C-707/19

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2021-05-20
cjeuswobody_rynkuswobodny przepływ osób i pojazdówWysokatrybunal
ubezpieczenie komunikacyjneodpowiedzialność cywilnaszkody majątkowekoszty holowaniakoszty parkowaniaprawo łotewskiedyrektywa 2009/103/WEswobodny przepływdyskryminacja

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości orzekł, że polskie przepisy ograniczające zwrot kosztów holowania pojazdu po wypadku do terytorium Polski naruszają prawo UE, podczas gdy ograniczenie kosztów parkowania jest dopuszczalne, o ile nie dyskryminuje.

Sprawa dotyczyła wykładni dyrektywy o ubezpieczeniach komunikacyjnych w kontekście polskiego ograniczenia zwrotu kosztów holowania pojazdu po wypadku do terytorium Polski oraz kosztów parkowania. Sąd odsyłający z Polski pytał, czy takie ograniczenia są zgodne z prawem UE, zwłaszcza w kontekście zapewnienia ochrony poszkodowanym i swobodnego przepływu osób i pojazdów. Trybunał uznał, że ograniczenie zwrotu kosztów holowania do terytorium państwa członkowskiego jest sprzeczne z dyrektywą, ponieważ dyskryminuje poszkodowanych ze względu na miejsce zamieszkania. Natomiast ograniczenie kosztów parkowania jest dopuszczalne, pod warunkiem braku dyskryminacji.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 3 dyrektywy 2009/103/WE w sprawie ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych. Sprawa wyłoniła się z konfliktu między K.S. a A.B. (ubezpieczycielem sprawcy wypadku) dotyczącego zwrotu kosztów parkowania na Łotwie i holowania do Polski pojazdu uszkodzonego w wypadku drogowym na Łotwie. Polskie przepisy, zgodnie z którymi obowiązkowe ubezpieczenie obejmuje koszty holowania tylko na terytorium Polski, a koszty parkowania tylko w związku ze śledztwem karnym lub innym powodem, zostały zakwestionowane przez sąd odsyłający. Trybunał Sprawiedliwości, analizując sprawę, przypomniał, że celem dyrektywy jest zapewnienie ochrony poszkodowanym i swobodnego przepływu osób i pojazdów. Stwierdził, że ograniczenie zwrotu kosztów holowania do terytorium państwa członkowskiego, w którym doszło do wypadku, jest sprzeczne z prawem Unii, ponieważ prowadzi do dyskryminacji poszkodowanych ze względu na miejsce ich zamieszkania lub siedzibę. Taka praktyka może pozbawić obywateli innych państw członkowskich pełnego odszkodowania za szkody majątkowe. Trybunał zaznaczył jednak, że państwa członkowskie zachowują pewne uprawnienia do ograniczenia zwrotu kosztów holowania, o ile nie opierają się one na kryteriach terytorialnych, np. gdy dostępne są bliższe środki naprawcze lub koszty są nieproporcjonalne. Odnośnie kosztów parkowania, Trybunał uznał, że ograniczenie ich zwrotu do sytuacji, gdy są one konieczne w związku ze śledztwem karnym lub innym powodem, nie jest sprzeczne z dyrektywą, pod warunkiem, że takie ograniczenie nie prowadzi do dyskryminacji poszkodowanych ze względu na ich miejsce zamieszkania lub siedzibę. Sąd odsyłający ma obowiązek zweryfikować, czy w konkretnych okolicznościach sprawy nie doszło do takiej dyskryminacji.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, takie ograniczenie jest sprzeczne z art. 3 dyrektywy 2009/103/WE, ponieważ prowadzi do dyskryminacji poszkodowanych ze względu na miejsce ich zamieszkania lub siedzibę.

Uzasadnienie

Ograniczenie zwrotu kosztów holowania do terytorium państwa członkowskiego, w którym doszło do wypadku, prowadzi do sytuacji, w której poszkodowani z innych państw członkowskich otrzymują niższe odszkodowanie niż poszkodowani z państwa, w którym miał miejsce wypadek. Jest to dyskryminacja ze względu na miejsce zamieszkania, która narusza cel dyrektywy, jakim jest zapewnienie ochrony poszkodowanym i swobodnego przepływu osób i pojazdów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący (w zakresie kosztów holowania)

Strony

NazwaTypRola
K.S.osoba_fizycznaskarżący
A.B.spolkapozwany

Przepisy (2)

Główne

Dyrektywa 2009/103/WE art. 3

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/103/WE z dnia 16 września 2009 r. w sprawie ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych i egzekwowania obowiązku ubezpieczania od takiej odpowiedzialności

Artykuł 3 dyrektywy nakłada na państwa członkowskie obowiązek zapewnienia objęcia ubezpieczeniem odpowiedzialności cywilnej za szkody majątkowe i na osobie powstałe w związku z ruchem pojazdów. Ograniczenia w zakresie zwrotu kosztów holowania do terytorium państwa członkowskiego są sprzeczne z dyrektywą, jeśli prowadzą do dyskryminacji ze względu na miejsce zamieszkania poszkodowanego. Ograniczenia w zakresie kosztów parkowania są dopuszczalne, o ile nie dyskryminują.

Pomocnicze

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ograniczenie zwrotu kosztów holowania do terytorium państwa członkowskiego narusza zasadę równego traktowania i cel dyrektywy dotyczący ochrony poszkodowanych oraz swobodnego przepływu. Dyskryminacja poszkodowanych ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę jest niedopuszczalna.

Odrzucone argumenty

Polskie przepisy dotyczące kosztów parkowania są zgodne z dyrektywą, o ile nie prowadzą do dyskryminacji.

Godne uwagi sformułowania

poszkodowanym w wypadkach pojazdów mechanicznych należy zagwarantować porównywalne traktowanie, bez względu na to, gdzie na obszarze [Unii] wypadek miał miejsce przepisy krajowe regulujące kwestie odszkodowania z tytułu wypadków wynikających z ruchu pojazdów nie mogą pozbawiać przepisów unijnych skuteczności ograniczenie objęcia obowiązkowym ubezpieczeniem szkód wyrządzonych przez pojazdy mechaniczne nie może być uzasadnione jedynie w oparciu o państwo członkowskie miejsca zamieszkania czy też siedziby poszkodowanego.

Skład orzekający

E. Regan

prezes_izby

M. Ilešič

sędzia

E. Juhász

sędzia

C. Lycourgos

sędzia

I. Jarukaitis

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 3 dyrektywy 2009/103/WE w zakresie obowiązkowego ubezpieczenia OC pojazdów, w szczególności w kontekście zwrotu kosztów holowania i parkowania po wypadkach transgranicznych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnych kosztów (holowanie, parkowanie) i wymaga od sądów krajowych weryfikacji braku dyskryminacji w przypadku kosztów parkowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy codziennych sytuacji kierowców po wypadkach, zwłaszcza transgranicznych, i wyjaśnia ważne kwestie dotyczące zakresu ubezpieczenia OC oraz potencjalnej dyskryminacji.

Czy Twoje ubezpieczenie pokryje holowanie z zagranicy po wypadku? TSUE wyjaśnia!

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę