dochodzić zwrotu nakładów od nabywcy.

Godne uwagi sformułowania

umowa pierwotna jest nieważna w świetle art. 58 kc jako zmierzająca do obejścia prawa z tego względu, że po obu jej stronach występowała jedna i ta sama osoba. • Czynność prawna nieważna nie podlega konwalidacji. Nie wywołuje ona też w ogóle skutków prawnych właściwych dla tego typu czynności i to od początku z mocy prawa, nieodwracalnie. • nie jest wykluczone późniejsze dokonywanie prawidłowej takiej samej czynności prawnej.

Skład orzekający

Irena Ejsmont - Wiszowata

przewodniczący-sprawozdawca

Beata Wojtasiak

sędzia

Krzysztof Chojnowski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 210 § 1 ksh w kontekście umów najmu, możliwość konwalidacji umów dotkniętych wadą nieważności, zasady wstąpienia w stosunek najmu przez nabywcę nieruchomości."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia art. 210 § 1 ksh i późniejszych umów najmu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy złożonej kwestii nieważności umów i możliwości ich sanowania, co jest częstym problemem w praktyce obrotu nieruchomościami i umowami najmu.

Czy umowa podpisana przez prezesa z samym sobą jest nieważna? Sąd Apelacyjny analizuje klauzulę z k.s.h.

Dane finansowe

WPS: 804 907,39 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst