FSK 1421/04

Naczelny Sąd Administracyjny2005-02-10
NSApodatkoweŚredniansa
podatek dochodowykoszty uzyskania przychodówspółka cywilnaśrodki trwałeamortyzacjawspólnicymajątek spółkimajątek odrębnyprawo podatkowepostępowanie sądowe

NSA oddalił skargę kasacyjną dotyczącą zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów odpisów amortyzacyjnych od środków trwałych nabytych przez jednego wspólnika spółki cywilnej, a nie przez spółkę.

Sprawa dotyczyła możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów odpisów amortyzacyjnych od środków trwałych, które zostały nabyte przez jednego ze wspólników spółki cywilnej, a nie przez samą spółkę. Sądy obu instancji uznały, że takie odpisy nie mogą być zaliczone do kosztów, ponieważ środki trwałe nie stanowiły majątku spółki. NSA oddalił skargę kasacyjną, wskazując na wadliwość zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego przez jego niezastosowanie oraz niezasadność zarzutów dotyczących przepisów Ordynacji podatkowej.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Justyny i Sławomira C. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił ich skargę na decyzję Izby Skarbowej w W. w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych. Spór dotyczył zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów odpisów amortyzacyjnych od środków trwałych (środków transportu), które zostały nabyte przez jednego ze wspólników spółki cywilnej, Sławomira C., i zarejestrowane na jego nazwisko, a nie na spółkę. Organy podatkowe i WSA uznały, że takie odpisy nie mogą być zaliczone do kosztów, ponieważ środki trwałe nie wchodziły w skład majątku spółki cywilnej, lecz stanowiły majątek odrębny wspólnika. NSA oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że zarzuty naruszenia prawa materialnego przez jego niezastosowanie są wadliwe, ponieważ ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje takiej podstawy kasacyjnej. Ponadto, zarzuty dotyczące naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej były niezasadne, gdyż wyrok sądu pierwszej instancji nie stosował tych przepisów. Sąd uznał również, że uzasadnienie wyroku WSA spełnia wymogi formalne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, odpisy amortyzacyjne od środków trwałych stanowiących majątek odrębny wspólnika, a nie majątek spółki cywilnej, nie mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że do kosztów uzyskania przychodów z działalności gospodarczej prowadzonej w formie spółki cywilnej zalicza się odpisy amortyzacyjne tylko od tych środków trwałych, które wchodzą w skład majątku spółki (współwłasność łączna). Odpisy od środków trwałych stanowiących majątek odrębny wspólników nie podlegają zaliczeniu do kosztów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (10)

Główne

p.p.s.a. art. 173-193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepisy regulujące postępowanie kasacyjne, mające charakter bezwzględnie obowiązujący.

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa dopuszczalne podstawy skargi kasacyjnej: naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, oraz naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA rozpoznaje skargę kasacyjną w jej granicach, bierze jednak pod rozwagę z urzędu tylko nieważność postępowania.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzeczenia zgodnego z sentencją po uwzględnieniu ustaleń.

Pomocnicze

k.c. art. 65 § 2

Kodeks cywilny

Przywołany przez skarżących w kontekście treści czynności prawnej, ale nie zastosowany przez NSA w kontekście zarzutu.

o.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 180

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

u.p.d.o.f. art. 22 § 8

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

rozp. MF art. 2 § 1

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 17 stycznia 1997 r. w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie prawa materialnego przez jego niezastosowanie nie jest dopuszczalną podstawą skargi kasacyjnej. Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej były niezasadne, gdyż wyrok sądu pierwszej instancji nie stosował tych przepisów.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisu postępowania art. 141 par. 4 p.p.s.a. Naruszenie przepisu prawa materialnego art. 65 par. 2 k.c. poprzez jego niezastosowanie. Naruszenie przepisów postępowania art. 180, 188 i 191 Ordynacji podatkowej poprzez ich niezastosowanie. Naruszenie przepisu prawa materialnego art. 22 ust. 8 u.p.d.o.f. poprzez jego niezastosowanie. Naruszenie przepisu prawa materialnego par. 2 ust. 1 rozp. MF z 17.01.1997 r. poprzez jego niezastosowanie.

Godne uwagi sformułowania

zarzut naruszenia wymienionych przepisów prawa materialnego poprzez ich niezastosowanie. Jest to zarzut wadliwy, gdyż omówiony wyżej przepis art. 174 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi takiej podstawy kasacyjnej nie przewiduje. Sąd jest związany zarzutami sformułowanymi w skardze kasacyjnej i nie ma uprawnień do kontroli zaskarżonego wyroku w zakresie skargą nie objętym.

Skład orzekający

Jerzy Rypina

sprawozdawca

Krystyna Nowak

członek

Włodzimierz Kubiak

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących podstaw skargi kasacyjnej oraz kwestii zaliczania do kosztów uzyskania przychodów odpisów amortyzacyjnych od środków trwałych nabytych przez wspólnika spółki cywilnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nabycia środków trwałych przez wspólnika, a nie spółkę cywilną. Interpretacja przepisów proceduralnych dotyczy ustawy z 2002 r.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii podatkowej związanej ze spółkami cywilnymi i kosztami uzyskania przychodów, a także precyzyjnej interpretacji przepisów proceduralnych dotyczących skargi kasacyjnej.

Spółka cywilna a koszty uzyskania przychodów: kiedy odpisy amortyzacyjne są wyłączone z kosztów?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
FSK 1421/04 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2005-02-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-06-16
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jerzy Rypina /sprawozdawca/
Krystyna Nowak
Włodzimierz Kubiak /przewodniczący/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Podatek dochodowy od osób fizycznych
Sygn. powiązane
III SA 1777/02 - Wyrok WSA w Warszawie z 2004-02-24
Skarżony organ
Izba Skarbowa
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 173-193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Kubiak, Sędziowie NSA Krystyna Nowak, Jerzy Rypina (spr.), Protokolant Iga Szymańska, po rozpoznaniu w dniu 10 lutego 2005 r. na rozprawie w Wydziale II Izby Finansowej skargi kasacyjnej Justyny C. i Sławomira C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 lutego 2004 r. sygn. akt III SA 1777/02 w sprawie ze skargi Justyny C. i Sławomira C. na decyzję Izby Skarbowej w W. z dnia 7 czerwca 2002 r. (...) w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 24 lutego 2004 r. III SA 1777/02 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Justyny i Sławomira C. na decyzję Izby Skarbowej w W. z dnia 7 czerwca 2002 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2000 r. zaległości w tym podatku oraz odsetek za zwłokę.
W uzasadnieniu orzeczenia podano, że inspektor kontroli skarbowej w decyzji z dnia 20 marca 2002 r. zakwestionował zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów wspólników Zakładu Budownictwa "T." s.c. odpisów amortyzacyjnych od środków trwałych, które w ocenie organu kontroli skarbowej stanowiły własność jedynie wspólnika spółki cywilnej. Zdaniem tego organu przedmiotowe środki trwałe /środki transportu/ zostały nabyte przez jednego ze wspólników wskazanej spółki cywilnej, Sławomira C., zostały zarejestrowane na jego nazwisko, a nie na spółkę cywilną. Natomiast inne środki trwałe zostały nabyte przez spółkę cywilną Zakład Budownictwa "T.". Odpisy amortyzacyjne od tych środków były prawidłowo zaliczane do kosztów uzyskania przychodów z działalności gospodarczej wspólników prowadzonej w formie spółki cywilnej.
Od decyzji inspektora kontroli skarbowej Justyna i Sławomir C. odwołali się do Izby Skarbowej w W., zarzucając jej między innymi naruszenie przepisów art. 65 par. Kodeksu cywilnego oraz art. 122, 180 i 191 Ordynacji podatkowej.
Organ odwoławczy decyzją z dnia 10 czerwca 2002 r. utrzymał w mocy decyzję inspektora kontroli skarbowej. Uznano bowiem, że organ ten prawidłowo odmówił zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów odpisów amortyzacyjnych od tych środków trwałych, które stanowiły własność tylko jednego wspólnika spółki cywilnej a nie wszystkich jej wspólników.
W skardze do sądu administracyjnego Justyna i Sławomir C. podtrzymali zarzuty zgłoszone już uprzednio w odwołaniu od decyzji inspektora kontroli skarbowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 24 lutego 2004 r. uznał, że decyzja Izby Skarbowej w W. z dnia 7 czerwca 2002 r. nie narusza ani prawa materialnego ani przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym jej wzruszenie.
Sąd wskazał, że jest niesporne w sprawie, iż Sławomir C., będący wspólnikiem spółki cywilnej Zakład Budownictwa "T." nabył przedmiotowe środki trwałe. Zgodnie z umowami sprzedaży nabywcą tych środków był Sławomir C. a nie wymieniona spółka. Nadto zostały one, jako środki transportu, zarejestrowane na wskazaną osobę. Z treści czynności prawnej nie wynika, aby Sławomir C. działał na rzecz tej spółki cywilnej. A zatem nabywcą spornych środków transportu była wymieniona osoba fizyczna a nie wspólnicy spółki cywilnej.
Sąd stwierdził, że w przypadku prowadzenia działalności gospodarczej przez osoby fizyczne w formie spółki cywilnej odpisom amortyzacyjnym podlegają tylko te środki trwałe, które wchodzą w skład majątku spółki. Jest nim majątek wspólników tej spółki, objęty współwłasnością łączną. Odpisom amortyzacyjnym nie podlegają więc środki trwałe wchodzące w skład majątku odrębnego wspólników. Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie skarżący nie udowodnili, że przedmiotowe środki trwałe stanowią majątek spółki cywilnej, której byli wspólnikami.
W skardze kasacyjnej Justyna i Sławomir C. wnieśli o uchylenie w całości wyroku z dnia 24 lutego 2004 r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie albo o uchylenie w całości tego wyroku, rozpoznanie skargi i uchylenie decyzji Izby Skarbowej w W. z dnia 7 czerwca 2002 r.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono;
1/ naruszenie przepisu postępowania art. 141 par. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/, które miało istotny wpływ na wynik sprawy,
2/ naruszenie przepisu prawa materialnego art. 65 par. 2 Kodeksu cywilnego poprzez jego niezastosowanie,
3/ naruszenie przepisów postępowania art. 180, 188 i 191 Ordynacji podatkowej poprzez ich niezastosowanie, co miało istotny wpływ na wynik sprawy,
4/ naruszenie przepisu prawa materialnego art. 22 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, poprzez jego niezastosowanie,
5/ naruszenie przepisu prawa materialnego par. 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 stycznia 1997 r. w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych /Dz.U. nr 6 poz. 35 ze zm./, poprzez jego niezastosowanie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Postępowanie kasacyjne przed Naczelnym Sądem Administracyjnym regulują przepisy działu IV rozdziału 1 /art. 173-193/ ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./. Przepisy te mają charakter bezwzględnie obowiązujący i nie dopuszczają możliwości odstępstw od wymogów w nich ustanowionych. Między innymi przewidują one podstawy, na jakich może być oparta skarga kasacyjna oraz określają zakres kontroli sprawowany w tym postępowaniu przez Naczelny Sąd Administracyjny. I tak art. 174 cytowanej ustawy stanowi, że skarga kasacyjna może być oparta o zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz o zarzut naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z kolei art. 183 par. 1 przewiduje, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną w jej granicach, bierze jednak pod rozwagę z urzędu tylko nieważność postępowania. Oznacza to, że Sąd jest związany zarzutami sformułowanymi w skardze kasacyjnej i nie ma uprawnień do kontroli zaskarżonego wyroku w zakresie skargą nie objętym.
Mając powyższe ustalenia na względzie Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga w sprawie niniejszej nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, czego skutkiem jest jej oddalenie.
Wskazać w pierwszej kolejności trzeba, że autor skargi kasacyjnej w pkt 2, 4 i 5 podniósł zarzut naruszenia wymienionych przepisów prawa materialnego poprzez ich niezastosowanie. Jest to zarzut wadliwy, gdyż omówiony wyżej przepis art. 174 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi takiej podstawy kasacyjnej nie przewiduje. W świetle wymienionego przepisu podkreślić należy, że może być nią tylko naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie nie zaś niezastosowanie tego prawa. Tak sformułowane zarzuty uniemożliwiają ich rozpoznanie stosownie do art. 174 w związku z art. 183 par. 1 ustawy.
Zarzut naruszenia przez zaskarżony wyrok przepisów art. 180, 188 i 191 Ordynacji podatkowej jest oczywiście niezasadny. Taki zarzut mógłby być w skardze kasacyjnej podany, gdyby Sąd w tym wyroku przepisy te stosował. Tymczasem wyrok został wydany w 2004 r. pod rządami powołanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Jej przepisy, odmiennie niż to w 2003 r. stanowiły przepisy ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./, nie przewidywały odpowiedniego stosowania w postępowaniu sądowym w sprawach podatkowych określonych przepisów Ordynacji podatkowej. Dlatego przedmiotowy zarzut może dotyczyć jedynie zaskarżonego do sądu pierwszej instancji rozstrzygnięcia podatkowego organu odwoławczego a nie wyroku zaskarżonego w sprawie niniejszej.
Jeżeli chodzi zarzut dotyczący naruszenia art. 141 par. 4 ustawy, to Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł usprawiedliwionych podstaw do jego uwzględnienia. Przypomnieć trzeba, że wskazany wyżej przepis określa wymogi, jakie spełniać powinno uzasadnienie wyroku sądu administracyjnego. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, treść uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie uchybia tym wymogom, gdyż odpowiada warunkom prawem przewidzianym. Wskazać przy tym trzeba, że Sąd w zaskarżonym wyroku odniósł się do zarzutów skargi poświęconych naruszeniu przepisów postępowania. Sąd nie stwierdził, aby decyzja Izby Skarbowej w W. naruszał te przepisy w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.
W świetle powyższego na podstawie przepisu art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI