C-852/19
Podsumowanie
Trybunał orzekł, że brak środków odwoławczych od europejskiego nakazu dochodzeniowego w państwie wydającym narusza prawo do skutecznego środka prawnego i może uniemożliwić jego wykonanie.
Sprawa dotyczyła wykładni dyrektywy o europejskim nakazie dochodzeniowym (END) w kontekście braku środków odwoławczych w Bułgarii od nakazu przeszukania, zajęcia i przesłuchania świadka. Trybunał stwierdził, że brak takich środków narusza prawo do skutecznego środka prawnego (art. 47 Karty Praw Podstawowych) i może stanowić podstawę do odmowy wykonania END. Ostatecznie, brak możliwości zaskarżenia materialnoprawnych podstaw wydania END w państwie wydającym jest niezgodny z prawem UE.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/41/UE w sprawie europejskiego nakazu dochodzeniowego (END) oraz Karty praw podstawowych Unii Europejskiej. Sprawa wywodziła się z postępowania karnego przeciwko Ivanowi Gavanozovowi, oskarżonemu o udział w grupie przestępczej i popełnianie przestępstw podatkowych. Bułgarski sąd wyspecjalizowany zwrócił się do Trybunału z pytaniem, czy brak środków odwoławczych od wydania END dotyczącego przeszukania, zajęcia i przesłuchania świadka w ramach wideokonferencji jest zgodny z prawem UE, oraz czy w takiej sytuacji można wydać END. Trybunał uznał, że art. 14 dyrektywy 2014/41, w związku z art. 24 ust. 7 tej dyrektywy i art. 47 Karty Praw Podstawowych, stoi na przeszkodzie uregulowaniu państwa członkowskiego, w którym nie przewidziano żadnego środka odwoławczego od wydania END dotyczącego takich czynności. Podkreślono, że prawo do skutecznego środka prawnego wymaga możliwości kwestionowania prawidłowości i niezbędności tych czynności. Ponadto, Trybunał stwierdził, że art. 6 dyrektywy 2014/41, w związku z art. 47 Karty i art. 4 ust. 3 TFUE, stoi na przeszkodzie wydaniu END, gdy w państwie wydającym nie przewidziano środków odwoławczych, ponieważ narusza to zasadę wzajemnego zaufania i lojalnej współpracy, a także może prowadzić do systemowego stosowania art. 11 ust. 1 lit. f) dyrektywy, co byłoby niezgodne z jej celem.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, brak środków odwoławczych od wydania END dotyczącego przeszukania, zajęcia i przesłuchania świadka jest niezgodny z prawem UE.
Uzasadnienie
Prawo do skutecznego środka prawnego (art. 47 Karty) wymaga możliwości kwestionowania prawidłowości i niezbędności czynności dochodzeniowych. Brak takich środków w państwie wydającym narusza to prawo i może uniemożliwić wykonanie END.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
sąd odsyłający (udzielono odpowiedzi na pytania)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Ivan Gavanozov | osoba_fizyczna | oskarżony w postępowaniu głównym |
| Rząd czeski | inne | interwenient |
| Rząd francuski | inne | interwenient |
| Rząd włoski | inne | interwenient |
| Rząd austriacki | inne | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (17)
Główne
TFUE art. 267
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Dyrektywa 2014/41/UE art. 1 § 1, 2, 4
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/41/UE z dnia 3 kwietnia 2014 r. w sprawie europejskiego nakazu dochodzeniowego w sprawach karnych
Dyrektywa 2014/41/UE art. 4 § 1
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/41/UE z dnia 3 kwietnia 2014 r. w sprawie europejskiego nakazu dochodzeniowego w sprawach karnych
Dyrektywa 2014/41/UE art. 6 § 1
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/41/UE z dnia 3 kwietnia 2014 r. w sprawie europejskiego nakazu dochodzeniowego w sprawach karnych
Dyrektywa 2014/41/UE art. 9 § 1
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/41/UE z dnia 3 kwietnia 2014 r. w sprawie europejskiego nakazu dochodzeniowego w sprawach karnych
Dyrektywa 2014/41/UE art. 11 § 1
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/41/UE z dnia 3 kwietnia 2014 r. w sprawie europejskiego nakazu dochodzeniowego w sprawach karnych
Dyrektywa 2014/41/UE art. 14 § 1, 2, 3, 4
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/41/UE z dnia 3 kwietnia 2014 r. w sprawie europejskiego nakazu dochodzeniowego w sprawach karnych
Dyrektywa 2014/41/UE art. 24 § 1, 7
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/41/UE z dnia 3 kwietnia 2014 r. w sprawie europejskiego nakazu dochodzeniowego w sprawach karnych
Karta Praw Podstawowych art. 47
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej
Karta Praw Podstawowych art. 7
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej
TUE art. 4 § 3
Traktat o Unii Europejskiej
Pomocnicze
Karta Praw Podstawowych art. 17 § 1
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej
NPK art. 107 § 2
Kodeks postępowania karnego (Bułgaria)
NPK art. 117
Kodeks postępowania karnego (Bułgaria)
NPK art. 161 § 3
Kodeks postępowania karnego (Bułgaria)
NPK art. 341 § 3
Kodeks postępowania karnego (Bułgaria)
Ustawa o END (BG) art. 6 § 1
Ustawa o europejskim nakazie dochodzeniowym (Bułgaria)
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak środków odwoławczych od europejskiego nakazu dochodzeniowego w państwie wydającym narusza prawo do skutecznego środka prawnego gwarantowane przez art. 47 Karty Praw Podstawowych. Prawo do skutecznego środka prawnego wymaga możliwości kwestionowania prawidłowości i niezbędności czynności dochodzeniowych objętych END. Wydanie END, którego nie można zaskarżyć w państwie wydającym, narusza zasadę wzajemnego zaufania i lojalnej współpracy między państwami członkowskimi.
Godne uwagi sformułowania
Domniemanie to jest jednak wzruszalne. Prawo to wymaga koniecznie, by osoby, których dotyczą takie czynności dochodzeniowe, dysponowały odpowiednimi środkami odwoławczymi umożliwiającymi im, po pierwsze, kwestionowanie prawidłowości i niezbędności tych czynności, i po drugie, żądanie ich odpowiedniej zmiany, jeśli środki te zarządzono lub wykonano niezgodnie z prawem. Zastosowanie tego przepisu stałoby się systemowe. Taki skutek byłby niezgodny zarówno z ogólną systematyką dyrektywy 2014/41, jak i z zasadą wzajemnego zaufania.
Skład orzekający
L. Bay Larsen
wiceprezes Trybunału, pełniący obowiązki prezesa pierwszej izby
J.-C. Bonichot
sędzia
M. Safjan
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wykładnia przepisów dyrektywy o europejskim nakazie dochodzeniowym w kontekście praw podstawowych i skutecznych środków prawnych."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji braku środków odwoławczych w państwie wydającym END.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu współpracy sądowej w sprawach karnych i praw jednostki w kontekście transgranicowych postępowań dowodowych, co jest istotne dla praktyków prawa.
“Brak możliwości odwołania od nakazu przeszukania? Trybunał UE stawia granice dla europejskiego nakazu dochodzeniowego.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI