SA/Bd 3547/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BydgoszczyBydgoszcz2004-05-06
NSApodatkoweŚredniawsa
VATpodatek naliczonypodatek należnyodliczenie podatkufakturadata otrzymania fakturytermin odliczeniazakład pracy chronionejkontrola podatkowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę podatnika w sprawie prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego w miesiącu, w którym faktura została wystawiona, a nie w którym została fizycznie otrzymana.

Sprawa dotyczyła prawa podatnika do odliczenia podatku VAT naliczonego za listopad 2002 r. w związku z zakupem konstrukcji stalowych. Kluczowym zagadnieniem było ustalenie daty otrzymania faktury VAT – czy nastąpiło to w listopadzie 2002 r., czy dopiero 2 grudnia 2002 r. Organy podatkowe, a następnie WSA, uznały, że faktura została otrzymana 2 grudnia 2002 r., co uniemożliwiło odliczenie podatku w rozliczeniu za listopad 2002 r. Skarga podatnika została oddalona.

Podatnik R. K., prowadzący działalność gospodarczą i posiadający status zakładu pracy chronionej, złożył deklarację VAT-7 za listopad 2002 r., wnioskując o zwrot podatku. W trakcie kontroli podatkowej stwierdzono nieprawidłowości, w tym niezasadne odliczenie podatku naliczonego w kwocie wynikającej z faktury za zakup konstrukcji stalowych. Organ podatkowy ustalił, że podatnik otrzymał fakturę w grudniu 2002 r., a nie w listopadzie, co naruszało art. 19 ust. 3 ustawy o VAT. W konsekwencji, organ określił podatek do zapłaty i odmówił zwrotu. Dyrektor Izby Skarbowej uchylił decyzję w części dotyczącej odmowy zwrotu, ale utrzymał ją w mocy co do prawa do odliczenia podatku naliczonego. Podatnik wniósł skargę do WSA, kwestionując ustalenia dotyczące daty otrzymania faktury i powołując się na zeznania świadków. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły datę otrzymania faktury na 2 grudnia 2002 r., co zgodnie z art. 19 ust. 3 ustawy o VAT uniemożliwiało odliczenie podatku naliczonego w rozliczeniu za listopad 2002 r. Sąd podkreślił, że kluczowa jest fizyczna data otrzymania faktury, a nie jej wystawienia, oraz że dokumentacja podatkowa musi umożliwiać jednoznaczne sprawdzenie zasadności odliczeń.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Podatnik ma prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony najwcześniej w rozliczeniu za miesiąc, w którym otrzymał fakturę, a nie w miesiącu jej wystawienia.

Uzasadnienie

Przepis art. 19 ust. 3 ustawy o VAT jednoznacznie stanowi, że obniżenie kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego następuje nie wcześniej niż w rozliczeniu za miesiąc, w którym podatnik otrzymał fakturę.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

u.p.t.u. i p.a. art. 19 § 3

Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Obniżenie kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego następuje nie wcześniej niż w rozliczeniu za miesiąc, w którym podatnik otrzymał fakturę lub dokument celny i nie później niż w rozliczeniu za miesiąc następny.

Pomocnicze

u.p.t.u. i p.a. art. 19 § 1

Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Podatnik ma prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług, związanych ze sprzedażą opodatkowaną.

u.p.t.u. i p.a. art. 14

Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Podatnik prowadzący zakład pracy chronionej ma prawo do zwrotu częściowego lub całkowitego wpłaconej kwoty podatku VAT, pod warunkiem spełnienia wymogów formalnych i przesłanek, w tym braku zaległości podatkowych w dacie złożenia wniosku.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji przez sąd administracyjny.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi przez sąd administracyjny.

o.p. art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Zasada prawdy obiektywnej w postępowaniu podatkowym.

o.p. art. 191

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Zasada swobodnej oceny dowodów przez organ podatkowy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Faktura została otrzymana przez podatnika 2 grudnia 2002 r., co potwierdzają podpis na fakturze oraz rejestr przepustek. Zeznania świadków J. P. i W. M. są sprzeczne i nie mogą skutecznie podważyć dowodów z dokumentów. Podatnik nie miał prawa do odliczenia podatku naliczonego w rozliczeniu za listopad 2002 r., ponieważ fakturę otrzymał w grudniu 2002 r.

Odrzucone argumenty

Faktura została otrzymana przez podatnika 29 listopada 2002 r., co potwierdzają zeznania świadków. Organy podatkowe nie przeprowadziły wystarczającego postępowania dowodowego i dokonały manipulacji ustaleniami. Podatnik, jako zakład pracy chronionej, spełnił przesłanki do zwrotu podatku.

Godne uwagi sformułowania

obniżenie kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego [...] następuje nie wcześniej niż w rozliczeniu za miesiąc, w którym podatnik otrzymał fakturę zasada swobodnej oceny dowodów nie można zarzucać organom podatkowym, że bezpodstawnie dokonały ustaleń w tym zakresie i dowolnie dostosowywały stan faktyczny do z góry przyjętej koncepcji.

Skład orzekający

Zdzisław Pietrasik

przewodniczący

Halina Adamczewska-Wasilewicz

sprawozdawca

Grzegorz Saniewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie daty otrzymania faktury jako kluczowego momentu dla prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego, nawet w przypadku zakładów pracy chronionej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w 2002/2003 r. Interpretacja art. 19 ust. 3 ustawy o VAT jest standardowa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy kluczowego zagadnienia w VAT - momentu odliczenia podatku naliczonego, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców. Choć stan faktyczny jest typowy, interpretacja przepisów jest fundamentalna.

Kiedy możesz odliczyć VAT? Kluczowa jest data otrzymania faktury, nie jej wystawienia!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SA/Bd 3547/03 - Wyrok WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2004-05-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-12-31
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Grzegorz Saniewski
Halina Adamczewska-Wasilewicz /sprawozdawca/
Zdzisław Pietrasik /przewodniczący/
Symbol z opisem
611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
FSK 1984/04 - Wyrok NSA z 2005-05-04
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Powołane przepisy
Dz.U. 1993 nr 11 poz 50
art. 19 ust. 1 i ust. 3
Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Pietrasik Sędziowie Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz (spr.) Asesor sądowy Grzegorz Saniewski Protokolant Joanna Szklarska po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi R. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiąc listopad 2002r. oddala skargę
Uzasadnienie
W dniu 27 grudnia 2002r. R. K. prowadzący Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Usługowo-Handlowe "E." w T. złożył w Pierwszym Urzędzie Skarbowym w T. deklarację podatkową VAT-7 za miesiąc listopad 2002r. Wraz z deklaracją podatnik posiadający status zakładu pracy chronionej złożył wniosek o zwrot wpłaconej kwoty podatku w wysokości [...] zł stosownie do art. 14a ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm.).
W dniu 14 stycznia 2003r. organ podatkowy wszczął kontrolę podatkową w celu sprawdzenia spełnienia przez podatnika ustawowych przesłanek wymienionego zwrotu podatku od towarów i usług. W trakcie czynności kontrolnych stwierdził nieprawidłowości w zakresie zadeklarowania podatku należnego oraz podatku naliczonego. Organ ustalił między innymi, że podatnik niezasadnie odliczył w rozliczeniu za miesiąc listopad 2002r. podatek naliczony w kwocie [...] zł wynikający z faktury nr [...] z dnia [...] wystawionej przez G. Sp. z o.o. z siedzibą w R. S. dotyczącej zakupu konstrukcji stalowych. Zdaniem organu podatnik otrzymał wyżej wymienioną fakturę w miesiącu grudniu 2002r., w związku z tym odliczenie podatku naliczonego w rozliczeniu za miesiąc listopad 2002r. stanowiło naruszenie przepisów art. 19 ust. 3 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, zgodnie z którym obniżenie kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług, związanych ze sprzedażą opodatkowaną, następuje nie wcześniej niż w rozliczeniu za miesiąc, w którym podatnik otrzymał fakturę albo dokument celny i nie później niż w rozliczeniu za miesiąc następny, z zastrzeżeniem pkt 2-4.
Skutkiem dokonanych ustaleń było wydanie przez Pierwszy Urząd Skarbowy w T. decyzji z dnia [...] nr [...], którą określono podatek od towarów i usług za miesiąc listopad 2002r. do wpłaty w kwocie [...] zł oraz odmówiono zwrotu wpłaconej kwoty podatku w wysokości [...] zł.
Nie zgadzając się z rozstrzygnięciem organu I instancji podatnik złożył odwołanie, w którym zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego oraz wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W uzasadnieniu odwołania zakwestionował w szczególności ustalenia Urzędu Skarbowego polegające na przyjęciu, iż fakturę Nr [...] otrzymał w dniu [...] a nie [...]. Ponadto nie zgodził się z twierdzeniem, iż na dzień złożenia wniosku o zwrot wpłaconej kwoty podatku za miesiąc listopad 2002r. posiadał zaległości z tytułu nieuregulowanych należności podatkowych.
Decyzją z dnia [...] nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w B. po rozpatrzeniu zarzutów podniesionych w odwołaniu uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej odmowy zwrotu wpłaconej kwoty podatku za miesiąc listopad 2002r. w wysokości [...] zł, a w pozostałej części utrzymał ją w mocy. Tym samym organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, że podatnik otrzymał fakturę dnia [...], w związku z tym miał prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony najwcześniej w rozliczeniu za miesiąc grudzień 2002r. Jednocześnie stwierdził, że w dacie wniesienia żądania zwrotu podatku skarżący nie posiadał zaległości podatkowych, a zatem spełniał przesłanki niezbędne dla otrzymania wpłaconej kwoty podatku.
Na decyzję organu II instancji podatnik wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego zwracając się o jej uchylenie w części odmawiającej zwrotu wpłaconej kwoty podatku za miesiąc listopad 2002r.Zdaniem skarżącego ustalenia organu dotyczące daty doręczenia faktury z dnia [...] Nr [...] są nieprawidłowe. Fakt bowiem dostarczenia faktury w dniu [...] został potwierdzony przez świadków J. P., jak również przez W. M. Zarzucił, że organ nie dał wiary tym zeznaniom, a oparł rozstrzygnięcie na swoich przypuszczeniach wywiedzionych z mało istotnych faktów. Dla organu najważniejszym dowodem w sprawie była data wpisana na fakturze przy podpisie J. J., który jako osoba upoważniona do jej podpisania, złożył podpis faktycznie dopiero 2 grudnia 2002r., gdyż w dniu odbioru faktury przez M. nie było go na budowie. Ponadto, organ II instancji powołał się na "zeznania" J. P. złożone rzekomo przed organem podatkowym w R. S., z których ma wynikać, iż faktura doręczona została podatnikowi 2 grudnia 2002r. Podejmowane przez organ próby wykładni tego "zeznania" i wyciąganie z niego wniosków niekorzystnych dla podatnika, nie mogą mieć żadnego znaczenia dowodowego, tym bardziej, że nie jest znana treść sformułowanego pytania. Podatnik uważa, że wypowiedź J. P. do protokołu sporządzonego przez Urząd Skarbowy w R. S. nie jest sprzeczna ze stanem faktycznym przedstawionym przez stronę skarżącą, gdyż nie wskazuje ona daty osobistego doręczenia faktury, a podaje jedynie, że potwierdzenie podpisem przez J. J. nastąpiło w dniu 2 grudnia 2002r., co jest zgodne z prawdą. Zdaniem Skarżącego organ dopuszcza się manipulacji, gdyż Urząd Skarbowy w R. S. nie przeprowadził przesłuchania świadka, a zatem nie może być mowy o dowodzie z zeznań. Poza tym, fragment rzekomej wypowiedzi J. P. zawiera tylko pośredni przekaz oświadczenia, co zapewne ma wpływ na zawarte w protokole sformułowanie. Zaznaczył, że J. P. nie był zapoznany z pismem Urzędu Skarbowego w T. skierowanym do Urzędu Skarbowego w R. Sj. Twierdzenie zatem organu podatkowego, jakoby J. P. podczas przesłuchania wiedział doskonale, że zasadniczym celem przeprowadzonej kontroli krzyżowej było ustalenie terminu i sposobu fizycznego przekazania dokumentu sprzedaży, jest nieprawdziwe, a odrzucenie jego wyjaśnień złożonych podczas przesłuchania w dniu 4 listopada 2003r., narusza zasadę zaufania do organów podatkowych. Strona twierdzi, że wystawiona przepustka świadczy jedynie o tym, że J. P. był 2 grudnia 2002r. na terenie budowy, jednakże nie wyklucza jego pobytu w dniu 29 listopada 2002r., tym bardziej, że świadkowie potwierdzili, iż wjechał on na teren budowy z właścicielem firmy na podstawie przepustki stałej, a jak sam zeznał, na budowie w czasie wykonywania inwestycji był kilkakrotnie. Poza tym, strona przedłożyła dowód w postaci przebiegu pojazdu, z którego wynika, że J. P. był 29 listopada 2002r. w T. W tej sytuacji skarżący stwierdził, że działania organu podatkowego nastawione były nie na ustalenie stanu faktycznego sprawy, lecz na jego podporządkowanie do przyjętej z góry koncepcji. Potwierdza to fakt, że organ mimo złożonego w dniu 12 listopada 2003r. wniosku o przesłuchanie kolejnych świadków nie dokonał tej czynności, a uznał sprawę za dostatecznie wyjaśnioną.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podał, że treść unormowań zawartych w art. 19 ust. 1 i ust. 3 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym nie pozostawia wątpliwości, że opisane uprawnienie podatnik może zrealizować w ściśle określonym terminie, przy czym dla prawidłowości zmniejszenia podatku należnego nie jest istotne, kiedy dany dokument źródłowy zostanie wystawiony, ale decyduje fizyczne otrzymanie dokumentu przez podatnika, który takiego odliczenia dokonuje.
Na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego bezspornym jest, iż w miesiącu listopadzie 2002r. Strona skarżąca zakupiła od G. Sp. z o.o. w R. S. konstrukcje stalowe, co udokumentowane zostało fakturą Nr [...] wystawioną w dniu [...]. Kwotę podatku wynikającą z przedmiotowego dokumentu Skarżący zaewidencjonował i rozliczył w miesiącu listopadzie 2002r. Dostarczenie towaru, nastąpiło w listopadzie 2002r., zgodnie z przedłożonymi do kontroli specyfikacjami wysyłkowymi, jednakże fakturę otrzymano dnia 2 grudnia 2002r.
Organ odwołał się do złożonych w dniu 3 lutego 2003r. – do protokołu sporządzonego przez Urząd Skarbowy w R. S. – zeznań przedstawiciela firmy sprzedającej tj. J. P. (będącego członkiem Zarządu Spółki oraz pełniącego obowiązki Dyrektora d/s Produkcji i Handlu), z których wynika, że faktura VAT nr [...] wystawiona w dniu [...] doręczona została osobiście firmie "E.", a jej odbiór potwierdzono podpisem w dniu 2 grudnia 2002r. przez J. J. Z treści wyżej wskazanych zeznań oba zdarzenia tj. dostarczenie faktury i potwierdzenie odbioru przez osobę upoważnioną, wyraźnie zostały opisane jako spójny, wzajemnie powiązany ciąg wydarzeń, określony końcowo wspólną datą, bez jakiejkolwiek adnotacji o ewentualnej chociażby możliwości przekazania faktury innemu pracownikowi we wcześniejszym terminie, co pozwala wnioskować, że zarówno fizyczne doręczenie dokumentu, jak również jego pisemnie potwierdzony odbiór nastąpiły jednocześnie tj. w dniu 2 grudnia 2002r. Dodatkowym argumentem przemawiającym za trafnością takiego stanowiska jest zgromadzony na etapie postępowania odwoławczego materiał dowodowy w postaci rejestru przepustek upoważniających do wjazdu na teren firmy "E." SA (miejsce wykonywania robót budowlanych przez firmę "E.") za okres od 29 listopada do 2 grudnia 2002r., którego analiza wskazuje, że na przestrzeni tego czasu pozwolenie wjazdu na teren budowy na nazwisko J. P. wystawiono tylko jednokrotnie tj. w dniu 2 grudnia 2002r., odnotowując ten fakt pod poz. 53 załączonego zestawienia. Jeśli jeszcze weźmie się pod uwagę, że zgodnie z treścią późniejszych zeznań – złożonych w postępowaniu odwoławczym w dniu 4 listopada 2002r. – osobiste doręczenie spornej faktury do nabywcy było zdarzeniem incydentalnym i jednorazowym, nie do zaakceptowania pozostaje sformułowane w dalszej części protokołu uściślenie sugerujące, jakoby w uprzednim oświadczeniu (złożonym w Urzędzie Skarbowym w R. S.) świadek pominął najistotniejszy w sprawie element jakim jest termin doręczenia faktury, skupiając się wyłącznie na dacie pisemnego potwierdzenia jej odbioru. Stąd też wywody wyraźnie zmierzające do podważenia niekorzystnych dla Strony wcześniejszych zeznań, organ ocenił jako mało prawdopodobne, tym bardziej jeśli zważy się, że zasadniczym celem przeprowadzonej wówczas kontroli krzyżowej i przesłuchania świadka było właśnie ustalenie terminu i sposobu fizycznego przekazania dokumentu sprzedaży, o czym świadczy tryb urzędowego pisma, gdzie w odnośniku trzecim przekazanych do kontroli ustaleń wyraźnie wnioskowano o wyjaśnienie sposobu i terminu dostarczenia nabywcy przedmiotowych faktur oraz towarów, w przypadku zaś wysłania dokumentów za pośrednictwem urzędu pocztowego o przesłanie kserokopii właściwej strony dziennika nadawczego. Tak oczywiste i jednoznaczne sformułowanie spornego zagadnienia, z wyraźnym zaznaczeniem kolejności ewentualnego potwierdzenia daty wysłania faktury drogą pocztową, bezspornie wskazuje, iż – wbrew sugestiom Skarżącego – podstawowym zagadnieniem wymagającym wyjaśnienia w toku kontroli krzyżowej było m.in. ustalenie terminu fizycznego doręczenia faktury nabywcy (nie zaś daty jej podpisu przez osobę upoważnioną) i trudno uznać, że przy tak jasno sprecyzowanym meritum sporu, składający w tej kwestii oświadczenie J. P. miał jakiekolwiek wątpliwości co do wagi i znaczenia jego merytorycznej treści. Organ nie zgodził się z kolejnym argumentem strony sugerującym, że sporządzony przez Urząd Skarbowy w R. S. protokół z kontroli nie zawiera oryginalnych zeznań (w części dotyczącej terminu doręczenia spornej faktury VAT), a jedynie ich opracowany, ogólny przekaz. W tym zakresie podniósł, że w pkt D omawianego dokumentu organ podatkowy wyraźnie przytoczył oświadczenie J. P. złożone bezpośrednio w toku kontroli i odnotowane w protokole, które po odczytaniu oraz omówieniu podpisane zostało przez wyżej wymienionego przedstawiciela firmy, co oznacza pełną akceptację zawartych tam ustaleń, oświadczeń i informacji.
Jako bezzasadny i chybiony organ ocenił zawarty w skardze zarzut manipulacji polegający m.in. na rzekomym pominięciu złożonych na etapie postępowania odwoławczego zeznań J. P. i W. M., albowiem organ odwoławczy dokonał ich rzetelnej, szczegółowej analizy, a także ocenił moc dowodową i wiarygodność tychże oświadczeń w kontekście całokształtu zgromadzonych w sprawie środków dowodowych i ustalonych okoliczności, uwzględniając zarazem, iż wezwani w dniu 4 listopada 2003r. świadkowie są pracownikami współpracujących za sobą firm (tj. W. M. w firmie "E." w T., oraz J. P. w spółce GZP w R. S.), co z uwagi na długotrwałe kontakty handlowe obu podmiotów i wzajemnie osiągane z tego tytułu finansowe korzyści, przeczy zawartej w skardze sugestii wskazującej na pełną niezależność czy też obiektywizm składanych w przedmiotowej sprawie zeznań.
Ponadto, gdyby przyjąć, że faktura doręczona została w dniu 29 listopada 2002r., to nie znajduje żadnego racjonalnego wytłumaczenia podjęte w tej sytuacji działanie polegające na pozostawieniu dokumentu sprzedaży bez jakiejkolwiek adnotacji na terenie budowy osobie nieupoważnionej, bowiem jak wynika z załączonego do odwołania oświadczenia P. z dnia 19 sierpnia 2003r. "fakturę doręczył osobiście pracownikowi firmy W. M." – pomimo obiektywnej możliwości potwierdzenia daty jej wpływu bezpośrednio w siedzibie jednostki bądź to przez właściciela R. K. w trakcie prowadzonych tam rozmów handlowych bądź też przez sekretariat lub księgowość firmy nabywcy. W tej sytuacji podtrzymywana przez Stronę wersja o późniejszym podpisaniu dokumentu przez J. J. (upoważnionego do reprezentowania firmy "E." w ramach realizowanej inwestycji na mocy pełnomocnictwa z dnia 7 października 2002r.), chociażby z uwagi na świadomość negatywnych konsekwencji podatkowo-prawnych wynikających z tak oczywistego zaniedbania, wydaje się nielogiczna i mało prawdopodobna.
Stąd też wobec braku środków dowodowych, które uprawdopodobniłyby tezę o doręczeniu faktury w miesiącu listopadzie 2002r. np. w postaci delegacji służbowej kontrahenta, przepustki wjazdu, lub chociażby adnotacji w treści samej faktury, organ odwoławczy nie dał wiary sformułowanym w tej kwestii twierdzeniom Strony, przyjmując tym samym za wiarygodne i udowodnione okoliczności faktyczne wynikające z pisemnie potwierdzonych dokumentów, czyli spornej faktury podpisanej przez osobę upoważnioną z datą 2 grudnia 2002r. oraz przepustki potwierdzającej wizytę służbową J. P. w tym właśnie terminie. Poglądu tego nie mogą również zmienić złożone w dniu 4 listopada 2003r. zeznania pracowników obu firm, W. M. (kierownika budowy w firmie "E.") oraz wyraźnie zmodyfikowane – w stosunku do poprzednich – twierdzenia J. P., które z uwagi na wskazane sprzeczności, a także fakt włączenia ich do materiału dowodowego już po sporządzeniu protokołu z kontroli, jednoznacznie przesądzającego o wadze i znaczeniu terminu doręczenia zakwestionowanej faktury nie mogą – w ocenie organu podatkowego – stanowić obiektywnego materiału dowodowego i jako takie pozostają bez wpływu na treść rozstrzygnięcia.
Konkludując powyższe wywody, organ stwierdził, że o ile fakt dostarczenia i wydania towaru nabywcy w listopadzie 2002r. nie budzi zastrzeżeń, to podtrzymywana przez stronę teza o równoczesnym otrzymaniu spornej faktury VAT w tym terminie – z uwagi na brak argumentów jednoznacznie potwierdzających wiarygodność takiej wersji wydarzeń, jak również istotną sprzeczność w treści kolejno składanych wyjaśnień – wydaje się mało prawdopodobna i nie może skutecznie podważyć zasadności ustaleń poczynionych w toku przeprowadzonego postępowania.
Analiza zgromadzonego materiału dowodowego nie potwierdziła również zawartych w złożonym wcześniej odwołaniu i powtórzonych w skardze zarzutów dotyczących rzekomych uchybień proceduralnych, albowiem wbrew tym sugestiom, organy podatkowe obu instancji przeprowadziły obszerne postępowanie wyjaśniające (zapewniając stronie czynny udział w każdym jego stadium), jak również dokonały rzetelnej, całościowej oceny wszystkich okoliczności i dowodów w zakresie niezbędnym do obiektywnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy gromadząc w tym celu wyczerpujący materiał dowodowy (m.in. protokoły z kontroli krzyżowych, rejestr przepustek, przesłuchania świadków), zaś będące efektem postępowania wnioski zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, stwierdzające brak podstaw do odliczenia spornej kwoty podatku naliczonego w kontrolowanym okresie, są logiczne i merytorycznie uzasadnione.
Zdaniem organu nie sposób zarzucić niewłaściwą, czy też mało obiektywną ocenę materiału dowodowego sprawy i oczekiwać tym samym nieograniczonego poszukiwania faktów potwierdzających wiarygodność sugerowanego przez skarżącego przebiegu wydarzeń w sytuacji, kiedy wystarczających argumentów nie dostarczył sam podatnik, zaś z dokonanych w toku postępowania ustaleń wynikają wnioski przeciwne do sformułowanych twierdzeń strony skarżącej.
Tymi okolicznościami organ odwoławczy uzasadnił nie uwzględnienie wniosku Strony zawartego w piśmie z dnia 12 listopada 2003r. w przedmiocie przesłuchania kolejnych osób, uznając żądanie przeprowadzenia tego dowodu, w sytuacji kiedy nastąpiło już wyczerpujące wyjaśnienie istotnych dla sprawy okoliczności przy jednoczesnym uwzględnieniu wnioskowanych wcześniej zeznań świadków, za bezprzedmiotowe, prowadzące w efekcie do nadmiernego przedłużania toczącej się procedury podatkowej.
Przechodząc do kolejnej kwestii w rozpatrywanej sprawie zauważył, iż zgodnie ze znowelizowanym brzmieniem przepisu art. 14 ustawy o podatku od towarów i usług podatnik prowadzący zakład pracy chronionej lub aktywności zawodowej ma prawo do otrzymania częściowego lub całkowitego zwrotu wpłaconej kwoty podatku od towarów i usług według zasad określonych w dalszej części wskazanego przepisu.
W ustawowo określonych przypadkach sformułowana powyżej zasada doznaje jednak istotnych ograniczeń, co związane jest przede wszystkim z faktem, że korzystanie z owego uprawnienia nie ma charakteru bezwzględnego i każdorazowo uzależnione jest od spełnienia szeregu wymogów formalnych oraz przesłanek warunkujących dopuszczalność takiego zwrotu w kontekście obowiązujących w tym zakresie unormowań prawnych. Wbrew jednak stanowisku organu I instancji – późniejsze określenie bądź stwierdzenie zaległości w należnościach stanowiących dochód budżetu państwa nie dyskwalifikuje złożonego wniosku, nie dając tym samym podstawy do uznania, że otrzymany czy też żądany na jego podstawie zwrot jest bezzasadny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 145 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) zaskarżona decyzja podlega uchyleniu, jeżeli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy.
Tego rodzaju naruszeń prawa zaskarżonej decyzji zarzucić nie można.
Spór w zaskarżonej sprawie sprowadza się do ustalenia, czy zasadnie organy podatkowe przyjęły, że skarżący otrzymał sporną fakturę w dniu 2 grudnia 2002r., a nie 29 listopada 2002r., jak twierdzi podatnik. W konsekwencji ocenić należy, w którym najwcześniej okresie rozliczeniowym R. K. miał prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wynikający z wyżej wymienionej faktury.
Zgodnie z treścią art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w listopadzie 2000r., podatnik ma prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług, związanych ze sprzedażą opodatkowaną.
Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku określona w fakturach stwierdzających nabycie towarów i usług, a w przypadku importu – suma kwot podatku wynikająca z dokumentu celnego. Obniżenie kwoty podatku należnego, zgodnie z przepisem art. 19 ust. 3 tej ustawy, nie może nastąpić wcześniej niż w rozliczeniu za miesiąc, w którym podatnik otrzymał fakturę lub dokument celny i nie później niż w rozliczeniu za miesiąc następny.
Przywołane przepisy dość jednoznacznie przesądzają o prawie do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony w ściśle określonych przez ustawodawcę terminach.
Zdaniem Sądu analiza materiału dowodowego pozwala w pełni potwierdzić zasadność stanowiska organów podatkowych, które przyjęły, iż skarżący miał prawo obniżyć podatek należny o podatek naliczony najwcześniej w rozliczeniu za miesiąc grudzień 2002r.
Dzień 2 grudnia 2002r., jako data otrzymania faktury została umieszczona przez uprawnionego do odbioru faktur pracownika firmy "E." J. J. Skoro z prowadzonej przez podatnika dokumentacji podatkowej wynika wskazana data otrzymania faktury, to nie można zarzucać organom podatkowym, że bezpodstawnie dokonały ustaleń w tym zakresie i dowolnie dostosowywały stan faktyczny do z góry przyjętej koncepcji.
Sąd zauważa, że podatnik, który korzysta z przysługującego mu prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony na podstawie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, powinien prowadzić dokumentację podatkową w taki sposób, aby umożliwiała ona organom podatkowym sprawdzenie w sposób jednoznaczny zasadności dokonanego obniżenia podatku należnego o podatek naliczony w danym okresie rozliczeniowym.
Adnotacja poczyniona na fakturze w zakresie daty jej otrzymania, nie jest jedynym dowodem przesądzającym o rozstrzygnięciu organów podatkowych.
Organ I instancji w ramach pomocy prawnej otrzymał z Urzędu Skarbowego w R. S. protokół z przeprowadzonej kontroli w dniu 3 lutego 2003r., z którego wynika, że J. P. potwierdził osobiste dostarczenie faktury Nr [...] kontrahentowi i jej odbiór potwierdzony podpisem w dniu 2 grudnia 2002r. przez J. J..
Przesłuchany w dniu 4 listopada 2003r. w charakterze świadka J. P. zeznał wprawdzie, iż osobiście dostarczył fakturę w dniu 29 listopada 2002r. na budowie W. M., jednakże w zakresie wcześniej złożonych wyjaśnień podał, że "odbioru poświadczonego podpisem i podpisu dokonał p. J. J. z datą 2 grudnia 2002r."
Z uwagi na powyższe, Sąd nie podziela stanowiska skarżącego, jakoby nie zachodziły sprzeczności pomiędzy wyżej przywołanymi wyjaśnieniami i zeznaniami świadka P.
W konsekwencji należy stwierdzić, że świadek nie wyjaśnił w sposób jednoznaczny powstałych rozbieżności w składanych przez niego oświadczeniu i zeznaniach. Pierwsze wyjaśnienia J. P. niewątpliwie są zgodne z danymi wynikającymi z dokumentacji podatkowej prowadzonej przez skarżącego. Podkreślić należy, że nie ma przeszkód, aby organy podatkowe przyjmowały do protokołu z kontroli wyjaśnienia osób uprawnionych do ich składania w imieniu kontrolowanej jednostki, jeżeli osoby te wyjaśnienia takie złożą, co zostanie następnie po odczytaniu potwierdzone złożonym przez nich podpisem. Organy podatkowe miały zatem prawo powołać się na wyjaśnienia złożone przez J. P. do protokołu z kontroli podatkowej z dnia 3 lutego 2003r., jeżeli nawet nie zostały złożone w formie zeznań z przesłuchania świadka, skoro po odczytaniu zostały przez niego podpisane.
Zasadnie także organy uznały za niewiarygodne twierdzenie, że J. P. nie wiedział dokładnie, iż przedmiotem dokonywanej kontroli sprawdzającej przeprowadzanej przez Urząd Skarbowy w R. S. jest badanie transakcji zawartej z P.P.U.H. "E." potwierdzonej fakturą nr [...], a zatem również sposobu i terminu jej doręczenia. Zaznaczyć należy, że z zakresu kontroli podanym w protokole wyraźnie wynika, że przedmiotem kontroli była wyżej wymieniona transakcja. Ponadto słusznie zauważono, że braku wiedzy w powyższym zakresie i znaczenia składanych wyjaśnień nie można przypisać J. P., choćby z racji pełnionych przez niego funkcji członka zarządu Spółki oraz Dyrektora d/s Handlu i Produkcji, a w konsekwencji reprezentowania spółki w trakcie kontroli.
Uzupełniony materiał dowodowy przez Dyrektora Izby Skarbowej w B. potwierdza prawidłowość dokonanego przez organ ustalenia stanu faktycznego. Przekazane przez Spółkę "E.", na terenie której prowadzona była inwestycja, kopia z rejestru przepustek nie pozostawia żadnych wątpliwości, że J. P. nie została wydana przepustka w dniu 29 listopada 2002r., lecz 2 grudnia 2002r. Skarżący nie kwestionuje faktu, że w rejestrze brak potwierdzenia wydania przepustki w dniu 29 listopada 2002r.
Powyższym jednak dowodom skarżący przeciwstawia dowody z zeznań świadków oraz ewidencję przebiegu pojazdu.
Zdaniem Sądu organy podatkowe miały prawo w granicach zasady swobodnej oceny dowodów przyjąć, że skarżący otrzymał sporną fakturę w dniu 2 grudnia 2002r. Przeprowadzanie dowodów z zeznań kolejnych świadków i przeciwstawianie ich dowodom z dokumentacji prowadzonej przez skarżącego oraz przez Spółkę "E." stwarzałoby nadal taki stan sprawy, w którym istnieją dowody przemawiające na niekorzysć skarżącego i dowody potwierdzające jego wersję wydarzeń.
Organy podatkowe nie mają obowiązku przeprowadzania wszystkich dowodów bez względu na ich znaczenie dla sprawy. Obowiązane są kierować się przydatnością danego dowodu dla rozstrzygnięcia sprawy. Niewątpliwie celem każdego postępowania podatkowego jest dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, aby rozstrzygnięcie opierało się na udowodnionych faktach, natomiast realizacja zasady prawdy obiektywnej wynikająca z art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacji podatkowej (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.)wymaga, aby jako dowód dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia stanu faktycznego, a nie jest sprzeczne z prawem. Jednakże przyjęta w art. 191 tej ustawy zasada swobodnej oceny dowodów wyraźnie zakłada, iż organ podatkowy może swobodnie oceniać wiarygodność poszczególnych twierdzeń i środków dowodowych zgodnie z zasadami logiki oraz doświadczenia życiowego, wszechstronnie analizując je z punktu widzenia znaczenia i przydatności dla toczącej się sprawy.
W ocenie Sądu zebrany materiał dowody pozwolił organom na dokonanie rozstrzygnięcia bez konieczności sięgania do dalszych przesłuchań świadków. W związku z tym, zarzut uchybienia przepisom proceduralnym w świetle przedstawionego stanu faktycznego i prawnego jest bezzasadny.
Konsekwentnie prawidłowo więc organy podatkowe uznały, że skoro podatnik nie otrzymał spornej faktury w miesiącu listopadzie 2002r., to w świetle przywołanego przepisu art. 19 ust. 3 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym nie był uprawniony do obniżenia podatku należnego o zawarty w tej fakturze podatek naliczony w rozliczeniu tego okresu.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) orzeczono, jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI