C-896/19
Podsumowanie
Trybunał orzekł, że przepisy UE dotyczące skutecznej ochrony sądowej i niezawisłości sędziowskiej mogą mieć zastosowanie do oceny krajowych procedur powoływania sędziów, nawet jeśli nie dotyczą one bezpośrednio praw jednostek wynikających z prawa UE.
Sprawa dotyczyła oceny maltańskich przepisów konstytucyjnych regulujących procedurę powoływania sędziów pod kątem zgodności z prawem Unii Europejskiej, w szczególności z art. 19 TUE i art. 47 Karty Praw Podstawowych. Sąd odsyłający z Malty pytał, czy przepisy te mogą być stosowane w krajowym postępowaniu dotyczącym zgodności prawa krajowego z prawem UE oraz czy uprawnienia premiera w procesie powoływania sędziów są zgodne z prawem UE. Trybunał uznał, że przepisy UE mają zastosowanie, a maltańskie procedury powoływania sędziów, mimo przyznania premierowi rozstrzygających uprawnień, nie naruszają prawa UE, pod warunkiem istnienia niezależnego organu oceniającego kandydatów.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym został złożony przez maltański sąd konstytucyjny w związku ze skargą obywatelską dotyczącą zgodności z prawem Unii przepisów konstytucji Malty regulujących procedurę powoływania sędziów. Skarżąca organizacja podnosiła, że dyskrecjonalne uprawnienia premiera w tym zakresie budzą wątpliwości co do niezawisłości sędziów. Sąd odsyłający pytał o zastosowanie art. 19 ust. 1 akapit drugi TUE i art. 47 Karty Praw Podstawowych do oceny tych przepisów oraz o zgodność uprawnień premiera z prawem UE. Trybunał (wielka izba) uznał, że art. 19 ust. 1 akapit drugi TUE ma zastosowanie, ponieważ dotyczy on dziedzin objętych prawem Unii, a maltańscy sędziowie orzekają w sprawach związanych z tym prawem. Stwierdził, że choć art. 47 Karty nie ma bezpośredniego zastosowania, ponieważ skarżąca nie dochodziła prawa wynikającego z prawa UE, to powinien być uwzględniony przy wykładni art. 19 TUE. Odnosząc się do zgodności procedury powoływania sędziów, Trybunał podkreślił znaczenie niezawisłości sędziowskiej dla państwa prawnego i porządku prawnego UE. Analizując maltańskie przepisy, w tym nowelizację z 2016 r. wprowadzającą komisję ds. powoływania sędziów, Trybunał uznał, że mimo przyznania premierowi rozstrzygających uprawnień, istnienie niezależnego organu oceniającego kandydatów oraz wymóg publikowania uzasadnienia w przypadku nieuwzględnienia opinii komisji, zapobiegają uzasadnionym wątpliwościom co do niezawisłości sędziów. W związku z tym, Trybunał orzekł, że przepisy te nie stoją na przeszkodzie prawu UE.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, art. 19 ust. 1 akapit drugi TUE może mieć zastosowanie, a art. 47 Karty powinien być uwzględniony przy jego wykładni.
Uzasadnienie
Artykuł 19 TUE dotyczy dziedzin objętych prawem Unii, a maltańscy sędziowie orzekają w takich sprawach. Choć art. 47 Karty nie ma bezpośredniego zastosowania, ponieważ skarżąca nie dochodziła prawa wynikającego z prawa UE, to jego zasady powinny być uwzględnione przy wykładni art. 19 TUE.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
udzielono odpowiedzi na pytanie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Repubblika | inne | skarżący |
| Il-Prim Ministru | organ_krajowy | pozwany |
| Rząd maltański | organ_krajowy | interwenient |
| Rząd belgijski | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Rząd niderlandzki | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Rząd polski | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Rząd szwedzki | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (10)
Główne
TUE art. 19 § 1 akapit drugi
Traktat o Unii Europejskiej
Państwa członkowskie muszą zapewnić skuteczną ochronę sądową w dziedzinach objętych prawem Unii, co obejmuje wymogi niezawisłości sędziowskiej.
TFUE art. 267
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Podstawa prawna odesłania prejudycjalnego.
Karta praw podstawowych art. 47
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej
Prawo do skutecznej ochrony sądowej. Powinno być uwzględnione przy wykładni art. 19 TUE.
Konstytucja Malty art. 96
Konstytucja Malty
Konstytucja Malty art. 96A
Konstytucja Malty
Konstytucja Malty art. 100
Konstytucja Malty
Pomocnicze
TUE art. 2
Traktat o Unii Europejskiej
TUE art. 49
Traktat o Unii Europejskiej
Konstytucja Malty art. 97
Konstytucja Malty
Konstytucja Malty art. 101B
Konstytucja Malty
Argumenty
Skuteczne argumenty
Artykuł 19 TUE ma zastosowanie do oceny krajowych procedur powoływania sędziów, ponieważ maltańscy sędziowie orzekają w sprawach objętych prawem UE. Maltańskie przepisy dotyczące powoływania sędziów, mimo przyznania premierowi rozstrzygających uprawnień, nie naruszają prawa UE, ponieważ istnieje niezależny organ oceniający kandydatów, a proces jest transparentny.
Odrzucone argumenty
Rząd polski argumentował, że pytania prejudycjalne są niedopuszczalne, ponieważ sąd krajowy nie może oceniać zgodności prawa krajowego z prawem UE w trybie prejudycjalnym. Rząd polski argumentował, że art. 19 TUE nie nakłada konkretnych norm dotyczących powoływania sędziów, a art. 47 Karty nie ma zastosowania, gdyż skarżąca nie dochodziła prawa wynikającego z prawa UE.
Godne uwagi sformułowania
Państwa członkowskie są zobowiązane nie dopuścić do pogorszenia, w świetle wartości państwa prawnego, swoich ustawodawstw w dziedzinie organizacji wymiaru sprawiedliwości, poprzez powstrzymanie się od przyjmowania przepisów, które mogłyby naruszać niezawisłość sędziowską. Udział w procesie powoływania sędziów organu takiego jak komisja ds. powoływania sędziów może co do zasady przyczynić się do większej obiektywności tego procesu, dzięki ograniczeniu zakresu swobody, jakim dysponuje premier.
Skład orzekający
K. Lenaerts
prezes
R. Silva de Lapuerta
wiceprezes
A. Arabadjiev
prezes izby
A. Prechal
prezes izby
M. Vilaras
prezes izby
M. Ilešič
prezes izby
N. Piçarra
prezes izby
C. Toader
sędzia
M. Safjan
sędzia
S. Rodin
sędzia
F. Biltgen
sędzia
K. Jürimäe
sędzia
C. Lycourgos
sędzia
P.G. Xuereb
sędzia
L.S. Rossi
sprawozdawczyni
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 19 TUE w kontekście niezawisłości sędziowskiej i procedur powoływania sędziów w państwach członkowskich."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej Malty, ale zasady są uniwersalne dla państw członkowskich UE.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych zasad państwa prawnego i niezawisłości sądownictwa w UE, co jest tematem o dużym znaczeniu dla prawników i obywateli.
“Czy premier może decydować o powołaniu sędziego? TSUE rozstrzyga o niezawisłości sądownictwa na Malcie.”
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę