C-667/18

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2020-05-14
cjeuprawo_ue_ogolneochrona konsumentówWysokatrybunal
ubezpieczenie ochrony prawnejswoboda wyboru pełnomocnikamediacjapostępowanie sądoweprawo konsumentówTSUEdyrektywa Wypłacalność II

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że postępowanie mediacyjne, zarówno sądowe, jak i pozasądowe, w którym sąd bierze udział, mieści się w pojęciu 'postępowania sądowego' w rozumieniu dyrektywy o ubezpieczeniu ochrony prawnej, co gwarantuje ubezpieczającemu prawo do wyboru pełnomocnika.

Sprawa dotyczyła wykładni art. 201 dyrektywy 2009/138/WE w kontekście prawa ubezpieczającego do wyboru pełnomocnika w postępowaniu mediacyjnym. Belgijskie izby adwokackie kwestionowały zgodność ustawy z 2017 r. z prawem UE, argumentując, że nie gwarantuje ona wyboru adwokata w mediacji. Trybunał, analizując cel dyrektywy i pojęcie 'postępowania sądowego', orzekł, że obejmuje ono również postępowania mediacyjne, sądowe i pozasądowe, w których sąd bierze udział, zapewniając tym samym ubezpieczającemu prawo do swobodnego wyboru pełnomocnika.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez belgijski trybunał konstytucyjny dotyczył wykładni art. 201 dyrektywy 2009/138/WE w sprawie ubezpieczenia ochrony prawnej. Chodziło o ustalenie, czy pojęcie 'postępowania sądowego' obejmuje postępowania mediacyjne, sądowe i pozasądowe, w których sąd bierze udział. Belgijskie izby adwokackie argumentowały, że ustawa z 2017 r. narusza prawo UE, nie gwarantując wyboru adwokata w mediacji. Trybunał Sprawiedliwości UE, opierając się na celu dyrektywy, jakim jest ochrona ubezpieczających, oraz na szerokiej wykładni pojęć 'postępowania sądowego' i 'postępowania administracyjnego', orzekł, że mediacja, zarówno sądowa, jak i pozasądowa, jeśli sąd w niej uczestniczy lub może wziąć udział, mieści się w definicji 'postępowania sądowego'. Oznacza to, że ubezpieczający ma prawo do swobodnego wyboru pełnomocnika również w takich postępowaniach, co zapewnia mu odpowiednią ochronę prawną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, pojęcie 'postępowania sądowego' obejmuje sądowe lub pozasądowe postępowanie mediacyjne, w którym sąd bierze lub może wziąć udział, zarówno w chwili wszczęcia tego postępowania, jak i po jego zakończeniu.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że cel dyrektywy, jakim jest ochrona ubezpieczających, wymaga szerokiej wykładni pojęcia 'postępowania sądowego'. Mediacja, nawet pozasądowa, jeśli prowadzi do ugody zatwierdzanej przez sąd, ma skutki zbliżone do orzeczenia sądowego, co uzasadnia objęcie jej zakresem prawa do wyboru pełnomocnika. Podobnie mediacja sądowa stanowi etap postępowania sądowego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący (izby adwokackie)

Strony

NazwaTypRola
Orde van Vlaamse Baliesorgan_krajowyskarżący
Ordre des barreaux francophones et germanophoneorgan_krajowyskarżący
Ministerraadorgan_krajowypozwany

Przepisy (9)

Główne

Dyrektywa 2009/138/WE art. 201 § 1 lit. a

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/138/WE

Pojęcie 'postępowania sądowego' obejmuje sądowe lub pozasądowe postępowanie mediacyjne, w którym sąd bierze lub może wziąć udział.

Pomocnicze

Dyrektywa 87/344/EWG art. 4 § 1 lit. a

Dyrektywa Rady 87/344/EWG

Przepis powtarza brzmienie art. 201 dyrektywy 2009/138/WE, a orzecznictwo dotyczące tego przepisu ma znaczenie dla wykładni.

Ustawa z 9.4.2017 r. art. 2

Ustawa z dnia 9 kwietnia 2017 r.

Ustawa o ubezpieczeniach art. 156

Ustawa o ubezpieczeniach z dnia 4 kwietnia 2014 r.

code judiciaire art. 1730-1733

Kodeks sądowy

code judiciaire art. 1734-1737

Kodeks sądowy

Dyrektywa 77/249/EWG

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 77/249/EWG

Dyrektywa 2008/52/WE

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/52/WE

TFUE art. 81 ust. 2 lit. g

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pojęcie 'postępowania sądowego' w rozumieniu art. 201 dyrektywy 2009/138/WE powinno być interpretowane szeroko, aby zapewnić ubezpieczającym odpowiednią ochronę prawną. Mediacja, zarówno sądowa, jak i pozasądowa, która może prowadzić do ugody zatwierdzonej przez sąd, powinna być objęta zakresem tego przepisu. Szeroka definicja zakresu stosowania sekcji dotyczącej ubezpieczenia ochrony prawnej w dyrektywie 2009/138/WE potwierdza szeroką wykładnię praw ubezpieczonych. Prawo UE zachęca do stosowania alternatywnych metod rozwiązywania sporów, co byłoby niespójne z ograniczaniem praw podmiotów korzystających z mediacji.

Odrzucone argumenty

Argument, że mediacja nie jest postępowaniem sądowym, ponieważ nie zawsze prowadzi do orzeczenia sądowego i może być prowadzona poza sądem. Argument, że obecność obrońcy nie sprzyja mediacji i niekoniecznie opiera się na rozumowaniu prawnym.

Godne uwagi sformułowania

pojęcie »dochodzenia [postępowania sądowego]« należy interpretować tak samo szeroko jak pojęcie »postępowania administracyjnego« każdy etap, nawet wstępny, który może prowadzić do wszczęcia postępowania przed danym organem sądowym, mieści się w zakresie pojęcia »dochodzenia [postępowania sądowego]« zawarta przez strony ugoda, niezależnie od tego, czy wynika ona z mediacji sądowej czy pozasądowej, skutkuje związaniem właściwego sądu, który dokonuje jej zatwierdzenia i wywołuje – po tym, jak stanie się wykonalna – takie same skutki jak wyrok.

Skład orzekający

A. Prechal

prezes izby

K. Lenaerts

prezes Trybunału, pełniący obowiązki sędziego trzeciej izby

L.S. Rossi

sprawozdawczyni

J. Malenovský

sędzia

F. Biltgen

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wykładnia pojęcia 'postępowania sądowego' w kontekście prawa do wyboru pełnomocnika w ubezpieczeniu ochrony prawnej, w tym w postępowaniach mediacyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego uregulowania w prawie UE (dyrektywa 2009/138/WE) i jego implementacji w prawie krajowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego prawa konsumentów w kontekście alternatywnych metod rozwiązywania sporów, co jest aktualnym tematem w praktyce prawniczej.

Czy mediacja to już 'postępowanie sądowe'? TSUE rozstrzyga kluczową kwestię dla ubezpieczonych!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI