C-800/19

Trybunał Sprawiedliwości2021-06-17
cjeuprawo_ue_ogolnejurysdykcja i uznawanie orzeczeńWysokatrybunal
jurysdykcjarozporządzenie Bruksela I bisnaruszenie dóbr osobistychpublikacja internetowacentrum interesów życiowychprzewidywalnośćpewność prawaczyn niedozwolony

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że sąd krajowy może mieć jurysdykcję w sprawach o naruszenie dóbr osobistych przez publikacje internetowe tylko wtedy, gdy treści te pozwalają na indywidualne zidentyfikowanie osoby poszkodowanej, a nie tylko na podstawie przynależności do grupy.

Sprawa dotyczyła jurysdykcji sądu w przypadku naruszenia dóbr osobistych przez artykuł internetowy, który nie identyfikował bezpośrednio powoda, ale zawierał sformułowanie "polski obóz zagłady Treblinka". Powód, obywatel Polski, uznał to za naruszenie swojej tożsamości narodowej. Sąd odsyłający pytał, czy centrum interesów życiowych powoda wystarczy do ustalenia jurysdykcji, czy też wymagana jest bezpośrednia lub pośrednia identyfikacja osoby. Trybunał orzekł, że jurysdykcja sądu miejsca centrum interesów życiowych jest dopuszczalna tylko wtedy, gdy publikacja pozwala na indywidualne zidentyfikowanie osoby poszkodowanej, co zapewnia przewidywalność przepisów i pewność prawa.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Sąd Apelacyjny w Warszawie dotyczył wykładni art. 7 pkt 2 rozporządzenia nr 1215/2012 w sprawie jurysdykcji w sprawach dotyczących czynu niedozwolonego lub podobnego do czynu niedozwolonego, w szczególności w kontekście publikacji internetowych naruszających dobra osobiste. Sprawa dotyczyła artykułu opublikowanego przez niemiecką spółkę Mittelbayerischer Verlag KG, który zawierał określenie „polski obóz zagłady Treblinka”. Powód, obywatel polski SM, uznał to za naruszenie swojej tożsamości narodowej i godności narodowej, mimo że artykuł nie wymieniał go z imienia i nazwiska ani nie odnosił się do niego bezpośrednio. Sąd odsyłający miał wątpliwości, czy w takiej sytuacji jurysdykcję powinien mieć sąd miejsca centrum interesów życiowych powoda (w Polsce), czy też sąd miejsca siedziby pozwanego (w Niemczech), zgodnie z zasadą przewidywalności przepisów. Trybunał Sprawiedliwości UE, analizując cel rozporządzenia nr 1215/2012, jakim jest zapewnienie przewidywalności jurysdykcji i pewności prawa, orzekł, że sąd miejsca centrum interesów życiowych osoby poszkodowanej ma jurysdykcję do rozpoznania powództwa o naruszenie dóbr osobistych przez publikację internetową tylko wtedy, gdy treści te zawierają obiektywne i możliwe do zweryfikowania elementy pozwalające na bezpośrednie lub pośrednie indywidualne zidentyfikowanie tej osoby. Samo przynależenie do grupy (narodu) nie jest wystarczające do ustalenia jurysdykcji w państwie centrum interesów życiowych, gdyż mogłoby to prowadzić do nieprzewidywalności jurysdykcji dla wydawcy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, jurysdykcja sądu miejsca centrum interesów życiowych osoby podnoszącej naruszenie jej dóbr osobistych przez treści opublikowane na stronie internetowej jest dopuszczalna tylko wtedy, gdy treści te zawierają obiektywne i możliwe do zweryfikowania elementy, pozwalające na bezpośrednie lub pośrednie indywidualne zidentyfikowanie tej osoby.

Uzasadnienie

Trybunał podkreślił, że celem rozporządzenia nr 1215/2012 jest zapewnienie przewidywalności jurysdykcji i pewności prawa. W przypadku publikacji internetowych naruszających dobra osobiste, jurysdykcja sądu miejsca centrum interesów życiowych jest uzasadniona, gdy publikacja pozwala na indywidualne zidentyfikowanie osoby poszkodowanej. Pozwala to wydawcy na racjonalne przewidzenie, przed jakimi sądami może być pozwany. Samo przynależenie do grupy, nawet narodowej, nie jest wystarczające do ustalenia jurysdykcji w państwie centrum interesów życiowych, ponieważ mogłoby to prowadzić do nieprzewidywalności jurysdykcji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

pozwany (Mittelbayerischer Verlag KG) w kontekście jurysdykcji sądu polskiego

Strony

NazwaTypRola
Mittelbayerischer Verlag KGspolkapozwany
SMosoba_fizycznapowód
rząd polskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (3)

Główne

Rozporządzenie nr 1215/2012 art. 7 § pkt 2

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012

Miejsce, w którym nastąpiło lub może nastąpić zdarzenie wywołujące szkodę, obejmuje zarówno miejsce wystąpienia zdarzenia powodującego powstanie szkody, jak i miejsce, w którym szkoda się urzeczywistniła. W przypadku naruszenia dóbr osobistych przez publikację internetową, jurysdykcja sądu miejsca centrum interesów życiowych osoby poszkodowanej jest dopuszczalna tylko wtedy, gdy publikacja pozwala na indywidualne zidentyfikowanie tej osoby.

Pomocnicze

Rozporządzenie nr 1215/2012 art. 4 § 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012

Rozporządzenie nr 1215/2012 art. 5 § 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012

Argumenty

Skuteczne argumenty

Jurysdykcja sądu miejsca centrum interesów życiowych jest dopuszczalna tylko wtedy, gdy publikacja internetowa pozwala na indywidualne zidentyfikowanie osoby poszkodowanej. Zapewnienie przewidywalności jurysdykcji i pewności prawa jest kluczowe dla prawidłowego funkcjonowania rynku wewnętrznego. Pozwany publikujący treści w Internecie musi mieć możliwość racjonalnego przewidzenia, przed jakimi sądami może być pozwany.

Odrzucone argumenty

Jurysdykcja sądu miejsca centrum interesów życiowych powinna być ustalana na podstawie przynależności do grupy (narodu), nawet jeśli osoba nie jest bezpośrednio zidentyfikowana w publikacji. Indywidualne okoliczności powoda (np. wojenne losy) mogą uzasadniać jurysdykcję sądu krajowego.

Godne uwagi sformułowania

miejsce, w którym nastąpiło lub może nastąpić zdarzenie wywołujące szkodę centrum interesów życiowych przewidywalność przepisów o jurysdykcji pewność prawa bezpośrednie lub pośrednie indywidualne zidentyfikowanie tej osoby

Skład orzekający

J.-C. Bonichot

prezes izby

R. Silva de Lapuerta

wiceprezes Trybunału, sprawozdawczyni

L. Bay Larsen

sędzia

M. Safjan

sędzia

N. Jääskinen

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie jurysdykcji sądów krajowych w sprawach o naruszenie dóbr osobistych przez publikacje internetowe, zwłaszcza gdy powód nie jest bezpośrednio zidentyfikowany."

Ograniczenia: Dotyczy głównie spraw transgranicznych w ramach UE, w kontekście rozporządzenia Bruksela I bis. Interpretacja może być różna w zależności od specyfiki publikacji i naruszenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia jurysdykcji w erze cyfrowej i naruszeń dóbr osobistych w Internecie, co jest aktualne dla wielu prawników i użytkowników sieci.

Czy internetowy artykuł może narazić Cię na proces w obcym kraju, nawet jeśli Cię nie wymienia z nazwiska?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI