C-801/19

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że udostępnianie środków pieniężnych za opłatą, uzyskanych od spółki faktoringowej w zamian za weksel, może być zwolnione z VAT jako udzielanie kredytów lub transakcja dotycząca zbywalnych instrumentów finansowych.

Sprawa dotyczyła wykładni przepisów dyrektywy VAT w zakresie zwolnień dla udzielania kredytów i transakcji finansowych. Spółka Franck udostępniała środki pieniężne spółce Konzum, uzyskując je od spółek faktoringowych w zamian za weksle wystawione przez Konzum, a następnie poręczając ich spłatę. Sąd administracyjny w Zagrzebiu pytał, czy takie transakcje, w których Franck nie jest formalnie pożyczkodawcą, a weksle są zbywalnymi instrumentami finansowymi, podlegają zwolnieniu z VAT. Trybunał uznał, że udostępnianie środków pieniężnych za opłatą, nawet przez podmiot niebędący instytucją finansową, może być traktowane jako udzielanie kredytu, a weksle jako zbywalne instrumenty finansowe, pod warunkiem, że sąd krajowy zweryfikuje charakter transakcji i jej cel gospodarczy.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Upravni sud u Zagrebu (sąd administracyjny w Zagrzebiu) dotyczył wykładni art. 135 ust. 1 lit. b) i d) dyrektywy 2006/112/WE w sprawie VAT. Spór w postępowaniu głównym dotyczył ustalenia podatku VAT należnego z tytułu opłaty pobieranej przez spółkę FRANCK d.d. (Franck) od spółki Konzum d.d. (Konzum) za udostępnianie jej środków pieniężnych. Franck uzyskiwała te środki od spółek faktoringowych w zamian za przeniesienie na nie weksli wystawionych przez Konzum, których spłatę poręczyła. Franck pobierała od Konzum opłatę w wysokości 1% kwoty weksla. Organ podatkowy uznał, że opłata ta podlega VAT, podczas gdy Franck twierdziła, że jest to usługa zwolniona z VAT jako udzielenie pożyczki lub transakcja dotycząca zbywalnych instrumentów finansowych. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, rozpatrując sprawę, podkreślił, że zwolnienia z VAT mają autonomiczny charakter i należy je interpretować ściśle, ale zgodnie z celami i zasadą neutralności podatkowej. Stwierdził, że udostępnianie środków pieniężnych za wynagrodzeniem, nawet przez podmiot niebędący instytucją finansową, może być uznane za udzielanie kredytów w rozumieniu art. 135 ust. 1 lit. b) dyrektywy VAT, a weksle za zbywalne instrumenty finansowe w rozumieniu art. 135 ust. 1 lit. d). Kluczowe jest ustalenie przez sąd krajowy, czy opłata stanowi wynagrodzenie za udostępnienie środków, czy transakcja ma charakter finansowy, a nie windykacyjny. Trybunał zaznaczył, że formalna kwalifikacja stron umowy nie ma decydującego znaczenia, a należy brać pod uwagę rzeczywistość gospodarczą. Stwierdził również, że ewentualny nielegalny charakter transakcji nie wpływa na możliwość zastosowania zwolnienia z VAT.

Zagadnienia prawne (5)

Rozstrzygnięcie

Strony

Przepisy (5)

Argumenty

Skład orzekający

Informacje dodatkowe

Powiązane tematy