Orzeczenie · 2017-02-17

I 1 C 1181/16

Sąd
Sąd Rejonowy w Gdyni
Miejsce
Gdynia
Data
2017-02-17
SAOSCywilnezobowiązaniaŚredniarejonowy
pożyczkakonsumentklauzule abuzywneprowizjaopłaty windykacyjnecesja wierzytelnościpostępowanie uproszczonekoszty procesu

Powód (...) spółka z o.o. w W. (dawniej (...) spółka z o.o. spółka komandytowo-akcyjna w W.) wniósł pozew przeciwko Z. K. o zapłatę kwoty 3.185,80 zł wraz z odsetkami. Żądanie obejmowało niespłaconą pożyczkę, prowizję oraz opłaty windykacyjne. Pozwany wniósł sprzeciw, kwestionując istnienie umowy z powodem, brak powiadomienia o cesji oraz zasadność naliczonych opłat. W toku postępowania ustalono, że pozwany zawarł umowę pożyczki na kwotę 2.700 zł z (...) Finanse sp. z o.o., która następnie scedowała wierzytelność na rzecz powoda. Sąd Rejonowy w Gdyni, rozpoznając sprawę w postępowaniu uproszczonym, uznał, że powództwo zasługuje na uwzględnienie jedynie w zakresie kwoty 2.700 zł (pożyczka) oraz 171,20 zł (skapitalizowane odsetki). Sąd uznał postanowienia umowy dotyczące prowizji (261,60 zł) i opłat manipulacyjnych (53 zł) za abuzywne, sprzeczne z dobrymi obyczajami i rażąco naruszające interesy konsumenta, zgodnie z art. 385¹ §1 kc. Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów oraz Trybunału Sprawiedliwości UE w zakresie klauzul abuzywnych. W związku z tym, powództwo w części dotyczącej prowizji i opłat zostało oddalone. Sąd nie uwzględnił wniosku pozwanego o rozłożenie zasądzonej kwoty na raty, uznając go za gołosłowny ze względu na brak spłaty przez pozwanego przez dwa lata. Jednocześnie, Sąd odstąpił od obciążania pozwanego kosztami procesu na podstawie art. 102 kpc, biorąc pod uwagę jego trudną sytuację materialną, wielość zobowiązań i bliską perspektywę utraty dodatkowego źródła dochodu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów o klauzulach abuzywnych w umowach pożyczek konsumenckich, obowiązek sądu badania abuzywności z urzędu, zasady dotyczące przekształcenia spółek, stosowanie art. 102 kpc w kontekście trudnej sytuacji materialnej stron.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i konkretnych postanowień umownych. Wartość precedensowa może być ograniczona przez fakt, że sprawa była rozpoznawana w postępowaniu uproszczonym.

Zagadnienia prawne (4)

Czy postanowienia umowy pożyczki konsumenckiej dotyczące prowizji i opłat windykacyjnych mogą być uznane za abuzywne?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, postanowienia umowy dotyczące prowizji i opłat windykacyjnych mogą być uznane za abuzywne, jeśli kształtują prawa i obowiązki konsumenta w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami i rażąco naruszają jego interesy.

Uzasadnienie

Sąd ocenił, że postanowienia umowy przewidujące opłaty manipulacyjne (35-55 zł za wezwanie) oraz prowizję (261,60 zł za pożyczkę 2.700 zł na 30 dni) były rażąco wygórowane, nie odzwierciedlały rzeczywistych kosztów i miały na celu obejście przepisów o odsetkach maksymalnych. Powołano się na orzecznictwo SO w Warszawie (XVII Amc 101/05) oraz TSUE (C-397/11).

Czy sąd powinien z urzędu badać abuzywność klauzul umownych w umowach konsumenckich?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd krajowy powinien z urzędu badać nieuczciwy charakter warunku umownego i wyciągnąć z tego konsekwencje, nawet jeśli konsument nie podniósł tego zarzutu.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości UE (C-397/11, C-618/10), zgodnie z którym sąd krajowy ma obowiązek z urzędu badać abuzywność klauzul i usuwać nierównowagę między konsumentem a przedsiębiorcą.

Czy przekształcenie spółki komandytowo-akcyjnej w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością skutkuje sukcesją uniwersalną?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przekształcenie spółki nie skutkuje sukcesją uniwersalną, lecz kontynuacją bytu prawnego tej samej spółki w innej formie prawnej.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że zasada kontynuacji i ciągłości (art. 553 ksh) oznacza, że spółka przekształcona jest tożsama ze spółką przekształcaną, a prawa i obowiązki pozostają bez zmian, bez potrzeby wykonywania dodatkowych czynności.

Czy w przypadku częściowego uwzględnienia powództwa i trudnej sytuacji materialnej pozwanego, sąd powinien odstąpić od obciążania go kosztami procesu?

Odpowiedź sądu

Tak, sąd może odstąpić od obciążania pozwanego kosztami procesu na podstawie art. 102 kpc, biorąc pod uwagę szczególnie uzasadnione wypadki, w tym trudną sytuację materialną.

Uzasadnienie

Sąd uwzględnił trudną sytuację materialną pozwanego, wielość jego zobowiązań oraz bliską perspektywę utraty dodatkowego źródła dochodu, co uzasadniało odstąpienie od zasądzenia kosztów na rzecz powoda.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Częściowe uwzględnienie powództwa
Strona wygrywająca
(...) spółki z o.o. w W.

Strony

NazwaTypRola
(...) spółki z o.o. w W.spółkapowód
Z. K.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (12)

Główne

k.c. art. 385 § 1

Kodeks cywilny

dotyczy niedozwolonych postanowień umownych (klauzul abuzywnych)

u.k.k.

Ustawa o kredycie konsumenckim

ustawa z dnia 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim (Dz. U. 2011, nr 126, poz. 715, ze zm.)

Pomocnicze

k.c. art. 720

Kodeks cywilny

k.c. art. 724

Kodeks cywilny

k.c. art. 481 § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 481 § 2

Kodeks cywilny

k.c. art. 481 § 2

Kodeks cywilny

dotyczy odsetek ustawowych za opóźnienie

k.c. art. 385 § 3

Kodeks cywilny

wymienia przykładowe niedozwolone postanowienia umowne

k.p.c. art. 505 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

dotyczy postępowania uproszczonego

k.p.c. art. 320

Kodeks postępowania cywilnego

dotyczy rozłożenia zasądzonego świadczenia na raty

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

dotyczy odstąpienia od obciążania strony kosztami procesu w szczególnie uzasadnionych wypadkach

k.s.h. art. 553

Kodeks spółek handlowych

dotyczy zasady kontynuacji i ciągłości przy przekształceniu spółki

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postanowienia umowy dotyczące prowizji i opłat windykacyjnych są abuzywne. • Sąd powinien z urzędu badać abuzywność klauzul umownych. • Trudna sytuacja materialna pozwanego uzasadnia odstąpienie od obciążania go kosztami procesu.

Odrzucone argumenty

Żądanie zapłaty prowizji i opłat windykacyjnych jest zasadne. • Przekształcenie spółki skutkuje sukcesją uniwersalną. • Pozwany powinien zostać obciążony kosztami procesu. • Wniosek o rozłożenie zasądzonej kwoty na raty powinien zostać uwzględniony.

Godne uwagi sformułowania

postanowienia umowy przewidujące możliwość obciążenia konsumenta, a więc pozwanego opłatami w wysokości po 35, 45 i 55 zł za kolejne trzy wezwania do zapłaty oraz prowizji stanowiącej odpowiedni procent pożyczonej kwoty - w tym konkretnym wypadku odpowiadającej sumie 261,60 zł za pożyczenie kwoty 2.700 zł na okres 30 dni - przewidziane w treści wyżej wskazanych zapisów umowy są postanowieniami umownymi indywidualnie nieuzgodnionymi w myśl przepisu art. 385 1 §1 kc. • Sąd miał też na uwadze, iż abuzywności tych zapisów umownych w żaden sposób nie sankcjonowało faktyczne naliczenie przez pożyczkodawcę opłat z tego tytułu w wysokości niższej, skoro żaden przepis prawa nie pozwał na zastąpienie zapisu abuzywnego zapisem o innej, nieabuzywanej treści. • Sąd powinien z urzędu uwzględnić abuzywność klauzuli umownej.

Skład orzekający

Marzanna Stefaniuk-Muczyńska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o klauzulach abuzywnych w umowach pożyczek konsumenckich, obowiązek sądu badania abuzywności z urzędu, zasady dotyczące przekształcenia spółek, stosowanie art. 102 kpc w kontekście trudnej sytuacji materialnej stron."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i konkretnych postanowień umownych. Wartość precedensowa może być ograniczona przez fakt, że sprawa była rozpoznawana w postępowaniu uproszczonym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu klauzul abuzywnych w umowach pożyczek konsumenckich i podkreśla obowiązek sądu do ochrony konsumentów z urzędu, co jest istotne dla szerokiego grona odbiorców.

Uważaj na ukryte koszty w pożyczkach! Sąd uznał prowizję i opłaty za abuzywne.

Dane finansowe

WPS: 3185,8 PLN

zapłata: 2871,2 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst