FSK 1558/04

Naczelny Sąd Administracyjny2005-03-03
NSApodatkoweŚredniansa
podatek od nieruchomościbezczynność organuskarga kasacyjnaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiponaglenieśrodki zaskarżenia

Podsumowanie

NSA oddalił skargę kasacyjną syndyka masy upadłości od postanowienia WSA odrzucającego skargę na bezczynność organu podatkowego, wskazując na brak wyczerpania środków zaskarżenia.

Sprawa dotyczyła skargi syndyka masy upadłości na bezczynność Wójta Gminy w sprawie nadpłaty podatku od nieruchomości. WSA odrzucił skargę, uznając, że skarżący nie wyczerpał środków zaskarżenia. NSA w wyroku oddalił skargę kasacyjną, podkreślając, że pierwszą reakcją na bezczynność organu podatkowego powinno być ponaglenie, a skarga kasacyjna nie spełniała wymogów formalnych.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Syndyka masy upadłości "W." Spółki Akcyjnej od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odrzuciło skargę na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie nadpłaty w podatku od nieruchomości. WSA uzasadnił odrzucenie skargi brakiem wyczerpania przez skarżącego środków zaskarżenia, wskazując na art. 52 par. 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz na konieczność skorzystania z zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie (art. 37 Kpa) lub ponaglenia (art. 141 Ordynacji podatkowej). Skarżący w skardze kasacyjnej zarzucił pominięcie art. 52 par. 2 PPSA, błędne zastosowanie art. 37 Kpa i art. 141 Ordynacji podatkowej oraz niezastosowanie art. 214 Ordynacji podatkowej. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że nie spełniała ona wymogów formalnych określonych w art. 174 i 176 PPSA, nie wskazując konkretnych podstaw kasacyjnych ani ich uzasadnienia. Sąd podkreślił, że od 1 stycznia 2004 r. przepisy Ordynacji podatkowej nie miały zastosowania w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Ponadto, NSA przypomniał, że kontrola działalności administracji obejmuje m.in. skargi na bezczynność organu, a pierwszą reakcją na bezczynność organu podatkowego powinno być ponaglenie, które mieści się w normatywnej treści art. 52 par. 2 PPSA.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniesienie skargi na bezczynność organu jest uwarunkowane uprzednim wyczerpaniem środków zaskarżenia przysługujących w postępowaniu administracyjnym, a pierwszą reakcją na bezczynność organu podatkowego powinno być ponaglenie.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że art. 52 PPSA wymaga wyczerpania środków zaskarżenia przed wniesieniem skargi. W przypadku bezczynności organu, takim środkiem jest ponaglenie. Skarga kasacyjna nie spełniała wymogów formalnych, nie wskazując na naruszenie przepisów postępowania w sposób istotny wpływający na wynik sprawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (9)

Główne

PPSA art. 52 § par. 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa, że ponaglenie jest środkiem zaskarżenia bezczynności organu.

Pomocnicze

PPSA art. 3 § par. 2 pkt 1-4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa przypadki, w których sąd administracyjny orzeka w sprawach skarg, m.in. na bezczynność organu.

PPSA art. 52 § par. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniesienie skargi do sądu administracyjnego jest uwarunkowane uprzednim wyczerpaniem przez skarżącego środków zaskarżenia przysługujących mu w postępowaniu administracyjnym.

PPSA art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa podstawy skargi kasacyjnej: naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania.

PPSA art. 176

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa wymogi formalne skargi kasacyjnej.

PPSA art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna orzekania przez NSA w przypadku braku uzasadnionych podstaw kasacji.

Kpa art. 37

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie (w kontekście postępowania administracyjnego).

Ord. pod. art. 141

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Dotyczy ponaglenia w przypadku niezałatwienia sprawy we właściwym terminie.

Ord. pod. art. 214

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Argumenty

Odrzucone argumenty

Pominięcie treści normatywnej art. 52 par. 2 PPSA. Niewłaściwa ocena stanu prawnego sprawy przez błędne zastosowanie art. 37 Kpa. Niewłaściwa ocena stanu faktycznego sprawy przez błędne zastosowanie art. 141 Ordynacji podatkowej. Niezastosowanie art. 214 Ordynacji podatkowej.

Godne uwagi sformułowania

Pierwszą reakcją na bezczynność organu podatkowego ze strony uczestnika postępowania może być wyłącznie ponaglenie skierowane do organu wyższego stopnia lub do ministra właściwego do spraw finansów publicznych, jeżeli sprawa nie była załatwiona przez izbę skarbową. Skarga kasacyjna dalece tym wymaganiom nie odpowiadała.

Skład orzekający

Edyta Anyżewska

przewodniczący

Grzegorz Borkowski

członek

Krystyna Nowak

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów formalnych skargi kasacyjnej oraz procedury wnoszenia skargi na bezczynność organu administracji publicznej, w tym konieczność wyczerpania środków zaskarżenia."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku wyczerpania środków zaskarżenia i wadliwej skargi kasacyjnej. Przepisy PPSA mogły ulec zmianie od daty orzeczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z bezczynnością organów administracji i dostępem do sądu, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Bezczynność organu: czy ponaglenie to jedyna droga przed skargą do sądu?

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

FSK 1558/04 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2005-03-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-07-07
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Edyta Anyżewska /przewodniczący/
Grzegorz Borkowski
Krystyna Nowak /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Sygn. powiązane
III SAB/Wa 4/04 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2004-03-30
Skarżony organ
Wójt Gminy
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz. 1270
art. 3 par. 2 pkt 1-4, art. 52 par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Tezy
Pierwszą reakcją na bezczynność organu podatkowego ze strony uczestnika postępowania może być wyłącznie ponaglenie skierowane do organu wyższego stopnia lub do ministra właściwego do spraw finansów publicznych, jeżeli sprawa nie była załatwiona przez izbę skarbową.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2005 r. na rozprawie w Izbie Finansowej w Wydziale II skargi kasacyjnej Syndyka masy upadłości "W." Spółki Akcyjnej z siedzibą w Ł. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 marca 2004 r. III SAB/Wa 4/04 w sprawie ze skargi Syndyka masy upadłości "W." Spółki Akcyjnej z siedzibą w Ł. na bezczynność organu - Wójta Gminy w M.-G. w przedmiocie nadpłaty w podatku od nieruchomości - oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 30 marca 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę Syndyka masy upadłości "W." S.A. w Ł. na bezczynność Wójta Gminy M.-G. w sprawie o nadpłatę w podatku od nieruchomości.
Sąd wskazał, iż wniesienie tego rodzaju skargi uwarunkowane jest, przez art. 52 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/ uprzednim wyczerpaniem przez skarżącego środków zaskarżenia przysługujących mu w postępowaniu administracyjnym.
W odniesieniu do skargi na bezczynność organu takimi środkami były zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie /art. 37 Kpa/ oraz ponaglenie /art. 141 Ordynacji podatkowej/. Skarżący żadnego z tych środków nie wykorzystał.
W skardze kasacyjnej na opisane postanowienie Syndyk Masy Upadłości W. S.A. w upadłości wniósł o jego uchylenie w całości i zasądzenie kosztów postępowania według norm przypisanych.
Jako podstawy kasacyjne wskazał:
- pominięcie treści normatywnej art. 52 par. 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który to przepis zawiera ustawową definicję wyczerpania środków zaskarżenia jako przesłanki pozytywnej dopuszczalności wniesienia skargi do sądu administracyjnego,
- niewłaściwą ocenę stanu prawnego sprawy, a to przez błędne zastosowanie przy rozstrzyganiu art. 37 Kpa,
- niewłaściwą ocenę stanu faktycznego sprawy, a to przez błędne zastosowanie art. 141 Ordynacji podatkowej,
- niezastosowanie art. 214 Ordynacji podatkowej.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor podniósł, że art. 37 Kpa nie miał w sprawie w ogóle zastosowania, ponieważ dotyczyła ona postępowania podatkowego. Ponaglenie nie jest wymienione wśród środków zaskarżenia wyliczonych w art. 52 par. 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponadto ponaglenie z art. 141 Ordynacji podatkowej jest instytucją prawa podatkowego i przysługuje stronie w sytuacji "niezałatwienia sprawy we właściwym terminie". Jest to kategoria węższa niż "bezczynność organu", która jest pojęciem znaczeniowo szerszym.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Wójt Gminy w M.-G. wniósł o jej oddalenie wskazując, iż wyliczenie środków zaskarżenia zamieszczone w art. 52 par. 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie ma charakteru "enumeracji pozytywnej" jak to sugeruje skarżący, a charakter jedynie przykładowy. Niezależnie od tego strona wnosząca skargę do WSA musi uprzednio zastosować się do trybu wskazanego w art. 52 par. 4 art. 53 par. 1 i par. 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził i zważył co następuje:
Skarga kasacyjna na uwzględnienie nie zasługiwała.
Zgodnie z art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ skargę kasacyjną można było oprzeć na dwu podstawach:
- naruszeniu prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,
- naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W myśl art. 176 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga kasacyjna miała czynić zadość wymagań przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem czy jest ono zaskarżone w całości, czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany.
Skarga Syndyka dalece tym wymaganiom nie odpowiadała. Nie wskazywała bowiem na opisane podstawy kasacyjne z art. 174 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Nie było wśród nich: pominięcia treści normatywnej przepisu, niewłaściwej oceny stanu prawnego sprawy, niewłaściwej oceny stanu faktycznego sprawy. Również uzasadnienie skargi kasacyjnej nie pozwalało na ustalenie czy autor miał na myśli naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie czy też naruszenie prawa procesowego, nie wskazał wpływu opisanych nieprawidłowości popełnionych - jego zdaniem - przez WSA na wynik sprawy.
Dla porządku należało jednak wskazać, że od dnia 1 stycznia 2004 r. w postępowaniu sądowoadministracyjnym w ogóle nie miały zastosowania przepisy Ordynacji podatkowej; ani wprost, ani nawet odpowiednio. Sąd nie mógł zatem naruszyć art. 141 i art. 214 tej ustawy.
Również powołanie przez WSA bez związku ze sprawą, postanowień art. 37 Kpa nie mogło mieć wpływu na jej wynik; autor skargi, jw. takiego wpływu nawet nie sugerował.
Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg, m.in. na bezczynność organu w przypadkach wymienionych w art. 3 par. 2 pkt 1-4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a więc w tych sprawach, w których organ na podstawie przepisów prawa obowiązany był do dokonania określonej czynności z zakresu administracji publicznej w określonym czasie. Dopiero upływ tego czasu pozwala zarzucić organowi bezczynność. Pierwszą reakcją na bezczynność organu podatkowego ze strony uczestnika postępowania może być wyłącznie ponaglenie skierowane do organu wyższego stopnia lub ministra właściwego do spraw finansów publicznych, jeżeli sprawa nie była załatwiona przez izbę skarbową.
Ten środek zaskarżenia bezczynności organu mieści się w normatywnej treści art. 52 par. 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Z braku uzasadnionych podstaw kasacji Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę