I 1 Co 1677/25

sygn. akt I 1 Co 1677/25 POSTANOWIENIE 25 listopada 2025 r. Sąd Rejonowy dla miasta stołecznego Warszawy w Warszawie w I Wydziale Cywilnym w Sekcji Egzekucyjnej w składzie: Przewodniczący: sędzia Mateusz Janicki po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 25 listopada 2025 r. w Warszawie w sprawie z wniosku (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. przeciwko M. P. o nadanie klauzuli wykonalności aktowi notarialnemu na skutek skargi wierzyciela z 10 października 2025 r. na postanowienie referendarza sądowego z 19 września 2025 r., I 1 Co 1271/25 postanawia 1. odrzucić skargę w zakresie dotyczącym pkt. 1. zaskarżonego postanowienia; 2. uchylić zaskarżone postanowienie w zakresie pkt. 2. w części, w jakiej oddalono wniosek o nadanie klauzuli wykonalności co do odsetek maksymalnych za opóźnienie od 2 332 237,65 zł (dwóch milionów trzystu trzydziestu dwóch tysięcy dwustu trzydziestu siedmiu złotych sześćdziesięciu pięciu groszy) za okres od 17 lipca 2025 r. do dnia zapłaty – i w tym zakresie przekazać wniosek o nadanie klauzuli wykonalności referendarzowi sądowemu do ponownego rozpoznania, pozostawiając referendarzowi sądowemu kompleksowe orzeczenie o kosztach postępowania, w tym postępowania skargowego, w orzeczeniu kończącym; 3. utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie w pkt. 2. w pozostałym zakresie. UZASADNIENIE W pkt. 1. zaskarżonego postanowienia wniosek o nadanie klauzuli wykonalności został częściowo uwzględniony. Wierzyciel nie ma interesu prawnego ( gravamen ) do skarżenia orzeczenia w zakresie, w jakim jest zgodne z jego stanowiskiem procesowym (por. uchwała 7 sędziów SN z 15.05.2014 r., III CZP 88/13). W tym zakresie skarga podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna – na zasadzie art. 373 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 3 k.p.c. w zw. z art. 767 3a § 3 k.p.c. Jak trafnie zważył referendarz sądowy, w sprawie co do zasady zachodzą podstawy do nadania klauzuli wykonalności. Wbrew jednak stanowisku referendarza sądowego, co do odsetek maksymalnych za opóźnienie od kwoty niespłaconego kapitału za ściśle oznaczony okres naliczonych w oparciu o ściśle oznaczone postanowienie umowne, brak jest podstaw do odmowy nadania klauzuli wykonalności. Bez znaczenia jest powód, dla której wierzyciel przyjął taką czy inną datę początkową naliczania odsetek, skoro przypada ona po terminie zwrotu pożyczki (por. § 1 ust. 8 aktu notarialnego). Mając na uwadze powyższe, sąd na podstawie art. 795 § 2 1 k.p.c. uchylił częściowo zaskarżone postanowienie, przekazując wniosek w tym zakresie referendarzowi sądowemu do ponownego rozpoznania, na zasadzie art. 108 § 1 i 2 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. pozostawiając mu orzeczenie o kosztach w orzeczeniu kończącym. W pozostałym zakresie skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Trafnie zważył referendarz sądowy, że w § 1 ust. 10 umowy zastrzeżono i odsetki umowne kapitałowe, w dwóch wariantach, i odsetki umowne za opóźnienie. Wierzyciel we wniosku o nadanie klauzuli wykonalności nie wskazał, jakie odsetki składają się na kwotę 553 711,40 zł tj. które z zastrzeżonych w § 1 ust. 10 umowy odsetek, od jakich kwot naliczone, i za jakie okresy. To samo dotyczy kwoty 5 737,99 zł – tu również wierzyciel nie sprecyzował, jakie konkretnie „koszty” składają się na tę kwotę. Wydanie tytułu na podstawie takiego wniosku uniemożliwiałoby precyzyjne określenie w tytule wykonawczym świadczenia, na które wydany tytuł opiewa, stosownie do art. 783 § 1 k.p.c. , a to z kolei uniemożliwiałoby dłużnikowi ewentualną obronę w postępowaniu przeciwegzekucyjnym. Obrona ta polega na wykazaniu, że objęty tytułem wykonawczym obowiązek nie istnieje ( art. 840 § 1 pkt 1 k.p.c. ). Co oczywiste, jeśli nie wiadomo dokładnie, jaki obowiązek został objęty tytułem, obrona taka nie jest możliwa, trudno bowiem polemizować z tym, że niesprecyzowany obowiązek powstał, trudno też wykazać, że został spełniony i w ten sposób wygasł. To uchybienie ze strony wierzyciela ma charakter usuwalny, może bowiem wystąpić z nowym wnioskiem klauzulowym, gdzie precyzyjnie oznaczy roszczenia odsetkowe, co do których wnosi o nadanie klauzuli wykonalności aktowi notarialnemu, i wówczas tytuł wykonawczy może zostać mu wydany, albowiem postanowienie w postępowaniu klauzulowym nie korzysta z waloru res iudicata . Również w zakresie kwoty 236 463,53 zł z tytułu opłaty windykacyjnej sąd w pełni podziela stanowisko referendarza sądowego i uznaje postanowienie umowne zastrzegające tę opłatę za nieważne jako sprzeczne z prawem ( art. 353 1 k.c. w zw. z art. 58 § 1 k.c. ), bowiem zastrzegające niedopuszczalną karę umowną za niewykonanie świadczenia pieniężnego (por. art. 483 § 1 k.c. ). W tej sytuacji zasadne było oddalenie wniosku klauzulowego jako sprzecznego z prawem na zasadzie art. 782 1 § 1 pkt 1 k.p.c. Z kolei w zakresie kwoty 1 000 000 zł z tytułu kary umownej sąd zważył, że zastrzeżenie kary umownej w § 1 ust. 7 umowy było nieskuteczne. Nie określono bowiem (tak jak np. w § 1 ust. 6) osoby wierzyciela, na rzecz którego kara umowna miałaby być uiszczona. Poza tym postanowienie umowne nie precyzuje należycie wysokości kary umownej, skoro zastrzega karę umowną „5 000 zł, przy czym kara umowna nie może wynieść więcej niż 1 000 000 zł”. Nawet próba życzliwej wykładni nie prowadzi do satysfakcjonujących (sensownych) wniosków, skoro bowiem do umowy załączono 18 decyzji, które były przedmiotem obowiązku, to iloczyn tej liczby i 5 000 zł daje sumę 90 000 zł, zupełnie nieprzystającą do zastrzeżonej w tym samym postanowieniu kwoty 1 000 000 zł. Całokształt ww. okoliczności doprowadził sąd do konkluzji, że postanowienie umowne zawarte w § 1 ust. 7 umowy zostało sporządzone w sposób skrajnie wadliwy i niestaranny, tak że nie wywołało skutku prawnego w postaci wykreowania zobowiązania z tytułu kary umownej, które mogłoby być przedmiotem poddania się egzekucji w akcie notarialnym (por. art. 777 § 2 k.p.c. ). Nie wyklucza to dochodzenia zobowiązania z tego tytułu w procesie cywilnym, po wykazaniu stosownymi środkami dowodowymi, że w świetle dyrektyw z art. 65 § 1 i 2 k.c. ww. postanowienie umowne należy wykładać w ten sposób, że doprowadziło do ustanowienia konkretnego obowiązku dłużnika wobec wierzyciela. Tym niemniej na gruncie postępowania klauzulowego wniosek musiał podlegać oddaleniu na podstawie art. 782 1 § 1 pkt 1 k.c. jako sprzeczny z prawem, bowiem dotyczący nieistniejącego (nieuzgodnionego przez strony umowy) obowiązku. Mając na uwadze powyższe, sąd na podstawie art. 767 3 § 3 k.p.c. w pozostałym zakresie utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.