C-706/17

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że system finansowania usług użyteczności publicznej w sektorze energii elektrycznej na Litwie, obejmujący obowiązkowe opłaty od odbiorców i rekompensaty dla operatorów, stanowi pomoc państwa, która może zakłócać konkurencję i wymianę handlową między państwami członkowskimi.

Sprawa dotyczyła wykładni art. 107 ust. 1 TFUE w kontekście litewskiego systemu usług użyteczności publicznej (UUPE) w sektorze energii elektrycznej. Skarżące spółki kwestionowały decyzję krajowej komisji kontroli cen i energii, twierdząc, że system UUPE stanowi pomoc państwa wdrożoną bez zgłoszenia Komisji Europejskiej. Trybunał Sprawiedliwości UE rozpatrzył pięć pytań prejudycjalnych, analizując, czy fundusze przeznaczone na UUPE stanowią zasoby państwowe, czy rekompensaty dla operatorów sieci są korzyścią dla producentów energii, czy wsparcie jest selektywne i wpływa na wymianę handlową, czy system spełnia kryteria wyroku Altmark Trans, oraz czy zakłóca konkurencję. Trybunał uznał, że system UUPE stanowi pomoc państwa, która może zakłócać konkurencję i wpływać na wymianę handlową, chyba że spełnione zostaną ściśle określone przesłanki wyroku Altmark Trans.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 107 ust. 1 TFUE w kontekście litewskiego systemu usług użyteczności publicznej (UUPE) w sektorze energii elektrycznej. Spór wybuchł po decyzji litewskiej komisji kontroli cen i energii (KKKCE) ustalającej wysokość funduszy na UUPE i taryfy opłat. Skarżące spółki zarzuciły, że system ten stanowi pomoc państwa wdrożoną bez zgłoszenia Komisji Europejskiej. Trybunał Sprawiedliwości UE rozpatrzył pięć pytań prejudycjalnych. W odniesieniu do pierwszego pytania, Trybunał orzekł, że fundusze przeznaczone na finansowanie systemu UUPE stanowią zasoby państwowe w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE, ponieważ są one pobierane od wszystkich odbiorców końcowych, zarządzane przez podmiot kontrolowany przez państwo i rozdzielane zgodnie z przepisami krajowymi. Odpowiadając na drugie pytanie, Trybunał stwierdził, że rekompensata strat poniesionych przez operatorów sieci dystrybucyjnych i przesyłowych w związku z obowiązkiem zakupu energii elektrycznej od producentów po stałej taryfie i jej bilansowania, finansowana z funduszy UUPE, stanowi korzyść przyznaną producentom energii elektrycznej. W kwestii trzeciego pytania, Trybunał uznał, że fundusze przeznaczone dla niektórych dostawców UUPE powinny być uważane za przyznające im selektywną korzyść, która może wpływać na wymianę handlową między państwami członkowskimi, zwłaszcza w kontekście zliberalizowanego rynku energii elektrycznej w UE. Odnosząc się do czwartego pytania, Trybunał stwierdził, że interwencja państwa, taka jak system UUPE, nie powinna być uważana za rekompensatę za świadczenie usług publicznych w rozumieniu wyroku Altmark Trans, chyba że sąd odsyłający stwierdzi, że spełnione są wszystkie cztery przesłanki tego wyroku (wyraźne zobowiązanie do świadczenia usług publicznych, obiektywne i przejrzyste parametry rekompensaty, rekompensata nieprzekraczająca niezbędnych kosztów, oraz ustalenie poziomu rekompensaty na podstawie analizy kosztów przeciętnego przedsiębiorstwa). Trybunał wskazał na wątpliwości co do spełnienia tych przesłanek w odniesieniu do niektórych kategorii UUPE. Wreszcie, odpowiadając na piąte pytanie, Trybunał orzekł, że interwencja państwa, taka jak system UUPE, należy uznać za zakłócającą konkurencję lub grożącą jej zakłóceniem, ze względu na fakt, że pomoc zwalnia przedsiębiorstwa z kosztów, które normalnie ponosiłyby na rynku. Trybunał pozostawił sądowi odsyłającemu rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.

Zagadnienia prawne (5)

Rozstrzygnięcie

Strony

Przepisy (5)

Argumenty

Skład orzekający

Informacje dodatkowe

Powiązane tematy