C-913/19

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2021-05-20
cjeuprawo_ue_ogolnewspolpraca_sadowa_cywilnaWysokatrybunal
jurysdykcjarozporządzenie Bruksela I bisubezpieczeniaodpowiedzialność cywilnacesja wierzytelnościstrona słabszaoddziałagencjafiliisąd odsyłający

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że przedsiębiorca nabywający wierzytelności od poszkodowanych nie jest stroną słabszą i nie może korzystać ze szczególnych przepisów jurysdykcyjnych dotyczących ubezpieczeń, ale może być pozwany przed sądem miejsca zdarzenia lub siedziby oddziału.

Sprawa dotyczyła jurysdykcji sądu w sporze między polską spółką CNP, która nabyła wierzytelność odszkodowawczą od poszkodowanego w wypadku, a duńskim ubezpieczycielem Gefion. Sąd odsyłający pytał, czy CNP, jako profesjonalny cesjonariusz, może korzystać z przepisów o jurysdykcji szczególnej dla ubezpieczeń (art. 11 ust. 1 lit. b R. 1215/2012) lub czy zastosowanie mają przepisy o jurysdykcji ogólnej (art. 7 pkt 2 lub 5 R. 1215/2012). Trybunał uznał, że CNP nie jest stroną słabszą i nie może powoływać się na przepisy o jurysdykcji szczególnej dla ubezpieczeń, ale jurysdykcja może być oparta na art. 7 pkt 2 (miejsce zdarzenia) lub art. 7 pkt 5 (oddział), jeśli spełnione są ich przesłanki.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Sąd Rejonowy w Białymstoku dotyczył wykładni rozporządzenia nr 1215/2012 w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych i handlowych. Spór powstał między polską spółką CNP, która nabyła wierzytelność odszkodowawczą od poszkodowanego w wypadku drogowym od duńskiego ubezpieczyciela Gefion, a samym ubezpieczycielem. Sąd odsyłający miał wątpliwości, czy CNP, jako przedsiębiorca nabywający wierzytelności, może być traktowana jako strona słabsza i korzystać z jurysdykcji szczególnej przewidzianej dla ubezpieczeń (art. 11 ust. 1 lit. b w zw. z art. 13 ust. 2 rozporządzenia), czy też należy stosować przepisy o jurysdykcji ogólnej, w tym art. 7 pkt 2 (miejsce zdarzenia wywołującego szkodę) lub art. 7 pkt 5 (jurysdykcja sądu miejsca filii, agencji lub innego oddziału). Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej orzekł, że przedsiębiorca nabywający wierzytelności odszkodowawcze od poszkodowanych nie jest stroną słabszą w rozumieniu przepisów o jurysdykcji szczególnej dotyczącej ubezpieczeń i nie może na tej podstawie dochodzić swoich praw przed sądem innym niż sąd siedziby ubezpieczyciela. Jednakże, jeśli sekcja dotycząca ubezpieczeń nie ma zastosowania z powodu braku strony słabszej, jurysdykcja może być oparta na przepisach ogólnych, w tym na art. 7 pkt 2 lub art. 7 pkt 5 rozporządzenia. W odniesieniu do art. 7 pkt 5, Trybunał wyjaśnił, że spółka likwidująca szkody w imieniu zagranicznego ubezpieczyciela może być uznana za jego oddział, jeśli sprawia wrażenie trwałości, posiada kierownictwo i jest wyposażona materialnie do prowadzenia interesów z osobami trzecimi, tak aby nie musiały one zwracać się bezpośrednio do ubezpieczyciela.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, przedsiębiorca nabywający wierzytelności odszkodowawcze od poszkodowanych nie jest stroną słabszą w rozumieniu przepisów o jurysdykcji szczególnej dotyczącej ubezpieczeń i nie może na tej podstawie dochodzić swoich praw przed sądem innym niż sąd siedziby ubezpieczyciela.

Uzasadnienie

Celem przepisów o jurysdykcji szczególnej w sprawach ubezpieczeń jest ochrona strony słabszej. Przedsiębiorca nabywający wierzytelności, działający profesjonalnie w tym sektorze, nie może być uznany za stronę słabszą w stosunku do ubezpieczyciela. Dlatego nie może on korzystać z jurysdykcji szczególnej przewidzianej w sekcji 3 rozdziału II rozporządzenia nr 1215/2012.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

nie dotyczy (udzielono odpowiedzi na pytania)

Strony

NazwaTypRola
CNP spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąspolkapowód
Gefion Insurance A/Sspolkapozwany
Rząd polskiinneinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (14)

Główne

Rozporządzenie nr 1215/2012 art. 7 § pkt 2

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012

Rozporządzenie nr 1215/2012 art. 7 § pkt 5

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012

Rozporządzenie nr 1215/2012 art. 10

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012

Rozporządzenie nr 1215/2012 art. 13 § ust. 2

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012

Pomocnicze

Rozporządzenie nr 1215/2012 art. 4 § 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012

Rozporządzenie nr 1215/2012 art. 5 § 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012

Rozporządzenie nr 1215/2012 art. 11 § ust. 1 lit. a

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012

Rozporządzenie nr 1215/2012 art. 11 § ust. 1 lit. b

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012

Rozporządzenie nr 1215/2012 art. 12

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012

Rozporządzenie nr 1215/2012 art. 13 § ust. 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012

k.p.c. art. 1099

Kodeks postępowania cywilnego

Dyrektywa 2009/138/WE art. 145 § ust. 1

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/138/WE

Dyrektywa 2009/138/WE art. 151

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/138/WE

Dyrektywa 2009/138/WE art. 152 § ust. 1

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/138/WE

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedsiębiorca nabywający wierzytelności odszkodowawcze nie jest stroną słabszą i nie może korzystać z jurysdykcji szczególnej dla ubezpieczeń. Jurysdykcja może być oparta na przepisach ogólnych (art. 7 pkt 2 lub 5 R. 1215/2012), jeśli przepisy o ubezpieczeniach nie mają zastosowania. Spółka likwidująca szkody może być uznana za oddział, jeśli spełnia kryteria trwałości, kierownictwa i wyposażenia materialnego.

Odrzucone argumenty

CNP, jako cesjonariusz wierzytelności, powinna być traktowana jako strona słabsza i korzystać z jurysdykcji szczególnej dla ubezpieczeń. Spółka likwidująca szkody (Crawford Polska) powinna być traktowana jako filia/agencja/oddział Gefion w rozumieniu art. 7 pkt 5 R. 1215/2012.

Godne uwagi sformułowania

ochrona słabszej strony umowy żadna szczególna ochrona nie jest uzasadniona w stosunkach między profesjonalnymi uczestnikami obrotu w sektorze ubezpieczeń spółka likwidująca szkody [...] należy uznać za filię, agencję lub inny oddział [...] jeżeli spółka ta – sprawia wrażenie trwałości, jako przedłużenie zakładu ubezpieczeń, oraz – posiada kierownictwo i jest wyposażona materialnie w sposób umożliwiający prowadzenie interesów z osobami trzecimi

Skład orzekający

A. Prechal

prezes_izby

N. Wahl

sędzia

F. Biltgen

sędzia

L.S. Rossi

sprawozdawczyni

J. Passer

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu stosowania przepisów o jurysdykcji szczególnej w sprawach ubezpieczeń w kontekście profesjonalnych cesjonariuszy wierzytelności oraz kryteriów uznania spółki likwidującej szkody za oddział zagranicznego ubezpieczyciela."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy wykładni rozporządzenia nr 1215/2012 i jego zastosowanie zależy od konkretnych okoliczności faktycznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii jurysdykcji w sporach ubezpieczeniowych, szczególnie w kontekście profesjonalnych podmiotów nabywających wierzytelności i definicji 'oddziału' dla celów sądowych, co ma praktyczne znaczenie dla prawników.

Czy firma windykacyjna może pozwać ubezpieczyciela w Polsce? TSUE wyjaśnia granice jurysdykcji.

Sektor

ubezpieczenia

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę