Orzeczenie · 2023-10-12

C-670/21

Sąd
Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej
Data
2023-10-12
cjeupodatkipodatek od spadkówWysokatrybunal
podatek od spadkównieruchomościswobodny przepływ kapitałupaństwa trzecieEOGograniczeniauzasadnieniepolityka mieszkaniowakontrola podatkowaTFUE

Podsumowanie

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 63–65 TFUE w sprawie podatku od spadków nałożonego na nieruchomości położone w Kanadzie. Niemieckie przepisy (§ 13c ErbStG) przewidywały ulgę podatkową (wyliczenie 90% wartości rynkowej) dla nieruchomości wynajmowanych na cele mieszkaniowe, pod warunkiem że były one położone w Niemczech, innym państwie członkowskim UE lub państwie będącym stroną Porozumienia o Europejskim Obszarze Gospodarczym (EOG). Nieruchomości położone w państwach trzecich, które nie są stronami EOG (jak Kanada), były opodatkowane według pełnej wartości rynkowej (100%). BA, spadkobierca nieruchomości w Kanadzie, zakwestionował to rozróżnienie jako naruszenie zakazu ograniczania swobodnego przepływu kapitału między państwami członkowskimi a państwami trzecimi (art. 63 TFUE). Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej uznał, że takie zróżnicowanie stanowi ograniczenie swobodnego przepływu kapitału. Stwierdził, że choć państwa członkowskie zachowują kompetencje w zakresie podatków bezpośrednich, muszą one przestrzegać prawa Unii, w tym swobód traktatowych. Analiza wykazała, że ulga podatkowa nie mogła być uzasadniona klauzulą standstill (art. 64 TFUE), ponieważ została wprowadzona po 1993 roku. Następnie Trybunał rozpatrzył potencjalne uzasadnienia na podstawie art. 65 TFUE. Rząd niemiecki powoływał się na wymogi polityki mieszkaniowej oraz konieczność zapewnienia skuteczności kontroli podatkowych. Trybunał uznał, że cel polityki mieszkaniowej (zapewnienie dostępu do mieszkań z przystępnymi czynszami) może być nadrzędnym względem interesu ogólnego, jednakże niemieckie przepisy nie były odpowiednie ani proporcjonalne do osiągnięcia tego celu, ponieważ nie uwzględniały specyfiki lokalnego rynku mieszkaniowego i pozwalały na natychmiastową sprzedaż nieruchomości po skorzystaniu z ulgi. W kwestii kontroli podatkowych, Trybunał stwierdził, że dzięki umowie podatkowej między Niemcami a Kanadą istnieje możliwość wymiany informacji, co czyni argument o nieskuteczności kontroli nieuzasadnionym. W konsekwencji, Trybunał orzekł, że niemieckie przepisy są niezgodne z art. 63–65 TFUE.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 63-65 TFUE w kontekście podatków od spadków dotyczących nieruchomości położonych poza UE/EOG, zasady proporcjonalności i odpowiedniości środków uzasadniających ograniczenia swobód traktatowych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji podatku od spadków i nieruchomości wynajmowanych na cele mieszkaniowe. Uzasadnienie oparte na polityce mieszkaniowej i kontroli podatkowej jest oceniane w kontekście konkretnych przepisów i umów międzynarodowych.

Zagadnienia prawne (4)

Czy niemieckie przepisy podatkowe, które przewidują odmienne traktowanie podatkowe nieruchomości wynajmowanych na cele mieszkaniowe w zależności od ich położenia (w Niemczech/UE/EOG vs. w państwie trzecim spoza EOG) w ramach podatku od spadków, stanowią ograniczenie swobodnego przepływu kapitału zakazane przez art. 63 TFUE?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, stanowi to ograniczenie swobodnego przepływu kapitału.

Uzasadnienie

Uzależnienie ulgi podatkowej od miejsca położenia majątku (w UE/EOG lub poza nim) prowadzi do wyższego obciążenia podatkowego dla nieruchomości poza UE/EOG, co zniechęca do inwestowania w takie nieruchomości i stanowi ograniczenie swobodnego przepływu kapitału.

Czy ograniczenie swobodnego przepływu kapitału wynikające z odmiennego traktowania podatkowego nieruchomości położonych w państwach trzecich (spoza EOG) może być uzasadnione klauzulą standstill (art. 64 TFUE)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie.

Uzasadnienie

Klauzula standstill dotyczy ograniczeń istniejących przed 31 grudnia 1993 r. lub przepisów, które są ich istotnie takie same. Niemieckie przepisy wprowadzające ulgę zostały wprowadzone w 2008 r., a zatem nie mogą być objęte tym wyjątkiem.

Czy ograniczenie swobodnego przepływu kapitału wynikające z odmiennego traktowania podatkowego nieruchomości położonych w państwach trzecich (spoza EOG) może być uzasadnione nadrzędnymi względami interesu ogólnego, takimi jak polityka mieszkaniowa lub skuteczność kontroli podatkowych (art. 65 TFUE)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w tym konkretnym przypadku.

Uzasadnienie

Cel polityki mieszkaniowej (zapewnienie przystępnych cenowo mieszkań) może być nadrzędnym względem, ale niemieckie przepisy nie były odpowiednie ani proporcjonalne, ponieważ nie uwzględniały specyfiki rynku i pozwalały na natychmiastową sprzedaż nieruchomości. Argument o skuteczności kontroli podatkowych został odrzucony ze względu na istnienie umowy o wymianie informacji z Kanadą.

Czy sytuacja nieruchomości wynajmowanych na cele mieszkaniowe położonych w państwie trzecim (spoza EOG) jest obiektywnie porównywalna z sytuacją nieruchomości tego samego rodzaju położonych w Niemczech, innym państwie członkowskim UE lub państwie EOG w kontekście podatku od spadków?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak.

Uzasadnienie

Z punktu widzenia celu przepisów podatkowych (obliczenie wartości spadku) oraz kryteriów rozróżniających, nie ma obiektywnej różnicy uzasadniającej odmienne traktowanie podatkowe, która wynikałaby wyłącznie z położenia nieruchomości poza UE/EOG.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odpowiedz na pytanie
Strona wygrywająca
skarżący (BA)

Strony

NazwaTypRola
BAosoba_fizycznaskarżący
Finanzamt Xorgan_krajowypozwany
Rząd niemieckiorgan_krajowyinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (10)

Główne

TFUE art. 63 § 1

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Zakaz wszelkich ograniczeń w przepływie kapitału między państwami członkowskimi oraz między państwami członkowskimi a państwami trzecimi.

ErbStG art. 13c § 1

Erbschaftsteuer- und Schenkungsteuergesetz

Przewiduje obniżoną wartość rynkową (90%) dla nieruchomości wynajmowanych na cele mieszkaniowe.

ErbStG art. 13c § 3

Erbschaftsteuer- und Schenkungsteuergesetz

Określa warunki stosowania obniżonej wartości rynkowej, w tym wymóg położenia nieruchomości w Niemczech, innym państwie członkowskim UE lub państwie EOG.

Pomocnicze

TFUE art. 64 § 1

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Nie narusza ograniczeń istniejących w stosunku do państw trzecich na dzień 31 grudnia 1993 r. w odniesieniu do przepływu kapitału do lub z państw trzecich, gdy dotyczą inwestycji bezpośrednich, w tym w nieruchomości, związanych z przedsiębiorczością, świadczeniem usług finansowych lub dopuszczaniem papierów wartościowych na rynki kapitałowe.

TFUE art. 65 § 1

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Nie narusza prawa państw członkowskich do stosowania odpowiednich przepisów ich prawa podatkowego traktujących odmiennie podatników, którzy nie znajdują się w tak samej sytuacji ze względu na miejsce zamieszkania lub siedziby bądź inwestowania kapitału.

TFUE art. 65 § 3

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Przepisy krajowe określone w ust. 1 nie powinny stanowić arbitralnej dyskryminacji ani ukrytego ograniczenia w swobodnym przepływie kapitału i płatności.

BewG art. 31 § 1

Ustawa o wycenie

Dotyczy wyceny majątku nieruchomego położonego za granicą.

BewG art. 9 § 1

Ustawa o wycenie

Wycena opiera się na wartości rynkowej.

BewG art. 151 § 1

Ustawa o wycenie

Odrębnej wycenie podlega wartość posiadanych nieruchomości.

BewG art. 151 § 4

Ustawa o wycenie

Położony za granicą majątek nie podlega odrębnej wycenie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niemieckie przepisy dyskryminują nieruchomości położone w państwach trzecich (spoza EOG) poprzez wyższe opodatkowanie podatkiem od spadków, co stanowi ograniczenie swobodnego przepływu kapitału. • Wyjątki przewidziane w art. 64 i 65 TFUE nie mają zastosowania lub nie uzasadniają ograniczenia w tym przypadku. • Istnieje możliwość wymiany informacji z Kanadą, co podważa argument o nieskuteczności kontroli podatkowych. • Sytuacja nieruchomości położonych w państwach trzecich (spoza EOG) jest obiektywnie porównywalna z nieruchomościami w UE/EOG w kontekście podatku od spadków.

Odrzucone argumenty

Niemieckie przepisy są uzasadnione wymogami polityki mieszkaniowej. • Niemieckie przepisy są uzasadnione koniecznością zapewnienia skuteczności kontroli podatkowych. • Sytuacja nieruchomości położonych w państwach trzecich (spoza EOG) nie jest obiektywnie porównywalna z nieruchomościami w UE/EOG.

Godne uwagi sformułowania

ograniczenie w swobodnym przepływie kapitału • nadrzędne względy interesu ogólnego • odpowiednie dla zagwarantowania w sposób spójny i konsekwentny realizacji zamierzonego przez nie celu i nie wykracza poza to, co jest niezbędne do jego osiągnięcia • nie wydaje się, aby środek krajowy [...] był odpowiedni dla zagwarantowania w sposób spójny i konsekwentny realizacji celu

Skład orzekający

A. Arabadjiev

prezes_izby

T. von Danwitz

sędzia

P.G. Xuereb

sprawozdawca

A. Kumin

sędzia

I. Ziemele

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 63-65 TFUE w kontekście podatków od spadków dotyczących nieruchomości położonych poza UE/EOG, zasady proporcjonalności i odpowiedniości środków uzasadniających ograniczenia swobód traktatowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podatku od spadków i nieruchomości wynajmowanych na cele mieszkaniowe. Uzasadnienie oparte na polityce mieszkaniowej i kontroli podatkowej jest oceniane w kontekście konkretnych przepisów i umów międzynarodowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej swobody traktatowej (przepływ kapitału) w kontekście podatków, co jest istotne dla wielu podatników i prawników. Pokazuje, jak prawo UE może ograniczać krajowe przepisy podatkowe, nawet w relacjach z państwami trzecimi.

Nieruchomość w Kanadzie opodatkowana wyżej niż w Niemczech? TSUE: To narusza swobodny przepływ kapitału!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy