C-68/26 PPU

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2026-03-27
cjeuprawo_ue_ogolnedomniemanie niewinności i prawo do obecności na rozprawieWysokatrybunal
prawo karneprawo UEdomniemanie niewinnościprawo do obecności na rozprawieareszt tymczasowypostępowanie prejudycjalneprawa podstawowerzetelny proces

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że prawo UE nie reguluje możliwości stosowania tymczasowego aresztowania w celu zagwarantowania prawa oskarżonego do obecności na rozprawie, jeśli prawo krajowe przewiduje taki środek.

Sofiyski gradski sad zwrócił się do Trybunału z pytaniem, czy prawo UE stoi na przeszkodzie tymczasowemu aresztowaniu oskarżonego w celu zapewnienia mu prawa do obecności na rozprawie, nawet jeśli oskarżony skorzystał z możliwości niestawiennictwa. Trybunał uznał, że dyrektywa 2016/343 ustanawia jedynie normy minimalne i nie reguluje kwestii aresztowania w celu zapewnienia obecności na rozprawie, pozostawiając tę kwestię prawu krajowemu.

Postanowienie Trybunału (piąta izba) z dnia 27 marca 2026 r. w sprawie C-68/26 PPU dotyczyło pytania prejudycjalnego Sofiyski gradski sad (sąd dla miasta Sofii, Bułgaria) w związku z postępowaniem karnym przeciwko DK. Sąd odsyłający zapytał, czy prawo Unii Europejskiej, w szczególności art. 8 ust. 1 i 2 dyrektywy 2016/343 w sprawie domniemania niewinności i prawa do obecności na rozprawie, a także Karta praw podstawowych i zasada proporcjonalności, stoją na przeszkodzie bułgarskim przepisom pozwalającym na tymczasowe aresztowanie oskarżonego w celu zagwarantowania mu prawa do obecności na rozprawie, nawet jeśli oskarżony skorzystał z możliwości niestawiennictwa. Trybunał, rozpoznając sprawę w pilnym trybie prejudycjalnym, stwierdził, że dyrektywa 2016/343 ustanawia jedynie normy minimalne i nie reguluje kwestii aresztowania w celu zapewnienia obecności na rozprawie. W związku z tym, takie środki przymusu, jak tymczasowe aresztowanie, podlegają wyłącznie prawu krajowemu i nie są objęte zakresem stosowania Karty praw podstawowych, chyba że istnieje inny związek z prawem Unii. W konsekwencji, Trybunał orzekł, że prawo UE nie stoi na przeszkodzie takiej wykładni i stosowaniu prawa krajowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Prawo Unii Europejskiej, w szczególności dyrektywa 2016/343, nie reguluje kwestii tymczasowego aresztowania w celu zapewnienia obecności na rozprawie, pozostawiając tę kwestię prawu krajowemu.

Uzasadnienie

Dyrektywa 2016/343 ustanawia jedynie normy minimalne i nie nakłada na państwa członkowskie obowiązku ani nie zakazuje im wprowadzania obowiązku obecności oskarżonego na rozprawie. Kwestie dotyczące aresztowania w celu zapewnienia tej obecności podlegają prawu krajowemu i nie są objęte zakresem stosowania Karty praw podstawowych, chyba że istnieje inny związek z prawem Unii.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

brak wskazania (udzielono odpowiedzi na pytanie)

Strony

NazwaTypRola
DKosoba_fizycznaoskarżony
Sofiyska gradska prokuraturaorgan_krajowyudział

Przepisy (13)

Główne

Dyrektywa 2016/343 art. 8 § 1 i 2

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/343

Państwa członkowskie zapewniają prawo do obecności na rozprawie, ale mogą zezwolić na rozprawę pod nieobecność, jeśli spełnione są określone warunki. Dyrektywa nie nakłada obowiązku ani nie zakazuje wymogu obecności.

NPK art. 55 § ust. 1

Nakazatelno-protsesualen kodeks (kodeks postępowania karnego)

Prawa oskarżonego, w tym prawo do udziału w postępowaniu.

NPK art. 57

Nakazatelno-protsesualen kodeks (kodeks postępowania karnego)

Cel środków zapobiegawczych – zapobieganie ucieczce.

NPK art. 58

Nakazatelno-protsesualen kodeks (kodeks postępowania karnego)

Rodzaje środków zapobiegawczych, w tym tymczasowe aresztowanie.

NPK art. 66 § ust. 1

Nakazatelno-protsesualen kodeks (kodeks postępowania karnego)

Skutki nieprzestrzegania obowiązków związanych ze środkami zapobiegawczymi – zastosowanie surowszego środka.

NPK art. 247c § ust. 1

Nakazatelno-protsesualen kodeks (kodeks postępowania karnego)

Doręczenia związane z rozprawą wstępną, powiadomienie o prawie do stawienia się i możliwości rozpoznania sprawy pod nieobecność.

NPK art. 269 § ust. 3 pkt 3

Nakazatelno-protsesualen kodeks (kodeks postępowania karnego)

Możliwość rozpoznania sprawy pod nieobecność oskarżonego, jeśli został prawidłowo wezwany i nie wskazał uzasadnionych przyczyn niestawiennictwa.

Pomocnicze

Karta art. 6

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Prawo do wolności. Stosowanie ograniczeń podlega zasadzie proporcjonalności i wymogom prawa UE.

Karta art. 47 § akapit drugi

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Prawo do rzetelnego procesu sądowego. Odpowiada art. 6 EKPC.

Karta art. 52 § ust. 1

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Zasada proporcjonalności i konieczność ograniczeń praw podstawowych.

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna odesłania prejudycjalnego.

Statut TSUE art. 107 § § 1

Statut Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej

Podstawa do rozpoznania sprawy w pilnym trybie prejudycjalnym.

Regulamin postępowania art. 99

Regulamin postępowania przed Trybunałem

Możliwość orzekania w formie postanowienia z uzasadnieniem, gdy odpowiedź jest jednoznaczna.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawo UE, w tym dyrektywa 2016/343, ustanawia normy minimalne i nie reguluje szczegółowo kwestii aresztowania w celu zapewnienia obecności na rozprawie. Kwestie dotyczące aresztowania w celu zapewnienia obecności na rozprawie podlegają prawu krajowemu. Uregulowania krajowe dotyczące aresztowania w celu zapewnienia obecności na rozprawie nie są objęte zakresem stosowania Karty praw podstawowych, jeśli nie ma innego związku z prawem UE.

Godne uwagi sformułowania

prawo oskarżonego do stawienia się osobiście na rozprawie nie ma charakteru bezwzględnego prawo Unii nie stoi zatem na przeszkodzie nałożeniu sankcji w przypadku zwykłej odmowy stawiennictwa, gdy obowiązek stawiennictwa opiera się na obiektywnym uzasadnieniu aresztowanie danej osoby może naruszać prawo do wolności zagwarantowane w art. 6 Karty uregulowania krajowe takie jak rozpatrywane w postępowaniu głównym [...] znajdują się poza zakresem stosowania Karty

Skład orzekający

M.L. Arastey Sahún

prezes_izby

J. Passer

sędzia

E. Regan

sprawozdawca

D. Gratsias

sędzia

B. Smulders

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu stosowania dyrektywy 2016/343 i Karty praw podstawowych w kontekście krajowych środków przymusu wobec oskarżonych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której prawo krajowe przewiduje aresztowanie wyłącznie w celu zapewnienia obecności na rozprawie, a nie w innych celach procesowych. Konieczne jest badanie związku z prawem UE w każdym przypadku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy fundamentalnego prawa oskarżonego do obecności na rozprawie i możliwości jego ograniczenia przez aresztowanie, co ma istotne znaczenie praktyczne dla postępowań karnych w całej UE.

Czy aresztowanie oskarżonego w celu zapewnienia mu obecności na rozprawie jest zgodne z prawem UE?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI