C-710/21

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2023-02-16
cjeuprawo_pracyochrona pracownikow na wypadek niewyplacalnosc pracodawcyWysokatrybunal
niewypłacalność pracodawcyochrona pracownikówdyrektywa UEprawo pracytransgraniczneinstytucja gwarancyjnapraca zdalnakoordynacja zabezpieczenia społecznego

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że pracownik pracujący zdalnie z domu w jednym państwie członkowskim, mimo że jego umowa o pracę wskazuje na siedzibę pracodawcy w innym państwie jako główne miejsce pracy, nie oznacza, że pracodawca prowadzi działalność w obu państwach w rozumieniu dyrektywy o ochronie pracowników na wypadek niewypłacalności.

Sprawa dotyczyła pracownika, który pracował na przemian w Austrii (siedziba pracodawcy) i zdalnie z domu w Niemczech. Po niewypłacalności pracodawcy, pracownik dochodził roszczeń od instytucji gwarancyjnej. Sąd najwyższy Austrii zwrócił się do TSUE z pytaniem, czy pracodawca prowadzi działalność w co najmniej dwóch państwach członkowskich w rozumieniu dyrektywy 2008/94/WE, gdy pracownik wykonuje pracę zdalnie z innego państwa. TSUE uznał, że sama praca zdalna pracownika z innego państwa, przy braku innej stałej obecności pracodawcy, nie stanowi prowadzenia działalności w tym drugim państwie.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 9 ust. 1 dyrektywy 2008/94/WE w sprawie ochrony pracowników na wypadek niewypłacalności pracodawcy. Sprawa dotyczyła pracownika (HB), zatrudnionego przez austriacką spółkę (IEF Service GmbH), który pracował na przemian w Austrii i zdalnie z domu w Niemczech, gdzie miał główne miejsce zamieszkania. Po wszczęciu postępowania restrukturyzacyjnego wobec pracodawcy, pracownik dochodził niezaspokojonych roszczeń płacowych od austriackiej instytucji gwarancyjnej. Sąd najwyższy Austrii powziął wątpliwość, czy pracodawca prowadzi działalność na terytorium co najmniej dwóch państw członkowskich w rozumieniu dyrektywy, jeśli pracownik wykonuje pracę zdalnie z innego państwa. TSUE, odwołując się do swojego orzecznictwa (wyrok Holmqvist), wyjaśnił, że pojęcie „działalności” w rozumieniu art. 9 ust. 1 dyrektywy wymaga pewnego stopnia stałości na terytorium państwa członkowskiego, przejawiającego się w stałym zatrudnieniu pracownika lub pracowników. Trybunał podkreślił, że sama praca zdalna pracownika z innego państwa, nawet jeśli stanowi znaczną część jego czasu pracy, nie jest wystarczająca do uznania, że pracodawca prowadzi tam działalność, jeśli nie posiada tam innej stałej obecności gospodarczej (np. oddziału, zasobów ludzkich). W analizowanej sprawie, pracodawca nie miał innych pracowników w Niemczech poza niezależnym inżynierem sprzedaży, a zasadnicza część pracy pracownika była zlokalizowana w Austrii. W związku z tym TSUE orzekł, że pracodawca nie prowadzi działalności na terytorium co najmniej dwóch państw członkowskich w rozumieniu dyrektywy, co oznacza, że właściwa jest instytucja gwarancyjna państwa siedziby pracodawcy (Austrii).

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, pracodawca nie prowadzi działalności na terytorium co najmniej dwóch państw członkowskich w rozumieniu art. 9 ust. 1 dyrektywy 2008/94/WE w takiej sytuacji.

Uzasadnienie

TSUE orzekł, że pojęcie 'działalności' w rozumieniu art. 9 ust. 1 dyrektywy wymaga pewnego stopnia stałości na terytorium państwa członkowskiego, przejawiającego się w stałym zatrudnieniu pracownika lub pracowników. Sama praca zdalna pracownika z innego państwa, nawet jeśli stanowi znaczną część jego czasu pracy, nie jest wystarczająca do uznania, że pracodawca prowadzi tam działalność, jeśli nie posiada tam innej stałej obecności gospodarczej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

instytucja gwarancyjna państwa siedziby pracodawcy (Austria)

Strony

NazwaTypRola
IEF Service GmbHspolkapozwany
HBosoba_fizycznaskarżący

Przepisy (12)

Główne

Dyrektywa 2008/94/WE art. 9 § 1

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/94/WE z dnia 22 października 2008 r. w sprawie ochrony pracowników na wypadek niewypłacalności pracodawcy

Określa, że instytucją odpowiedzialną za zaspokajanie niezaspokojonych roszczeń pracowników jest instytucja w tym państwie członkowskim, na którego terytorium zwykle wykonują lub wykonywali oni swoją pracę, jeżeli przedsiębiorstwo prowadzi działalność na terytorium co najmniej dwóch państw członkowskich.

IESG art. 1 § 1

Insolvenz-Entgeltsicherungsgesetz (ustawa o ochronie wynagrodzeń na wypadek niewypłacalności pracodawcy)

Transpozycja dyrektywy 2008/94/WE do prawa austriackiego, określająca prawo do świadczenia na wypadek niewypłacalności pracodawcy.

Pomocnicze

Dyrektywa 2008/94/WE art. 2 § 1

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/94/WE z dnia 22 października 2008 r. w sprawie ochrony pracowników na wypadek niewypłacalności pracodawcy

Definiuje pojęcie niewypłacalności pracodawcy.

Dyrektywa 2008/94/WE art. 3 § pierwszy

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/94/WE z dnia 22 października 2008 r. w sprawie ochrony pracowników na wypadek niewypłacalności pracodawcy

Nakłada na państwa członkowskie obowiązek zapewnienia przez instytucje gwarancyjne wypłaty należności z tytułu niezaspokojonych roszczeń pracowników.

Rozporządzenie nr 883/2004 art. 3 § 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego

Określa zakres zastosowania rozporządzenia do różnych działów zabezpieczenia społecznego.

Rozporządzenie nr 883/2004 art. 12 § 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego

Reguluje zasady podlegania ustawodawstwu państwa członkowskiego w przypadku delegowania pracownika.

Rozporządzenie nr 883/2004 art. 13 § 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego

Określa zasady podlegania ustawodawstwu w przypadku wykonywania pracy w dwóch lub więcej państwach członkowskich.

Rozporządzenie nr 987/2009 art. 5 § 2

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczącego wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego

Stanowi o wartości prawnej dokumentów wydanych przez instytucje państw członkowskich.

Rozporządzenie nr 987/2009 art. 19 § 2

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczącego wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego

Reguluje poświadczanie przez instytucję właściwego państwa członkowskiego podlegania jego ustawodawstwu.

ASVG art. 3 § 1

Allgemeines Sozialversicherungsgesetz (ustawa o powszechnym ubezpieczeniu społecznym)

Definiuje pojęcie 'zatrudniony na terenie kraju'.

ASVG art. 3 § 2 lit. a)-d)

Allgemeines Sozialversicherungsgesetz (ustawa o powszechnym ubezpieczeniu społecznym)

Określa dodatkowe przypadki uznania za zatrudnionego na terenie kraju.

ASVG art. 4 § 1

Allgemeines Sozialversicherungsgesetz (ustawa o powszechnym ubezpieczeniu społecznym)

Określa osoby ubezpieczone w ramach ubezpieczenia zdrowotnego, wypadkowego i emerytalnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pracodawca nie prowadzi działalności na terytorium co najmniej dwóch państw członkowskich, jeśli pracownik wykonuje pracę zdalnie z innego państwa, a pracodawca nie posiada tam innej stałej obecności gospodarczej. Zaświadczenie A1 dotyczące podlegania ubezpieczeniu społecznemu nie wpływa na określenie państwa właściwego do dochodzenia roszczeń z tytułu niewypłacalności pracodawcy na podstawie dyrektywy 2008/94/WE.

Godne uwagi sformułowania

pojęcie „działalności” należy rozumieć w ten sposób, że odnosi się ono do elementów odznaczających się pewnym stopniem stałości na terytorium państwa członkowskiego. nie sposób twierdzić, że przedsiębiorstwo koniecznie powinno posiadać fizyczną infrastrukturę, aby zapewnić sobie stałą obecność gospodarczą w państwie członkowskim innym niż to, w którym ma siedzibę. zaświadczenie to nie ma jednak żadnego wpływu na określenie państwa członkowskiego, w którym HB powinien dochodzić niezaspokojonych roszczeń płacowych, zgodnie z dyrektywą 2008/94.

Skład orzekający

M.L. Arastey Sahún

prezes izby

N. Wahl

sędzia

J. Passer

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Określenie kryteriów prowadzenia działalności przez pracodawcę na terytorium co najmniej dwóch państw członkowskich w kontekście dyrektywy o ochronie pracowników na wypadek niewypłacalności, zwłaszcza w przypadku pracy zdalnej i transgranicznej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji pracownika wykonującego pracę zdalnie z domu w jednym państwie, podczas gdy umowa o pracę wskazuje na siedzibę pracodawcy w innym państwie jako główne miejsce pracy. Nie wyklucza możliwości uznania działalności w innym państwie, jeśli istnieją inne, silniejsze powiązania (np. oddział, inni pracownicy).

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy aktualnego problemu pracy zdalnej i transgranicznej, co ma duże znaczenie praktyczne dla pracowników i pracodawców w UE. Wyjaśnia, które państwo jest właściwe do ochrony pracownika w przypadku niewypłacalności pracodawcy.

Pracujesz zdalnie z zagranicy? Sprawdź, gdzie szukać pieniędzy, gdy Twój pracodawca zbankrutuje!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI