Orzeczenie · 2005-10-18

FSK 2646/04

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2005-10-18
NSApodatkoweŚredniansa
podatek dochodowyPITrentadarowiznaodliczeniaKodeks cywilnyKodeks postępowania cywilnegoNSA

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie FSK 2646/04 dotyczył kwestii odliczenia od dochodu podatkowego świadczenia pieniężnego ustanowionego na rzecz matki podatnika. Podatnik odliczył 36 000 zł, powołując się na umowę z 22 grudnia 1997 r., która ustanawiała roczną rentę. Organy podatkowe zakwestionowały charakter tej umowy, uznając, że jednorazowa wypłata z góry określonej kwoty nie spełniała wymogów renty w rozumieniu art. 903 Kodeksu cywilnego, a była w istocie umową darowizny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach podzielił to stanowisko, oddalając skargę podatnika. W skardze kasacyjnej podatnik zarzucił błędną wykładnię art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy o PIT w związku z art. 903 Kc. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, wskazując na związanie granicami skargi kasacyjnej (art. 183 p.p.s.a.). Sąd podkreślił, że skoro ustalenia faktyczne, iż umowa nie ma charakteru renty i stanowi darowiznę, nie zostały skutecznie podważone w ramach skargi kasacyjnej, to nie można mówić o naruszeniu prawa materialnego. W konsekwencji, NSA uznał, że świadczenie to nie podlegało odliczeniu od podstawy obliczenia podatku dochodowego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia renty w kontekście prawa podatkowego i cywilnego, a także zasady postępowania kasacyjnego przed NSA.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów obowiązujących w tamtym czasie. Zasada związania granicami skargi kasacyjnej jest ogólna.

Zagadnienia prawne (2)

Czy umowa ustanawiająca jednorazowe świadczenie pieniężne z góry określoną kwotę, ustanowiona na rzecz matki, może być uznana za umowę renty w rozumieniu art. 903 Kodeksu cywilnego i tym samym podlegać odliczeniu od dochodu podatkowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, taka umowa nie spełnia przesłanek umowy renty, a stanowi umowę darowizny.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że kluczowym elementem umowy renty jest jej trwałość i periodyczność świadczeń, które nie składają się na z góry określoną całość. Jednorazowa wypłata określonej kwoty, nawet udokumentowana aktem notarialnym, nie spełnia tych kryteriów i nosi znamiona darowizny.

Czy naruszenie art. 200 Ordynacji podatkowej (brak umożliwienia wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego) może stanowić podstawę uchylenia decyzji, jeśli nie było sporu co do ustaleń faktycznych?

Odpowiedź sądu

Nie, w przypadku braku sporu co do ustaleń faktycznych, zarzut naruszenia art. 200 Ordynacji podatkowej nie może być podstawą uchylenia zaskarżonej decyzji.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że skoro nie było sporu co do ustaleń faktycznych, to uchybienie proceduralne w postaci braku umożliwienia wypowiedzenia się co do materiału dowodowego nie miało wpływu na wynik sprawy i nie mogło stanowić podstawy do uchylenia decyzji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (8)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.c. art. 903

Kodeks cywilny

u.p.d.o.f. art. 26 § 1

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.c. art. 888 § 1

Kodeks cywilny

o.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 200

Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Umowa ustanawiająca jednorazowe świadczenie pieniężne z góry określoną kwotą nie spełnia przesłanek umowy renty z art. 903 Kc, lecz stanowi umowę darowizny. • Sąd II instancji jest związany granicami skargi kasacyjnej i nie może ingerować w ustalenia faktyczne sądu I instancji, jeśli nie zostały one skutecznie podważone.

Odrzucone argumenty

Umowa ustanowienia renty, nawet jeśli przewiduje jednorazową wypłatę z góry określonej kwoty, powinna być traktowana jako renta, a nie darowizna. • Naruszenie art. 200 Ordynacji podatkowej przez organ II instancji.

Godne uwagi sformułowania

trwałość zobowiązania należy rozumieć jako świadczenie polegające na trwałym dawaniu przez cały czas trwania stosunku prawnego w określonych odstępach czasu pewnej ilości pieniędzy lub innych rzeczy zamiennych, które jednak nie składają się na całość z góry określoną. • istota skargi kasacyjnej jest odmienna zarówno w porównaniu ze skargą wnoszoną do sądu administracyjnego, jak i z funkcjonującą w postępowaniu sądowoadministracyjnym do 31 grudnia 2003 r. rewizją nadzwyczajną. • związanie sądu II instancji granicami skargi kasacyjnej, o czym stanowi art. 183 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Skład orzekający

Antoni Hanusz

sędzia

Grzegorz Borkowski

przewodniczący

Paweł Janicki

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia renty w kontekście prawa podatkowego i cywilnego, a także zasady postępowania kasacyjnego przed NSA."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów obowiązujących w tamtym czasie. Zasada związania granicami skargi kasacyjnej jest ogólna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje subtelne różnice między umową renty a darowizną w kontekście podatkowym, co jest istotne dla praktyków. Pokazuje również znaczenie precyzyjnego formułowania zarzutów w skardze kasacyjnej.

Czy jednorazowa wypłata na rzecz matki to renta czy darowizna? NSA wyjaśnia kluczowe różnice dla podatników.

Dane finansowe

WPS: 36 000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst