C-819/19
Podsumowanie
Sąd krajowy jest właściwy do stosowania przepisów o konkurencji UE do zachowań sprzed wejścia w życie rozporządzenia 1/2003, nawet jeśli nie wydano wcześniejszych decyzji administracyjnych.
Sprawa dotyczyła pytania, czy holenderski sąd krajowy jest właściwy do rozpatrywania roszczeń odszkodowawczych za naruszenie przepisów konkurencji UE przez przewoźników lotniczych w przeszłości. Sąd odsyłający pytał, czy bezpośredni skutek art. 101 TFUE lub art. 6 rozporządzenia 1/2003 pozwala na stosowanie tych przepisów do zachowań sprzed wejścia w życie rozporządzenia 1/2003, nawet bez wcześniejszych decyzji administracyjnych. Trybunał orzekł, że sądy krajowe są właściwe do stosowania art. 81 WE i art. 53 porozumienia EOG do takich roszczeń, ponieważ przepisy te wywierają bezpośredni skutek i przyznają prawa jednostkom, a ich stosowanie przez sądy krajowe nie jest ograniczone brakiem wcześniejszych decyzji administracyjnych.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni przepisów prawa konkurencji Unii Europejskiej (art. 81, 84 i 85 WE, art. 53 porozumienia EOG) w kontekście roszczeń odszkodowawczych wniesionych do sądu krajowego po wejściu w życie rozporządzenia nr 1/2003. Sprawa dotyczyła zachowań przewoźników lotniczych na trasach międzynarodowych, które miały miejsce przed datami wejścia w życie odpowiednich przepisów UE regulujących konkurencję w transporcie lotniczym. Sąd odsyłający, rechtbank Amsterdam, pytał, czy jest właściwy do stosowania art. 81 WE i art. 53 porozumienia EOG do tych zachowań, nawet jeśli nie wydano wcześniejszych decyzji administracyjnych przez Komisję Europejską lub krajowe organy ochrony konkurencji. Pozwane linie lotnicze argumentowały, że art. 81 WE nie wywierał bezpośredniego skutku w okresach, gdy miały miejsce kwestionowane zachowania, i że stosowanie go wstecznie naruszałoby pewność prawa. Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że sądy krajowe są właściwe do stosowania art. 81 WE i art. 53 porozumienia EOG w sporach prywatnoprawnych dotyczących odszkodowań za naruszenia przepisów konkurencji, nawet jeśli zachowania miały miejsce przed wejściem w życie rozporządzenia nr 1/2003 i nie poprzedzały ich decyzje administracyjne. Trybunał podkreślił, że przepisy te wywierają bezpośredni skutek i przyznają prawa jednostkom, które sądy krajowe są zobowiązane chronić. Brak wcześniejszych decyzji administracyjnych nie ogranicza tej właściwości, ponieważ nie istnieje ryzyko sprzecznych orzeczeń z decyzjami administracyjnymi, a sądy krajowe mają obowiązek zapewnić pełną skuteczność prawa Unii.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, sąd krajowy jest właściwy.
Uzasadnienie
Przepisy art. 81 WE i art. 53 porozumienia EOG wywierają bezpośredni skutek i przyznają prawa jednostkom, które sądy krajowe są zobowiązane chronić. Właściwość ta nie jest uzależniona od istnienia wcześniejszych decyzji administracyjnych Komisji lub krajowych organów ochrony konkurencji. Rozporządzenie nr 1/2003 jedynie potwierdza tę uprawnienie sądów krajowych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
sąd odsyłający (udzielono odpowiedzi na pytanie)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Stichting Cartel Compensation | inne | skarżący |
| Equilib Netherlands BV | inne | skarżący |
| Koninklijke Luchtvaart Maatschappij NV | spolka | pozwany |
| Martinair Holland NV | spolka | pozwany |
| Deutsche Lufthansa AG | spolka | pozwany |
| Lufthansa Cargo AG | spolka | pozwany |
| British Airways plc | spolka | pozwany |
| Air France SA | spolka | pozwany |
| Singapore Airlines Ltd | spolka | pozwany |
| Singapore Airlines Cargo Pte Ltd | spolka | pozwany |
| Swiss International Air Lines AG | spolka | pozwany |
| Air Canada | spolka | pozwany |
| Cathay Pacific Airways Ltd | spolka | pozwany |
| Scandinavian Airlines System Denmark-Norway-Sweden | spolka | pozwany |
| SAS AB | spolka | pozwany |
| SAS Cargo Group A/S | spolka | pozwany |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
| Urząd Nadzoru EFTA | inne | interwenient |
| rząd norweski | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
Przepisy (14)
Główne
TWE art. 81
Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską
Porozumienie EOG art. 53
Porozumienie o Europejskim Obszarze Gospodarczym
Rozporządzenie nr 1/2003 art. 6
Rozporządzenie Rady (WE) nr 1/2003
Pomocnicze
TWE art. 84
Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską
TWE art. 85
Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską
Rozporządzenie nr 1/2003 art. 16
Rozporządzenie Rady (WE) nr 1/2003
Rozporządzenie nr 1/2003 art. 32
Rozporządzenie Rady (WE) nr 1/2003
Rozporządzenie nr 1/2003 art. 43
Rozporządzenie Rady (WE) nr 1/2003
Rozporządzenie nr 1/2003 art. 45
Rozporządzenie Rady (WE) nr 1/2003
Rozporządzenie nr 3975/87
Rozporządzenie Rady (EWG) nr 3975/87
Rozporządzenie nr 3976/87
Rozporządzenie Rady (EWG) nr 3976/87
Rozporządzenie nr 411/2004
Rozporządzenie Rady (WE) nr 411/2004
Rozporządzenie nr 17
Rozporządzenie Rady nr 17
Rozporządzenie nr 141
Rozporządzenie Rady nr 141
Argumenty
Skuteczne argumenty
Bezpośredni skutek art. 81 WE i art. 53 porozumienia EOG przyznaje prawa jednostkom, które sądy krajowe są zobowiązane chronić. Właściwość sądów krajowych do stosowania art. 81 WE i art. 53 porozumienia EOG nie jest uzależniona od istnienia wcześniejszych decyzji administracyjnych. Rozporządzenie nr 1/2003 potwierdza uprawnienie sądów krajowych do stosowania art. 81 i 82 WE, nie tworząc nowego systemu prawa materialnego. Brak wcześniejszych decyzji administracyjnych nie stwarza ryzyka sprzecznych orzeczeń z decyzjami Komisji.
Odrzucone argumenty
Art. 81 WE nie wywierał bezpośredniego skutku w okresach, gdy miały miejsce kwestionowane zachowania. Stosowanie art. 81 WE wstecznie naruszałoby zasadę pewności prawa. Właściwość sądów krajowych jest ograniczona do sytuacji, gdy nie ma ryzyka sprzeczności z decyzjami administracyjnymi lub gdy takie decyzje zostały już wydane. Sektor transportu lotniczego był wyłączony z zakresu stosowania art. 81 WE do czasu wejścia w życie rozporządzenia nr 1/2003.
Godne uwagi sformułowania
sądy krajowe mają uprawnienia do stosowania art. 81 i 82 [WE] zakazy przewidziane w art. 81 ust. 1 i art. 82 WE mogą, ze względu na sam swój charakter, wywoływać bezpośrednie skutki w stosunkach między jednostkami przepisy te są w związku z tym bezpośrednim źródłem uprawnień jednostek, które sądy krajowe są zobowiązane chronić powództwa o odszkodowanie z tytułu naruszenia reguł konkurencji Unii zapewniają pełną skuteczność art. 81 WE sądy krajowe są właściwe do stosowania art. 81 WE w szczególności w sporach z zakresu prawa prywatnego, przy czym właściwość ta wynika z bezpośredniej skuteczności tego artykułu
Skład orzekający
A. Arabadjiev
sprawozdawca
I. Ziemele
sędzia
T. von Danwitz
sędzia
P.G. Xuereb
sędzia
A. Kumin
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie właściwości sądów krajowych do stosowania prawa konkurencji UE w sprawach o odszkodowanie za przeszłe naruszenia, nawet bez wcześniejszych decyzji administracyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy głównie okresu przed wejściem w życie rozporządzenia nr 1/2003 i specyfiki regulacji transportu lotniczego. Wymaga analizy wpływu na handel między państwami członkowskimi lub stronami EOG.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla dochodzenia roszczeń odszkodowawczych za naruszenia prawa konkurencji, szczególnie w kontekście historycznych karteli. Wyjaśnia, kiedy sądy krajowe mogą interweniować.
“Czy możesz dochodzić odszkodowania za kartel sprzed lat? TSUE odpowiada: TAK, nawet bez decyzji urzędników!”
Sektor
transport lotniczy
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI