C-685/20 P

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2021-06-16
cjeuprawo_ue_ogolnekontrola aktów instytucji UEWysokatrybunal
kontrola sądowaniedopuszczalność skargiakty państw członkowskichprzedstawiciele rządówTrybunał Sprawiedliwościmandat sędziegoBrexit

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości oddalił odwołanie Eleanor Sharpston dotyczące niedopuszczalności skargi o stwierdzenie nieważności decyzji o mianowaniu rzecznika generalnego, potwierdzając, że akty przyjęte przez przedstawicieli rządów państw członkowskich nie podlegają kontroli sądów UE.

Eleanor Sharpston wniosła odwołanie od postanowienia Sądu Unii Europejskiej, które odrzuciło jej skargę o stwierdzenie nieważności decyzji o mianowaniu Athanasiosa Rantosa na stanowisko rzecznika generalnego. Sharpston argumentowała, że Sąd błędnie uznał skargę za niedopuszczalną, twierdząc, że akty przyjęte przez przedstawicieli rządów państw członkowskich, nawet jeśli wywierają skutki prawne w porządku prawnym Unii, nie podlegają kontroli sądów UE. Trybunał Sprawiedliwości oddalił odwołanie, potwierdzając, że zgodnie z art. 263 TFUE, akty przyjęte przez przedstawicieli rządów państw członkowskich działających we własnym imieniu nie podlegają kontroli sądów Unii.

Eleanor Sharpston wniosła odwołanie od postanowienia Sądu Unii Europejskiej z dnia 6 października 2020 r., które odrzuciło jej skargę o stwierdzenie nieważności decyzji przedstawicieli rządów państw członkowskich z dnia 2 września 2020 r. w sprawie mianowania Athanasiosa Rantosa na stanowisko rzecznika generalnego Trybunału Sprawiedliwości. Głównym zarzutem Sharpston było to, że Sąd błędnie zinterpretował art. 263 TFUE, uznając, iż akty przyjęte przez przedstawicieli rządów państw członkowskich, działających we własnym imieniu, nie podlegają kontroli sądów Unii, nawet jeśli wywierają skutki prawne w porządku prawnym Unii. Sharpston argumentowała, że jej mandat jako rzecznika generalnego wygasł w związku z wystąpieniem Zjednoczonego Królestwa z UE, a decyzja o mianowaniu następcy była wadliwa. Trybunał Sprawiedliwości, rozpatrując odwołanie na podstawie art. 181 regulaminu postępowania, oddalił je jako oczywiście bezzasadne. Trybunał potwierdził utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym akty przyjęte przez przedstawicieli rządów państw członkowskich, działających we własnym imieniu, a nie jako członkowie Rady, nie podlegają kontroli sądów Unii. Kryterium decydującym jest autor aktu, a nie jego skutki prawne. Trybunał podkreślił, że taka wykładnia jest zgodna z wolą autorów traktatów, aby wyłączyć spod kontroli sądowej akty przyjmowane przez państwa członkowskie, takie jak decyzje o mianowaniu członków sądów Unii. W związku z tym Sąd nie popełnił błędu, odrzucając skargę jako niedopuszczalną. Trybunał odrzucił również argumenty dotyczące naruszeń proceduralnych przy wydawaniu postanowienia wiceprezesa Trybunału, wskazując, że nie było ono przedmiotem niniejszego odwołania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, akty przyjęte przez przedstawicieli rządów państw członkowskich, którzy nie działają w charakterze członków Rady, lecz w charakterze przedstawicieli swoich rządów i którzy w ten sposób wspólnie wykonują kompetencje państw członkowskich, nie podlegają kontroli zgodności z prawem sprawowanej przez sądy Unii.

Uzasadnienie

Trybunał Sprawiedliwości potwierdził, że zgodnie z art. 263 TFUE, kluczowym kryterium jest autor aktu. Akty przyjęte przez przedstawicieli rządów państw członkowskich działających we własnym imieniu nie są aktami instytucji, organów lub jednostek organizacyjnych Unii, a zatem nie podlegają kontroli sądów Unii, niezależnie od ich skutków prawnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_odwolanie

Strona wygrywająca

Rada Unii Europejskiej i przedstawiciele rządów państw członkowskich

Strony

NazwaTypRola
Eleanor Sharpstonosoba_fizycznawnosząca odwołanie
Rada Unii Europejskiejinstytucja_uestrona pozwana w pierwszej instancji
przedstawiciele rządów państw członkowskichinnestrona pozwana w pierwszej instancji

Przepisy (6)

Główne

TFUE art. 263

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Akty przyjęte przez przedstawicieli rządów państw członkowskich, którzy nie działają w charakterze członków Rady, lecz w charakterze przedstawicieli swoich rządów i którzy w ten sposób wspólnie wykonują kompetencje państw członkowskich, nie podlegają kontroli zgodności z prawem sprawowanej przez sądy Unii.

Pomocnicze

TFUE art. 253 § 1

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Akt dotyczący mianowania sędziów i rzeczników generalnych Trybunału jest przyjmowany za wspólnym porozumieniem przez rządy państw członkowskich.

Statut Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej art. 56

Regulamin postępowania przed Trybunałem art. 181

Umożliwia odrzucenie lub oddalenie odwołania w całości lub w części w drodze postanowienia z uzasadnieniem, jeżeli jest ono oczywiście niedopuszczalne lub oczywiście bezzasadne.

TUE art. 50 § 3

Traktat o Unii Europejskiej

Traktaty przestają mieć zastosowanie do państwa członkowskiego od dnia jego wystąpienia z Unii.

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej art. 47

Prawo do skutecznej ochrony sądowej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Akty przyjęte przez przedstawicieli rządów państw członkowskich, którzy działają w zakresie kompetencji przyznanych lub jakoby przyznanych przez traktaty i które wywierają skutki w porządku prawnym Unii, powinny podlegać kontroli sądowej na podstawie art. 263 TFUE. Sąd powinien był uznać swoją właściwość do oceny zgodności z prawem spornej decyzji, ponieważ nie istnieją alternatywne środki zaskarżenia, co narusza prawo do skutecznej ochrony sądowej (art. 47 KPP).

Odrzucone argumenty

Sąd naruszył art. 263 TFUE, orzekając, że skarga jest niedopuszczalna, ponieważ nie jest skierowana przeciwko aktowi przyjętemu przez instytucję, organ lub jednostkę organizacyjną Unii. Sąd popełnił błąd, nie dokonując rozróżnienia między decyzją o mianowaniu rzecznika generalnego a poprzedzającą ją decyzją o stwierdzeniu wakatu. Sąd błędnie zinterpretował zasady sformułowane w wyroku Parlament/Rada i Komisja (C-181/91 i C-248/91), wyłączając spod kontroli sądowej wszystkie akty przyjmowane przez przedstawicieli rządów państw członkowskich działających za wspólnym porozumieniem. Sąd niesłusznie nadał walor precedensu postanowieniu wiceprezesa Trybunału z dnia 10 września 2020 r. (C-424/20 P(R)), mimo że nie mogło ono przesądzać istoty sprawy i zostało wydane z naruszeniem przepisów proceduralnych.

Godne uwagi sformułowania

aktywną rolę w procesie ustalania wcześniejszego wygaśnięcia jej mandatu ze względu na zaangażowanie w ten proces jej służb prawnych, oraz że jest ona w związku z tym współodpowiedzialna za wadliwość spornej decyzji. Nie jest zatem możliwe, bez wypaczenia jasnej treści art. 263 TFUE, uwzględnienie argumentów podniesionych przez wnoszącą odwołanie [...] zgodnie z którymi pojęcie autorów aktów, do których odnosi się to postanowienie, czyli instytucji, organów i jednostek organizacyjnych Unii, należałoby interpretować szeroko... Jest oczywiste, że taka wykładnia byłaby sprzeczna z wolą autorów traktatów, aby wyłączyć spod kontroli sądowej Trybunału akty przyjmowane przez państwa członkowskie takie jak decyzje o mianowaniu członków sądów Unii, wyrażoną w art. 263 TFUE, którego zakres stosowania jest ograniczony wyłącznie do aktów prawa Unii przyjętych przez instytucje, organy i jednostki organizacyjne Unii.

Skład orzekający

J.-C. Bonichot

prezes izby

L. Bay Larsen

sędzia

C. Toader

sędzia

M. Safjan

sędzia

N. Jääskinen

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady niedopuszczalności skarg o stwierdzenie nieważności przeciwko aktom przyjętym przez przedstawicieli rządów państw członkowskich działających we własnym imieniu, niezależnie od ich skutków prawnych w prawie UE."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie aktów przyjętych przez przedstawicieli rządów państw członkowskich działających we własnym imieniu, a nie jako instytucje UE. Nie dotyczy sytuacji, gdy akty te są przyjmowane w ramach procedur właściwych dla instytucji UE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych z kontrolą sądową aktów prawnych Unii Europejskiej i ich granic, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie UE.

Czy akty państw członkowskich mogą być kwestionowane przed sądami UE? Trybunał Sprawiedliwości wyjaśnia granice kontroli.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI