Orzeczenie · 2026-05-07

C-747/22

Sąd
Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej
Data
2026-05-07
cjeuazyl_imigracjaochrona uzupełniającaWysokatrybunal
ochrona uzupełniającapomoc społecznadostęp do zatrudnieniadyskryminacja pośredniarówne traktowaniezasiłek obywatelskiprawo włoskieintegracja społeczna

Podsumowanie

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 26 i 29 dyrektywy 2011/95/UE w sprawie norm dotyczących kwalifikowania obywateli państw trzecich jako beneficjentów ochrony międzynarodowej. Sprawa rozpatrywana przez włoski sąd powszechny w Bergamo dotyczyła beneficjenta ochrony uzupełniającej, któremu cofnięto „zasiłek z tytułu obywatelstwa” z powodu niespełnienia wymogu zamieszkiwania we Włoszech przez co najmniej 10 lat, w tym przez dwa ostatnie lata nieprzerwanie. Sąd odsyłający powziął wątpliwość, czy ten warunek, choć stosowany wobec wszystkich, nie stanowi dyskryminacji pośredniej wobec beneficjentów ochrony międzynarodowej, utrudniając im dostęp do świadczeń socjalnych i zatrudnienia, co jest sprzeczne z prawem UE. Trybunał Sprawiedliwości UE, rozpatrując sprawę w składzie wielkiej izby, stwierdził, że „zasiłek z tytułu obywatelstwa” jest środkiem złożonym, obejmującym zarówno wsparcie socjalne, jak i działania związane z integracją zawodową. Uznał, że wymóg 10-letniego zamieszkiwania stanowi dyskryminację pośrednią, która nie jest obiektywnie uzasadniona i jest sprzeczna z zasadą równego traktowania beneficjentów ochrony międzynarodowej z obywatelami państwa członkowskiego. W konsekwencji, Trybunał orzekł, że przepisy UE stoją na przeszkodzie takim uregulowaniom krajowym.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dyrektywy 2011/95/UE w zakresie dostępu do świadczeń socjalnych i zatrudnienia dla beneficjentów ochrony uzupełniającej, zakaz dyskryminacji pośredniej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki włoskiego zasiłku obywatelskiego, ale zasady są uniwersalne dla prawa UE.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wymóg zamieszkiwania przez co najmniej 10 lat (w tym 2 lata nieprzerwanie) we Włoszech, jako warunek przyznania zasiłku obywatelskiego, stanowi dyskryminację pośrednią wobec beneficjentów ochrony uzupełniającej, naruszając tym samym art. 26 i 29 dyrektywy 2011/95/UE?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wymóg ten stanowi dyskryminację pośrednią, która nie jest obiektywnie uzasadniona i jest sprzeczna z art. 26 i 29 dyrektywy 2011/95/UE.

Uzasadnienie

Warunek 10-letniego zamieszkiwania, choć pozornie neutralny, w praktyce utrudnia spełnienie go beneficjentom ochrony uzupełniającej w porównaniu do obywateli włoskich. Nie jest on obiektywnie uzasadniony ani proporcjonalny do zamierzonego celu integracji społecznej i zawodowej, a także narusza zasadę równego traktowania.

Czy włoski „zasiłek z tytułu obywatelstwa” mieści się w zakresie stosowania art. 26 (dostęp do zatrudnienia) i art. 29 (opieka społeczna) dyrektywy 2011/95/UE?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zasiłek ten mieści się w zakresie stosowania obu artykułów, ponieważ ma charakter złożony, obejmując zarówno wsparcie socjalne, jak i działania związane z integracją zawodową.

Uzasadnienie

Zasiłek ten stanowi środek zwalczania ubóstwa i wspierania integracji społecznej i zawodowej, co pokrywa się z celami i zakresem art. 26 i 29 dyrektywy. Złożony charakter świadczenia nie wyłącza go spod zakresu stosowania tych przepisów.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odpowiedz na pytanie
Strona wygrywająca
beneficjent ochrony uzupełniającej (KH)

Strony

NazwaTypRola
KHosoba_fizycznaskarżący
Istituto nazionale della previdenza sociale (INPS)organ_krajowypozwany
rząd włoskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (4)

Główne

Dyrektywa 2011/95/UE art. 26

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/95/UE

Państwa członkowskie zapewniają beneficjentom ochrony międzynarodowej dostęp do zatrudnienia, kształcenia zawodowego i usług doradczych na takich samych warunkach jak własnym obywatelom.

Dyrektywa 2011/95/UE art. 29

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/95/UE

Państwa członkowskie zapewniają beneficjentom ochrony międzynarodowej niezbędną pomoc społeczną, równoważną pomocy zapewnianej obywatelom tego państwa członkowskiego.

decreto-legge n. 4/2019 art. 2 ust. 1 lit. a) pkt 2

Dekret z mocą ustawy nr 4/2019 (Włochy)

Warunek zamieszkiwania we Włoszech przez co najmniej 10 lat, w tym przez dwa ostatnie lata nieprzerwanie, jako warunek przyznania zasiłku z tytułu obywatelstwa.

Pomocnicze

Karta praw podstawowych art. 20

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Zasada równego traktowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Warunek 10-letniego zamieszkiwania stanowi dyskryminację pośrednią wobec beneficjentów ochrony uzupełniającej. • Zasiłek obywatelski mieści się w zakresie stosowania art. 26 i 29 dyrektywy 2011/95/UE. • Zasada równego traktowania zakazuje ukrytych form dyskryminacji. • Warunek zamieszkiwania nie jest obiektywnie uzasadniony ani proporcjonalny.

Odrzucone argumenty

Zasiłek obywatelski nie jest świadczeniem pomocy społecznej w rozumieniu dyrektywy 2011/95/UE, lecz środkiem aktywnej polityki zatrudnienia i integracji społecznej. • Warunek zamieszkiwania jest uzasadniony celem zapewnienia „zakorzenienia terytorialnego” i ograniczenia kosztów administracyjnych.

Godne uwagi sformułowania

Dyskryminacja pośrednia ze względu na przynależność państwową. • Złożony charakter zasiłku obywatelskiego. • Warunek zamieszkiwania nie wydaje się obiektywnie uzasadniony. • Zasada równego traktowania wymaga, by porównywalne sytuacje nie były traktowane w odmienny sposób.

Skład orzekający

K. Lenaerts

prezes

T. von Danwitz

wiceprezes

F. Biltgen

prezes izby

K. Jürimäe

prezes izby

I. Jarukaitis

sprawozdawca

I. Ziemele

prezes izby

J. Passer

prezes izby

O. Spineanu-Matei

prezes izby

S. Rodin

sędzia

E. Regan

sędzia

D. Gratsias

sędzia

M. Gavalec

sędzia

Z. Csehi

sędzia

N. Fenger

sędzia

R. Frendo

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dyrektywy 2011/95/UE w zakresie dostępu do świadczeń socjalnych i zatrudnienia dla beneficjentów ochrony uzupełniającej, zakaz dyskryminacji pośredniej."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki włoskiego zasiłku obywatelskiego, ale zasady są uniwersalne dla prawa UE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu integracji społecznej i równego traktowania osób ubiegających się o ochronę międzynarodową, z silnym wymiarem ludzkim i praktycznym znaczeniem dla beneficjentów ochrony uzupełniającej.

Czy 10 lat w obcym kraju to za mało? TSUE o dyskryminacji beneficjentów ochrony uzupełniającej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy