C-755/21 P

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2024-03-05
cjeuprawo_ue_ogolneochrona danych osobowychWysokatrybunal
ochrona danychRODOEuropolodpowiedzialność pozaumownaprzetwarzanie danychwspółpraca policyjnaprawo do prywatnościzadośćuczynienie

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości częściowo uwzględnił odwołanie, zasądzając 2000 EUR zadośćuczynienia za ujawnienie intymnych danych osobowych przez Europol, uchylając tym samym częściowo wyrok Sądu.

Marián Kočner odwołał się od wyroku Sądu, który oddalił jego skargę o zadośćuczynienie za krzywdę wynikającą z ujawnienia przez Europol jego danych osobowych, w tym intymnych wiadomości, oraz umieszczenia go na "listach członków mafii". Trybunał Sprawiedliwości uznał, że Sąd naruszył prawo, nieprawidłowo interpretując przepisy dotyczące odpowiedzialności solidarnej Europolu i państwa członkowskiego za niezgodne z prawem przetwarzanie danych. W konsekwencji, Trybunał uchylił częściowo wyrok Sądu i zasądził 2000 EUR zadośćuczynienia za ujawnienie intymnych danych, oddalając pozostałe żądania.

Sprawa dotyczy odwołania Mariána Kočnera od wyroku Sądu Unii Europejskiej, który oddalił jego skargę o zadośćuczynienie za krzywdę. Kočner domagał się od Agencji Unii Europejskiej ds. Współpracy Organów Ścigania (Europol) 100 000 EUR za ujawnienie jego danych osobowych, w tym intymnych wiadomości, oraz za umieszczenie go na "listach członków mafii". Europol, w ramach współpracy ze słowackimi organami ścigania, pobrał dane z telefonów komórkowych i nośnika USB należących do Kočnera. Dane te, w tym intymne konwersacje, zostały następnie ujawnione i opublikowane w prasie. Sąd pierwszej instancji oddalił skargę, uznając brak wystarczającego dowodu na związek przyczynowy między działaniami Europolu a szkodą oraz kwestionując istnienie odpowiedzialności solidarnej Europolu i państwa członkowskiego. Trybunał Sprawiedliwości, rozpatrując odwołanie, częściowo uwzględnił zarzuty Kočnera. Stwierdził, że Sąd naruszył prawo, nieprawidłowo interpretując przepisy rozporządzenia 2016/794 dotyczące odpowiedzialności solidarnej Europolu i państwa członkowskiego za niezgodne z prawem przetwarzanie danych. Trybunał podkreślił, że celem tych przepisów jest ochrona osób fizycznych, które mogą mieć trudności z ustaleniem, czy szkoda wynika z działań Europolu, czy państwa członkowskiego. W konsekwencji, Trybunał uchylił wyrok Sądu w części dotyczącej pierwszego żądania Kočnera i zasądził od Europolu kwotę 2000 EUR tytułem zadośćuczynienia za ujawnienie intymnych danych. Pozostałe żądania Kočnera oraz zarzuty dotyczące umieszczenia na "listach członków mafii" zostały oddalone. Koszty postępowania poniosły strony we własnym zakresie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Tak, art. 50 ust. 1 rozporządzenia 2016/794, interpretowany w świetle motywu 57 tego rozporządzenia, ustanawia reżim odpowiedzialności solidarnej Europolu i państwa członkowskiego w odniesieniu do szkód wyrządzonych w związku z niezgodnym z prawem przetwarzaniem danych w ramach współpracy między tymi podmiotami.

Uzasadnienie

Trybunał oparł się na brzmieniu art. 50 ust. 1, motywie 57 oraz kontekście prawnym rozporządzenia 2016/794, wskazując, że celem jest ochrona osób fizycznych, które mogą mieć trudności z ustaleniem odpowiedzialnego podmiotu. Mechanizm dwuetapowego ustalania odpowiedzialności przewidziany w art. 50 ust. 2 również potwierdza tę wykładnię.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uwzgledniono_odwolanie

Strona wygrywająca

Marián Kočner (częściowo)

Strony

NazwaTypRola
Marián Kočnerosoba_fizycznawnoszący_odwołanie
Agencja Unii Europejskiej ds. Współpracy Organów Ścigania (Europol)instytucja_uepozwany
Republika Słowackapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Królestwo Hiszpaniipanstwo_czlonkowskieinterwenient

Przepisy (13)

Główne

TFUE art. 268

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

TFUE art. 340

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Rozporządzenie 2016/794 art. 49

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/794

Przepisy ogólne dotyczące odpowiedzialności i odszkodowań.

Rozporządzenie 2016/794 art. 50

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/794

Odpowiedzialność za nieprawidłowe przetwarzanie danych osobowych i prawo do odszkodowania.

Pomocnicze

Rozporządzenie 2016/794 art. 2

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/794

Definicje danych osobowych, osoby, której dane dotyczą, i przetwarzania.

Rozporządzenie 2016/794 art. 3

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/794

Cele Europolu.

Rozporządzenie 2016/794 art. 17

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/794

Źródła informacji dla Europolu.

Rozporządzenie 2016/794 art. 18

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/794

Cele działań związanych z przetwarzaniem informacji.

Rozporządzenie 2016/794 art. 28

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/794

Ogólne zasady ochrony danych.

Rozporządzenie 2016/794 art. 32

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/794

Bezpieczeństwo przetwarzania danych.

Rozporządzenie 2016/794 art. 38

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/794

Odpowiedzialność w sprawach dotyczących ochrony danych.

Statut TSUE art. 56

Statut Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej

Karta Praw Podstawowych art. 7

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Prawo do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego oraz komunikowania się.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd naruszył prawo, nieprawidłowo interpretując przepisy rozporządzenia 2016/794 dotyczące odpowiedzialności solidarnej Europolu i państwa członkowskiego za niezgodne z prawem przetwarzanie danych. Art. 50 ust. 1 rozporządzenia 2016/794, w świetle motywu 57, ustanawia odpowiedzialność solidarną Europolu i państwa członkowskiego, zwalniając poszkodowanego z obowiązku ustalenia konkretnego podmiotu odpowiedzialnego za niezgodne z prawem przetwarzanie danych. Ujawnienie intymnych danych osobowych przez Europol stanowiło wystarczająco istotne naruszenie prawa Unii, uzasadniające odpowiedzialność pozaumowną.

Odrzucone argumenty

Europol nie ponosi odpowiedzialności za umieszczenie nazwiska Kočnera na "listach członków mafii", ponieważ nie wykazano, że listy te były prowadzone przez Europol ani że ujawnienie informacji prasowych wynikało ze sprawozdania Europolu. Sąd prawidłowo oddalił żądanie pierwsze, uznając brak wystarczającego dowodu na związek przyczynowy między działaniami Europolu a szkodą. Europol wdrożył odpowiednie środki techniczne i organizacyjne w celu ochrony danych osobowych.

Godne uwagi sformułowania

"Dla osoby fizycznej, której dotyczy dana sprawa, może nie być jasne, czy szkody poniesione w wyniku niezgodnego z prawem przetwarzania danych są następstwem działań Europolu czy też państwa członkowskiego. W związku z tym Europol i państwo członkowskie, w którym miało miejsce zdarzenie będące powodem szkody, powinny być odpowiedzialne solidarnie." "nie nakłada na zainteresowaną osobę fizyczną [...] obowiązku ustalenia, któremu z dwóch podmiotów można przypisać owo niezgodne z prawem przetwarzanie." "niezgodne z prawem przetwarzanie danych [...] stanowiło wystarczająco istotne naruszenie normy prawa Unii mającej na celu przyznanie uprawnień jednostkom."

Skład orzekający

K. Lenaerts

prezes

L. Bay Larsen

wiceprezes

A. Arabadjiev

prezes_izby

A. Prechal

prezes_izby

E. Regan

prezes_izby

F. Biltgen

prezes_izby

N. Piçarra

prezes_izby

O. Spineanu-Matei

sprawozdawczyni

S. Rodin

sędzia

P.G. Xuereb

sędzia

L.S. Rossi

sędzia

N. Wahl

sędzia

I. Ziemele

sędzia

J. Passer

sędzia

D. Gratsias

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie odpowiedzialności instytucji UE (Europolu) za niezgodne z prawem przetwarzanie danych osobowych w ramach współpracy z państwami członkowskimi, w szczególności w kontekście odpowiedzialności solidarnej i dowodzenia związku przyczynowego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego kontekstu rozporządzenia 2016/794 i współpracy Europolu. Zasady odpowiedzialności solidarnej mogą być inaczej stosowane w innych kontekstach prawnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii ochrony danych osobowych i odpowiedzialności instytucji UE, co jest aktualnym tematem. Pokazuje, jak trudne może być dochodzenie roszczeń w przypadku naruszenia prywatności przez instytucje międzynarodowe.

Europol zapłaci za ujawnienie intymnych danych. Trybunał Sprawiedliwości UE wyznacza nowe standardy ochrony prywatności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI