C-743/19

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2022-07-14
cjeuprawo_ue_ogolneprawo instytucjonalneWysokatrybunal
siedziba instytucjiprawo instytucjonalnejurysdykcja TSUEart. 263 TFUEart. 341 TFUEELApaństwa członkowskieprawodawca Uniikontrola sądowa

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że decyzja o lokalizacji siedziby Europejskiego Urzędu ds. Pracy (ELA) należy do prawodawcy Unii, a nie państw członkowskich, oddalając tym samym skargę Parlamentu Europejskiego na niedopuszczalność.

Parlament Europejski zaskarżył decyzję przedstawicieli rządów państw członkowskich w sprawie lokalizacji siedziby Europejskiego Urzędu ds. Pracy (ELA), argumentując, że decyzja ta powinna należeć do kompetencji prawodawcy Unii. Rada i państwa członkowskie twierdziły, że skarga jest niedopuszczalna, ponieważ decyzja nie pochodzi od instytucji UE. Trybunał Sprawiedliwości UE uznał, że art. 341 TFUE dotyczy wyłącznie siedzib instytucji UE, a nie organów i jednostek organizacyjnych, takich jak ELA. W związku z tym, decyzja o lokalizacji siedziby ELA należy do prawodawcy Unii, a zaskarżona decyzja, jako akt polityczny państw członkowskich, nie podlega kontroli Trybunału w trybie art. 263 TFUE. Skarga została oddalona.

Parlament Europejski wniósł skargę o stwierdzenie nieważności decyzji (UE) 2019/1199, podjętej przez przedstawicieli rządów państw członkowskich w sprawie lokalizacji siedziby Europejskiego Urzędu ds. Pracy (ELA). Parlament argumentował, że decyzja ta powinna być podjęta przez prawodawcę Unii, a nie przez państwa członkowskie działające na podstawie art. 341 TFUE, który – zdaniem Parlamentu – dotyczy jedynie siedzib instytucji UE, a nie organów i jednostek organizacyjnych. Rada i państwa członkowskie wniosły o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej, twierdząc, że zaskarżona decyzja jest aktem państw członkowskich, a nie instytucji UE, i w związku z tym nie podlega kontroli Trybunału na podstawie art. 263 TFUE. Trybunał Sprawiedliwości UE, rozpatrując sprawę w składzie wielkiej izby, stwierdził, że art. 341 TFUE, zgodnie z jego brzmieniem i kontekstem, odnosi się wyłącznie do „instytucji Unii” wymienionych w art. 13 ust. 1 TUE, a nie do organów i jednostek organizacyjnych, takich jak ELA. W związku z tym, kompetencja do ustalenia siedziby ELA należy do prawodawcy Unii, który powinien działać na podstawie właściwych przepisów traktatów (w tym przypadku art. 46 i 48 TFUE). Trybunał uznał, że zaskarżona decyzja, podjęta przez przedstawicieli rządów państw członkowskich, jest aktem o charakterze politycznym, który nie wywołuje wiążących skutków prawnych w prawie Unii i w związku z tym nie podlega kontroli Trybunału w trybie art. 263 TFUE. Skarga została oddalona jako niedopuszczalna z powodu braku jurysdykcji Trybunału do orzekania w sprawie aktów pochodzących od państw członkowskich działających poza ramami prawa Unii. Koszty postępowania zostały rozłożone między strony.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Kompetencja do decydowania o ustaleniu miejsca siedziby ELA nie należy do państw członkowskich, lecz do prawodawcy Unii, który powinien działać zgodnie z procedurami przewidzianymi w mających znaczenie dla sprawy przepisach traktatów (w tym przypadku art. 46 i 48 TFUE).

Uzasadnienie

Trybunał stwierdził, że art. 341 TFUE, zgodnie z jego brzmieniem i kontekstem, odnosi się wyłącznie do 'instytucji Unii' wymienionych w art. 13 ust. 1 TUE, a nie do organów i jednostek organizacyjnych, takich jak ELA. W związku z tym, decyzja o lokalizacji siedziby ELA należy do prawodawcy Unii.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skarge

Strona wygrywająca

Rada i państwa członkowskie

Strony

NazwaTypRola
Parlament Europejskiinstytucja_ueskarżący
Rada Unii Europejskiejinstytucja_uepozwana
Królestwo Belgiipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Republika Czeskapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Królestwo Daniipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Irlandiapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Republika Greckapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Królestwo Hiszpaniipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Republika Francuskapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Wielkie Księstwo Luksemburgapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Węgrypanstwo_czlonkowskieinterwenient
Królestwo Niderlandówpanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rzeczpospolita Polskapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Republika Słowackapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Republika Finlandiipanstwo_czlonkowskieinterwenient

Przepisy (15)

Główne

TFUE art. 341

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Dotyczy wyłącznie ustalenia siedziby instytucji Unii, a nie organów i jednostek organizacyjnych.

TFUE art. 263

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna skargi o stwierdzenie nieważności; Trybunał nie ma jurysdykcji do kontroli aktów państw członkowskich.

Pomocnicze

TFUE art. 46

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

TFUE art. 48

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

TUE art. 13 § 1

Traktat o Unii Europejskiej

Definicja instytucji Unii.

TUE art. 13 § 2

Traktat o Unii Europejskiej

Zasada działania instytucji w granicach przyznanych uprawnień.

TUE art. 16 § 9

Traktat o Unii Europejskiej

Prezydencja Rady.

TFUE art. 288 § 4

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Charakter prawny decyzji.

TFUE art. 240 § 1

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Rola Coreperu.

TFUE art. 297 § 2

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podpisywanie aktów nieustawodawczych.

TFUE art. 340 § 2

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Odpowiedzialność pozaumowna Unii.

TFUE art. 342

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

System językowy instytucji.

TUE art. 1 § 3

Traktat o Unii Europejskiej

TFUE art. 1 § 2

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

TUE art. 10 § 3

Traktat o Unii Europejskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Art. 341 TFUE dotyczy wyłącznie instytucji Unii, a nie organów i jednostek organizacyjnych. Zaskarżona decyzja jest aktem politycznym państw członkowskich, a nie instytucji UE. Trybunał nie ma jurysdykcji do kontroli aktów państw członkowskich na podstawie art. 263 TFUE.

Odrzucone argumenty

Decyzja o lokalizacji siedziby ELA powinna być podjęta przez prawodawcę Unii. Zaskarżona decyzja jest aktem prawnie wiążącym Unii. Zaskarżona decyzja powinna być przypisana Radzie. Wyłączenie zaskarżonej decyzji spod kontroli sądowej naruszałoby zasady państwa prawnego.

Godne uwagi sformułowania

Unia Europejska jest unią prawa, wyposażoną przez traktat FUE w zupełny system środków prawnych i procedur w celu powierzenia Trybunałowi kontroli zgodności z prawem aktów instytucji. Niemniej jednak w ramach skargi o stwierdzenie nieważności, o której mowa w art. 263 TFUE, sąd Unii ma jurysdykcję jedynie w zakresie kontroli legalności aktów, które można przypisać instytucjom, organom i jednostkom organizacyjnym Unii. Wynika z tego w szczególności, że akty przyjęte przez przedstawicieli rządów państw członkowskich działających nie w charakterze członków Rady lub Rady Europejskiej, lecz w charakterze przedstawicieli swojego rządu i wykonujących w ten sposób wspólnie kompetencje państw członkowskich, nie podlegają kontroli zgodności z prawem sprawowanej przez sąd Unii. Jednakże do tego, aby decyzja będąca przedmiotem skargi nie była objęta ustanowioną w art. 263 TFUE kontrolą zgodności z prawem, nie wystarczy, by została ona formalnie przedstawiona jako decyzja państw członkowskich. Z całości powyższych rozważań wynika, że zaskarżona decyzja nie stanowi aktu Rady, lecz akt o charakterze politycznym, który nie wywołuje wiążących skutków prawnych przyjętych wspólnie przez państwa członkowskie, w związku z czym nie może być przedmiotem skargi o stwierdzenie nieważności na podstawie art. 263 TFUE.

Skład orzekający

K. Lenaerts

prezes

A. Arabadjiev

prezes_izby

K. Jürimäe

prezes_izby

C. Lycourgos

prezes_izby

E. Regan

prezes_izby

S. Rodin

prezes_izby

I. Jarukaitis

prezes_izby

N. Jääskinen

prezes_izby

J. Passer

prezes_izby

J.-C. Bonichot

sędzia

M. Safjan

sędzia

F. Biltgen

sędzia

P.G. Xuereb

sędzia

A. Kumin

sędzia

N. Wahl

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie jurysdykcji Trybunału Sprawiedliwości UE w zakresie kontroli aktów państw członkowskich oraz interpretacja art. 341 TFUE."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ustalania siedziby organu UE i interpretacji konkretnych przepisów traktatów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kluczowych kwestii jurysdykcji Trybunału UE i podziału kompetencji między instytucjami UE a państwami członkowskimi, co jest fundamentalne dla zrozumienia prawa UE.

Kto decyduje o siedzibie unijnych agencji? Trybunał UE rozstrzyga spór o kompetencje.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI