FSK 2657/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Adama K. od wyroku WSA w Warszawie, uznając, że decyzja Ministra Finansów została skutecznie doręczona pełnomocnikowi, a zarzuty dotyczące wadliwości postępowania nie mogły być uwzględnione w trybie stwierdzenia nieważności.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Adama K. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jego skargę na decyzję Ministra Finansów w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej podatku od towarów i usług. Kluczowym zagadnieniem było skuteczne doręczenie decyzji organu pierwszej instancji pełnomocnikowi podatnika, który odmówił jej przyjęcia. WSA uznał doręczenie za skuteczne, a zarzuty dotyczące wadliwości decyzji za niezasadne w trybie stwierdzenia nieważności. NSA oddalił skargę kasacyjną, wskazując na błędy formalne w jej sformułowaniu i brak możliwości merytorycznego rozpoznania podniesionych zarzutów.
Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał skargę kasacyjną Adama K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Warszawie, który wcześniej oddalił skargę podatnika na decyzję Ministra Finansów w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej podatku od towarów i usług. Głównym punktem sporu było doręczenie decyzji Urzędu Skarbowego z 18 grudnia 2001 r. pełnomocnikowi podatnika, który odmówił jej przyjęcia. WSA uznał, że doręczenie było skuteczne w trybie art. 153 Ordynacji podatkowej, a zarzut skarżącego o skierowaniu decyzji do osoby niebędącej stroną (art. 247 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej) był niezasadny, gdyż decyzja była skierowana do podatnika, a pełnomocnikowi jedynie doręczana. WSA podkreślił, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności ma charakter nadzwyczajny i koncentruje się na wadach samej decyzji, a nie na błędach proceduralnych w postępowaniu. Stwierdzono, że naruszenie art. 200 Ordynacji podatkowej (nieumożliwienie stronie wypowiedzenia się co do nowych dowodów) nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy w tym trybie. NSA oddalił skargę kasacyjną, wskazując na niedopuszczalność merytorycznego rozpoznania zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania administracyjnego oraz prawa materialnego (art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej), ze względu na sposób ich sformułowania i związanie sądu granicami skargi kasacyjnej. NSA podkreślił, że skarga kasacyjna powinna precyzyjnie wskazywać podstawy prawne i sposób naruszenia przepisów, a sąd nie może uzupełniać braków formalnych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (5)
Odpowiedź sądu
Tak, doręczenie jest skuteczne, jeśli pracownik organu sporządzi notatkę służbową na okoliczność odmowy przyjęcia decyzji ze wskazaniem przyczyny.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że doręczenie decyzji pełnomocnikowi w trybie art. 153 Ordynacji podatkowej było prawidłowe, ponieważ pracownik sporządził notatkę służbową o odmowie przyjęcia decyzji. Odmowa przyjęcia przez pełnomocnika, nawet jeśli twierdził, że pełnomocnictwo zostało cofnięte, nie unieważnia doręczenia, jeśli pismo o cofnięciu nie zostało przedłożone organowi przed czynnością doręczenia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (18)
Główne
Ordynacja podatkowa art. 247 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Pomocnicze
PPSA art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
PPSA art. 174 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
PPSA art. 174 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
PPSA art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ordynacja podatkowa art. 153 § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Ordynacja podatkowa art. 133
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Ordynacja podatkowa art. 121 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Ordynacja podatkowa art. 123 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Ordynacja podatkowa art. 124
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Ordynacja podatkowa art. 187 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Ordynacja podatkowa art. 188
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Ordynacja podatkowa art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Ordynacja podatkowa art. 200 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Ordynacja podatkowa art. 70 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Ordynacja podatkowa art. 128
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
k.c. art. 101
Kodeks cywilny
k.c. art. 105
Kodeks cywilny
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie przez organy podatkowe przepisów postępowania (art. 123, 124, 150, 180, 191, 200 Ordynacji podatkowej). Naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 70 § 1 w związku z art. 128 Ordynacji podatkowej (przedawnienie zobowiązania podatkowego).
Godne uwagi sformułowania
Postępowanie to ma na celu eliminację z obrotu prawnego decyzji dotkniętych wadami wymienionymi w art. 247 par. 1 Ordynacji podatkowej, a wady te muszą tkwić w samej decyzji. Nie są to wady o charakterze proceduralnym /dotyczące prowadzonego postępowania/, gdyż usuwanie takich wad dokonywane jest na podstawie przepisów o wznowieniu postępowania. Podstawa kasacyjna musi być precyzyjna, gdyż - z uwagi na związanie sądu kasacyjnego granicami skargi kasacyjnej - Naczelny Sąd Administracyjny może uwzględnić tylko te przepisy, które zostały wyraźnie wskazane w skardze kasacyjnej jako naruszone.
Skład orzekający
Juliusz Antosik
przewodniczący
Stanisław Bogucki
sprawozdawca
Jan Zając
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących skuteczności doręczenia decyzji pełnomocnikowi w postępowaniu podatkowym oraz zakresu badania wady stwierdzenia nieważności decyzji."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyfiki postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji i błędów formalnych skargi kasacyjnej, co ogranicza jego bezpośrednie zastosowanie do podobnych stanów faktycznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy kluczowych kwestii proceduralnych w postępowaniu podatkowym, takich jak skuteczne doręczenie decyzji i zakres kontroli sądowej w trybie nadzwyczajnym. Jest interesująca dla prawników procesowych i doradców podatkowych.
“Skuteczne doręczenie decyzji podatkowej: klucz do uniknięcia wadliwości postępowania.”
Dane finansowe
WPS: 600 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyFSK 2657/04 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2005-05-25 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2004-12-17 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Jan Zając Juliusz Antosik /przewodniczący/ Stanisław Bogucki /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług Hasła tematyczne Podatek od towarów i usług Podatkowe postępowanie Sygn. powiązane III SA 1647/03 - Wyrok WSA w Warszawie z 2004-09-29 Skarżony organ Minister Finansów Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 174 pkt 1, art. 174 pkt 2, art. 184 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dz.U. 1997 nr 137 poz 926 art. 247 par. 1 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Juliusz Antosik, Sędziowie NSA Stanisław Bogucki (sprawozdawca), Jan Zając, Protokolant Krzysztof Kołtan, po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2005 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Adama K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 września 2004 r. sygn. akt III SA 1647/03 w sprawie ze skargi Adama K. na decyzję Ministra Finansów z dnia 30 maja 2003 r. (...) w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie o podatek od towarów i usług 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Adama K. na rzecz Ministra Finansów kwotę 600 zł /sześćset złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 29 września 2004 r., III SA 1647/03, oddalił skargę Adama K., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą: "A.", na decyzję Ministra Finansów z dnia 30 maja 2003 r., (...), wydaną w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie o podatek od towarów i usług. Uzasadniając rozstrzygnięcie Wojewódzki Sąd Administracyjny podał, że w rozpatrywanej sprawie źródło sporu tkwi w doręczeniu pełnomocnikowi decyzji Urzędu Skarbowego W.-W. z dnia 18 grudnia 2001 r., (...), określającej podatnikowi zobowiązanie w podatku od towarów i usług za lipiec, sierpień, październik i grudzień 1996 r., kwotę do przeniesienia na następny miesiąc za listopad 1996 r., zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za lipiec, sierpień, październik i grudzień 1996 r. w łącznej kwocie 9.532 zł oraz odsetki za zwłokę od zaległości podatkowej. W chwili doręczania tej decyzji przez pracownika Urzędu Skarbowego pełnomocnikowi podatnika oświadczył on, odmawiając przyjęcia decyzji, /1/ według skarżącego: że pełnomocnictwo zostało cofnięte, /2/ według organu podatkowego: że pełnomocnictwo prawdopodobnie zostało cofnięte. Obie strony zgodnie stwierdziły, że pismo informujące o cofnięciu pełnomocnictwa zostało przedłożone organowi pierwszej instancji po próbie doręczenia decyzji pełnomocnikowi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zwrócił uwagę, że zdaniem skarżącego, organ podatkowy błędnie określił adresata decyzji, w efekcie czego nie została ona skutecznie doręczona i w związku z tym nie może wywierać skutków. Skarżący zarzucił zaniechanie doręczenia decyzji bezpośrednio podatnikowi, co jego zdaniem powoduje, iż decyzja jest dotknięta wadą kwalifikującą ją do stwierdzenia nieważności w trybie art. 247 par. 1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./. Organy podatkowe, rozstrzygające w niniejszej sprawie, wydając decyzję w oparciu o art. 153 i art. 145 par. 2 Ordynacji podatkowej, przyjęły, że decyzja została skutecznie doręczona i stwierdziły brak przesłanki z art. 247 par. 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, akcentując, że decyzja została skierowana do osoby będącej stroną w sprawie. Według Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w pierwszej kolejności wymaga rozważenia udzielenie odpowiedzi na pytanie, czy ww. decyzja Urzędu Skarbowego z dnia 18 grudnia 2001 r. została w ogóle doręczona, bowiem tylko taka decyzja pozostaje w obrocie prawnym i tylko wówczas może być prowadzone postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Zdaniem Sądu, organy podatkowe słusznie uznały, że decyzja została skutecznie doręczona pełnomocnikowi w trybie art. 153 Ordynacji podatkowej w dniu odmowy jej przyjęcia. Pracownik, który chciał doręczyć decyzję, sporządził notatkę służbową na okoliczność odmowy przyjęcia decyzji ze wskazaniem przyczyny odmowy. Tak więc spełnione zostały wszystkie wymagane przepisami prawa czynności warunkujące prawidłowość doręczenia decyzji. Dodano, że w sytuacji, gdy w sprawie jest ustanowiony pełnomocnik, organy podatkowe mają obowiązek jemu doręczyć decyzję, ponieważ doręczenie jej mocodawcy, z pominięciem pełnomocnika, oznacza niedoręczenie decyzji. Podnoszony przez skarżącego argument dostarczenia do Urzędu Skarbowego pisma informującego o cofnięciu pełnomocnictwa tego samego dnia, w którym pełnomocnik odmówił przyjęcia decyzji, nie zasługuje na uwzględnienie. Pismo to bowiem zostało przedłożone po doręczeniu decyzji, mogło więc skutkować wyłącznie w przyszłości. Wbrew twierdzeniom podatnika, organy rozstrzygające sprawę nie odmówiły mu ustanowionego w art. 101 Kodeksu cywilnego prawa do cofnięcia pełnomocnictwa w każdym czasie. Przyjęły one bowiem wyłącznie, że o cofnięciu pełnomocnictwa powinny być poinformowane najpóźniej w chwili doręczania decyzji pełnomocnikowi i nie uznały za prawidłową formę wycofania pełnomocnictwa wypowiedzi pełnomocnika o prawdopodobnym cofnięciu pełnomocnictwa, co w świetle powyższego wywodu nie może być ocenione jako działanie niezgodne z przepisami prawa. Nie ma też podstaw, by stwierdzić naruszenie art. 105 Kodeksu cywilnego, w myśl którego jeżeli pełnomocnik po wygaśnięciu umocowania dokona w imieniu mocodawcy czynności prawnej w granicach pierwotnego umocowania, czynność prawna jest ważna, chyba że druga strona o wygaśnięciu umocowania wiedziała lub z łatwością mogła się dowiedzieć. Organ podatkowy wiedzę o cofnięciu pełnomocnictwa powziął po dokonaniu czynności doręczenia decyzji, a więc sytuacja, o której mowa w tym przepisie, nie miała miejsca. Niewątpliwie organ podatkowy mógł z łatwością dowiedzieć się o wygaśnięciu umocowania, gdyby pełnomocnik okazał pismo cofające pełnomocnictwo we właściwym czasie. Jednak tego nie uczynił w momencie doręczania mu decyzji i mimo tego zdecydował się na odmowę przyjęcia decyzji. Takie zachowanie pełnomocnika oraz bliskość terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nasunęły Izbie Skarbowej przypuszczenie, które podzielił Minister Finansów, o pozorności przerwania pełnomocnictwa, lecz nie ono zdecydowało o sposobie rozstrzygnięcia sprawy, dlatego niecelowe jest prowadzenie rozważań na temat jego słuszności. Skoro zatem decyzja została prawidłowo doręczona, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że możliwe było uruchomienie postępowania w sprawie stwierdzenia jej nieważności. Wbrew twierdzeniu skarżącego, Sąd nie przyjął jednak, że omawiana decyzja ostateczna jest dotknięta wadą, o której mowa w art. 247 par. 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Wskazał, że zgodnie z treścią tego przepisu, organ podatkowy stwierdza nieważność decyzji ostatecznej, która została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie. Stroną w postępowaniu podatkowym jest każdy, kto żąda czynności organu podatkowego, do kogo czynność organu podatkowego się odnosi lub czyjego interesu działanie organu podatkowego chociażby pośrednio dotyczy /art. 133 Ordynacji podatkowej/. Sąd stwierdził, że nie budzi żadnej wątpliwości, iż adresatem, a więc osobą, do której decyzja została skierowana, jest podatnik. Pełnomocnik podatnika występował wyłącznie jako osoba, której zgodnie z pełnomocnictwem decyzja powinna być doręczona. Doręczenie decyzji pełnomocnikowi nie oznacza skierowania do niego decyzji. Słusznie zatem organy rozstrzygające w niniejszej sprawie stwierdziły brak przesłanki z art. 247 par. 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących naruszenia art. 121 par. 1, art. 123 par. 1, art. 124, art. 187 par. 1, art. 188, art. 191 oraz art. 200 par. 1 Ordynacji podatkowej, Wojewódzki Sąd Administracyjny zwrócił uwagę, że w rozpatrywanej sprawie postępowanie było prowadzone w trybie nadzwyczajnym, tj. w trybie stwierdzenia nieważności. Postępowanie to ma na celu eliminację z obrotu prawnego decyzji dotkniętych wadami wymienionymi w art. 247 par. 1 Ordynacji podatkowej, a wady te muszą tkwić w samej decyzji. Nie są to wady o charakterze proceduralnym /dotyczące prowadzonego postępowania/, gdyż usuwanie takich wad dokonywane jest na podstawie przepisów o wznowieniu postępowania. Działanie w trybie nadzoru na podstawie art. 247 par. 1 Ordynacji podatkowej wymaga innego podejścia do sprawy niż w pierwszej instancji lub przed organem odwoławczym, czy też w innych trybach nadzwyczajnych. Organ podatkowy staje wobec kwestii czysto prawnych, które powinny być rozstrzygnięte wedle zasad kasacji, /por. Z. Janowicz, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa - Poznań 1987, s. 343-344; podobnie J. Borkowski [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 1996, s. 699 i 704/. Z tego względu w postępowaniu prowadzonym w trybie stwierdzenia nieważności zasadniczo nie jest prowadzone postępowanie dowodowe, a w związku z tym wszelkie zarzuty dotyczące nieprawidłowości postępowania dowodowego oraz inne o charakterze proceduralnym nie mogą być uwzględnione. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, przyznając naruszenie przez organy podatkowe art. 200 Ordynacji podatkowej, że uchybienie to nie miało wpływu na wynik sprawy, a to ze względu na specyfikę postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Uchylenie zaskarżonej decyzji na etapie postępowania sądowego wyłącznie celem naprawienia wskazanego uchybienia byłoby bowiem niezasadne, ponieważ w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie inne niż zawarte w zaskarżonej decyzji nie może być wydane, a jedynie doprowadziłoby do zbędnego wydłużenia postępowania. Wskazał przy tym, że takie stanowisko jest zgodne z art. 145 par. 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./, który stanowi, iż sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku, skierowanej przez Adama K. do Naczelnego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, podatnik zaskarżył wyrok w całości, zrzucając mu: /1/ naruszenie art. 145 par. 1 pkt 1 lit. "c" ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez nieuwzględnienie skargi mimo wystąpienia w postępowaniu Ministra Finansów naruszenia przepisów art. 123 par. 1, art. 124, art. 150 par. 1, art. 180, art. 191 i art. 200 par. 1 Ordynacji podatkowej, /2/ naruszenie prawa materialnego, poprzez błędną wykładnię art. 70 par. 1 w związku z art. 128 Ordynacji podatkowej. Powołując się na tak sformułowane podstawy kasacyjne wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono w pierwszej kolejności przebieg dotychczasowego postępowania administracyjnego i sądowego. Nawiązując do argumentacji przedstawionej w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, stwierdzono m.in., że materiał dowodowy nie jest wiarygodny, ponieważ wskazuje na brak logiki i porządku w czynnościach doręczania decyzji, a także wskazuje na to, że adnotacje pracowników Urzędu Skarbowego Warszawa - Wola powstały w innych datach niż uwidocznione w dokumentach. Zwrócono uwagę, że z pisma Naczelnika ww. Urzędu wynika, że po czynności bezskutecznego doręczenia w dniu 27 grudnia 2001 r. decyzji podatnikowi, przyjęto za poprawne i skuteczne doręczenie byłemu pełnomocnikowi w dniu 20 grudnia 2001 r. Natomiast z adnotacji pracownika tegoż Urzędu M. D. wynika, że skutek doręczenia w trybie art. 153 par. 2 Ordynacji podatkowej znany był i opisany w notatce z dnia 20 grudnia 2001 r. Podkreślono, że pozostaje niezrozumiały motyw próby doręczenia decyzji w terminie późniejszym podatnikowi, skoro próbę doręczenia byłemu pełnomocnikowi uznano za doręczenie skuteczne. Zarzucono w efekcie organom podatkowym prowadzącym postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego Warszawa - Wola brak staranności i wnikliwości przy ocenie zebranego materiału dowodowego, która okazała się zbyt swobodna i dowolna przez co naruszyła przepis art. 191 Ordynacji podatkowej w sposób mający istotny wpływ na wynik postępowania. Stwierdzono, że Wojewódzki Sąd Administracyjny przeszedł do porządku dziennego nad wyżej wskazanymi faktami, powielając błędy popełnione przez organy administracji podatkowej. Wnoszący skargę kasacyjną podniósł, że zarówno Izba Skarbowa w W., jak i Minister Finansów, nie wypełniły dyrektywy ustawowej wynikającej z art. 200 Ordynacji podatkowej, pomimo znajdujących się w aktach sprawy nowych dowodów, które nie były znane stronie postępowania przed złożeniem wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji podatkowej. Dokumentami tymi są: /1/ adnotacja starszego inspektora z Urzędu Skarbowego W.-W. z dnia 20 grudnia 2001 r., /2/ adnotacja referenta z dnia 20 grudnia 2004 r., /3/ pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego W.-W. do Izby Skarbowej z dnia 15 maja 2002 r., /..../. W takiej sytuacji, zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną, nie można zgodzić się z poglądem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, że naruszenie art. 200 par. 1 Ordynacji podatkowej nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, albowiem nie wiadomo jaki tok przyjęłoby postępowanie i jakie zapadłoby rozstrzygnięcie w sytuacji umożliwienia skarżącemu wypowiedzenia się w kwestii dowodów zgromadzonych po wydaniu decyzji uznanej przez organy podatkowe za ostateczną. W dalszej części uzasadnienia skargi kasacyjnej podniesiono, że Wojewódzki Sąd Administracyjny, nie będąc związany zarzutami i wnioskami złożonej skargi, nie ustosunkował się do kwestii przedawnienia zobowiązania podatkowego objętego decyzją, o której unieważnienie wnioskował Adam K. Stwierdzono, że gdyby nawet przyjąć za poprawne doręczenie przedmiotowej decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego W.-W. pełnomocnikowi podatnika w dniu 20 grudnia 2001 r., to termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 3 stycznia 2002 r. i w tej dacie w przypadku braku odwołania strony decyzja stała się ostateczna. Wynika z tego, że decyzja ta uzyskała przymiot decyzji ostatecznej po upływie okresu przedawnienia określonego art. 70 par. 1 Ordynacji podatkowej /biorąc pod uwagę rodzaj podatku oraz terminy płatności zobowiązania/. Organy podatkowe, rozpatrując wniosek strony o stwierdzenie nieważności decyzji podatkowej, powinny więc go były odrzucić z powodu przedawnienia, przeszły jednak nad tym faktem do porządku dziennego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodził się z tym stanem rzeczy, naruszając przepis prawa materialnego poprzez błędną wykładnię przepisu art. 70 par. 1 w związku z art. 128 Ordynacji podatkowej., co ma istotny wpływ na wynik postępowania. Odpowiadając na skargę kasacyjną Minister Finansów wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./, skargę kasacyjną można oprzeć na dwóch podstawach: naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie /pkt 1/, naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy /pkt 2/. Dopełnienie wymogu wskazania podstaw skargi kasacyjnej zakreślonych w powołanym przepisie jest konieczne, ponieważ wyznacza granice skargi kasacyjnej, którymi jest związany Naczelny Sąd Administracyjny /art. 183 par. 1 ww. ustawy/. Przytoczenie podstawy kasacyjnej musi być precyzyjne, gdyż - z uwagi na związanie sądu kasacyjnego granicami skargi kasacyjnej - Naczelny Sąd Administracyjny może uwzględnić tylko te przepisy, które zostały wyraźnie wskazane w skardze kasacyjnej jako naruszone. Nie jest natomiast władny badać, czy Wojewódzki Sąd Administracyjny nie naruszył innych przepisów. Naczelny Sąd Administracyjny nie może bowiem zastępować strony i precyzować czy uzupełniać przytoczone podstawy kasacyjne. Należy przy tym podkreślić, że przy sporządzaniu skargi kasacyjnej wprowadzono tzw. przymus adwokacki, dotyczący także radców prawnych, a w sprawach obowiązków podatkowych - doradców podatkowych /art. 175 par. 1 i 3 ww. ustawy/, aby nadać temu środkowi odwoławczemu charakter pisma o wysokim stopniu sformalizowania, gdy chodzi o wymagania dotyczące podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia, jako istotnych elementów konstrukcji skargi kasacyjnej. Autor skargi kasacyjnej zarzucił naruszenie przepisów postępowania sądowoadministracyjnego, tj. art. 145 par. 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/, przez zaniechanie uchylenia decyzji mimo naruszenia przez organy podatkowe przepisów zawartych w art. 123 par. 1, art. 124, art. 150 par. 1, art. 180, art. 191 i art. 200 par. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./. W związku z tak sformułowaną podstawą kasacyjną należy zauważyć, że podstawą skargi kasacyjnej, uregulowaną w art. 174 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, może być naruszenie przez sąd administracyjny pierwszej instancji przepisów postępowania sądowoadministracyjnego. Nie oznacza to jednak, że sanacji ulegają uchybienia proceduralne mające miejsce w postępowaniu przed organem administracji publicznej. Jako uchybienie przepisom postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, można zarzucić wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu, jak w rozpatrywanej sprawie, na przykład naruszenie art. 145 par. 1 pkt 1 lit. "c" powołanej wyżej ustawy przez nieuwzględnienie skargi, mimo naruszenia przepisów przez organ w toku postępowania administracyjnego. Należy jednak zaakcentować, że w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji /a takiego postępowania dotyczy wyrok zaskarżony skargą kasacyjną/ przedmiot jest inny, bo stanowi go spór o istnienie albo nieistnienie określonych wprost w ustawie wskazanych wad decyzji oraz co do dopuszczalności stwierdzenia nieważności z uwagi na skutki terminów przedawnienia zobowiązań podatkowych. Organ podatkowy podejmuje wyjaśnienie okoliczności sprawy tylko w zakresie tego sporu, a ponieważ działa jako organ kasacyjny, będą to przede wszystkim okoliczności prawne. W decyzji znajdzie się tylko rozstrzygnięcie dotyczące prawnego bytu decyzji, której zarzuca się wadliwość w zakresie wymienionym w art. 247 par. 1 Ordynacji podatkowej, nie będzie w niej załatwienia sprawy podatkowej co do praw lub obowiązków stron, bo to wykracza poza przedmiot postępowania w tym trybie nadzwyczajnym. Naczelny Sąd Administracyjny pragnie jednak zwrócić uwagę, że strona wnosząca skargę kasacyjną nie podniosła, że mimo naruszenia przepisów art. 247 par. 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej przez organ w toku postępowania administracyjnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny zaskarżonym wyrokiem nie uwzględnił skargi, czym naruszył art. 145 par. 1 pkt 1 lit. "c" ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Brak takiego wskazania w skardze kasacyjnej powoduje, że Naczelny Sąd Administracyjny, będąc związanym na podstawie art. 183 par. 1 ww. ustawy granicami skargi kasacyjnej, nie mógł rozpoznać merytorycznie postawionych w tym zakresie zarzutów, które odnosiły się do postępowania zakończonego decyzją ostateczną /akta zakończone decyzją ostateczną obejmują również dokumenty dotyczące doręczenia decyzji/. Brak było również możliwości rozpatrywania zarzutu naruszenia prawa materialnego, poprzez błędną wykładnię art. 70 par. 1 Ordynacji podatkowej. Należy zwrócić uwagę, że tak sformułowany zarzut skargi kasacyjnej jest nieprawidłowy w świetle art. 174 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię polega na mylnym rozumieniu treści określonej normy prawnej. Aby skarga kasacyjna przy tak sformułowanej podstawie kasacyjnej mogła być przedmiotem merytorycznego rozpoznania, powinna wskazywać nie tylko konkretny przepis prawa materialnego naruszonego przez Sąd, ale również wskazywać na czym polegała niewłaściwa wykładnia tego przepisu i jaka powinna być właściwa wykładnia. Podstawa kasacyjna, zarzucając naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię, może przy tym odnosić się jedynie do przepisów prawa materialnego, które zostały zastosowane przez Sąd w zaskarżonym rozstrzygnięciu /art. 174 pkt 1 ww. ustawy/. Przepis ten nie był jednak stosowany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku brak jest również jakichkolwiek informacji, czy Sąd ten zajmował się kwestią przedawnienia, w tym sprawą przerwy biegu przedawnienia. Kierując się przytoczonymi względami Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, działając na podstawie art. 184 i art. 204 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI