C-8/24

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2026-03-17
cjeuprawo_ue_ogolnewspółpraca sądowa w sprawach karnychWysokatrybunal
konfiskatanakaz konfiskatyrozporządzenie 2018/1805prawa podstawoweKarta praw podstawowychprawo do obronyskuteczny środek prawnywzajemne uznawaniepostępowanie karnewyrok uniewinniający

Podsumowanie

TSUE orzekł, że przepisy UE dotyczące konfiskaty mają zastosowanie nawet w przypadku nakazu wydanego w wyroku uniewinniającym, pod warunkiem przestrzegania praw podstawowych, a odmowa wykonania jest możliwa tylko w wyjątkowych sytuacjach.

Sprawa dotyczyła wniosku o uznanie i wykonanie słoweńskiego nakazu konfiskaty akcji, wydanego w wyroku uniewinniającym oskarżonych o przestępstwo, ale stwierdzającego, że akcje pochodzą z innego przestępstwa. Sąd odsyłający pytał o zakres stosowania rozporządzenia UE w takich przypadkach oraz o możliwość odmowy wykonania nakazu ze względu na naruszenie praw podstawowych. Trybunał stwierdził, że rozporządzenie ma zastosowanie, a odmowa wykonania jest możliwa tylko w wyjątkowych sytuacjach, gdy istnieją konkretne dowody naruszenia praw podstawowych, a osoba, której dotyczy nakaz, nie skorzystała ze środków prawnych w państwie wydającym.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni rozporządzenia (UE) 2018/1805 w sprawie wzajemnego uznawania nakazów zabezpieczenia i konfiskaty oraz art. 47 Karty praw podstawowych UE. Sprawa dotyczyła nakazu konfiskaty akcji wydanego przez sąd słoweński w wyroku uniewinniającym oskarżonych o jedno przestępstwo, ale stwierdzającym, że akcje te stanowią korzyści z innego przestępstwa, popełnionego przez inne osoby, przeciwko którym nie wniesiono aktu oskarżenia. Sąd odsyłający (Visoki kazneni sud, Chorwacja) miał wątpliwości, czy rozporządzenie 2018/1805 ma zastosowanie do takiego nakazu, a także czy można odmówić jego wykonania ze względu na naruszenie praw podstawowych spółki D. (osoby, której dotyczy nakaz). Trybunał Sprawiedliwości UE (wielka izba) orzekł, że rozporządzenie 2018/1805 ma zastosowanie do takich nakazów konfiskaty, nawet jeśli zostały wydane w wyroku uniewinniającym i dotyczą korzyści z innego przestępstwa. Jednocześnie Trybunał podkreślił, że odmowa uznania i wykonania nakazu konfiskaty jest możliwa tylko w wyjątkowych sytuacjach, gdy istnieją uzasadnione podstawy, aby przypuszczać, że wykonanie nakazu wiązałoby się z ewidentnym naruszeniem praw podstawowych, w szczególności prawa do skutecznego środka prawnego, prawa do bezstronnego sądu lub prawa do obrony. Kluczowe jest jednak, aby osoba, której dotyczy nakaz, skorzystała z dostępnych środków prawnych w państwie wydającym, chyba że istnieją szczególne okoliczności uniemożliwiające lub utrudniające skorzystanie z tych środków. W analizowanej sprawie, jeśli spółka D. nie skorzystała z przysługujących jej środków odwoławczych, nie może powoływać się na naruszenie praw podstawowych jako podstawę odmowy wykonania nakazu, chyba że wykaże, iż okoliczności uniemożliwiły jej skuteczne skorzystanie z tych środków.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, rozporządzenie ma zastosowanie, ponieważ obejmuje ono wszystkie nakazy konfiskaty wydane w następstwie postępowania w związku z popełnieniem przestępstwa, w tym nakazy wydane bez prawomocnego wyroku skazującego.

Uzasadnienie

Przepisy rozporządzenia 2018/1805, w tym definicje 'nakazu konfiskaty' i 'mienia', obejmują sytuacje konfiskaty bez prawomocnego wyroku skazującego, nawet jeśli dotyczy ona korzyści z innego przestępstwa niż to, w związku z którym wydano wyrok uniewinniający.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
D. d.o.o.spolkaapelujący
Županijsko državno odvjetništvo u Zagrebuorgan_krajowyuczestnik postępowania
Rząd chorwackiorgan_krajowyinterwenient
Rząd słoweńskiorgan_krajowyinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (8)

Główne

Rozporządzenie 2018/1805 art. 1 § 1 i 4

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1805

Rozporządzenie ma zastosowanie do nakazów konfiskaty wydanych w ramach postępowania karnego, nawet jeśli są one wydane w wyroku uniewinniającym i dotyczą korzyści z innego przestępstwa.

Rozporządzenie 2018/1805 art. 2 § 2

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1805

Definicja 'nakazu konfiskaty' obejmuje sankcję lub środek prawomocnie orzeczony przez sąd po przeprowadzeniu postępowania w związku z popełnieniem przestępstwa.

Rozporządzenie 2018/1805 art. 2 § 3 lit. a) i d)

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1805

Definicja 'mienia' obejmuje korzyści pochodzące z przestępstwa lub podlegające konfiskacie, w tym konfiskatę bez prawomocnego wyroku skazującego.

Rozporządzenie 2018/1805 art. 19 § 1 lit. h)

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1805

Podstawa odmowy uznania i wykonania nakazu konfiskaty w przypadku uzasadnionego przypuszczenia o ewidentnym naruszeniu praw podstawowych.

Karta art. 47

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Prawo do skutecznego środka prawnego i dostępu do bezstronnego sądu.

Pomocnicze

Dyrektywa 2014/42/UE art. 8 § 1, 6 i 7

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/42/UE

Zapewnienie prawa do skutecznego środka zaskarżenia, rzetelnego procesu sądowego, powiadomienia o nakazie konfiskaty i prawa dostępu do adwokata.

ZKP art. 498a § 1, 3 i 4

Zakon o kazenskem postopku

Konfiskata mienia pochodzącego z nielegalnego źródła, nawet bez wyroku skazującego, oraz prawo do odwołania od postanowienia o konfiskacie.

ZKP art. 500

Zakon o kazenskem postopku

Prawo do wysłuchania beneficjenta korzyści z przestępstwa lub przedstawiciela osoby prawnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rozporządzenie 2018/1805 ma zastosowanie do nakazów konfiskaty wydanych w wyrokach uniewinniających, nawet jeśli dotyczą korzyści z innego przestępstwa. Odmowa wykonania nakazu konfiskaty ze względu na naruszenie praw podstawowych jest możliwa tylko w wyjątkowych sytuacjach i wymaga wykazania konkretnych dowodów naruszenia. Osoba, której dotyczy nakaz, musi skorzystać z dostępnych środków prawnych w państwie wydającym, aby móc powoływać się na naruszenie praw podstawowych.

Odrzucone argumenty

Argumenty sugerujące, że rozporządzenie 2018/1805 nie ma zastosowania do nakazów konfiskaty wydanych w wyrokach uniewinniających. Argumenty sugerujące, że odmowa wykonania nakazu konfiskaty jest możliwa bez konieczności wykazania szczególnych okoliczności uniemożliwiających skorzystanie ze środków prawnych.

Godne uwagi sformułowania

kamień węgielny współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych zasada wzajemnego uznawania wyjątkowych sytuacjach, w których istnieją uzasadnione podstawy, aby przypuszczać – w oparciu o konkretne i obiektywne dowody – że wykonanie nakazu konfiskaty wiązałoby się [...] z ewidentnym naruszeniem jednego z właściwych praw podstawowych nie można przyjąć, by osoba, której dotyczy nakaz konfiskaty i która nie skorzystała ze środka prawnego przysługującego jej w wydającym nakaz państwie członkowskim, znajdowała się w wyjątkowej sytuacji [...] chyba że może ona wykazać, że szczególne okoliczności uniemożliwiają lub przynajmniej nadmiernie utrudniają jej skorzystanie ze wspomnianych środków prawnych

Skład orzekający

K. Lenaerts

prezes

T. von Danwitz

wiceprezes

K. Jürimäe

prezes_izby

C. Lycourgos

prezes_izby

I. Jarukaitis

prezes_izby

M. Condinanzi

prezes_izby

F. Schalin

prezes_izby

S. Rodin

sędzia

E. Regan

sprawozdawca

N. Piçarra

sędzia

N. Jääskinen

sędzia

D. Gratsias

sędzia

B. Smulders

sędzia

S. Gervasoni

sędzia

N. Fenger

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu stosowania rozporządzenia 2018/1805 w kontekście konfiskaty bez wyroku skazującego oraz warunków odmowy wykonania nakazu konfiskaty ze względu na naruszenie praw podstawowych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji nakazu konfiskaty wydanego w wyroku uniewinniającym, a jego zastosowanie do innych przypadków konfiskaty bez wyroku skazującego może wymagać dalszej analizy. Ograniczenia wynikają z konieczności wykazania konkretnych dowodów naruszenia praw podstawowych i braku możliwości skorzystania ze środków prawnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego na styku konfiskaty majątkowej i ochrony praw podstawowych w kontekście transgranicznej współpracy sądowej. Wyjaśnia, kiedy można odmówić wykonania nakazu konfiskaty, co ma istotne znaczenie praktyczne.

Czy można skonfiskować majątek, jeśli sąd uniewinnił podejrzanego? TSUE wyjaśnia granice ochrony praw podstawowych.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę