C-91/08

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2010-04-13
cjeuswobody_rynkuswoboda_swiadczenia_uslugWysokatrybunal
koncesje na usługiobowiązek przejrzystościswoboda przedsiębiorczościswoboda świadczenia usługzmiana umowypodwykonawcapostępowanie przetargoweprawo UE

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że istotne zmiany w umowie koncesyjnej na usługi mogą wymagać nowego postępowania przetargowego, ale nie nakłada bezpośredniego obowiązku wypowiedzenia umowy ani wydania nakazu sądowego w przypadku naruszenia obowiązku przejrzystości.

Sprawa dotyczyła wykładni zasad swobody przedsiębiorczości i świadczenia usług w kontekście koncesji na usługi publiczne. Landgericht Frankfurt am Main pytał, czy istotne zmiany w umowie koncesyjnej, w tym zmiana podwykonawcy, wymagają ponownego otwarcia postępowania przetargowego oraz jakie środki prawne przysługują w przypadku naruszenia obowiązku przejrzystości. Trybunał stwierdził, że istotne zmiany mogą wymagać nowego postępowania, ale nie nakładają obowiązku wypowiedzenia umowy ani wydania nakazu sądowego, pozostawiając to regulacjom krajowym, które muszą być zgodne z zasadą skuteczności i równoważności.

Sprawa C-91/08 dotyczyła wykładni przepisów Traktatu WE (obecnie TFUE) dotyczących swobody przedsiębiorczości i świadczenia usług w kontekście udzielania koncesji na usługi publiczne. Landgericht Frankfurt am Main zwrócił się do Trybunału Sprawiedliwości UE z pytaniami dotyczącymi obowiązku przejrzystości w postępowaniach o udzielenie koncesji na usługi, w szczególności w przypadku istotnych zmian w umowie koncesyjnej, w tym zmiany podwykonawcy. Trybunał orzekł, że jeśli postanowienia umowy koncesyjnej zostaną zmienione w sposób zasadniczy, co stanowi wyraz woli stron do renegocjacji istotnych postanowień, należy zastosować środki przywracające przejrzystość, w tym wszczęcie nowego postępowania koncesyjnego. Jednakże, Trybunał podkreślił, że zasady te nie wymagają od organów administracji publicznej odstąpienia od umowy ani od sądów krajowych wydania nakazu w każdym przypadku podejrzenia naruszenia obowiązku przejrzystości. Prawo krajowe powinno zapewnić skuteczne środki prawne, które nie są mniej korzystne niż środki krajowe i nie utrudniają nadmiernie korzystania z praw wynikających z prawa UE. Trybunał rozstrzygnął również, że obowiązek przejrzystości nie ma zastosowania do przedsiębiorcy-koncesjonariusza, jeśli spełnione są określone warunki dotyczące jego struktury własnościowej i sposobu prowadzenia działalności, wskazujące na brak dominującego wpływu organu publicznego i obecność konkurencji na rynku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli zmiany są na tyle istotne, że stanowią wyraz woli renegocjacji umowy, należy zastosować środki przywracające przejrzystość, w tym nowe postępowanie koncesyjne.

Uzasadnienie

Obowiązek przejrzystości wynikający z art. 43 i 49 WE wymaga, aby istotne zmiany w umowie koncesyjnej, które mogłyby wpłynąć na dopuszczenie innych oferentów lub ofert, były poprzedzone ponownym otwarciem postępowania przetargowego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
Wall AGspolkaskarżący
Stadt Frankfurt am Mainorgan_krajowypozwany
Frankfurter Entsorgungs- und Service (FES) GmbHspolkapozwany
Deutsche Städte Medien (DSM) GmbHspolkainterwenient
Rząd niemieckipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd duńskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd niderlandzkipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd austriackipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd fińskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd Zjednoczonego Królestwapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient
Urząd Nadzoru EFTAinneinterwenient

Przepisy (11)

Główne

TWE art. 43

Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską

Swoboda przedsiębiorczości, w tym obowiązek przejrzystości w postępowaniach o udzielenie koncesji na usługi.

TWE art. 49

Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską

Swoboda świadczenia usług, w tym obowiązek przejrzystości w postępowaniach o udzielenie koncesji na usługi.

Pomocnicze

TWE art. 12

Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską

Ogólny zakaz dyskryminacji ze względu na przynależność państwową.

TUE art. 4 ust. 1

Traktat o Unii Europejskiej

Obowiązek państw członkowskich przestrzegania prawa Unii.

Dyrektywa 80/723/EWG art. 2 ust. 1 lit. b

Dyrektywa Komisji 80/723/EWG

Definicja przedsiębiorstwa publicznego.

Dyrektywa 80/723/EWG art. 2 ust. 2

Dyrektywa Komisji 80/723/EWG

Określenie dominującego wpływu władz publicznych na przedsiębiorstwo.

Dyrektywa 92/50/EWG art. 1 lit. b

Dyrektywa Rady 92/50/EWG

Definicja instytucji zamawiającej.

Dyrektywa 2004/18/WE art. 1 ust. 4

Dyrektywa 2004/18/WE

Wyłączenie koncesji na usługi z zakresu stosowania dyrektywy.

Dyrektywa 2004/18/WE art. 17

Dyrektywa 2004/18/WE

Wyłączenie koncesji na usługi z zakresu stosowania dyrektywy.

Dyrektywa 2004/18/WE art. 80 ust. 1

Dyrektywa 2004/18/WE

Termin transpozycji dyrektywy.

Dyrektywa 2004/18/WE art. 82

Dyrektywa 2004/18/WE

Uchylenie dyrektywy 92/50/EWG.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Istotne zmiany w umowie koncesyjnej wymagają ponownego otwarcia postępowania przetargowego w celu zapewnienia przejrzystości. Obowiązek przejrzystości nie ma zastosowania do przedsiębiorcy, który nie podlega decydującemu wpływowi organu publicznego i działa na rynku konkurencyjnym.

Odrzucone argumenty

Prawo UE nakłada bezpośredni obowiązek odstąpienia od umowy lub wydania nakazu sądowego w przypadku naruszenia obowiązku przejrzystości.

Godne uwagi sformułowania

należy zastosować [...] wszelkie niezbędne środki pozwalające na przywrócenie przejrzystości postępowania, włączając w to wszczęcie nowego postępowania koncesyjnego. obowiązek przejrzystości [...] nie ma do niego zastosowania, jeżeli [...] przedsiębiorca ten nie działa w warunkach konkurencji na rynku. Krajowy porządek prawny powinien uregulować zagadnienie środków prawnych [...] w taki sposób, by środki te nie były mniej korzystne niż podobne środki prawne o charakterze wewnątrzkrajowym ani by nie powodowały, że korzystanie z tych uprawnień stanie się praktycznie niemożliwe lub nadmiernie utrudnione.

Skład orzekający

V. Skouris

prezes

A. Tizzano

sędzia

J.N. Cunha Rodrigues

sprawozdawca

K. Lenaerts

sędzia

J.C. Bonichot

sędzia

R. Silva de Lapuerta

sędzia

C. Toader

prezes_izby

C.W.A. Timmermans

sędzia

A. Rosas

sędzia

K. Schiemann

sędzia

J. Malenovský

sędzia

A. Arabadżiew

sędzia

J.J. Kasel

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja obowiązku przejrzystości w kontekście koncesji na usługi, zasady dotyczące zmian w umowach koncesyjnych oraz środki prawne dostępne w przypadku naruszenia tych zasad."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności dotyczących przedsiębiorcy działającego na rynku i jego relacji z organem publicznym. Wnioski dotyczące środków prawnych pozostawiają pewną swobodę państwom członkowskim.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnych zasad prawa UE dotyczących konkurencji i przejrzystości w zamówieniach publicznych, a także praktycznych aspektów zmian umów i roli sądów krajowych w egzekwowaniu tych zasad.

Czy zmiana podwykonawcy w koncesji na usługi publiczne wymaga nowego przetargu? TSUE wyjaśnia obowiązek przejrzystości.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI