C-662/22 i C-667/22

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2024-05-30
cjeuswobody_rynkuswoboda świadczenia usługWysokatrybunal
handel elektronicznyusługi społeczeństwa informacyjnegoswoboda świadczenia usługrozporządzenie 2019/1150rejestracjaobowiązki informacyjnewkład finansowypaństwo członkowskie pochodzeniapaństwo członkowskie przeznaczenia

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że włoskie przepisy nakładające na dostawców usług pośrednictwa internetowego spoza Włoch obowiązek rejestracji, przekazywania informacji i wnoszenia opłat naruszają dyrektywę o handlu elektronicznym.

Włoski sąd administracyjny zwrócił się do TSUE z pytaniem, czy włoskie przepisy nakładające na dostawców usług pośrednictwa internetowego (takich jak Airbnb i Amazon), mających siedzibę poza Włochami, obowiązek wpisu do rejestru, przekazania szczegółowych informacji o organizacji oraz wniesienia opłaty finansowej są zgodne z prawem UE. Trybunał uznał, że takie środki naruszają dyrektywę o handlu elektronicznym, ponieważ stanowią ograniczenie swobodnego przepływu usług społeczeństwa informacyjnego i nie spełniają warunków odstępstwa od tej zasady.

Sprawa dotyczyła wniosków o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożonych przez włoski regionalny sąd administracyjny w sporach między Airbnb i Amazon a włoskim urzędem regulacyjnym ds. komunikacji (AGCOM). Włoskie przepisy, wprowadzone w celu zapewnienia stosowania rozporządzenia 2019/1150, nakładały na dostawców usług pośrednictwa internetowego, mających siedzibę poza Włochami, obowiązek wpisu do rejestru (ROC), przekazania szczegółowych informacji o swojej organizacji oraz wniesienia wkładu finansowego, pod rygorem sankcji. Airbnb i Amazon zakwestionowały te środki, twierdząc, że naruszają one zasadę swobodnego świadczenia usług, rozporządzenie 2019/1150 oraz inne dyrektywy UE. Sąd odsyłający zadał pytania dotyczące zgodności tych środków z rozporządzeniem 2019/1150, dyrektywą 2015/1535 (procedura informacyjna), dyrektywą 2000/31 (handel elektroniczny) oraz art. 56 TFUE (swoboda świadczenia usług) i dyrektywą 2006/123 (usługi na rynku wewnętrznym). Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, rozpatrując pytania pierwsze, trzecie i czwarte, uznał, że art. 3 dyrektywy 2000/31 stoi na przeszkodzie takim środkom krajowym. Dyrektywa ta opiera się na zasadzie nadzoru w państwie członkowskim pochodzenia i wzajemnego uznawania, co oznacza, że usługi społeczeństwa informacyjnego są regulowane głównie w państwie siedziby usługodawcy. Państwa członkowskie mogą wprowadzać odstępstwa od tej zasady tylko w ściśle określonych przypadkach (np. porządek publiczny, ochrona zdrowia, bezpieczeństwo, ochrona konsumentów), pod warunkiem spełnienia wymogów materialnych i proceduralnych, w tym powiadomienia Komisji Europejskiej. Trybunał stwierdził, że włoskie przepisy nie spełniają tych warunków. Po pierwsze, nie można ich uznać za środki „podejmowane przeciw określonej usłudze społeczeństwa informacyjnego”, lecz mają one charakter generalny i abstrakcyjny. Po drugie, cel tych przepisów – zapewnienie stosowania rozporządzenia 2019/1150 (promowanie sprawiedliwości i przejrzystości dla użytkowników biznesowych) – nie odpowiada bezpośrednio celom wymienionym w art. 3 ust. 4 lit. a) ppkt (i) dyrektywy 2000/31 (porządek publiczny, zdrowie, bezpieczeństwo, ochrona konsumentów). Ochrona konsumentów nie obejmuje ochrony przedsiębiorstw, a związek między przejrzystością w relacjach B2B a zaufaniem konsumentów jest jedynie pośredni. W związku z tym Trybunał orzekł, że włoskie przepisy naruszają dyrektywę o handlu elektronicznym i nie ma potrzeby badania zgodności z art. 56 TFUE i dyrektywą 2006/123. Ponieważ odpowiedź na pytania pierwsze, trzecie i czwarte była negatywna, nie było również potrzeby odpowiadania na pytania drugie i piąte dotyczące obowiązków notyfikacji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, art. 3 dyrektywy 2000/31 stoi na przeszkodzie takim środkom, chyba że spełniają one warunki odstępstwa określone w art. 3 ust. 4 tej dyrektywy.

Uzasadnienie

Dyrektywa 2000/31 opiera się na zasadzie nadzoru w państwie członkowskim pochodzenia. Wymogi dotyczące rejestracji, informacji i opłat, nakładane przez państwo członkowskie przeznaczenia na dostawców z innych państw członkowskich, należą do 'dziedziny podlegającej koordynacji' i ograniczają swobodny przepływ usług. Włoskie przepisy nie spełniały warunków odstępstwa, ponieważ nie były środkami 'podejmowanymi przeciw określonej usłudze' ani nie służyły bezpośrednio celom wymienionym w art. 3 ust. 4 lit. a) ppkt (i) dyrektywy (porządek publiczny, zdrowie, bezpieczeństwo, ochrona konsumentów).

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący (Airbnb i Amazon)

Strony

NazwaTypRola
Airbnb Ireland UCspolkaskarżący
Amazon Services Europe Sàrlspolkaskarżący
Autorità per le Garanzie nelle Comunicazioniorgan_krajowypozwany
Rząd włoskiinneinterwenient
Rząd czeskiinneinterwenient
Irlandiapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (18)

Główne

TFUE art. 56

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Zasada swobodnego świadczenia usług.

Dyrektywa o handlu elektronicznym art. 3 § ust. 1, 2, 4

Dyrektywa 2000/31/WE Parlamentu Europejskiego i Rady

Zakaz ograniczania swobodnego przepływu usług społeczeństwa informacyjnego z innego państwa członkowskiego, z możliwością odstępstw tylko w ściśle określonych przypadkach i pod warunkiem spełnienia wymogów materialnych i proceduralnych.

Dyrektywa o usługach na rynku wewnętrznym art. 16

Dyrektywa 2006/123/WE Parlamentu Europejskiego i Rady

Zakaz nakładania przez państwa członkowskie na usługodawców z innych państw członkowskich wymogów uzyskania zezwolenia lub wpisu do rejestru, z wyjątkiem przypadków przewidzianych w prawie UE.

Rozporządzenie o platformach art. 1 § ust. 1, 2, 5

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1150

Cel rozporządzenia: zapewnienie przejrzystości, sprawiedliwości i możliwości dochodzenia roszczeń dla użytkowników biznesowych usług pośrednictwa internetowego i wyszukiwarek internetowych.

Legge n. 249/97 art. 1 ust. 6 lit. a) pkt 5

Ustawa nr 249/97 (Włochy)

Obowiązek wpisu do rejestru operatorów łączności (ROC) dla dostawców usług pośrednictwa internetowego i wyszukiwarek internetowych oferujących usługi we Włoszech, nawet jeśli nie mają tam siedziby.

Legge n. 249/97 art. 1 ust. 31 § zdanie drugie

Ustawa nr 249/97 (Włochy)

Sankcje (grzywna od 2% do 5% obrotu) za nieprzestrzeganie przepisów dotyczących stosowania rozporządzenia 2019/1150.

Legge n. 266/05 art. 1 ust. 66-bis

Ustawa nr 266/05 (Włochy)

Obowiązek wnoszenia wkładu finansowego przez dostawców usług pośrednictwa internetowego i wyszukiwarek internetowych na pokrycie kosztów działalności AGCOM.

Decyzja nr 200/21 art. 1 ust. 1

Decyzja nr 200/21 AGCOM

Zmiana wykazu podmiotów zobowiązanych do wpisu do ROC, w tym dostawców usług pośrednictwa internetowego i wyszukiwarek internetowych.

Decyzja nr 200/21 art. 3

Decyzja nr 200/21 AGCOM

Zmiana załącznika B do decyzji nr 666/08, wprowadzająca szczegółowe wymogi informacyjne dotyczące struktury własności i organizacji dla dostawców usług pośrednictwa internetowego i wyszukiwarek internetowych.

Decyzja nr 14/21

Decyzja przewodniczącego nr 14/21 AGCOM

Określenie wysokości i zasad płatności wkładu finansowego przez dostawców usług pośrednictwa internetowego i wyszukiwarek internetowych.

Pomocnicze

Dyrektywa o handlu elektronicznym art. 2 § lit. h)

Dyrektywa 2000/31/WE Parlamentu Europejskiego i Rady

Definicja 'dziedziny podlegającej koordynacji' jako wymagań mających zastosowanie do podmiotów świadczących usługi społeczeństwa informacyjnego lub do samych usług.

Dyrektywa o usługach na rynku wewnętrznym art. 3 § ust. 1

Dyrektywa 2006/123/WE Parlamentu Europejskiego i Rady

Pierwszeństwo innych aktów prawa UE regulujących specyficzne aspekty działalności usługowej.

Dyrektywa o procedurze informacyjnej art. 1 § ust. 1 lit. b), e), f)

Dyrektywa (UE) 2015/1535 Parlamentu Europejskiego i Rady

Definicje 'usługi' (społeczeństwa informacyjnego) i 'zasady dotyczącej usług'.

Dyrektywa o procedurze informacyjnej art. 5 § ust. 1

Dyrektywa (UE) 2015/1535 Parlamentu Europejskiego i Rady

Obowiązek państw członkowskich do powiadamiania Komisji o projektach przepisów technicznych i zasad dotyczących usług.

Rozporządzenie o platformach § Motywy 3, 7, 51

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1150

Uzasadnienie celu rozporządzenia: stworzenie sprawiedliwego, przewidywalnego i budzącego zaufanie otoczenia biznesowego w Internecie.

Legge n. 249/97 art. 1 ust. 6 lit. c) pkt 14-bis

Ustawa nr 249/97 (Włochy)

Zadanie AGCOM polegające na zapewnieniu właściwego i skutecznego stosowania rozporządzenia 2019/1150.

Decyzja nr 666/08 art. 2

Decyzja nr 666/08 AGCOM

Określenie kategorii podmiotów zobowiązanych do wpisu do ROC.

Decyzja nr 666/08 art. 5 ust. 3

Decyzja nr 666/08 AGCOM

Obowiązek składania oświadczeń dotyczących struktury przedsiębiorstwa przy wpisie do ROC.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Włoskie przepisy nakładające obowiązek rejestracji, przekazania informacji i wniesienia wkładu finansowego na dostawców usług pośrednictwa internetowego z innych państw członkowskich naruszają dyrektywę 2000/31, ponieważ ograniczają swobodny przepływ usług społeczeństwa informacyjnego i nie spełniają warunków odstępstwa. Cel włoskich przepisów (zapewnienie stosowania rozporządzenia 2019/1150) nie jest bezpośrednio związany z celami wymienionymi w art. 3 ust. 4 lit. a) ppkt (i) dyrektywy 2000/31 (porządek publiczny, zdrowie, bezpieczeństwo, ochrona konsumentów). Włoskie przepisy mają charakter generalny i abstrakcyjny, a nie są środkami 'podejmowanymi przeciw określonej usłudze społeczeństwa informacyjnego'.

Odrzucone argumenty

Włoskie przepisy nie należą do 'dziedziny podlegającej koordynacji' w rozumieniu dyrektywy 2000/31, ponieważ nie wymagają zezwolenia na prowadzenie działalności, a jedynie nakładają obowiązki informacyjne i finansowe związane z nadzorem. Włoskie przepisy są zgodne z art. 56 TFUE i dyrektywą 2006/123, ponieważ obowiązują wszystkie podmioty gospodarcze i nie mają na celu uregulowania warunków świadczenia usług w sposób nadmiernie ograniczający. Włoskie przepisy są konieczne do zapewnienia stosowania rozporządzenia 2019/1150, co pośrednio przyczynia się do ochrony konsumentów.

Godne uwagi sformułowania

zasada nadzoru w państwie członkowskim pochodzenia dziedzina podlegająca koordynacji środki podejmowane przeciw określonej usłudze społeczeństwa informacyjnego ochrona konsumentów nie obejmuje ochrony przedsiębiorstw wyjątek od zasady kontroli w państwie członkowskim pochodzenia należy interpretować ściśle

Skład orzekający

A. Prechal

prezes izby

F. Biltgen

sędzia

N. Wahl

sprawozdawca

J. Passer

sędzia

M.L. Arastey Sahún

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ograniczenia swobody świadczenia usług w sektorze cyfrowym, stosowanie dyrektywy o handlu elektronicznym, zasada nadzoru w państwie pochodzenia, warunki odstępstwa od swobodnego przepływu usług."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych obowiązków (rejestracja, informacje, opłaty) nałożonych przez państwo członkowskie przeznaczenia na dostawców z innych państw członkowskich. Nie wyklucza możliwości nakładania innych, zgodnych z prawem UE, wymogów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy popularnych platform internetowych (Airbnb, Amazon) i kluczowych zasad rynku wewnętrznego UE, takich jak swoboda świadczenia usług i handel elektroniczny. Wyjaśnia, jak państwa członkowskie mogą, a jak nie mogą regulować usługi cyfrowe.

Włochy przegrywają z Airbnb i Amazonem: TSUE chroni handel elektroniczny przed nadmiernymi regulacjami krajowymi.

Sektor

IT/technologie

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI