C-922/19

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2021-02-03
cjeuprawo_ue_ogolneochrona_konsumentowWysokatrybunal
ochrona konsumentównieuczciwe praktyki handlowedostawa niezamówionaprawo umówwoda pitnamonopoltrybunał sprawiedliwościprawo UE

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że dostarczanie wody pitnej przez monopolisty w Niderlandach, gdzie konsument nie ma wyboru dostawcy i wie, że usługa jest odpłatna, nie stanowi "niezamówionej dostawy" w rozumieniu prawa UE.

Sprawa dotyczyła wykładni przepisów UE dotyczących nieuczciwych praktyk handlowych, w szczególności pojęcia "dostawy niezamówionej". Hoge Raad der Nederlanden zapytał, czy praktyka dostarczania wody pitnej przez monopolisty w Niderlandach, gdzie konsument nie ma wyboru dostawcy, a dostawa jest odpłatna i powszechnie znana, może być uznana za "niezamówioną dostawę". Trybunał orzekł, że w takich specyficznych okolicznościach, gdzie konsument wie o podłączeniu do sieci i odpłatności usługi, a dostawca nie ma konkurencji i jest zobowiązany do dostarczania wody, nie jest to "niezamówiona dostawa" w rozumieniu dyrektyw UE.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni przepisów unijnych dotyczących nieuczciwych praktyk handlowych, w szczególności pojęcia "dostawy niezamówionej" w kontekście dostarczania wody pitnej w Niderlandach. Sprawa rozpatrywana była przez Hoge Raad der Nederlanden, który miał wątpliwości, czy praktyka Stichting Waternet, monopolisty dostarczającego wodę w Amsterdamie, może być uznana za "niezamówioną dostawę" w rozumieniu dyrektyw 97/7/WE, 2011/83/UE i 2005/29/WE. Sąd odsyłający podkreślił specyfikę niderlandzkiego rynku wody pitnej, gdzie przedsiębiorstwa działają na zasadzie wyłączności, są zobowiązane do dostarczania wody i nie mogą jej odciąć z powodu braku płatności bez wcześniejszych procedur. Konsumenci wiedzą o podłączeniu do sieci i odpłatności usługi. Trybunał Sprawiedliwości UE, analizując drugie pytanie prejudycjalne, stwierdził, że przepisy te nie regulują kwestii zawierania umów, a ocena ta należy do sądu krajowego. Odpowiadając na pierwsze pytanie, Trybunał orzekł, że pojęcie "dostawy niezamówionej" nie obejmuje praktyki dostarczania wody pitnej przez monopolisty w sytuacji, gdy konsument nie ma wyboru dostawcy, dostawca fakturuje opłaty proporcjonalne do zużycia, a konsument wie o podłączeniu do sieci i odpłatności usługi. Kluczowe było odróżnienie tej sytuacji od przypadków, gdzie konsument nie otrzymuje wystarczających informacji o kosztach.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, w określonych okolicznościach, gdy konsument nie ma możliwości wyboru dostawcy, dostawca fakturuje opłaty proporcjonalne do zużycia, a konsument wie o podłączeniu do sieci i odpłatności usługi, nie jest to "niezamówiona dostawa".

Uzasadnienie

Trybunał podkreślił, że pojęcie "niezamówionej dostawy" wymaga braku świadomej zgody konsumenta i możliwości wyboru. W przypadku dostawy wody w Niderlandach, gdzie istnieje monopol, konsument jest świadomy podłączenia do sieci i odpłatności, a dostawca jest zobowiązany do świadczenia usługi, nie można mówić o "niezamówionej dostawie" w rozumieniu dyrektyw UE.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

Stichting Waternet (w zakresie interpretacji prawa UE)

Strony

NazwaTypRola
Stichting Waternetspolkaskarżący
MGosoba_fizycznapozwany
rząd niderlandzkipanstwo_czlonkowskieinterwenient
rząd czeskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
rząd austriackipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (10)

Główne

Dyrektywa 97/7/WE art. 9

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 97/7/WE z dnia 20 maja 1997 r. w sprawie ochrony konsumentów w przypadku umów zawieranych na odległość

Dyrektywa 2011/83/UE art. 27

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/83/UE z dnia 25 października 2011 r. w sprawie praw konsumentów

Dyrektywa 2005/29/WE art. 5 § ust. 5

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2005/29/WE z dnia 11 maja 2005 r. dotycząca nieuczciwych praktyk handlowych stosowanych przez przedsiębiorstwa wobec konsumentów na rynku wewnętrznym

Dyrektywa 2005/29/WE art. załącznik I § pkt 29

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2005/29/WE z dnia 11 maja 2005 r. dotycząca nieuczciwych praktyk handlowych stosowanych przez przedsiębiorstwa wobec konsumentów na rynku wewnętrznym

Pomocnicze

BW art. 7:7 § ust. 2

Burgerlijk Wetboek (kodeks cywilny Niderlandów)

Drinkwaterwet art. 3

Ustawa o wodzie pitnej (Holandia)

Drinkwaterwet art. 8

Ustawa o wodzie pitnej (Holandia)

Regeling afsluitbeleid voor kleinverbruikers van drinkwater art. 2

Rozporządzenie w sprawie polityki odłączania drobnych odbiorców wody pitnej (Holandia)

Regeling afsluitbeleid voor kleinverbruikers van drinkwater art. 3

Rozporządzenie w sprawie polityki odłączania drobnych odbiorców wody pitnej (Holandia)

Regeling afsluitbeleid voor kleinverbruikers van drinkwater art. 4

Rozporządzenie w sprawie polityki odłączania drobnych odbiorców wody pitnej (Holandia)

Argumenty

Skuteczne argumenty

Specyfika rynku wody pitnej w Niderlandach (monopol, obowiązek dostarczania, brak możliwości odcięcia bez procedur) odróżnia sytuację od typowej "niezamówionej dostawy". Konsument wie o podłączeniu do sieci i odpłatności usługi, co świadczy o jego świadomości. Brak możliwości wyboru dostawcy przez konsumenta nie jest równoznaczny z brakiem zgody na umowę w kontekście specyfiki sektora. Przepisy UE dotyczące nieuczciwych praktyk handlowych nie harmonizują ogólnych zasad prawa umów.

Odrzucone argumenty

Dostarczanie wody bez wyraźnego zamówienia przez konsumenta powinno być traktowane jako "niezamówiona dostawa" zgodnie z ogólną zasadą ochrony konsumentów.

Godne uwagi sformułowania

"nie zamierzam zawierać umowy o dostawę wody pitnej" "konsument nie ma możliwości dokonania wyboru dostawcy owej usługi" "konsument wie, że mieszkanie jest przyłączone do publicznej sieci dystrybucji wody pitnej i że dostawa wody jest odpłatna" "brak odpowiedzi konsumenta na takie niezamówione dostarczanie towarów lub takie niezamówione świadczenie usług nie stanowi zgody"

Skład orzekający

L. Bay Larsen

prezes

C. Toader

sprawozdawca

M. Safjan

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia \"niezamówionej dostawy\" w kontekście usług publicznych o charakterze monopolu, gdzie konsument ma ograniczoną możliwość wyboru i jest świadomy odpłatności usługi."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyfiki rynku niderlandzkiego i może wymagać dostosowania do innych systemów prawnych i rynkowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy codziennej usługi (woda pitna) i pokazuje, jak prawo UE chroni konsumentów, ale jednocześnie uwzględnia specyfikę rynków i praktyk krajowych. Pokazuje, że "niezamówiona dostawa" nie zawsze oznacza brak umowy.

Czy pijąc wodę z kranu, zawierasz umowę? TSUE wyjaśnia, kiedy dostawa wody nie jest "niezamówiona".

Sektor

usługi komunalne

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę