Orzeczenie · 2021-05-20

C-913/19

Sąd

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej

Data

2021-05-20

cjeuprawo_ue_ogolnewspolpraca_sadowa_cywilnaWysokatrybunal

jurysdykcjarozporządzenie Bruksela I bisubezpieczeniaodpowiedzialność cywilnacesja wierzytelnościstrona słabszaoddziałagencjafiliisąd odsyłający

Podsumowanie

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Sąd Rejonowy w Białymstoku dotyczył wykładni rozporządzenia nr 1215/2012 w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych i handlowych. Spór powstał między polską spółką CNP, która nabyła wierzytelność odszkodowawczą od poszkodowanego w wypadku drogowym od duńskiego ubezpieczyciela Gefion, a samym ubezpieczycielem. Sąd odsyłający miał wątpliwości, czy CNP, jako przedsiębiorca nabywający wierzytelności, może być traktowana jako strona słabsza i korzystać z jurysdykcji szczególnej przewidzianej dla ubezpieczeń (art. 11 ust. 1 lit. b w zw. z art. 13 ust. 2 rozporządzenia), czy też należy stosować przepisy o jurysdykcji ogólnej, w tym art. 7 pkt 2 (miejsce zdarzenia wywołującego szkodę) lub art. 7 pkt 5 (jurysdykcja sądu miejsca filii, agencji lub innego oddziału). Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej orzekł, że przedsiębiorca nabywający wierzytelności odszkodowawcze od poszkodowanych nie jest stroną słabszą w rozumieniu przepisów o jurysdykcji szczególnej dotyczącej ubezpieczeń i nie może na tej podstawie dochodzić swoich praw przed sądem innym niż sąd siedziby ubezpieczyciela. Jednakże, jeśli sekcja dotycząca ubezpieczeń nie ma zastosowania z powodu braku strony słabszej, jurysdykcja może być oparta na przepisach ogólnych, w tym na art. 7 pkt 2 lub art. 7 pkt 5 rozporządzenia. W odniesieniu do art. 7 pkt 5, Trybunał wyjaśnił, że spółka likwidująca szkody w imieniu zagranicznego ubezpieczyciela może być uznana za jego oddział, jeśli sprawia wrażenie trwałości, posiada kierownictwo i jest wyposażona materialnie do prowadzenia interesów z osobami trzecimi, tak aby nie musiały one zwracać się bezpośrednio do ubezpieczyciela.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Ustalenie zakresu stosowania przepisów o jurysdykcji szczególnej w sprawach ubezpieczeń w kontekście profesjonalnych cesjonariuszy wierzytelności oraz kryteriów uznania spółki likwidującej szkody za oddział zagranicznego ubezpieczyciela.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy wykładni rozporządzenia nr 1215/2012 i jego zastosowanie zależy od konkretnych okoliczności faktycznych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy przedsiębiorca, który nabył wierzytelność odszkodowawczą od poszkodowanego wobec ubezpieczyciela, może być traktowany jako strona słabsza i korzystać z jurysdykcji szczególnej przewidzianej dla ubezpieczeń na mocy art. 13 ust. 2 w zw. z art. 10 i art. 11 ust. 1 lit. b rozporządzenia nr 1215/2012?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przedsiębiorca nabywający wierzytelności odszkodowawcze od poszkodowanych nie jest stroną słabszą w rozumieniu przepisów o jurysdykcji szczególnej dotyczącej ubezpieczeń i nie może na tej podstawie dochodzić swoich praw przed sądem innym niż sąd siedziby ubezpieczyciela.

Uzasadnienie

Celem przepisów o jurysdykcji szczególnej w sprawach ubezpieczeń jest ochrona strony słabszej. Przedsiębiorca nabywający wierzytelności, działający profesjonalnie w tym sektorze, nie może być uznany za stronę słabszą w stosunku do ubezpieczyciela. Dlatego nie może on korzystać z jurysdykcji szczególnej przewidzianej w sekcji 3 rozdziału II rozporządzenia nr 1215/2012.

Czy w przypadku, gdy przepisy o jurysdykcji szczególnej dla ubezpieczeń nie mają zastosowania, jurysdykcja sądu może być oparta na przepisach ogólnych, takich jak art. 7 pkt 2 (miejsce zdarzenia wywołującego szkodę) lub art. 7 pkt 5 (miejsce filii, agencji lub innego oddziału) rozporządzenia nr 1215/2012?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli sekcja dotycząca ubezpieczeń nie ma zastosowania z powodu braku strony słabszej, jurysdykcja może być oparta na przepisach ogólnych, w tym na art. 7 pkt 2 lub art. 7 pkt 5 rozporządzenia, o ile spełnione są ich przesłanki.

Uzasadnienie

Trybunał stwierdził, że jeśli sekcja 3 rozdziału II rozporządzenia nr 1215/2012 (jurysdykcja w sprawach ubezpieczeń) nie ma zastosowania ze względu na brak strony słabszej, to roszczenie może być objęte przepisami sekcji 2 (jurysdykcja szczególna), w tym art. 7 pkt 2 lub art. 7 pkt 5, pod warunkiem spełnienia ich przesłanek.

Czy spółka likwidująca szkody w jednym państwie członkowskim na podstawie umowy z ubezpieczycielem mającym siedzibę w innym państwie członkowskim może być uznana za filię, agencję lub inny oddział w rozumieniu art. 7 pkt 5 rozporządzenia nr 1215/2012?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli spółka ta sprawia wrażenie trwałości jako przedłużenie zakładu ubezpieczeń, posiada kierownictwo i jest wyposażona materialnie do prowadzenia interesów z osobami trzecimi, tak aby nie musiały one zwracać się bezpośrednio do ubezpieczyciela.

Uzasadnienie

Trybunał określił dwa kryteria dla uznania spółki za oddział: 1) istnienie ośrodka działalności sprawiającego wrażenie trwałości, jako przedłużenia głównego przedsiębiorstwa, z kierownictwem i wyposażeniem materialnym umożliwiającym prowadzenie interesów z osobami trzecimi; 2) spór dotyczący działań związanych z działalnością oddziału lub zobowiązań podjętych przez niego w imieniu głównego przedsiębiorstwa. W analizowanym przypadku spółka likwidująca szkody spełniała te kryteria.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Odpowiedz na pytanie

Strona wygrywająca

nie dotyczy (udzielono odpowiedzi na pytania)

Strony

Nazwa	Typ	Rola
CNP spółka z ograniczoną odpowiedzialnością	spolka	powód
Gefion Insurance A/S	spolka	pozwany
Rząd polski	inne	interwenient
Komisja Europejska	instytucja_ue	interwenient