I 1 C 1417/15 upr.

Sąd Rejonowy w GdyniGdynia2015-10-21
SAOSCywilnezobowiązaniaNiskarejonowy
dzierżawaczynszpodwyżka czynszuumowa ustnarozwiązanie umowyKodeks cywilnynieruchomość

Sąd oddalił powództwo o zapłatę podwyższonego czynszu dzierżawnego, uznając, że strony nie zawarły porozumienia w tej kwestii, a umowa trwała na dotychczasowych warunkach.

Powód dochodził zapłaty zaległego czynszu dzierżawnego w kwocie 3360 zł, twierdząc, że podniósł go do 4800 zł rocznie. Pozwani nie zgodzili się na podwyżkę i nadal płacili 120 zł miesięcznie, co było kwotą ustaloną w pierwotnej umowie z 1990 r. Sąd uznał, że brak akceptacji pozwanych dla podwyżki uniemożliwił skuteczne jej wprowadzenie, a umowa trwała na starych warunkach do momentu jej wypowiedzenia.

Powód R. K. wniósł o zasądzenie od pozwanych B. i L. W. kwoty 3360 zł tytułem zaległego czynszu dzierżawnego. Twierdził, że w 2012 r. podniósł czynsz dzierżawny do 4800 zł rocznie, płatny w okresach półrocznych. Pozwani nie wyrazili zgody na podwyżkę i nadal płacili 120 zł miesięcznie, zgodnie z pierwotną ustną umową z 1990 r. Sąd, analizując przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące umowy dzierżawy (art. 693 i n. k.c.), ustalił, że strony zawarły ustną umowę dzierżawy gruntu w 1990 r. na czas nieokreślony, ustalając miesięczny czynsz w kwocie 120 zł. Sąd uznał, że powód nie wykazał, aby pozwani zaakceptowali proponowaną przez niego podwyżkę czynszu do 4800 zł rocznie. Wobec braku zgody pozwanych, umowa dzierżawy nie uległa zmianie w zakresie wysokości czynszu. Sąd przyjął, że powód wypowiedział umowę dopiero pismem z 26 lutego 2014 r., a do tego czasu umowa obowiązywała na dotychczasowych warunkach (120 zł miesięcznie). W związku z tym żądanie zapłaty podwyższonego czynszu za 2013 r. zostało uznane za bezzasadne. Sąd oddalił powództwo w całości, obciążając powoda kosztami postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, jednostronne oświadczenie wydzierżawiającego o podwyższeniu czynszu nie jest skuteczne, jeśli dzierżawca się na nie nie zgadza, a strony nie zawarły w umowie postanowień umożliwiających taką podwyżkę.

Uzasadnienie

Umowa dzierżawy wymaga zgodnego oświadczenia woli stron co do wysokości czynszu. Jeśli strony nie umówiły się na wyższy czynsz, jednostronna propozycja jego podwyższenia nie zmienia warunków umowy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie powództwa

Strona wygrywająca

Pozwani (B. W. i L. W.)

Strony

NazwaTypRola
R. K.osoba_fizycznapowód
L. W.osoba_fizycznapozwany
B. W.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (11)

Główne

k.c. art. 693 § 1

Kodeks cywilny

Przez umowę dzierżawy wydzierżawiający zobowiązuje się oddać dzierżawcy rzecz do używania i pobierania pożytków przez czas oznaczony lub nieoznaczony, a dzierżawca zobowiązuje się płacić wydzierżawiającemu umówiony czynsz.

k.c. art. 693 § 2

Kodeks cywilny

Czynsz może być zastrzeżony w pieniądzach lub świadczeniach innego rodzaju. Może być również oznaczony w ułamkowej części pożytków.

Pomocnicze

k.c. art. 694

Kodeks cywilny

Do dzierżawy stosuje się odpowiednio przepisy o najmie z zachowaniem przepisów poniższych.

k.c. art. 695 § 1

Kodeks cywilny

Dzierżawę zawartą na czas dłuższy niż lat trzydzieści poczytuje się po upływie tego terminu za zawartą na czas nieoznaczony.

k.c. art. 699

Kodeks cywilny

Jeżeli termin płatności czynszu nie jest w umowie oznaczony, czynsz jest płatny z dołu w terminie zwyczajowo przyjętym, a w braku takiego zwyczaju - półrocznie z dołu.

k.c. art. 703

Kodeks cywilny

Jeżeli dzierżawca dopuszcza się zwłoki z zapłatą czynszu co najmniej za dwa pełne okresy płatności, a w wypadku gdy czynsz jest płatny rocznie, jeżeli dopuszcza się zwłoki z zapłatą ponad trzy miesiące, wydzierżawiający może dzierżawę wypowiedzieć bez zachowania terminu wypowiedzenia. Jednakże wydzierżawiający powinien uprzedzić dzierżawcę udzielając mu dodatkowego trzymiesięcznego terminu do zapłaty zaległego czynszu.

k.c. art. 704

Kodeks cywilny

W braku odmiennej umowy dzierżawę gruntu rolnego można wypowiedzieć na jeden rok naprzód na koniec roku dzierżawnego, inną zaś dzierżawę na sześć miesięcy naprzód przed upływem roku dzierżawnego.

k.c. art. 673

Kodeks cywilny

Jeżeli czas trwania najmu nie jest oznaczony, zarówno wynajmujący, jak i najemca mogą wypowiedzieć najem z zachowaniem terminów umownych, a w ich braku z zachowaniem terminów ustawowych.

k.c. art. 674

Kodeks cywilny

Jeżeli po upływie terminu oznaczonego w umowie albo w wypowiedzeniu najemca używa nadal rzeczy za zgodą wynajmującego, poczytuje się w razie wątpliwości, że najem został przedłużony na czas nieoznaczony.

k.p.c. art. 98 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Strona wygrywająca sprawę może żądać od strony przeciwnej zwrotu niezbędnych kosztów procesu.

k.p.c. art. 108 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

W każdym wypadku sąd zasądzi od strony przegrywającej na rzecz strony wygrywającej zwrot kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak zgody pozwanych na podwyżkę czynszu uniemożliwia skuteczne jej wprowadzenie. Umowa dzierżawy trwała na dotychczasowych warunkach (120 zł miesięcznie) do momentu skutecznego wypowiedzenia. Wypowiedzenie umowy przez powoda nastąpiło skutecznie dopiero w piśmie z 26.02.2014 r. z zachowaniem terminów.

Odrzucone argumenty

Żądanie zapłaty podwyższonego czynszu za rok 2013 w kwocie 4800 zł.

Godne uwagi sformułowania

Spór sprowadzał się do ustalenia czy doszło do podwyższenia czynszu oraz rozwiązania w/w umowy wobec nie dochowania przez pozwanych wymagań powoda co do wysokości czynszu. W ocenie Sądu powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. Sąd na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego przyjął, że do nawiązania umowy dzierżawy na nowych warunkach nie doszło, bo pozwani nie zaakceptowali wyższego czynszu zaproponowanego przez powoda, a z przepisu art. 693 kc wynika, że strony płacą umówiony czynsz.

Skład orzekający

Ewa Kokowska-Kuternoga

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących podwyżki czynszu w umowie dzierżawy zawartej ustnie i na czas nieoznaczony, a także kwestia skuteczności wypowiedzenia umowy w przypadku braku zgody na nowe warunki."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i ustnej umowy, co ogranicza jej zastosowanie do podobnych sytuacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje częsty problem w relacjach między wynajmującymi a dzierżawcami dotyczący podwyżki czynszu i braku formalnych umów, co jest interesujące dla praktyków prawa cywilnego.

Czy można jednostronnie podnieść czynsz dzierżawny? Sąd odpowiada.

Dane finansowe

WPS: 3360 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt: I 1 C 1417/15 upr. WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 21 października 2015 r. Sąd Rejonowy w Gdyni I Wydział Cywilny Sekcja d/s rozpoznawanych w postępowaniu uproszczonym w składzie następującym: Przewodniczący: SSR Ewa Kokowska-Kuternoga Protokolant: st. sekr. sądowy Izabela Jagmin po rozpoznaniu w dniu 21 października 2015 r. w Gdyni sprawy z powództwa R. K. przeciwko L. W. (1) B. W. o zapłatę I Oddala powództwo w całości; II Ustala koszty postępowania na kwotę 100,00zł (sto złotych). III Ustalonymi w pkt II kosztami obciąża powoda uznając je za uiszczone w całości. UZASADNIENIE Powód R. K. wniósł o zasądzenie od pozwanych B. i L. W. (2) solidarnie kwoty 3360,00 zł wraz z odsetkami ustawowymi od dnia 2 stycznia 2013 r. do dnia zapłaty oraz kosztami postępowania. W uzasadnieniu wskazał, że strony w 1990 r. zawarły umowę dzierżawy należącej do powoda nieruchomości na czas nieokreślony. Powód wskazał, że w ramach łączącego strony stosunku zobowiązaniowego podniósł czynsz pismem z dnia 15.11.2012r na kwotę 4800 zł rocznie płatny w półrocznych okresach . czynsz tej wysokości nie został zapłacony przez pozwanych, a wezwanie do zapłaty z dnia 12 .11 2014 r. okazało się bezskuteczne. (pozew - k. 13-19) W dniu 23.4.2015r w sprawie I 1 Nc 738/15 Sąd Rejonowy w Gdyni wydał nakaz zapłaty zasądzający w całości zgodnie z żądaniem powoda (nakaz zapłaty k. 42) Pozwani, B. i L. W. (2) wnieśli sprzeciw od nakazu zapłaty , a w nim o oddalenie powództwa wskazując, iż jest ono niezasadne. Wyjaśnili, że umówili się na kwotę 120 zł płatną miesięcznie i że nigdy nie wyrażali zgody na podwyższenie czynszu, a czynsz w wysokości 120 zł miesięcznie opłacili za cały 2014 rok (oświadczenie pozwanej - na nośniku na rozprawie w dniu 21.10.2015r oraz dowody wpłaty - k. 49-54) Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W 1990 r. pomiędzy R. K. (wydzierżawiającym) a B. i L. W. (2) (dzierżawcami) doszło do zawarcia ustnej umowy dzierżawy gruntu położonego w G. przy ul. (...) , której R. K. jest włąścicielem. Strony ustaliły miesięczny czynsz należny wydzierżawiającemu z tytułu dzierżawy gruntu w kwocie 120,00 zł, płatny za dany miesiąc. okoliczność bezsporna, a nadto oświadczenia stron na nośniku w trakcie rozprawy - k. 64, wydruk z elektronicznej księgi wieczystej k.20-21 Pismem z dnia 15.11.2012r. R. K. informował B. i L. W. (2) o podwyższeniu czynszu dzierżawnego na kwotę 4800 zł oraz o zmianie terminów uiszczania go na półroczne do 30 czerwca i do 30 grudnia każdego roku. o koliczność bezsporna, a nadto pismo z dnia 15.11.2012r k. 23 B. i L. W. (2) nie zgodzili się na to i dalej płacili po 120 zł miesięcznie. dowód: oświadczenia stron na nośniku na rozprawie k.64, dowody wpłaty - k. 49-54 W dniu 12 listopada 2013 r. R. K. wezwał B. i L. W. (2) do zapłaty kwoty 3600 zł tytułem czynszu dzierżawnego za rok 2013 wraz z odsetkami od 2.1.2013r , przyznając fakt wpłaty po 120 zł miesięcznie za cały 2013 rok i informując, że jeżeli nie zgadzają się z taką kwotą, umowa dzierżawy zostanie rozwiązana. okoliczność bezsporna, a nadto wezwanie - k. 26 W dniu 26 .2. 2014 r R. K. wypowiedział umowę dzierżawy ze skutkiem natychmiastowym. okoliczność bezsporna, a nadto wypowiedzenie k. 229 W dniu 27 marca, 9 grudnia 2014 r. R. K. wezwał B. i L. W. (2) do zapłaty kwoty 3600 zł tytułem czynszu dzierżawnego za rok 2013 wraz z odsetkami od 2.1.2013r , przyznając fakt wpłaty po 120 zł miesięcznie za cały 2013 rok i informując, że jeżeli nie zgadzają się z taką kwotą, umowa dzierżawy zostanie rozwiązana.. okoliczność bezsporna, a nadto wezwanie - k. 30-31, 32-33 Wydzierżawiający nie zwrócił R. K. gruntu, nadal go użytkuje i płaci po 120 zł miesięcznie. okoliczność bezsporna, a nadto oświadczenie powoda i pozwanej - na nośniku na rozprawie k. 64 Sąd zważył, co następuje: Przy ustalaniu stanu faktycznego Sąd oparł się na w/w dowodach z dokumentów przedłożonych przez strony w toku postępowania. Dokumenty uznane zostały za wiarygodne w całości, albowiem nie budziły one zastrzeżeń Sądu co do autentyczności i prawdziwości twierdzeń w nich zawartych, jak również nie były kwestionowane przez strony. Pozostałe dokumenty zgromadzone w aktach nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia, gdyż nie wniosły do sprawy żadnych nowych, istotnych okoliczności. W ocenie Sądu powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. W niniejszej sprawie bezsporne było, że strony w 1990 r. zawarły ustną umowę dzierżawy gruntu należącego do powoda. Poza sporem pozostawało również to, że umówiły się na czynsz w wysokości 120 zł miesięcznie. Spór sprowadzał się do ustalenia czy doszło do podwyższenia czynszu oraz rozwiązania w/w umowy wobec nie dochowania przez pozwanych wymagań powoda co do wysokości czynszu. W konsekwencji sporne było czy powodowi należy się zapłata czynszu za 2013 r w wysokości 4800 zł. Art. 693. kc stanowi, że :"§ 1. Przez umowę dzierżawy wydzierżawiający zobowiązuje się oddać dzierżawcy rzecz do używania i pobierania pożytków przez czas oznaczony lub nieoznaczony, a dzierżawca zobowiązuje się płacić wydzierżawiającemu umówiony czynsz. § 2. Czynsz może być zastrzeżony w pieniądzach lub świadczeniach innego rodzaju. Może być również oznaczony w ułamkowej części pożytków." Art. 694. kc stanowi, że do dzierżawy stosuje się odpowiednio przepisy o najmie z zachowaniem przepisów poniższych. Dzierżawa jest stosunkiem prawno-zobowiązaniowym, podlegającym zasadzie swobody umów, mocą którego jedna jej strona (wydzierżawiający) udostępnia odpłatnie korzystanie z rzeczy albo praw ( art. 709 k.c. ) drugiej stronie (dzierżawcy), przy czym aby umowa nabrała cech dzierżawy, osoba korzystająca z cudzej rzeczy (albo praw) - dzierżawca, uprawniona musi być także do pobierania z niej pożytków. Do jej skutecznego zawarcia wystarczą zgodne oświadczenia woli stron. Strony zobowiązują się wzajemnie do spełnienia określonych wskazanych w art. 693 i n. k.c. świadczeń. Odpłatny charakter dzierżawy jest związany z podstawowym obowiązkiem dzierżawcy, którym jest płacenie wydzierżawiającemu umówionego czynszu. Wysokość czynszu jest określana na podstawie woli stron w umowie dzierżawy. Art. 695. kc zaś stanowi, że :"§ 1. Dzierżawę zawartą na czas dłuższy niż lat trzydzieści poczytuje się po upływie tego terminu za zawartą na czas nieoznaczony." zaś, art. 699. kc w zw. z art. 694 kc i 669 kc reguluje terminy płatności czynszu, mianowicie: "Jeżeli termin płatności czynszu nie jest w umowie oznaczony, czynsz jest płatny z dołu w terminie zwyczajowo przyjętym, a w braku takiego zwyczaju - półrocznie z dołu.", jednakże jeżeli termin płatności czynszu nie jest w umowie określony, czynsz powinien być płacony z góry, a mianowicie: gdy najem ma trwać nie dłużej niż miesiąc - za cały czas najmu, a gdy najem ma trwać dłużej niż miesiąc albo gdy umowa była zawarta na czas nieoznaczony - miesięcznie, do dziesiątego dnia miesiąca. Art. 703. kc reguluje skutki zalegania z płatnością czynszu dzierżawnego- "Jeżeli dzierżawca dopuszcza się zwłoki z zapłatą czynszu co najmniej za dwa pełne okresy płatności, a w wypadku gdy czynsz jest płatny rocznie, jeżeli dopuszcza się zwłoki z zapłatą ponad trzy miesiące, wydzierżawiający może dzierżawę wypowiedzieć bez zachowania terminu wypowiedzenia. Jednakże wydzierżawiający powinien uprzedzić dzierżawcę udzielając mu dodatkowego trzymiesięcznego terminu do zapłaty zaległego czynszu." Art. 704. kc dotyczy zagadnienia wypowiedzenia umowy dzierżawy: "W braku odmiennej umowy dzierżawę gruntu rolnego można wypowiedzieć na jeden rok naprzód na koniec roku dzierżawnego, inną zaś dzierżawę na sześć miesięcy naprzód przed upływem roku dzierżawnego.", jednakże jeżeli czas trwania najmu nie jest oznaczony, zarówno wynajmujący, jak i najemca mogą wypowiedzieć najem z zachowaniem terminów umownych, a w ich braku z zachowaniem terminów ustawowych- art. 673 kc. Art. 674.kc zawiera zapis:" Jeżeli po upływie terminu oznaczonego w umowie albo w wypowiedzeniu najemca używa nadal rzeczy za zgodą wynajmującego, poczytuje się w razie wątpliwości, że najem został przedłużony na czas nieoznaczony." Przechodząc do rozstrzygnięcia zasadniczej kwestii spornej Sąd na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego przyjął, że do nawiązania umowy dzierżawy na nowych warunkach nie doszło, bo pozwani nie zaakceptowali wyższego czynszu zaproponowanego przez powoda, a z przepisu art. 693 kc wynika , że strony płacą umówiony czynsz. Skoro strony nie umówiły się na czynsz w wysokości 4800 zł rocznie, to nie można przyjąć, że ta kwota stanowi umówiony czynsz. Także w kwestii zmiany terminów płatności nie doszło do zmiany umowy wobec braku akceptacji pozwanych dla propozycji powoda Do rozwiązania przedmiotowej umowy dzierżawy doszło w formie pisemnej 26 lutego 2014 r za trzymiesięcznym wypowiedzeniem przez powoda z powodu niezaakceptowania nowych warunków czynszu dzierżawnego,- tj. podwyższenia kwoty tego czynszu i zmiany terminu płatności czynszu- przez pozwanych. Ten moment rozwiązania umowy Sąd przyjął na podstawie dokumentów załączonych do pozwu : wypowiedzenia z dnia 15.11.2012r oraz wypowiedzenia z dnia 26.2.2014r oraz dowodów wpłat za 2013r oraz zachowania się obu stron. Należy wskazać, że pozwani nie zaakceptowali podwyżki zaproponowanej w dniu 15.11.2012 r , ale płacili dalej tyle samo, co powód akceptował i nie wypowiedział im umowy w 2013r, więc się przedłużyła na czas nieokreślony; z treści pisma powoda z dnia 15.11.2012r nie wynika, że brak akceptacji podwyżki skutkuje wypowiedzeniem dzierżawy i w jakim terminie. Sąd przyjął, że złożenie przez powoda oświadczenia woli o chęci rozwiązania umowy było skuteczne względem pozwanych dopiero w piśmie z dnia 26.2.2014r i to z zachowaniem terminu wypowiedzenia, bo dopiero wtedy powód wyraził wolę rozwiązania umowy , gdyby nie przyjęli nowych warunków dzierżawy. W tej sytuacji Sąd przyjął, że umowa zakończyła się dopiero w połowie 2014r. Reasumując Sąd przyjął, że żądanie powoda zapłaty od pozwanych czynszu w kwocie 3360,00 zł za rok 2013 r. jest bezzasadne wobec niewyrażenia zgody przez pozwanych na taką kwotę czynszu ,a więc braku umowy stron dzierżawy co do tej kwestii . Ze względu na brak wypowiedzenia umowy z tego powodu w 2013r, umowa trwała w 2013r na dotychczasowych warunkach tj. 120 zł miesięcznie , co powód akceptował aż do końca 2013r. Mając na uwadze powyższe Sąd w pkt I wyroku na podstawie art. 693 § 1 k.c. a contrario oddalił powództwo w całości. O kosztach procesu Sąd orzekł na mocy art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 108 § 1 k.p.c. , zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu, obciążając nimi powoda jako stronę przegrywającą. Na koszty tego postępowania składają się: kwota 30,00 zł tytułem opłaty od pozwu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI