C-76/22
Podsumowanie
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 25 ust. 1 dyrektywy 2014/17/UE w sprawie konsumenckich umów o kredyt związanych z nieruchomościami. Spór dotyczył wysokości obniżki całkowitego kosztu kredytu hipotecznego w następstwie jego przedterminowej spłaty przez konsumenta (QI) wobec banku Santander Bank Polska S.A. Konsument domagał się zwrotu części prowizji za udzielenie kredytu, argumentując, że powinna ona zostać proporcjonalnie obniżona ze względu na wcześniejszą spłatę. Bank odmówił, twierdząc, że prowizja była jednorazowa i nie podlega zwrotowi. Sąd odsyłający zadał dwa pytania: czy prawo do obniżki kosztów obejmuje prowizję za udzielenie kredytu, oraz jaka metoda obliczenia tej obniżki powinna być stosowana. Trybunał, opierając się na wcześniejszym orzecznictwie (wyrok w sprawie C-555/21 UniCredit Bank Austria), stwierdził, że prawo do obniżki całkowitego kosztu kredytu obejmuje prowizję za udzielenie kredytu, pod warunkiem że kredytodawca nie udowodni, iż jest ona niezależna od okresu obowiązywania umowy i stanowi wynagrodzenie za świadczenia już wykonane. W przypadku braku takich informacji ze strony banku, sąd krajowy powinien przyjąć, że prowizja podlega obniżce. Odnośnie drugiej kwestii, Trybunał orzekł, że dyrektywa nie narzuca szczególnej metody obliczania obniżki, a jedynie wymaga, aby zastosowana metoda była odpowiednia do zapewnienia wysokiego poziomu ochrony konsumentów. Obowiązek ten spoczywa na sądzie krajowym.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWykładnia przepisów UE dotyczących prawa konsumentów do obniżki kosztów kredytu hipotecznego przy wcześniejszej spłacie, w szczególności w kontekście prowizji bankowych i braku informacji ze strony kredytodawcy.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wcześniejszej spłaty kredytu hipotecznego i wykładni dyrektywy 2014/17/UE. Konieczność indywidualnej oceny przez sądy krajowe w przypadku braku informacji od kredytodawcy.
Zagadnienia prawne (2)
Czy prowizja za udzielenie kredytu hipotecznego, pobierana przy zawarciu umowy, podlega obniżce całkowitego kosztu kredytu w przypadku jego wcześniejszej spłaty, zgodnie z art. 25 ust. 1 dyrektywy 2014/17/UE?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, prowizja za udzielenie kredytu hipotecznego podlega obniżce całkowitego kosztu kredytu w przypadku jego wcześniejszej spłaty, jeśli kredytodawca nie dostarczy informacji pozwalających sądowi krajowemu na zbadanie, czy prowizja ta należy do kategorii kosztów niezależnych od okresu obowiązywania umowy.
Uzasadnienie
Trybunał stwierdził, że definicja całkowitego kosztu kredytu obejmuje prowizje. Prawo do obniżki nie obejmuje kosztów niezależnych od okresu kredytowania, które zostały już wykonane. W przypadku braku informacji od kredytodawcy, sąd powinien przyjąć, że prowizja jest związana z okresem kredytowania i podlega obniżce, aby zapewnić wysoki poziom ochrony konsumentów.
Jaka metoda obliczania obniżki całkowitego kosztu kredytu hipotecznego powinna być stosowana w przypadku jego wcześniejszej spłaty, zgodnie z art. 25 ust. 1 dyrektywy 2014/17/UE?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Dyrektywa 2014/17/UE nie narzuca szczególnej metody obliczania obniżki całkowitego kosztu kredytu. Zastosowana metoda musi być jednak odpowiednia do zapewnienia wysokiego poziomu ochrony konsumentów.
Uzasadnienie
Przepisy dyrektywy nie określają konkretnej metody obliczenia obniżki. Odniesienie do 'pozostałego okresu obowiązywania umowy' ma na celu ograniczenie czasowe kosztów objętych obniżką. Państwa członkowskie mają swobodę w określeniu warunków wykonywania prawa do przedterminowej spłaty. Obowiązek zapewnienia wysokiego poziomu ochrony konsumentów spoczywa na sądzie krajowym, który musi wybrać odpowiednią metodę.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| QI | osoba_fizyczna | skarżący |
| Santander Bank Polska S.A. | spolka | pozwany |
| Rząd polski | organ_krajowy | interwenient |
| Rząd czeski | organ_krajowy | interwenient |
| Rząd włoski | organ_krajowy | interwenient |
| Rząd portugalski | organ_krajowy | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (7)
Główne
Dyrektywa 2014/17/UE art. 25 § 1
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/17/UE z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie konsumenckich umów o kredyt związanych z nieruchomościami mieszkalnymi i zmieniająca dyrektywy 2008/48/WE i 2013/36/UE oraz rozporządzenie (UE) nr 1093/2010
Prawo konsumenta do obniżki całkowitego kosztu kredytu w przypadku wcześniejszej spłaty obejmuje prowizję za udzielenie kredytu, jeśli kredytodawca nie udowodni jej niezależności od okresu kredytowania. Nie ma jednej, narzuconej metody obliczania tej obniżki.
Pomocnicze
Dyrektywa 2008/48 art. 3 § g
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/48/WE z dnia 23 kwietnia 2008 r. w sprawie umów o kredyt konsumencki oraz uchylająca dyrektywę Rady 87/102/EWG
Definicja 'całkowitego kosztu kredytu ponoszonego przez konsumenta'.
Dyrektywa 2008/48 art. 16 § 1
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/48/WE z dnia 23 kwietnia 2008 r. w sprawie umów o kredyt konsumencki oraz uchylająca dyrektywę Rady 87/102/EWG
Prawo konsumenta do obniżki całkowitego kosztu kredytu w przypadku przedterminowej spłaty.
Dyrektywa 2014/17/UE art. 4 § 13
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/17/UE z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie konsumenckich umów o kredyt związanych z nieruchomościami mieszkalnymi i zmieniająca dyrektywy 2008/48/WE i 2013/36/UE oraz rozporządzenie (UE) nr 1093/2010
Definicja 'całkowitego kosztu kredytu ponoszonego przez konsumenta'.
Dyrektywa 2014/17/UE art. 14 § 1
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/17/UE z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie konsumenckich umów o kredyt związanych z nieruchomościami mieszkalnymi i zmieniająca dyrektywy 2008/48/WE i 2013/36/UE oraz rozporządzenie (UE) nr 1093/2010
Obowiązek udzielania konsumentowi zindywidualizowanych informacji przedumownych.
u.k.h. art. 29 § 1
Ustawa o kredycie hipotecznym oraz o nadzorze nad pośrednikami kredytu hipotecznego i agentami
Określenie elementów umowy o kredyt hipoteczny, w tym opłat i kosztów związanych z udzieleniem kredytu.
u.k.h. art. 39 § 1
Ustawa o kredycie hipotecznym oraz o nadzorze nad pośrednikami kredytu hipotecznego i agentami
Obniżenie całkowitego kosztu kredytu hipotecznego w przypadku spłaty całości kredytu przed terminem.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prowizja za udzielenie kredytu hipotecznego, pobierana przy zawarciu umowy, powinna podlegać obniżce w przypadku wcześniejszej spłaty, jeśli bank nie udowodni jej niezależności od okresu kredytowania. • Brak szczególnej metody obliczania obniżki całkowitego kosztu kredytu oznacza, że sąd krajowy musi wybrać metodę zapewniającą wysoki poziom ochrony konsumentów.
Odrzucone argumenty
Prowizja za udzielenie kredytu hipotecznego jest kosztem jednorazowym i nie podlega obniżce przy wcześniejszej spłacie. • Obniżka powinna być obliczana proporcjonalnie do utraty spodziewanych korzyści przez kredytodawcę, a nie do pozostałego okresu umowy.
Godne uwagi sformułowania
w braku dostarczenia przez kredytodawcę informacji pozwalających sądowi krajowemu na zbadanie, czy prowizja pobierana przy zawieraniu umowy kredytu hipotecznego należy do kategorii kosztów, które są niezależne od okresu obowiązywania tej umowy, sąd ten powinien stwierdzić, że taka prowizja jest objęta prawem do obniżki całkowitego kosztu kredytu • z przepisu tego nie wynika żadna szczególna metoda obliczania pozwalająca na określenie kwoty obniżki całkowitego kosztu kredytu
Skład orzekający
M. Campos Sánchez-Bordona
rzecznik_generalny
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wykładnia przepisów UE dotyczących prawa konsumentów do obniżki kosztów kredytu hipotecznego przy wcześniejszej spłacie, w szczególności w kontekście prowizji bankowych i braku informacji ze strony kredytodawcy."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wcześniejszej spłaty kredytu hipotecznego i wykładni dyrektywy 2014/17/UE. Konieczność indywidualnej oceny przez sądy krajowe w przypadku braku informacji od kredytodawcy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu konsumentów w Polsce i innych krajach UE, jakim jest wcześniejsza spłata kredytu hipotecznego i związane z tym koszty. Wykładnia TSUE ma bezpośrednie przełożenie na praktykę bankową i prawa konsumentów.
“Bank musi udowodnić, że prowizja od kredytu hipotecznego nie podlega zwrotowi przy wcześniejszej spłacie. TSUE wyjaśnia prawa konsumentów.”
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny