C-718/23 do C-721/23 i C-60/24

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2025-10-16
cjeuswobody_rynkuswoboda_przedsiebiorczosci_gry_hazardoweWysokatrybunal
gry hazardoweswoboda przedsiębiorczościograniczeniaproporcjonalnośćochrona zdrowia publicznegoochrona małoletnichHiszpaniaTSUE

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że przepisy krajowe ograniczające lokalizację i eksploatację automatów do gier hazardowych mogą być zgodne z prawem UE, jeśli są proporcjonalne i uzasadnione nadrzędnymi względami interesu ogólnego, takimi jak ochrona zdrowia publicznego i małoletnich.

Sprawa dotyczyła zgodności hiszpańskich przepisów regionalnych dotyczących gier hazardowych z prawem UE, w szczególności z zasadą swobody przedsiębiorczości. Przepisy te wprowadzały ograniczenia w zakresie minimalnych odległości między ośrodkami gier a placówkami edukacyjnymi, ograniczenia w eksploatacji automatów do gier w sektorze hotelarsko-gastronomicznym oraz moratorium na wydawanie nowych zezwoleń. Sądy krajowe pytały, czy te środki nie naruszają prawa UE. Trybunał uznał, że takie ograniczenia mogą być dopuszczalne, jeśli są proporcjonalne i uzasadnione celami ochrony zdrowia publicznego i małoletnich, pozostawiając ostateczną ocenę sądowi krajowemu.

Wnioski o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożone przez Tribunal Superior de Justicia de la Comunidad Valenciana dotyczyły wykładni art. 26, 49 i 56 TFUE w kontekście hiszpańskich przepisów regionalnych dotyczących gier hazardowych. Przepisy te, w tym ustawa 1/2020 i dekret 97/2021, wprowadzały szereg ograniczeń, takich jak minimalne odległości między ośrodkami gier a placówkami edukacyjnymi (850 m) oraz między samymi ośrodkami gier (500 m), ograniczenia w odnawianiu zezwoleń dla istniejących ośrodków niespełniających wymogów odległości, zakaz odnawiania zezwoleń na eksploatację automatów do gier w sektorze hotelarsko-gastronomicznym oraz pięcioletnie moratorium na wydawanie nowych zezwoleń. Skarżący argumentowali, że przepisy te stanowią nieuzasadnione ograniczenie swobody przedsiębiorczości. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) uznał, że wnioski o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym są dopuszczalne, mimo że wszystkie elementy sporów ograniczały się do jednego państwa członkowskiego, ponieważ zakwestionowane przepisy miały zastosowanie również do przedsiębiorstw z innych państw członkowskich. TSUE uznał również, że niektóre pytania dotyczące rozróżnienia między ośrodkami publicznymi a prywatnymi są niedopuszczalne z powodu braku wystarczających wyjaśnień ze strony sądu odsyłającego. Rozpatrując sprawę co do istoty, TSUE stwierdził, że art. 49 TFUE (swoboda przedsiębiorczości) może być ograniczony w celu ochrony nadrzędnych względów interesu ogólnego, takich jak ochrona zdrowia publicznego, bezpieczeństwa publicznego oraz ochrona konsumentów i małoletnich. TSUE uznał, że cele hiszpańskich przepisów, takie jak zmniejszenie narażenia małoletnich na gry, zapobieganie uzależnieniom i ograniczenie koncentracji ośrodków gier, są uzasadnione. TSUE podkreślił, że ocena proporcjonalności tych środków, w tym czy nie wykraczają one poza to, co jest konieczne, należy do sądu krajowego. TSUE zaznaczył, że samo istnienie innych środków, takich jak zakaz wstępu dla małoletnich czy zakaz reklamy, nie wyklucza konieczności stosowania środków dotyczących odległości. Trybunał orzekł, że przepisy krajowe mogą być zgodne z prawem UE, pod warunkiem że sąd krajowy stwierdzi, iż ograniczenia są dopuszczalne, proporcjonalne i nie wykraczają poza niezbędne do osiągnięcia uzasadnionych celów.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Przepisy te mogą być zgodne z prawem UE, jeśli są uzasadnione nadrzędnymi względami interesu ogólnego (np. ochrona zdrowia publicznego, małoletnich) i są proporcjonalne (odpowiednie i nie wykraczające poza konieczne).

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że cele ochrony zdrowia publicznego i małoletnich są uzasadnionymi względami interesu ogólnego. Ocena proporcjonalności, w tym czy środki są odpowiednie i nie wykraczają poza konieczne, należy do sądu krajowego. Samo istnienie innych środków nie wyklucza konieczności stosowania środków dotyczących odległości. Przepisy przejściowe uwzględniają sytuację istniejących ośrodków.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

brak jednoznacznego zwycięzcy (sąd krajowy musi dokonać oceny)

Strony

NazwaTypRola
Asociación de Empresarios de Salones de Juego y Recreativos de la Comunidad Valenciana (Anesar-CV)inneskarżący
Salones Comatel SLspolkaskarżący
Inversiones Comatel SLspolkaskarżący
Recreativos del Este SLspolkaskarżący
Asociación SOS Hosteleríainneskarżący
Unión de Trabajadores de Salones de Juego (Utsaju)inneskarżący
Asociación Valenciana de Operadores de Máquinas Recreativas (Asvomar)inneskarżący
Asociación Española de Fabricantes de Máquinas Recreativas y de Juego (Asesfam)inneskarżący
Asociación de Empresarios de Máquinas Recreativas de la Comunidad Valenciana (Andemar CV)inneskarżący
Asociación Provincial de Empresas Comercializadoras de Máquinas Recreativas y de Azar de Alicante (Apromar-Alicante)inneskarżący
Federación Empresarial de Hostelería de Valenciainneskarżący
Apuestas Deportivas Valencianas S.A.spolkaskarżący
Codere Apuestas Valencia S.A.spolkaskarżący
Luckia Retail S.A.spolkaskarżący
Mediterránea de Apuestas S.A.spolkaskarżący
Orenes Apuestas CV S.A.spolkaskarżący
Sportium Apuestas Levante S.A.spolkaskarżący
Recreativos Giner Moltó SLspolkaskarżący
Valazar 2014 SLspolkaskarżący
Valazar 2000 SLspolkaskarżący
Conselleria d’Hisenda i Model Econòmic de la Generalitat Valencianaorgan_krajowypozwany
Organización Nacional de Ciegos Españoles (ONCE)inneinterwenient
Rząd hiszpańskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd belgijskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd czeskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd niemieckipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd włoskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd portugalskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (15)

Główne

TFUE art. 26

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

TFUE art. 49

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

TFUE art. 56

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Ley 1/2020 art. 8

Ustawa 1/2020 wspólnoty autonomicznej Walencji o regulacji gier i zapobieganiu hazardowi patologicznemu

Ley 1/2020 art. 45 § ust. 3 lit. b), c) i e)

Ustawa 1/2020 wspólnoty autonomicznej Walencji o regulacji gier i zapobieganiu hazardowi patologicznemu

Ley 1/2020 art. 45 § ust. 5

Ustawa 1/2020 wspólnoty autonomicznej Walencji o regulacji gier i zapobieganiu hazardowi patologicznemu

Ley 1/2020 art. 45 § ust. 6

Ustawa 1/2020 wspólnoty autonomicznej Walencji o regulacji gier i zapobieganiu hazardowi patologicznemu

Ley 1/2020 art. Przepis przejściowy drugi

Ustawa 1/2020 wspólnoty autonomicznej Walencji o regulacji gier i zapobieganiu hazardowi patologicznemu

Ley 1/2020 art. Przepis przejściowy dziesiąty

Ustawa 1/2020 wspólnoty autonomicznej Walencji o regulacji gier i zapobieganiu hazardowi patologicznemu

Decreto 97/2021 art. 4

Dekret 97/2021 rządu wspólnoty autonomicznej Walencji o pilnych środkach służących wdrożeniu ustawy 1/2020

Decreto 97/2021 art. 5

Dekret 97/2021 rządu wspólnoty autonomicznej Walencji o pilnych środkach służących wdrożeniu ustawy 1/2020

Decreto 97/2021 art. 6 § ust. 11

Dekret 97/2021 rządu wspólnoty autonomicznej Walencji o pilnych środkach służących wdrożeniu ustawy 1/2020

Decreto 97/2021 art. 9 § ust. 1

Dekret 97/2021 rządu wspólnoty autonomicznej Walencji o pilnych środkach służących wdrożeniu ustawy 1/2020

Decreto 97/2021 art. 18

Dekret 97/2021 rządu wspólnoty autonomicznej Walencji o pilnych środkach służących wdrożeniu ustawy 1/2020

Pomocnicze

Ley 39/2015

Ustawa 39/2015 o wspólnym postępowaniu administracyjnym administracji publicznej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Cele ochrony zdrowia publicznego i małoletnich są nadrzędnymi względami interesu ogólnego uzasadniającymi ograniczenia swobody przedsiębiorczości. Ograniczenia w zakresie odległości, zakaz odnawiania zezwoleń dla istniejących ośrodków oraz moratorium na nowe zezwolenia mogą być proporcjonalne, jeśli są odpowiednie do osiągnięcia zamierzonych celów i nie wykraczają poza konieczne. Przepisy przejściowe uwzględniają sytuację istniejących ośrodków, łagodząc skutki nowych regulacji.

Odrzucone argumenty

Przepisy krajowe stanowią nieuzasadnione ograniczenie swobody przedsiębiorczości. Istnienie innych, mniej restrykcyjnych środków (np. zakaz reklamy, zakaz wstępu dla małoletnich) czyni środki dotyczące odległości zbędnymi. Rozróżnienie między ośrodkami prywatnymi a publicznymi narusza zasady równego traktowania i niedyskryminacji.

Godne uwagi sformułowania

państwa członkowskie dysponują szerokim zakresem uznania, jeżeli chodzi o określenie poziomu ochrony konsumentów i porządku publicznego, jaki uznają za najbardziej odpowiedni nakładane przez nie ograniczenia muszą spełniać przesłanki wynikające z orzecznictwa Trybunału w zakresie ich proporcjonalności ograniczenia te muszą być odpowiednie do zagwarantowania realizacji zamierzonych celów i nie wykraczać poza to, co jest konieczne do ich osiągnięcia samo istnienie innych obowiązujących środków [...] nie pozwala na wyciągnięcie wniosku, że rozpatrywane środki nie są konieczne do osiągnięcia tych celów

Skład orzekający

O. Spineanu-Matei

prezes_izby

S. Rodin

sprawozdawca

N. Piçarra

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 49 TFUE w kontekście regulacji gier hazardowych, zasady proporcjonalności i uzasadnienia ograniczeń swobód podstawowych w celu ochrony zdrowia publicznego i małoletnich."

Ograniczenia: Ocena proporcjonalności i konieczności środków należy do sądu krajowego, co oznacza, że każde państwo członkowskie musi indywidualnie wykazać spełnienie tych kryteriów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy regulacji gier hazardowych, które budzą wiele kontrowersji społecznych i prawnych. Wykładnia przepisów UE w tym zakresie ma istotne znaczenie praktyczne dla przedsiębiorców i państw członkowskich.

Czy państwa mogą swobodnie ograniczać salony gier? TSUE wyjaśnia granice swobody przedsiębiorczości w hazardzie.

Sektor

gry hazardowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI