C-709/19

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2021-05-12
cjeuprawo_ue_ogolnejurysdykcja i uznawanie orzeczeńWysokatrybunal
jurysdykcjarozporządzenie Bruksela I bisczyn niedozwolonyszkoda finansowarachunek inwestycyjnymiejsce urzeczywistnienia szkodypowództwo zbiorowepewność prawa

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że samo wystąpienie szkody finansowej na rachunku inwestycyjnym w danym państwie członkowskim nie wystarcza do ustalenia jurysdykcji sądów tego państwa, jeśli spółka wprowadzająca w błąd nie podlegała tam obowiązkom informacyjnym.

Sprawa dotyczyła jurysdykcji sądów niderlandzkich w sporze dotyczącym szkody finansowej poniesionej przez akcjonariuszy w wyniku wprowadzających w błąd informacji udzielonych przez BP. Sąd odsyłający pytał, czy samo wystąpienie szkody na rachunku inwestycyjnym w Niderlandach jest wystarczające do ustalenia jurysdykcji, czy też wymagane są dodatkowe okoliczności. Trybunał orzekł, że jurysdykcja oparta na miejscu wystąpienia szkody nie może być stosowana, jeśli spółka nie podlegała ustawowym obowiązkom informacyjnym w danym państwie członkowskim.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 7 pkt 2 rozporządzenia nr 1215/2012 w sprawie jurysdykcji w sprawach dotyczących czynu niedozwolonego lub podobnego do czynu niedozwolonego, w szczególności miejsca, w którym szkoda się urzeczywistniła, gdy szkoda ma charakter wyłącznie finansowy. Spór dotyczył stowarzyszenia akcjonariuszy (VEB) z Niderlandów przeciwko BP plc, które miało wprowadzić w błąd inwestorów co do bezpieczeństwa i skali wycieku ropy naftowej w 2010 r. Szkoda finansowa miała wystąpić na rachunkach inwestycyjnych w Niderlandach. Sądy niderlandzkie zakwestionowały swoją jurysdykcję, uznając, że szkoda czysto finansowa nie jest wystarczającym łącznikiem, jeśli zdarzenie wywołujące szkodę nie miało miejsca w Niderlandach. Hoge Raad der Nederlanden zwrócił się do TSUE z pytaniem, czy bezpośrednie wystąpienie szkody finansowej na rachunku inwestycyjnym w Niderlandach, będącej skutkiem wprowadzających w błąd informacji od globalnej spółki giełdowej, stanowi wystarczający łącznik dla jurysdykcji sądów niderlandzkich. Trybunał, powołując się na swoje wcześniejsze orzecznictwo, stwierdził, że jurysdykcja oparta na miejscu urzeczywistnienia się szkody wymaga, aby spółka podlegała ustawowym obowiązkom informacyjnym w danym państwie członkowskim. Samo wystąpienie szkody finansowej na rachunku inwestycyjnym nie jest wystarczające, jeśli spółka nie mogła racjonalnie przewidzieć możliwości pozwania jej w tym państwie. W związku z tym, jeśli BP nie podlegało takim obowiązkom w Niderlandach, sądy niderlandzkie nie mogą oprzeć swojej jurysdykcji na tym łączniku. Pytania dotyczące jurysdykcji w indywidualnych powództwach odszkodowawczych uznano za niedopuszczalne z uwagi na ich hipotetyczny charakter.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, samo wystąpienie szkody finansowej na rachunku inwestycyjnym nie jest wystarczające, jeśli spółka nie podlegała ustawowym obowiązkom informacyjnym w tym państwie członkowskim.

Uzasadnienie

Trybunał podkreślił, że jurysdykcja szczególna z art. 7 pkt 2 rozporządzenia nr 1215/2012 powinna być interpretowana ściśle. Miejsce urzeczywistnienia się szkody nie może być rozumiane jako każde miejsce, gdzie odczuwalne są negatywne konsekwencje. Aby zapewnić pewność prawa i przewidywalność, spółka powinna móc racjonalnie przewidzieć sądy, przed którymi może zostać pozwana. Dotyczy to zwłaszcza spółek giełdowych, które powinny podlegać obowiązkom informacyjnym w państwach, gdzie ich akcje są notowane lub gdzie inwestorzy mogą racjonalnie oczekiwać ochrony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

BP plc (w zakresie ustalenia jurysdykcji)

Strony

NazwaTypRola
Vereniging van Effectenbezittersinneskarżący
BP plcspolkapozwany
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (3)

Główne

Rozporządzenie nr 1215/2012 art. 7 § pkt 2

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012

Określa jurysdykcję sądów w sprawach dotyczących czynu niedozwolonego lub czynu podobnego do czynu niedozwolonego jako sądów miejsca, w którym nastąpiło lub może nastąpić zdarzenie wywołujące szkodę. Wykładnia tego przepisu jest kluczowa dla ustalenia, czy miejsce urzeczywistnienia się szkody finansowej na rachunku inwestycyjnym może stanowić podstawę jurysdykcji.

Pomocnicze

Rozporządzenie nr 1215/2012 art. 4 § ust. 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012

Stanowi zasadę ogólną jurysdykcji, zgodnie z którą osoby mające siedzibę w państwie członkowskim mogą być pozywane przed sądy tego państwa.

BW art. 305a § ust. 1 i 3

Burgerlijk Wetboek (niderlandzki kodeks cywilny)

Reguluje możliwość występowania przez stowarzyszenia z roszczeniami w celu obrony podobnych interesów innych osób, z wyłączeniem dochodzenia odszkodowania pieniężnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Szkoda czysto finansowa na rachunku inwestycyjnym nie stanowi wystarczającego łącznika jurysdykcyjnego, jeśli spółka nie podlegała ustawowym obowiązkom informacyjnym w danym państwie członkowskim. Cel pewności prawa i przewidywalności jurysdykcji wymaga, aby pozwany mógł racjonalnie przewidzieć sądy, przed którymi może zostać pozwany.

Odrzucone argumenty

Bezpośrednie wystąpienie szkody finansowej na rachunku inwestycyjnym w Niderlandach powinno stanowić wystarczający łącznik jurysdykcyjny. Zbiorowy charakter powództwa powinien wpływać na ustalenie jurysdykcji.

Godne uwagi sformułowania

miejsce, w którym nastąpiło lub może nastąpić zdarzenie wywołujące szkodę szkoda polegająca wyłącznie na stracie finansowej bezpośrednie urzeczywistnienie się szkody na rachunku inwestycyjnym spółka nie podlegała ustawowym obowiązkom informacyjnym w tym państwie członkowskim nie pozwala oprzeć jurysdykcji międzynarodowej

Skład orzekający

J.-C. Bonichot

prezes izby

L. Bay Larsen

sędzia

C. Toader

sędzia

M. Safjan

sprawozdawca

N. Jääskinen

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie jurysdykcji sądów w sprawach transgranicznych dotyczących szkód finansowych, zwłaszcza w kontekście informacji udzielanych przez spółki giełdowe i powództw zbiorowych."

Ograniczenia: Dotyczy wykładni art. 7 pkt 2 Rozporządzenia nr 1215/2012 i wymaga analizy, czy spółka podlegała ustawowym obowiązkom informacyjnym w danym państwie członkowskim.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia jurysdykcji w kontekście globalnych rynków finansowych i szkód ponoszonych przez inwestorów, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie handlowym i UE.

Czy Twój rachunek inwestycyjny w Polsce może być podstawą do pozwania zagranicznej spółki? TSUE wyjaśnia granice jurysdykcji.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę