C-677/20

Trybunał Sprawiedliwości2022-10-18
cjeuprawo_pracyuczestnictwo pracownikow w zarzadzaniuWysokatrybunal
spolka europejskaSEuczestnictwo pracownikowrada nadzorczaprawo pracydyrektywa 2001/86/WEprzeksztalcenieprocedury wyborczezwiazki zawodoweMitbestG

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że układ dotyczący uczestnictwa pracowników w spółce europejskiej (SE) utworzonej w drodze przekształcenia musi przewidywać odrębne głosowanie dla kandydatów związków zawodowych na członków rady nadzorczej, jeśli prawo krajowe tego wymaga, zapewniając równość traktowania wszystkich pracowników i związków.

Sprawa dotyczyła interpretacji art. 4 ust. 4 dyrektywy 2001/86 w kontekście przekształcenia niemieckiej spółki akcyjnej w spółkę europejską (SE). Niemieckie prawo pracy (MitbestG) wymagało odrębnego głosowania dla przedstawicieli związków zawodowych w radzie nadzorczej. Układ w sprawie uczestnictwa pracowników w nowej SE nie przewidywał takiej procedury dla części miejsc. Sąd odsyłający pytał, czy dyrektywa wymaga zachowania tej procedury. Trybunał uznał, że art. 4 ust. 4 dyrektywy wymaga, aby układ zapewniał co najmniej taki sam poziom uczestnictwa pracowników, jaki istniał przed przekształceniem, w tym specyficzne procedury wyborcze, jeśli są one kluczowe dla wpływu pracowników.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 4 ust. 4 dyrektywy 2001/86, który nakłada obowiązek zapewnienia w układzie dotyczącym uczestnictwa pracowników w spółce europejskiej (SE) utworzonej w drodze przekształcenia, co najmniej takiego samego poziomu uczestnictwa, jaki istniał w spółce przed przekształceniem. Sprawa wyłoniła się z konfliktu między związkami zawodowymi a spółką SAP SE, która przekształciła się z niemieckiej spółki akcyjnej w SE. Zgodnie z niemieckim prawem pracy (MitbestG), wybór przedstawicieli związków zawodowych do rady nadzorczej wymagał odrębnej procedury głosowania, co miało na celu wzmocnienie ich wpływu. Nowy układ w sprawie uczestnictwa pracowników w SAP SE nie przewidywał tej odrębnej procedury dla części miejsc w radzie nadzorczej. Sądy niemieckie miały wątpliwości, czy dyrektywa UE wymaga zachowania tej specyficznej procedury wyborczej. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, rozpatrując sprawę w wielkiej izbie, stwierdził, że art. 4 ust. 4 dyrektywy należy interpretować w ten sposób, iż układ musi uwzględniać wszystkie aspekty partycypacji pracowników, w tym specyficzne procedury proceduralne, które są kluczowe dla wpływu pracowników na decyzje spółki. Oznacza to, że jeśli prawo krajowe wymaga odrębnego głosowania dla kandydatów związków zawodowych, układ w SE musi to odzwierciedlać, aby zapewnić równoważny poziom uczestnictwa. Ponadto, Trybunał podkreślił, że prawa nabyte przez pracowników przed przekształceniem powinny być rozszerzone na wszystkich pracowników SE, zapewniając równość traktowania związków zawodowych reprezentowanych w całej grupie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, art. 4 ust. 4 dyrektywy 2001/86 należy interpretować w ten sposób, że układ w sprawie mechanizmów uczestnictwa pracowników mający zastosowanie do SE utworzonej w wyniku przekształcenia powinien przewidywać odrębne głosowanie dla celów wyboru na przedstawicieli pracowników w radzie nadzorczej SE określonej części kandydatów proponowanych przez związki zawodowe, w sytuacji gdy mające zastosowanie prawo krajowe wymaga takiego odrębnego głosowania w odniesieniu do składu rady nadzorczej spółki podlegającej przekształceniu w SE.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że art. 4 ust. 4 dyrektywy wymaga zachowania co najmniej takiego samego poziomu uczestnictwa pracowników, jaki istniał przed przekształceniem. Obejmuje to nie tylko same prawa, ale także procedury proceduralne, które są kluczowe dla wpływu pracowników na decyzje spółki. Ponieważ prawo niemieckie przewidywało odrębną procedurę głosowania dla przedstawicieli związków zawodowych, która wzmacniała ich pozycję, układ w SE musiał tę procedurę uwzględnić, aby zapewnić równoważny poziom uczestnictwa. Ponadto, prawa te powinny być rozszerzone na wszystkich pracowników SE, zapewniając równość traktowania związków zawodowych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący (w zakresie wykładni)

Strony

NazwaTypRola
Industriegewerkschaft Metall (IG Metall)inneskarżący
ver.di – Vereinte Dienstleistungsgewerkschaftinneskarżący
SAP SEspolkapozwany
SE-Betriebsrat der SAP SEorgan_krajowypozwany
Konzernbetriebsrat der SAP SEorgan_krajowyinterwenient
Deutscher Bankangestellten-Verband eVinneinterwenient
Christliche Gewerkschaft Metall (CGM)inneinterwenient
Verband angestellter Akademiker und leitender Angestellter der chemischen Industrie eVinneinterwenient
Rząd niemieckipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd luksemburskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (7)

Główne

Dyrektywa 2001/86/WE art. 4 § ust. 4

Dyrektywa Rady 2001/86/WE z dnia 8 października 2001 r. uzupełniająca statut spółki europejskiej w odniesieniu do uczestnictwa pracowników

W przypadku SE utworzonej w wyniku przekształcenia, układ w sprawie mechanizmów uczestnictwa pracowników musi zapewniać co najmniej taki sam poziom uczestnictwa pracowników, jak istniejący w ramach spółki, która ma być przekształcona. Obejmuje to zachowanie kluczowych aspektów proceduralnych, takich jak odrębne głosowanie dla kandydatów związków zawodowych, jeśli prawo krajowe tego wymaga.

MitbestG art. 7 § ust. 2

Ustawa o udziale pracowników w podejmowaniu decyzji (MitbestG)

Określa skład rady nadzorczej, w tym liczbę członków reprezentujących pracowników i związki zawodowe.

MitbestG art. 16 § ust. 2

Ustawa o udziale pracowników w podejmowaniu decyzji (MitbestG)

Przewiduje odrębną procedurę głosowania dla wyboru przedstawicieli związków zawodowych do rady nadzorczej.

SEBG art. 21 § ust. 6

Ustawa o uczestnictwie pracowników w spółce europejskiej (SEBG)

Wymaga, aby w przypadku SE utworzonej w drodze przekształcenia, układ zapewniał co najmniej taki sam poziom uczestnictwa pracowników jak w spółce przekształcanej.

Pomocnicze

Dyrektywa 2001/86/WE art. 2 § lit. h), k)

Dyrektywa Rady 2001/86/WE z dnia 8 października 2001 r. uzupełniająca statut spółki europejskiej w odniesieniu do uczestnictwa pracowników

Definicje 'uczestnictwa pracowników' i 'partycypacji', które obejmują informowanie, konsultowanie i wpływ na decyzje poprzez wybór lub desygnację członków organów spółki.

Dyrektywa 2001/86/WE art. 11

Dyrektywa Rady 2001/86/WE z dnia 8 października 2001 r. uzupełniająca statut spółki europejskiej w odniesieniu do uczestnictwa pracowników

Zakaz nadużywania SE do celów pozbawienia pracowników prawa do uczestnictwa.

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna dla odesłania prejudycjalnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Art. 4 ust. 4 dyrektywy 2001/86 wymaga zachowania co najmniej takiego samego poziomu uczestnictwa pracowników, jaki istniał przed przekształceniem, w tym kluczowych procedur wyborczych. Odrębne głosowanie dla kandydatów związków zawodowych jest kluczowym aspektem proceduralnym wzmacniającym partycypację pracowników. Prawa nabyte przez pracowników przed przekształceniem powinny być rozszerzone na wszystkich pracowników SE, zapewniając równość traktowania.

Odrzucone argumenty

SAP SE argumentowała, że art. 4 ust. 4 dyrektywy nie wymaga zachowania specyficznych procedur krajowych, a jedynie ogólnego poziomu uczestnictwa. SAP SE kwestionowała ważność art. 4 ust. 4 dyrektywy w kontekście wolności przedsiębiorczości i praw podstawowych.

Godne uwagi sformułowania

zasada »przed i po« ogromna różnorodność zasad i praktyk istniejących w państwach członkowskich [...] czyni niewskazanym ustanowienie jednolitego europejskiego modelu partycypacji pracowników aspekt proceduralny należy uznać za stanowiący część „wszystkich aspektów uczestnictwa pracowników”

Skład orzekający

K. Lenaerts

prezes

L. Bay Larsen

wiceprezes

A. Arabadjiev

prezes izby

A. Prechal

prezes izby

E. Regan

prezes izby

P.G. Xuereb

prezes izby

L.S. Rossi

prezes izby

D. Gratsias

prezes izby

M.L. Arastey Sahún

prezes izby

S. Rodin

sędzia

F. Biltgen

sprawozdawca

N. Piçarra

sędzia

N. Wahl

sędzia

I. Ziemele

sędzia

J. Passer

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 4 ust. 4 dyrektywy 2001/86 w kontekście przekształcania spółek krajowych w SE, zwłaszcza w zakresie zachowania specyficznych procedur wyborczych dotyczących uczestnictwa pracowników i związków zawodowych."

Ograniczenia: Dotyczy głównie sytuacji przekształcenia spółki krajowej w SE i specyfiki prawa niemieckiego jako przykładu, ale zasady są uniwersalne dla prawa UE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa pracy w UE – praw pracowników w kontekście transnarodowych przekształceń spółek. Pokazuje, jak prawo UE chroni nabyte prawa pracowników i jak sądy UE interpretują przepisy w celu zapewnienia równości i ochrony.

Przekształcenie firmy w SE nie może oznaczać utraty praw pracowniczych – TSUE chroni procedury wyborcze związków zawodowych.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI